YouTube2Text

Świadomi Tatr | odc. 4 | Cisza, które nie słychać. O hałasie w Tatrach — Transcript

by TPNVideo · 2,555 words · 522 segments · language en · Watch on YouTube

Full transcript

  1. 1:10Pamiętam, to akurat była zima i spałem
  2. 1:14w dyżurce TOPR-u na Kasprowym Wierchu
  3. 1:17i obudziło mnie zapadanie się nóg w śniegu.
  4. 1:22Patrzę przez okno, a to kozica.
  5. 1:25Ale jak ruszyła kolejka na Kasprowy,
  6. 1:29to maszynownia jest na Myślenickich Turniach,
  7. 1:31więc jej nie słychać, ale słychać
  8. 1:33przewijanie liny na kole
  9. 1:35nawrotnym na Kasprowym.
  10. 1:36I ten szum, i taki kontrast, prawda?
  11. 1:39Tutaj po prostu dźwięki wydawane przez
  12. 1:42śnieg załamujący się pod kozicą,
  13. 1:45a tutaj po prostu urządzenie, które szumi
  14. 1:48w sposób jednostajny, buczy i kręci się.
  15. 1:54Przed pojawieniem się pierwszych turystów
  16. 1:56na tych miejscach, gdzie już nie ma
  17. 1:58śniegu, jest wytopiony od słońca, to
  18. 2:00kozice oczywiście
  19. 2:02żerują jak najwcześniej.
  20. 2:03Nieraz jeszcze jest ciemno, one wychodzą
  21. 2:06wtedy, żeby się najeść, a w momencie
  22. 2:10pojawienia się rzeczywiście pierwszych
  23. 2:12turystów, no to jest tak, że
  24. 2:15muszą się odsunąć.
  25. 2:17I to generalnie jak się obserwuje, to one
  26. 2:19robią to w bardzo dyskretny sposób,
  27. 2:21można powiedzieć stopniowo jakby znikały,
  28. 2:23chowały się w różne miejsca i nie ma ich.
  29. 2:29Uciec od hałasu wielkiego miasta.
  30. 2:33Odpocząć, wyciszyć się, poczuć przestrzeń
  31. 2:37i swobodę, zobaczyć świeży śnieg
  32. 2:41i zbocze, na którym nikt
  33. 2:42jeszcze nie zostawił śladu.
  34. 2:44Chyba, że my ...
  35. 2:47Z taką nadzieją przyjeżdżamy w Tatry.
  36. 2:49Tyle, że inni zapragnęli tego samego.
  37. 2:53W tym samym miejscu i co
  38. 2:55gorsza, w tym samym czasie.
  39. 2:57W Tatrach chyba nie ma
  40. 2:59już miejsca na ciszę.
  41. 3:01Sami turyści i ten tłum, który odwiedza
  42. 3:05Tatry co roku, głównie w Morskim Oku,
  43. 3:09ale też w Dolnie Kościeliskiej, w rejonie
  44. 3:11Kasprowego, sam ten tłum generuje już
  45. 3:15hałas.
  46. 3:18Przyjechali, wysiedli z pociągu, jechali
  47. 3:20samochodem i oni jeszcze w szumie
  48. 3:23wielkiego miasta są i wnoszą, można
  49. 3:26powiedzieć, ten szum ze sobą.
  50. 3:29Więc to jest prawdopodobnie też
  51. 3:31przypadłość ludzi, którzy mieszkają w
  52. 3:35dużych miastach, gdzie hałas jest na
  53. 3:38okrągło, 24 godziny niemal.
  54. 3:40I oni już nie słyszą,
  55. 3:42nie potrafią czuć ciszy.
  56. 3:58Narciarstwo stało się tak powszechne,
  57. 4:01freeride i ski touring,
  58. 4:03że to po prostu oprawiają
  59. 4:05ludzie dlatego, że to jest modne,
  60. 4:07a nie dlatego, że to jest ich jakiś etap
  61. 4:09pogłębienia kontaktu
  62. 4:10z górami, z przyrodą.
