VE 10 - Term 2 - Lesson 1c - Mga Katangian ng Pagmamagulang — Transcript

Full transcript

1. 0:02Vales Education 10 term 2 learning
2. 0:05competency 1C nakabubuo ng positibong
3. 0:07pananaw sa mga katangian ng
4. 0:09pagmamagulang na may pagkilala sa
5. 0:11konteksto at kakananyahan ng bawat
6. 0:13pamilya
7. 0:16bago tayo dumeretso sa pagbuo ng isang
8. 0:18positibong pamilya kailangan muna nating
9. 0:20sagutin ang isang napakaimportanteng
10. 0:22tanong na bakit nga ba ganyan ang
11. 0:24pamilya ko ito ang tinatawag nating
12. 0:26pag-unawa sa ating kasalukuyang
13. 0:28sitwasyon o kalagayan 'Yan. Isipin ninyo
14. 0:31ang bawat pamilya ay parang isang
15. 0:32pelikula. Hindi mo maiintindihan ang
16. 0:34kilos ng bida kung hindi mo alam ang
17. 0:36kwento sa likod nito. Kaya ngayong araw,
18. 0:38sisilipin natin ang tatlong pangunahing
19. 0:40dahilan kung bakit ganyan mag-isip,
20. 0:42kumilos at magdisiplina ang inyong mga
21. 0:44magulang. Hindi ito para maghanap ng
22. 0:46mali kundi para maintindihan natin ang
23. 0:49ating pinagmumulan. Sa pamamagitan ng
24. 0:51pag-unawa sa kalagayang ito, mas
25. 0:53magiging madali para sa atin ang maging
26. 0:55maunawain sa kanila at sa ating sarili.
27. 0:59Ang katayuang pinansyal ay itinuturing
28. 1:01na kalagayan dahil ito ang nagdidikta
29. 1:04kung anong uunahin ng pamilya. Dito
30. 1:06natin mauunawaan na ang pagpili ni nanay
31. 1:08o tatay na magtipid ay hindi pagkakait
32. 1:11kundi isang paraan ng pagpapahalaga sa
33. 1:13inyong kinabukasan. Sa pamamagitan ng
34. 1:16pagkilala sa kalagayang ito, matututuhan
35. 1:18ng anak na maging maunawain sa mga
36. 1:20limitasyon at magkaroon ng positibong
37. 1:22pananaw na ang pagmamahal ay hindi
38. 1:24nasusukat sa materyal na bagay kundi sa
39. 1:26pagsisikap na itaguyod ang pamilya.
40. 1:31Komposisyon. Ang kalagayang ito ay
41. 1:33tumutukoy sa sino ang kasama mo sa
42. 1:35buhay? Solo parentman, extended family o
43. 1:38marami kayong magkakapatid. Nagbabago
44. 1:41ang paraan ng pagdidisiplina depende sa
45. 1:43kung gaano karaming kamay ang tumutulong
46. 1:46o kung gaano kahaba ang oras na pwedeng
47. 1:48ibigay ng magulang. Ang pag-unawa rito
48. 1:51ay nagtuturo sa atin na ang bawat
49. 1:52pamilya ay may kakaibang kakanyahan.
50. 1:55Imbes na magreklamo sa kulang na
51. 1:57atensyon, makikita natin ang lakas ng
52. 1:59loob ng mga magulang na ginagawa ang
53. 2:01lahat para sa pamilya ano man ang
54. 2:03kanilang bilang.
