YT YouTube2Text

YouTube2Text → Transcripts → Vô Ngã Và Tánh Không | Tâm và Ta – phần 2

Vô Ngã Và Tánh Không | Tâm và Ta – phần 2 — Transcript

by Nẻo Về Cõi Tịnh · 10,700 words · 1,315 segments · language en · Watch on YouTube

Open in transcriber Summarize with AI Download SRT/VTT

Full transcript

0:01[âm nhạc]
0:22vô ngã vô
0:28chủ n các thầy sắc là vô ngã không phải
0:32là
0:33ta Nếu sắc là ngã thì sắc sẽ không gây
0:37đau khổ bệnh tật và đối với thân thể ta
0:40có thể ra lệnh thân tôi phải như thế này
0:43hay như thế kia theo ý
0:45tôi thế nhưng bởi vì sắc thân là vô ngã
0:48nên nó không tránh khỏi bệnh tật và
0:50không ai có thể ra lệnh thân tôi phải
0:53như thế này hay như thế kia theo ý
0:58tôi trong trong kinh vô ngã tướng Đức
1:01Phật tuyên bố một điều hoàn toàn trái
1:02ngược với lòng tin của tất cả chúng sinh
1:05đó là ngũ uẩn vô ngã Nam Uẩn không phải
1:07là ta Vì sao
1:10vậy vì nếu sắc là ta thì ta có thể ra
1:14lệnh cho sắc chứ vì ta ngã có nghĩa là
1:18chủ tệ kia mà nhưng trên thực tế cái
1:21thân nó có xin phép cho ta cho nó bị
1:23bệnh không hay là nó muốn bệnh khi nào
1:27thì bệnh muốn đau lúc nào thì đau
1:29[âm nhạc]
1:31khi nó bệnh ta có thể ra lệnh cho nó hết
1:34bệnh được không khi nó đau răng nhức đầu
1:38ta có thể ra lệnh bỏ nó ngưng ngay sự
1:40đau răng nhức đầu được
1:43không khi thân thể giả yếu sắp chết ta
1:47có thể ra lệnh cho nó trở lại và đừng
1:49chết được không lỡ khi nó bị ung thư
1:53viêm gan ho lao Sia nó có xin phép ta
1:56không ban đêm ta mệt cần ngủ mà nó cứ
2:00thức làm ta phải đi uống thốc
2:02ngủ nếu ta thật sự là chủ thì nó phải
2:05nghe lời ta mà ngủ ngay
2:08chứ bởi vì sắc tức là thân không phải là
2:11ngã ta nên ta không thể ra lệnh cho sắc
2:14vì như thế này hay như thế kia theo ý ta
2:17được do sắc không phải là ta nên sắc vô
2:22chủ không ai thật sự là chủ của sắc
2:25cả sắc thân được sinh ra lớn lên già đi
2:29theo thời gian bệnh hoả và chết đi theo
2:30luật vô thường thành trụ hỏi không vì
2:34thế sắc là vô ngã vô
2:38trụ này các thầy Thọ không phải là ta
2:43Nếu thọ là ta thì Thọ sẽ không gây đau
2:46khổ phiền não và đối với Thọ ta có thể
2:49ra lệnh thọ của tôi phải như thế này hay
2:52như thế kia theo ý
2:55tôi ở đời ai cũng muốn sung sướng Khoái
2:59Lạc
3:00nhưng không ai tránh khỏi khổ
3:02đau nếu ta là chủ của cảm Thọ thì ta có
3:06thể ra lệnh cho nó phải luôn luôn sng
3:07Sướng không được Có những cảm Thọ khổ
3:10như đau nhức buồn lo sợ ghen tức tủi
3:16nhục vân
3:18vân Nhưng thực tế ta có ra lệnh cho cảm
3:21Thọ như vậy được
3:23không khi bị bệnh nan y như ung thư đau
3:26nhức hành hạ lúc đó ta còn là chủ của
3:29cảm thọ được
3:30không Chẳng cần nói chi đến bệnh ung thư
3:34chỉ cần ăn bậy đau bụng cũng làm cho ta
3:36khổ sở vô cùng những lúc như vậy Hãy
3:40nhìn lại xem ta còn là chủ của Thọ Uẩn
3:42hay không Không Ai Thật sự là chủ của
3:45cảm thọ
3:46cả khi đủ phước đức gặp thuận duyên may
3:50mắn có cơm ăn áo mặc tiện nghi tiền bạc
3:52thì Thọ lạc phát sinh Khi hết Phước tai
3:58họa quả báo xấu xảy đến
4:00thì Thọ khổ phát
4:02sinh có nhiều lúc ta tưởng như mình làm
4:05chủ được cảm Thọ như khi nhức đầu lấy
4:08Aspirin hay tyon ru uống thì liền Hết
4:13nhức nhưng đó chỉ là nhân duyên nhờ có
4:16phước mới có tiền mua thuốc thuốc uống
4:19vào cho ra những phản ứng hóa học và