  63. 4:12W związku z tym zaczynamy mieć coraz
  64. 4:14więcej takich po prostu
  65. 4:15trochę łobuzów snowboardzistów
  66. 4:17czy narciarzy, którzy jeżdżą po kosówce,
  67. 4:20po jarzębinie, skaczą.
  68. 4:23Niestety, ale coraz ciężej z tym walczyć,
  69. 4:26ponieważ jest coraz więcej chętnych
  70. 4:28śmiałków, którzy chcą
  71. 4:30zrobić zjazd w każdym miejscu.
  72. 4:33Nawet po największych rezerwatach, jak
  73. 4:34Sucha Kasprowa, gdzieś Sucha Kondracka,
  74. 4:36patrząc tu w okolicach Kuźnic,
  75. 4:38Długi Giewont, gdzie to były miejsca na tej
  76. 4:39pory, takiej totalnej ostoji właśnie
  77. 4:41różnych gatunków zwierząt.
  78. 4:43Nawet tam są miejsca, gdzie jest parcie
  79. 4:45właśnie, żeby zjechać.
  80. 4:49Dla narciarza wymarzone miejsce do
  81. 4:51zjazdu, dla zwierząt jedno
  82. 4:53z ostatnich spokojnych miejsc.
  83. 4:57Pilnowanie tej granicy dla wielu
  84. 4:59narciarzy niewidocznej
  85. 5:01to codzienna praca strażników.
  86. 5:11Zapraszam, dzień dobry.
  87. 5:18Służba Tatrzańskiego Parku Narodowego.
  88. 5:21Pan wie, że jest Pan na terenie Parku?
  89. 5:25Wie Pan, że jest Pan
  90. 5:26w Parku Narodowym?
  91. 5:28Obowiązują zasady, jeździmy po trasie.
  92. 5:31Tamten rejon jest wyłączony.
  93. 5:34Nie wolno jeździć.
  94. 5:36Tu do przełęczy na dół
  95. 5:38ta strona tak, tam już nie.
  96. 5:40Kończę pouczeniem, ale spotkamy się
  97. 5:42jeszcze raz, będzie 500 zł mandat.
  98. 5:44Jasne.
  99. 5:44Zrozumiał Pan?
  100. 5:45Zrozumiałem.
  101. 5:46Do widzenia.
  102. 5:47Widzę, że jest mocno...
  103. 5:48Mocno zjeżdżone, to jak ktoś wychodzi na
  104. 5:50Giewont i skacze,
  105. 5:52nie należy go naśladować.
  106. 5:53Pan jest dorosły, odpowiada za siebie.
  107. 5:56Do widzenia.
  108. 6:17Dzień dobry.
  109. 6:18Dzień dobry.
  110. 6:18Służba Tatrzańskiego Parku Narodowego.
  111. 6:21Proszę Pana...
  112. 6:23Pan wie, że jest w Parku Narodowym?
  113. 6:25Wiem.
  114. 6:26Tu obowiązują zasady,
  115. 6:28tutaj jeździć nie wolno.
  116. 6:30A dobra, nie widziałem,
  117. 6:31Było tyle tych śladów.
  118. 6:32Pan ma obowiązek jako dorosły człowiek
  119. 6:34dowiedzieć się przed przyjazdem tutaj,
  120. 6:36gdzie wolno, co wolno
  121. 6:38i zasady zwiedzenia parku.
  122. 6:40Także proszę pilnować się.
  123. 6:41Następnym razem będzie mandat.
  124. 6:43A jaki to jest mandat?
  125. 6:44500 zł.
  126. 6:46Podrożeje Panu wyjazd.
  127. 6:48Dobrze.
  128. 6:48Mam nadzieję, że nie.
  129. 6:49Dobrze, przepraszam.
  130. 6:50Pouczenie, tyle.
  131. 6:52Do widzenia.
  132. 6:52Do widzenia.
  133. 7:12Stop.
  134. 7:18Stop.
  135. 7:26Dzień dobry.
  136. 7:27Dzień dobry.