55. 2:06At environment. Ang kalagayan ng inyong
56. 2:09lugar, ligtas man o hindi, ang nagiging
57. 2:11basihan ng mga magulang sa rules o
58. 2:13patakaran sa inyong bahay. Ang pagiging
59. 2:15mahigpit ng magulang sa paglabas sa gabi
60. 2:18o sa pagpili ng barkada ay hindi dahil
61. 2:20sa ayaw nilang maging masaya ka kundi
62. 2:22dahil sa pag-aalala sa inyong kaligtasan
63. 2:24sa loob ng inyong komunidad. Ang
64. 2:27pagkilala sa kalagayang ito ay nagbubuo
65. 2:29ng positibong pananaw na ang bawat
66. 2:31pagbabawal ay isang paraan ng proteksyon
67. 2:33at pagmamahal. Dito nalilinang ating
68. 2:36pagiging maunawain sa kanilang mga takot
69. 2:38at pag-aalaga. Sa madaling salita, ang
70. 2:41ating katayuang pinansyal, ang
71. 2:43komposisyon ng ating pamilya at ang
72. 2:45ating kapaligiran ay hindi lang basta
73. 2:47mga impormasyon. Sila ang bumubuo sa
74. 2:49kwento ng ating pamilya. Ngayong
75. 2:51naiintindihan na natin ang mga
76. 2:52kalagayang ito, sana ay mas maging
77. 2:55malinaw na sa inyo. Ang bawat desisyon,
78. 2:57bawat paghihigpit at bawat sakripisyo ng
79. 2:59inyong mga magulang ay may malalim na
80. 3:02pinagmumulan. Hindi sila perpekto pero
81. 3:05kumikilos sila base sa pinakamabuting
82. 3:07alam nila sa loob ng kanilang kalagayan.
83. 3:09Ang pag-unawa rito ang unang susi para
84. 3:12magkaroon tayo ng positibong pananaw at
85. 3:14maging tunay na maunawain bilang mga
86. 3:16anak. Dahil kapag naiintindihan mo ang
87. 3:18bakit, mas madaling yakapin at tanggapin
88. 3:21ang paano nila tayo pinalalaki.
89. 3:26Matapos nating silipin ang ating
90. 3:27kasalukuyang kalagayan, oras na para
91. 3:30pag-usapan ng pundasyon na itatayo ninyo
92. 3:32para sa inyong sariling pamilya balang
93. 3:34araw, ang inyong pampamilyang
94. 3:36pagpapahalaga o family values. Isipin
95. 3:39ninyo ito. Kung ang kalagayan tulad ng
96. 3:42pera, lugar o komposisyon ang dagat na
97. 3:45inyong lalakbayin, ang family values
98. 3:47naman ng inyong compass. Ito ang
99. 3:49magdidikta kung saan kayo pupunta kapag
100. 3:51malakas ang alon ng problema. Bilang mga
101. 3:54magulang sa hinaharap, tandaan ninyo na
102. 3:56kayo ang magiging modelo. Ang paraan
103. 3:59kung paano ninyo aarugain ang inyong mga
104. 4:01anak ay hindi dapat nakadepende lang sa
105. 4:03emosyon o sa kung ano ang uso kundi sa
106. 4:06mga pagpapahalagang paninindigan ninyo
107. 4:08bilang isang pamilya. Bakit ito crucial?
108. 4:12Dahil dito magmumula ang inyong
109. 4:13positibong pananaw. Kapag malinaw ang
110. 4:16layunin ng bawat turo at disiplina
111. 4:18ninyo, hindi ninyo lang basta
112. 4:20ipinalalaki ang inyong mga anak.
113. 4:22Hinuhubog ninyo ang kanilang pagkatao
114. 4:24para maging maayos at marangal na
115. 4:25miyembro ng lipunan.
116. 4:30Balang araw, kayo naman ang magiging
117. 4:31arkitekto ng sarili ninyong tahanan.
118. 4:34Pero paano niyo sisiguraduhin na matatag
119. 4:36ang pamilyang itatay ninyo? Dito papasok
120. 4:39ang pampamilyang pagpapahalaga. Hindi
121. 4:41lang ito para sa ngayon. Ito ang
122. 4:43blueprint na gagamitin ninyo para maging
123. 4:45matagumpay na magulang sa hinaharap. Ito
124. 4:48ang limang dahilan kung bakit kailangan
125. 4:50ninyo ng malino na values kapag kayo na
126. 4:52ang bumubuo ng sarili ninyong pamilya.
127. 4:57Ang pampamilyang pagpapahalaga ay
128. 4:59tumutulong sa paggawa ng desisyon.
129. 5:01Bilang mga future parents, mahaharap
130. 5:03kayo sa maraming mahihirap na desisyon.
131. 5:06Halimbawa, mas mahalaga ba ang malaking
132. 5:08sweldo o ang oras para sa anak? Kung ang
133. 5:11value na itatanim ninyo ay
134. 5:12pagsasama-sama, magiging madali para sa
135. 5:15inyo ang pumili. Alam ninyo agad kung
136. 5:18anong hakbang ang pinakamabuti para sa
137. 5:19kapakanan ng inyong pamilya dahil may
138. 5:21gabay kayo.