4:21sinh lý làm thay đổi cảm
4:24Thọ nếu ta thật sự là chú có cảm Thọ thì
4:28đâu cần phải nhờ tới thúc mẹ làm chi chỉ
4:31cần ra lệnh cho nó hết đau là xong ngay
4:35cả những khi có tiền bạc đầy đủ Nếu gặp
4:37quả báo xấu như bị ung thư thì tiền bạc
4:40cũng không cứu sống được
4:42ta vì thế cảm Thọ là vô ngã vô
4:48trủ này các thầy tưởng không phải là ta
4:52Nếu tưởng là ta thì Tưởng sẽ không gây
4:55đau khổ phiền não và đối với tưởng ta có
4:58thể ra lệnh tưởng của tôi phải như thế
5:01này hay như thế kia theo ý
5:05tôi chữ tưởng có nhiều
5:08nghĩa tưởng có nghĩa là tưởng Tưng suy
5:11tưởng hồi tưởng và tr
5:13giác dù theo nghĩa nào đi nữa nó vẫn là
5:17vô chủ thí dụ đi đường gặp một cô gái
5:20đẹp ta đứng lại làm quen tối về nhà lên
5:25giường ngủ hình ảnh của cô gái cứ hiện
5:28ra trong tâm không ch ta
5:30ngủ dù cố gắng xua đuổi cách mấy nó cũng
5:33không đi mắt nhìn thấy cô gái là nhán
5:36tưởng Đầu óc lúc nào cũng nhớ tới cô là
5:39ý tưởng hay hồi
5:41tưởng khi hình ảnh của cô đã in vào đầu
5:44rồi thì nó đâu có đứng yên một chỗ nó
5:48bắt ta phải tưởng tiếp tức là tưởng
5:51tưởng sẽ ăn nói với cô ra sao dù cô đi
5:54chơi đâu Biết đâu sau này mình sẽ cưới
5:56cô ta vân vân
6:00ta tưởng mình là chủ của cái tưởng nhưng
6:02thật ra cái tưởng nó tưởng lấy một mình
6:05dù ta có muốn hay
6:07không một thí dụ khác Ban ngày làm việc
6:12trong sở ta gây sự cãi nhau với một đồng
6:14nghiệp Tối về nhà trong đầu tay hiện ra
6:18những hình ảnh trong sở ta thấy mình cứ
6:21tiếp tục cãi qua cãi lại hoài với người
6:23kia từ giờ ăn cho tới đi ngủ mà nó Tức
6:28là cái tưởng Cứ tiếp tục không ngừng như
6:31vậy ta đâu có làm chủ được cái tưởng đâu
6:35có thể ra lệnh cho nó ngưng hay phải như
6:37thế này như thế
6:39kia bây giờ nói tới trường hợp tưởng là
6:42tr giác tức sự thâu nhận của sáu giác
6:46quan thí dụ vào buổi trưa trời nắng chói
6:50mắt của ta chịu không nổi ánh sáng phải
6:53nhăn mày nh mắt lại mới không bị
6:56chói khi mắt nhìn thấy Sắc sinh ra cái
6:58thấy đó gọi là nhãn
7:00tưởng nhưng nhãn tưởng ở đây đang bị
7:03chói không thấy rõ Nếu ta thực sự là chủ
7:07của tưởng của tri giác thì ta hãy ra
7:10lệnh cho cái thấy đừng bị
7:13chói một thí dụ
7:15khác khi đi tham dự những khóa tu học vì
7:19không đủ phòng ốc nên ta phải ngủ chung
7:22với 5 s người và rủi thay trong số đó có
7:27hai ba người ngáy to quá ta nghe được
7:30tiếng ngáy Đó là nhý tưởng nhưng ý tưởng
7:34này làm ta không ngủ
7:36được nếu ta thực sự là chủ của nhĩ tưởng
7:39thì ta hãy ra lệnh cho cái nghe đừng
7:42nghe thấy tiếng ngáy nữa Nhưng khổ thay
7:45cái nghe tức nhĩ Tưởng nó vẫn cứ tiếp
7:48tục nghe tiếng ngáy Dù ta có muốn hay
7:51không Như vậy thì tưởng là vô ngã không
7:54phải là ta và không ai là chủ của nó
7:58được
8:00này các thầy hành không phải là ta Nếu
8:04hành là ta thì hành sẽ không gây đau khổ
8:06phiền não và đối với hành ta có thể ra
8:09lệnh hành của tôi phải như thế này hay
8:12như thế kia theo ý
8:15tôi hành là sự hoạt động của tâm thức là
8:19sự suy nghĩ tính toán lo âu là những ý
8:22niệm luân phiên nhau đến và đi Hiện nay
8:26thời cuộc kinh tế xuống dốc ta bị hãng
8:28xa thả
8:30ở nhà còn vợ và ba con nhỏ phải nuôi
8:32tiền nhà tiền xe chưa trả hết suốt ngày
8:36đầu óc ta cứ lo nghĩ lung tung vừa buồn
8:39vì thất nghiệp vừa bực phải đối phó với