  137. 7:28Służba Tatrzańskiego Parku Narodowego.
  138. 7:32Proszę Pana, Pan wie, że
  139. 7:33jest w Parku Narodowym?
  140. 7:36Jestem pierwszy raz tu.
  141. 7:38Wiem, że jest Park Narodowy.
  142. 7:40Nie wiem, jakie są zasady,
  143. 7:41szczerze mówiąc.
  144. 7:42Pan jest dorosły?
  145. 7:44Tak, tak.
  146. 7:50Z racji tego, że zajmuję się
  147. 7:52monitoringiem ptaków w
  148. 7:53Tatrzańskim Parku Narodowym,
  149. 7:55cietrzew jest jednym z tych gatunków
  150. 7:57priorytetowych, najważniejszych,
  151. 8:00za który Tatrzański Park Narodowy
  152. 8:03w pewien sposób ponosi
  153. 8:04też odpowiedzialność.
  154. 8:06Jest to jeden z najszybciej
  155. 8:07zanikających ptaków w Polsce.
  156. 8:10Przełom negatywny dla
  157. 8:12cietrzewia nastąpił w latach 70.
  158. 8:14Pod koniec lat 70.
  159. 8:16Wtedy jeszcze mieliśmy około 30,
  160. 8:18nawet 40 do tysięcy cietrzewi
  161. 8:21w całym kraju, w całej Polsce.
  162. 8:23Ale od tego czasu obserwuje się ciągły,
  163. 8:27prawie coroczny spadek
  164. 8:29liczebności do tego stopnia,
  165. 8:30że obecnie mamy te 200
  166. 8:34do tylko 300 osobników.
  167. 8:37Jest świeża pokrywa śnieżna, także
  168. 8:39wszelkie ślady będą dobrze
  169. 8:42widoczne na powierzchni śniegu.
  170. 8:46I mam nadzieję, że to o czym mi opowiadał
  171. 8:48leśniczy, który widział w
  172. 8:50tamtym rejonie cietrzewia,
  173. 8:52to uda się potwierdzić też dzisiaj.
  174. 8:54Jakieś jamki śnieżne, czy
  175. 8:56ślady związane z żerowaniem,
  176. 8:59jakieś pozostałości po igłach, knoty,
  177. 9:01czyli odchody, zobaczymy.
  178. 9:03Jestem dobrej myśli,
  179. 9:04warunki są świetne.
  180. 9:05Także idziemy na cietrzewia.
  181. 9:11Dla cietrzewia Tatry stały się
  182. 9:13jedną z ostatnich ostoi.
  183. 9:16Ale nawet tu zagrożenie może nadejść
  184. 9:18z każdej strony a chwila nieuwagi
  185. 9:21kosztować życie.
  186. 9:23Nawet ci, którzy od lat przemierzają te góry
  187. 9:26widują go rzadko, jeśli w ogóle.
  188. 9:29Nie bez powodu nazywa się go
  189. 9:30ptakiem duchem.
  190. 9:37To jest miejsce, gdzie zalatują,
  191. 9:43okresowo przebywają cietrzewie.
  192. 9:46Po drugiej stronie mamy Dolinę Świńską.
  193. 9:49Świński Kocioł, tak zwany, dla narciarzy
  194. 9:51bardzo wielkie wyzwanie, bardzo,
  195. 9:55ża tak powiem, wielki fan,
  196. 9:57jak spadnie świeży śnieg.
  197. 9:59Chociaż teren zagrożony lawinami.
  198. 10:03Były tam wielkie lawiny.
  199. 10:05Ginęli ludzie.
  200. 10:08Tak to czasem bywa.
  201. 10:10I tam siedliska mają właśnie cietrzewie.
  202. 10:14Natomiast są to miejsca też,
  203. 10:16gdzie można zobaczyć kozice.
  204. 10:20Mamy jedną kozicę, schodzi granią.
  205. 10:23Ona schodziła przed chwilą
  206. 10:25z wierzchołka po stronie naszej.
  207. 10:26Ale bezpieczniej chyba
  208. 10:28się poczuła na grani samej.