139. 5:25Ang family values ay gumagabay sa
140. 5:27pagpapalaki ng mga anak. Paano ninyo
141. 5:30palalakihin ang inyong mga anak sa
142. 5:32pamamagitan ng inyong values? Kung ang
143. 5:34itatanim ninyo ay pagiging patas,
144. 5:36matuturuan niyo ang inyong anak na
145. 5:38rumespeto sa pangangailangan ng iba. Ang
146. 5:41pagmamagulang ninyo ay hindi magiging
147. 5:43base lang sa emosyon kundi sa isang
148. 5:45matibay na prinsipyo na magpalakin sa
149. 5:47inyong mga anak ng may tamang disiplina.
150. 5:53Ang pampamilyang pagpapahalaga ay
151. 5:55nagpapalakas ng samahan at pagkakaisa.
152. 5:58Gusto ba ninyo ng pamilyang nagkakaisa
153. 6:00kahit may mga bagyo ng problema? Ang
154. 6:03values ang magsisilbing pandikit o glue
155. 6:05sa inyong pamilya. Kapag ang magiging
156. 6:08asawa at mga anak ninyo ay naniniwala sa
157. 6:10iisang prinsipyo, mas bawas ang alitan
158. 6:14at mas matibay ang samahan ninyo.
159. 6:16Magkakaroon kayo ng pamilyang may iisang
160. 6:18layunin.
161. 6:23Ang pampamilyang pagpapahalaga ay
162. 6:25tumutulong na bawasan ang kalituhan ng
163. 6:27mga bata. Darating ang panahon na ang
164. 6:29mga anak ninyo ay lalabas ng bahay at
165. 6:32makakaharap ng iba't ibang uri ng tao.
166. 6:34Kung hindi ninyo sila tuturuan ng
167. 6:36malinaw na family values, malilito sila
168. 6:39kung sino ang susundan. Ang ituturo
169. 6:41ninyong pagpapahalaga ang magiging ang
170. 6:43ankla nila. Kahit anong gulo ng mundo sa
171. 6:46labas, alam nila kung ano ang totoo
172. 6:48dahil iyon ang natutuhan nila sa inyo.
173. 6:54At ang family values ang nagbibigay ng
174. 6:56gabay na moral. Bilang mga magulang sa
175. 6:59hinaharap, ang isa sa pinakamagandang
176. 7:01regalo na maibibigay ninyo sa inyong mga
177. 7:03anak ay ang moral compass. Ang inyong
178. 7:05pampamilyang pagpapahalaga ang
179. 7:07magsisilbing boses sa isip nila para
180. 7:09matukoy ang tama sa mali kahit wala na
181. 7:12kayo sa tabi nila para magbantay.
182. 7:14Hinuhubog ninyo sila para maging
183. 7:16mabuting tao sa susunod na henerasyon.
184. 7:21Mga bata, hindi lang ito basta values.
185. 7:24Ang positive parenting ay suportado ng
186. 7:26siyensya. Bilang mga future parents,
187. 7:29kailangang malaman ninyo na may malaking
188. 7:31epekto ang paraan ninyo ng pagpapalaki
189. 7:33sa kinabukasan ng inyong mga anak.
190. 7:38Una, tagumpay sa buhay. Ayon sa
191. 7:41pananaliksik, ang mga batang pinalalaki
192. 7:43ng positibo ay mas nagtatagumpay sa
193. 7:46paaralan, mas matatag ang pag-iisip at
194. 7:49mas kaunti ang nagiging problema sa
195. 7:51pag-uugali habang lumalaki.
196. 7:56Pangalawa, maayos na paggana ng utak.
197. 7:59natuklasan ng mga neuroscientists na ang
198. 8:01inyong positibong pagtrato ay direktang
199. 8:04nakakaapekto sa paglaki ng bahagi ng
200. 8:06utak na may kaugnayan sa emosyon at
201. 8:08kaisipan. Literal ninyong hinuhubog ang
202. 8:11kanilang utak.
203. 8:15At ang pangatlong benepisyo ng
204. 8:17positibong pagpapalaki ay masaya at
205. 8:19malusog na pagtanda. Ayon sa mgaentipiko
206. 8:22mula sa Harvard, ang positibong
207. 8:24pundasyon na ibibigay ninyo ay may
208. 8:26lifetime benefits. Ang inyong mga anak
209. 8:29ay magkakaroon ng mas malusog na
210. 8:31kaisipan at masayang relasyon hanggang
211. 8:33sa kanilang pagtanda.