  209. 10:35Są dwie kozice.
  210. 10:38Jedna się schowała.
  211. 10:39To jest bardzo dobra wiadomość tego dnia,
  212. 10:42bo tak jak mówię w rejonie Kasprowego
  213. 10:45ostatnimi czasy
  214. 10:47tych kozic się obserwuje mało.
  215. 10:50Miejmy nadzieję, że nie będą musiały
  216. 10:52uciekać przed narciarzami.
  217. 10:58Kozice spotykane na szlakach nie
  218. 11:00przestały się nas bać.
  219. 11:02Nauczyły się jedynie
  220. 11:03znosić nasze towarzystwo.
  221. 11:06Kozice tatrzańskie żyją tylko w Tatrach.
  222. 11:09Gdyby zabrakło ich tutaj,
  223. 11:11nie byłoby ich już nigdzie.
  224. 11:14Dlatego dwa razy w roku pracownicy parku
  225. 11:16wyruszają na liczenie.
  226. 11:18Porównywanie wyników kolejnych liczeń
  227. 11:20pozwala dostrzec zmiany
  228. 11:22niewidoczne w jednym sezonie.
  229. 11:26Od 1956 roku, to jest 70 lat,
  230. 11:32przez 70 lat jest permanentnie, non-stop
  231. 11:35prowadzony monitoring w całych Tatrach.
  232. 11:38To jest jeden z najstarszych monitoringów w Europie.
  233. 11:54Na żywo dziś nie mamy szczęścia
  234. 11:56ani jednej na razie.
  235. 12:00Może się później poszczęści jeszcze.
  236. 12:03Tropów dużo i świeżych.
  237. 12:06A niestety na razie liczba zero.
  238. 12:12Jak już się uda zaobserwować,
  239. 12:14to jest to takie bardzo niesamowite przeżycie,
  240. 12:18które zawsze pozostaje w pamięci.
  241. 12:20Prawie wszystkie spotkania z cietrzewiem,
  242. 12:21to jestem w stanie sobie,
  243. 12:24na tyle utrwaliły mi się w pamięci,
  244. 12:26że jestem w stanie sobie je przypomnieć
  245. 12:29i co temu towarzyszyło, gdzie to było,
  246. 12:32kiedy to było, aż tak dokładnie to się
  247. 12:34utrwala w pamięci te spotkania.
  248. 12:37Cietrzewa widziałem na żywo ze cztery
  249. 12:38razy i to pamiętam, bo kiedyś siedziałem
  250. 12:43na Świńskiej Przęczy, nade mną przelatywały dwa.
  251. 12:47Szedłem kiedyś tutaj zbierać odchody
  252. 12:52dla celów naukowych i w ogóle sprawdzam co
  253. 12:54jakiś czas, czy te cietrzewie są jeszcze,
  254. 12:58czyli patrzę na tropy, na odchody
  255. 13:02i też mi spod śniegów wyleciał taki cietrzew.
  256. 13:05No widziałem cietrzewia
  257. 13:06właśnie na Uhrociu Kasparowym też.
  258. 13:09To są takie chwile,
  259. 13:10których się nie zapomina.
  260. 13:11Pamięta się całe życie.
  261. 13:58Nie powiem, żebym się cieszył.
  262. 13:59Rozumiem, że ratowanie ludzi jest
  263. 14:02priorytetem w Tatrach.
  264. 14:04Być może mnie kiedyś ktoś będzie ratował,
  265. 14:06rozumiem to, ale nie
  266. 14:08cieszę się z tego powodu.
  267. 14:11Z wiadomych względów.
  268. 14:14Mam swoje odczucia.
  269. 14:17Natomiast nie przeszkadza mi to też
  270. 14:20w pracy, współpracować z ratownikami TOPR-u.
  271. 14:25Przyjaźnić się, z wieloma się przyjaźnię,
  272. 14:27i wiem, że na taką ekipę można liczyć.
  273. 14:38Widziałem chowające się świstaki,
  274. 14:40uciekające do nor,
  275. 14:42widziałem pędzące kozice, jak gdzieś tam
  276. 14:44zza grani śmigłowiec wyskoczył.
  277. 14:47Spłoszone jelenie.
  278. 14:49No to są takie, no niestety obrazki
  279. 14:55dnia codziennego w Tatrzańskim Parku Narodowym,
  280. 14:57w Tatrach Polskich.
  281. 14:59Nie uciekniemy od tego,
  282. 15:00bo tych ludzi tutaj jest tyle,
  283. 15:03coś się zawsze dzieje.
  284. 15:04Każdego dnia coś się
  285. 15:05w Tatrach dzieje złego.
  286. 15:07Tak to działa.
  287. 15:12Śmigłowiec jest oczywiście tak z
  288. 15:14perspektywy świata przyrody pewnym
  289. 15:16kłopotem, natomiast z drugiej strony
  290. 15:19na szali mamy zdrowie,
  291. 15:20bezpieczeństwo, życie turystów.
  292. 15:23Wydaje mi się, że ważne jest to, żeby
  293. 15:25nie nadużywać tego środka
  294. 15:27transportu i wiem, że TOPR to robi.
  295. 15:32Mamy taki obrazek na przykład, że leci
  296. 15:34śmigłowiec, on leci dość nisko
  297. 15:38i nagle on wylatuje zza grani.
  298. 15:40I ten hałas jest potężny wtedy i kozice
  299. 15:43rzucają się do ucieczki.
  300. 15:45Wydatek energetyczny kozicy uciekającej
  301. 15:48po głębokim śniegu jest 60 razy większy
  302. 15:54niż wydatek energetyczny kozicy, która
  303. 15:57po prostu powoli w tym
  304. 15:59śniegu się przemieszcza.
  305. 16:00Żeby kozice mogły przetrwać,
  306. 16:04one muszą mieć taki zapas energii dla obrony
  307. 16:07przed drapieżnikiem, bo ucieczka to jest
  308. 16:10jedyna możliwa forma obrony.
  309. 16:13Nie każdy hałas w górach da się wyeliminować.
  310. 16:17Czasem od lotu śmigłowca
  311. 16:18zależy ludzkie życie.
  312. 16:21Znacznie częściej jednak hałasujemy
  313. 16:23z powodów mniej doniosłych, choćby
  314. 16:26z przekonania, że nasz gust muzyczny
  315. 16:28zasługuje na szerszą publiczność.
  316. 16:42W Tatry zaczynają wchodzić ludzie,
  317. 16:45jest inny profil turysty,
  318. 16:47właśnie może nie turysty.
  319. 16:48Kogoś, kto znudzony
  320. 16:49Krupówkami idzie w Tatry
  321. 16:51i po prostu nie przychodzi
  322. 16:54w Tatry z miłości do gór,
  323. 16:55tylko przychodzi, bo ta przestrzeń
  324. 16:58Zakopanego jest przedeptana,
  325. 17:00przepita, skacowana, już znużona,
  326. 17:04to może pójdę odragowywać gdzie indziej.
  327. 17:14Kiedy sami hałasujemy, zagłuszamy to,
  328. 17:17po co tu przyjechaliśmy.
  329. 17:19Wypadałoby czasem
  330. 17:20dopuścić przyrodę do głosu.
  331. 17:23Jeżeli jesteśmy cicho w terenie, gdzie
  332. 17:27jest dzika przyroda,
  333. 17:28zawsze możemy dostać coś w zamian.
  334. 17:31Jakąś ciekawą obserwację, zobaczyć rysia
  335. 17:34gdzieś tam na skraju lasu,
  336. 17:36czy też usłyszeć na przykład
  337. 17:38jakiegoś ptaka rzadkiego.
  338. 17:42Kruka słychać.
  339. 17:46Gdzieś muszą być jakieś duże kierdle,
  340. 17:48bo to niemożliwe, żeby tyle hektarów
  341. 17:50przepatrzeć i żeby ani jednej kozy.
  342. 17:54Przecież to ufoludki nie wzięły.