212. 8:37Sa huli, tandaan ninyo, ang pagbuo ng
213. 8:40isang masaya at matatag na pamilya ay
214. 8:42hindi nakadepende sa swerte. Ito ay
215. 8:44isang intensyonal na desisyon na gagawin
216. 8:46ninyo balang araw. Ngayong alam na ninyo
217. 8:49ang kahalagahan ng inyong kalagayan at
218. 8:51ang kapangyarihan ng inyong mga values,
219. 8:53may kakayahan na kayong baguhin ang
220. 8:55takbo ng inyong magiging tahanan. Kayo
221. 8:58ang susunod na henerasyon ng mga
222. 9:00magulang. Ngayon pa lang, simulan niyo
223. 9:02ng itanim sa inyong mga puso ang mga
224. 9:05positibong pananaw na ito dahil ang
225. 9:07matatag na bansa ay nagsisimula sa isang
226. 9:09matatag at maunawaying pamilya at
227. 9:11magsisimula iyon sa inyo.
228. 9:16Para sa inyong performance task,
229. 9:18bibigyan ko kayo ng pagkakataong maging
230. 9:20arkitekto ng inyong sariling pamilya.
231. 9:23Ang tawag natin dito ay may future
232. 9:25family blueprint. Ang layunin nito ay
233. 9:28hindi lang basta para mag-drawing kundi
234. 9:30para ipakita ninyo kung paano kayo bubuo
235. 9:33ng isang positibong tahanan na may
236. 9:35malalim na pag-unawa sa kalagayan at
237. 9:37kakanyahan ng bawat isa. Gusto kong
238. 9:40makita paano ninyo dadalhin ang pagiging
239. 9:42maunawain kapag kayo na ang namumuno sa
240. 9:45sarili ninyong pamilya balang araw.
241. 9:50Para sa ating format, gagamit lang tayo
242. 9:52ng isang pirasong A4 na papel. Hahatiin
243. 9:55niyo ito sa dalawang bahagi. Sa itaas na
244. 9:58bahagi, ipakita ninyo sa pamamagitan ng
245. 10:00drawing o collage ang inyong pangarap na
246. 10:02pamilya. Isama niyo na rin ang tatlong
247. 10:04pangunahing values na magsisilbing
248. 10:06compass ninyo. Sa ibabang bahagi naman,
249. 10:09isusulat ninyo ang inyong panata.
250. 10:11Ipaliwanag ninyo kung paano ninyo
251. 10:13gagamitin ang inyong natutuhan tungkol
252. 10:15sa kalagayan o context para maging isang
253. 10:18magulang na maunawain at may positibong
254. 10:21pananaw.
255. 10:24O naman ang ating rubrics. Tandaan,
256. 10:26hindi ito contest ng pinakamagandang
257. 10:28drawing. Ang pinakamataas na puntos ay
258. 10:30mapupunta sa lalim ng inyong refleksyon
259. 10:33at kung paano ninyo naipakita ang
260. 10:34pagiging maunawain sa inyong blueprint.
261. 10:40Bilang pagtatapos, nais kong iwan sa
262. 10:41inyo ang makapangyarihang salita mula sa
263. 10:43kawikaan 226.
264. 10:46Ituro sa bata ang daang dapat niyang
265. 10:47lakaran at hanggang sa paglaki niya ito
266. 10:50malilimutan.
267. 10:52Ang inyong ginagawang paghahanda ngayon
268. 10:54ang pag-unawa sa inyong kalagayan at
269. 10:56pagpili ng tamang pagpapahalaga ay ang
270. 10:58paglalakad sa tamang landas na ito.
271. 11:01Hindi lang ito para sa inyong sarili
272. 11:03kundi para sa mga susunod na henerasyong
273. 11:05magmumula sa inyo. Itanim ninyo ang
274. 11:07pagiging maunawain ngayon at aanihin
275. 11:10niyo ang isang matatag na pamilya bukas.
276. 11:16At hanggang dito lamang po ang ating
277. 11:17aralin para sa araw na ito. Sana po ay
278. 11:19may natutuan kayo. Salamat po sa
279. 11:21panonood at pakikinam.