  343. 18:05Cietrzew jest wrażliwy na hałas,
  344. 18:06szczególnie w okresie toków.
  345. 18:10Możemy w wyniku nadmiernego hałasu
  346. 18:13przerwać te toki,
  347. 18:15a nie jest to duża populacja,
  348. 18:16więc każde przerwanie, każde nieodbycie się toku
  349. 18:21będzie powodowało,
  350. 18:23że może być zagrożona cała populacja.
  351. 18:43Widzimy ludzi z daleka, którzy wędrują
  352. 18:45szlakiem, ale ta odległość już jest na
  353. 18:48tyle duża, że w tym miejscu możemy się
  354. 18:51spodziewać obecności cietrzewi.
  355. 18:54Jeśli tylko ci ludzie poruszają się
  356. 18:56wyznaczonymi szlakami, powiedzmy wszystko
  357. 18:58jest w porządku. Jeśli nie zachowują się
  358. 19:00głośno, poruszają się tak jak trzeba.
  359. 19:03Wystarczy, że tylko ktoś zejdzie
  360. 19:06i zacznie tutaj penetrować te najlepsze dla
  361. 19:09cietrzewia miejsca pod kosówkami, świerki
  362. 19:12i to może się skończyć przepłoszeniem,
  363. 19:14zaniepokojeniem tego ptaka.
  364. 19:22O, mamy jakieś tropy.
  365. 19:25Na pewno nie jest to
  366. 19:26cietrzew, są za duże.
  367. 19:27Ale wygląda to, tak w typie
  368. 19:30jakiegoś drapieżnika.
  369. 19:32Lis, może nawet ryś,
  370. 19:34bo te tropy są dosyć duże.
  371. 19:36No i trochę podobnie jak my
  372. 19:39one również szukają cietrzewia.
  373. 19:43To pokazuje, że cietrzew jest pod stałym zagrożeniem
  374. 19:46Nie tylko ze strony turystów, nas
  375. 19:50ale naturalnych drapieżników, które tutaj
  376. 19:53cały czas z cietrzewiem żyją
  377. 19:55no i stety, niestety na niego polują.
  378. 19:59Ważne jest, żebyśmy też nie ułatwiali tym drapieżnikom
  379. 20:03polowania na cietrzewia, naszą obecnością.
  380. 20:07Głównie freerider, który jedzie poza
  381. 20:09szlakiem w miejscach tokowisk,
  382. 20:11gdzieś jeszcze powyżej górnej granicy lasu,
  383. 20:12potrafi najechać miejsca, gdzie nie tyle
  384. 20:16już odbywają się toki,
  385. 20:17co cietrzewie odpoczywają.
  386. 20:20Gdzieś pod gałęziami kosówki,
  387. 20:22zagrzebane w takich jamkach śnieżnych,
  388. 20:24bowiem one takie sobie jameczki tworzą
  389. 20:26i tam po prostu spędzają ten czas, dzień.
  390. 20:28Potrafi wyczekiwać do ostatniej chwili,
  391. 20:31że może to zagrożenie minie, ale kiedy
  392. 20:33już stwierdzasz, że zagrożenie nie mija,
  393. 20:34tylko zbliża się cały czas, w ostatniej
  394. 20:36chwili potrafi wyskakiwać przed nartami,
  395. 20:38przed tym narciarzem, przed człowiekiem.
  396. 20:41Zrywa się do ucieczki, do lotu. No i to
  397. 20:44też nierzadko jest sytuacja potężnie dla
  398. 20:46niego stresująca, dlatego ptaka, leci po
  399. 20:49prostu przed siebie, może wpaść na
  400. 20:52drzewa, rozbić się o te drzewa.
  401. 20:55Możemy wyłączyć głośnik, ściszyć rozmowę,
  402. 20:58zostać na wyznaczonym szlaku, ale nawet
  403. 21:01gdy ostatni turyści opuszczą Tatry, nadal
  404. 21:04docierają tu dźwięki z zewnątrz.
  405. 21:07Granica parku
  406. 21:08obowiązuje ludzi, hałasu nie.
  407. 21:11Faktem jest, że wyjdziemy na jakąkolwiek
  408. 21:14górkę w reglu dolnym, na przykład
  409. 21:19nawet na Nosal, będzie słychać
  410. 21:21dźwięki Zakopanego w nocy.
  411. 21:23I tego nie unikniemy, no nie ma szans.
  412. 21:26Do Zakopanego przyjeżdżamy także po
  413. 21:29emocje. Kibicować, słuchać muzyki,
  414. 21:32tańczyć i bawić się z innymi.
  415. 21:34Trudno się dziwić. Radość w dobrym
  416. 21:37towarzystwie zyskuje na
  417. 21:38sile, a zwykle i na głośności.
  418. 21:42Stojąc pod sceną czy na trybunach, rzadko
  419. 21:45jednak myślimy o tym, kto jeszcze
  420. 21:47w naszej zabawie może uczestniczyć.
  421. 21:51Mnie zawsze denerwowało, czemu z tej
  422. 21:53imprezy trzeba robić taki wrzask.
  423. 21:59Zaczęto kopiować takie zachowanie jak na
  424. 22:01stadionach piłkarskich, a kiedyś skoki
  425. 22:04narciarskie to był szum, świst,
  426. 22:07klapnięcie i jakiś odzew publiczności.
  427. 22:11Nie było tego podkręcania tej
  428. 22:13atmosfery i puszczenia muzyki.
  429. 22:15Krokiew aż do momentu zeskoku jest
  430. 22:19w granicach Parku Narodowego. Skoczek leci
  431. 22:22w Tatrzańskim Parku Narodowym, a ląduje poza.
  432. 22:25Przy wszystkich imprezach jest tam nagłośnienie.
  433. 22:27To nagłośnienie tak naprawdę znajduje się
  434. 22:29tuż przy granicy Parku.
  435. 22:31W związku z tym słychać te dźwięki na
  436. 22:35terenie Parku i to dość mocno, głośno.
  437. 22:38Pomiar tego hałasu przez całą imprezę
  438. 22:42daje potem możliwość pokazania tej mapy
  439. 22:46jak się rozprzestrzenia hałas
  440. 22:49i z jaką intensywnością w jakim kierunku.
  441. 22:52Ale im dalej te dźwięki, tym one się bardziej
  442. 22:54wypłaszczają, zlewają się za sobą.
  443. 22:57Największy problem jest, gdy pojawia się
  444. 23:00nagły, gwałtowny dźwięk. Huk, strzał petard.
  445. 23:04To powoduje największy stres
  446. 23:07i paniczną ucieczkę zwierząt.
  447. 23:09Szczególnie kozic w terenie górskim.
  448. 23:12Może to doprowadzi do śmierci ich.
  449. 23:16Powitanie 1971 roku.
  450. 23:19Stado kozic spłoszone hukiem
  451. 23:22fajerwerków runęło w przepaść.
  452. 23:26Jednym noc przyniosła zabawę,
  453. 23:28drugim śmierć.
  454. 23:31Ta historia powinna nas czegoś nauczyć.
  455. 23:33Ale czy nauczyła?
  456. 23:42Tego się nie czuje jak się jest w mieście
  457. 23:45i znajduje się człowiek w środku tego.
  458. 23:48Wiadomo, że wszyscy strzelają jeden przez
  459. 23:51drugiego, można powiedzieć.
  460. 23:53Natomiast w górach jest
  461. 23:54to niewyobrażalny hałas.
  462. 24:07Może to kiedyś się uda zrobić, żeby
  463. 24:11jednak na Podhalu w okresie Sylwestra
  464. 24:14było ciszej.
  465. 24:15Żeby turyści nie nadużywali,
  466. 24:17nie używali w ogóle fajerwerków.
  467. 24:20No ale to jest oczywiście kwestia, która
  468. 24:21jest poza jakąś naszą kontrolą.
  469. 24:23My możemy tylko i wyłącznie
  470. 24:25w tej kwestii edukować.
  471. 24:28Czy tu gdzie co jeszcze nie ma?
  472. 24:41A tu ani tropu nie ma.
  473. 24:43Niestety mimo pięknej pogody, bo to
  474. 24:45przede wszystkim czasami zaniżenia ilości kozic
  475. 24:47to były spowodowane aurą.
  476. 24:50Natomiast tym razem pogoda
  477. 24:51naprawdę była bardzo ładna.
  478. 24:53Od samego rana słoneczko, bezchmurnie
  479. 24:55wiatru niebyło, bo czasami też mamy piękną
  480. 24:57pogodę, a jest wiatr,
  481. 24:59te kozice są bardziej pochowane.
  482. 25:00Natomiast niestety od kilku lat widać
  483. 25:02lekką tendencję niestety malejącą.
  484. 25:05Razem ze słowackimi coś podobno około
  485. 25:07800 jest, po naszej stronie było coś około
  486. 25:09220, a więc widać, że niestety od kilku
  487. 25:11lat ta ilość kozic
  488. 25:13niestety pomalutku nam spada.
  489. 25:27Mam pióra
  490. 25:29i wszystko na to wskazuje,
  491. 25:30pióra puchowe cietrzewia.
  492. 25:33Charakterystyczna budowa,
  493. 25:34pozlepiany ze sobą stosiny.
  494. 25:38Musiał się gdzieś tutaj obetrzeć.
  495. 25:41Ciężko powiedzieć, czy to kura,
  496. 25:43czy kogut, bo one są za małe i nie widać za
  497. 25:46bardzo wzoru na tych piórach,
  498. 25:48ale ewidentnie cietrzewiowe.
  499. 25:52To dobra wiadomość.
  500. 25:54Cietrzew jeszcze tu jest.
  501. 25:56Ale z roku na rok
  502. 25:58jego bezpieczny świat się kurczy.
  503. 26:02Nie musimy rezygnować z chodzenia w góry.
  504. 26:04Wystarczy trzymać się szlaków
  505. 26:07i zachowywać się ciszej.
  506. 26:09Dla nas to drobne ustępstwo
  507. 26:11dla zwierząt, szansa na przetrwanie.
  508. 26:14My mamy wybór, one nie.
  509. 26:18Cisza, której szukamy w Tatrach,
  510. 26:20zależy przede wszystkim od nas.
  511. 26:23Od naszego podejścia jako
  512. 26:25Tatrzańskiego Parku Narodowego,
  513. 26:27tego jak będziemy monitorować tego ptaka,
  514. 26:30zależy to, czy on w ogóle przetrwa w tej ostoi
  515. 26:35no i być może w ogóle w całym kraju naszym.
  516. 26:38Nie ma gdzie się wynieść. Nie ma gdzie.
  517. 26:39Po prostu wyginą.
  518. 26:41To samo jest z innymi gatunkami
  519. 26:43z kozicą, ze świstakiem.
  520. 26:45Nie mają gdzie się wynieść. Jeżeli my
  521. 26:47spowodujemy ich dyskomfort życia tutaj
  522. 26:50w Tatrach, po prostu wyginą.

About this transcript

This page contains the full transcript of Świadomi Tatr | odc. 4 | Cisza, które nie słychać. O hałasie w Tatrach by TPNVideo, generated from the public captions YouTube serves with the video. The transcript has 2,555 words across 522 segments, with the original timestamps preserved so you can click any line to jump to that moment in the embedded player.

What you can do with it

Use the transcript to take notes, quote the speaker, build a study guide, generate a summary with ChatGPT or Claude via the YouTube Summary tool, or export it as a timed subtitle file with YouTube to SRT. You can also re-open it in the transcriber to choose a caption track available on the video.

Free YouTube transcript tool

YouTube2Text is a free YouTube transcript generator — no signup, no daily limit. Paste any YouTube link and get the full transcript instantly, with timestamps, click-to-jump, caption language selection, AI prompts for ChatGPT, Claude, and Gemini, and exports to TXT, SRT, VTT, or Markdown.