8:41sự than phiền mẻ nheo của vợ con lúc đó
8:45ta có thể ra lệnh cho sự suy nghĩ của ta
8:47phải vui vẻ yêu đời dễ thương được
8:50không hầu hết không ai có thể ra lệnh
8:52hay làm chủ được sự suy nghĩ của mình
8:54trừ những người tu hành có công phu định
8:57lực khá biết làm chủ tâm
9:00ý khi thương ai thì hành luôn suy nghĩ
9:03tốt về người đó dù ta bảo nó hãy nghĩ
9:06xấu đi nó vẫn cứ nghĩ tốt như thường
9:09nhưng khi ghét ai rồi thì dù ông trờ
9:12hiện xuống bảo ta hãy nghĩ tốt về người
9:14đó Cái hành Nó vẫn nghĩ xấu như thường
9:18ta không là chủ của hành cho nên hành vô
9:21ngã vô
9:24chủ này các thầy thức không phải là ta
9:28Nếu thức là ta thì thức sẽ không gây đau
9:30khổ phiền não và đối với thức ta có thể
9:33ra lệnh thức của tôi phải như thế này
9:35hay như thế kia theo ý
9:38tôi thức là sự nhận thức phân biệt Hiểu
9:43biết bình thường khi mọi việc Hanh Thông
9:45suôn sẻ thì ta tưởng tất cả sự nhận thức
9:48phân biệt Hiểu biết là ta cho nên ta có
9:51thể làm chủ được nó nhưng khi gặp tai
9:53nạn xui xẻo thì ta mới nhận ra không
9:56phải như vậy thí dụ
9:59những khi ta chơi hụi hoặc cho vay bị
10:02quỵt thì
10:03sao ta có biết trước và phân biệt được
10:06người kia là kẻ lường gạt giật hụi không
10:10Cái thức hay sự nhận thức phân biệt của
10:12ta nó đâu có báo trước cho ta biết người
10:15kia là kẻ gian để ta đừng cho
10:18váy khi đi học hay đi thi Nếu t là thức
10:22là Chu có thức thì ta có thể ra lệnh cho
10:25cái thức phải hiểu ngay bài thi và làm đ
10:29ngay
10:30chóc Nhưng nếu ta không học bài thiếu
10:33thông minh thì K thức nó mù tịt không
10:36hiểu gì hết và ta vẫn thì rớt như
10:39thường do đó ta không thể ra lệnh hay
10:41sai khiến cái thức của ta phải như thế
10:43này hay như thế kia theo ý
10:45ta như vậy cái thức vô ngã vô chủ không
10:50ai là chủ của nó
10:53cả sau khi phân tách Phả chỉ rõ ngũ ẩn
10:56là vô ngã không phải là ta ta không phải
10:59là chủ của nam mẩn Đức Phật dạy tiếp về
11:02ba đặc tính của nam mẩn đó là vô thượng
11:05khổ vô ngã trong ba đặc tính này vô
11:08thường và khổ tương đối dễ nhận nhưng đa
11:11số mài mê chạy theo vật chất và hình
11:13tướng nên không để
11:14[âm nhạc]
11:16ý đức phật hỏi này Các tỳ kheo các thầy
11:21nghĩ sao sắc là thường hay vô thường chừ
11:26tỷ kheo đáp sắc là vô thường Bạch Thế
11:30Tôn chư tỳ kheo đáp như vậy Bởi vì các
11:34thầy đã ngộ đạo kiến đạo thấy rõ xác là
11:37vô thường nhưng chúng ta thì sao Có thấy
11:41xác là vô thường không có thấy cái nhà
11:44của mình vô thường không có thấy cái xe
11:46Honda Toyota lus Mercedes BM V của mình
11:51đều vô thường không có thấy cô vợ đẹp
11:55mới cưới là vô thường không có thấy cái
11:57nhẫn hột xoàn là vô thường không có thấy
12:00tài sản vài triệu đô la của mình là vô
12:02thường
12:04không chẳng cần nói chi đến những thứ
12:06sắc bên ngoài đó Hãy nói ngay tới cái
12:09thân sắc của ta
12:10đây có ai thấy nó vô thường không Hay là
12:15nghĩ nó sẽ sống ít nhất 70 hay 80 năm đã
12:19số chúng ta chẳng bao giờ nghĩ đến vô
12:20thường hết Chỉ khi nào trong gia đình có
12:23cha mẹ anh em Vợ con bị tai nạn bệnh tật
12:25chết chóc thì lúc đó mới biết thế nào là
12:28vô thường
12:30loại vô thường này trong đạo gọi là nhất
12:32kỳ vô thường tức là phải trải qua một
12:34thời gian dài mới thấy sự thay đổi phải
12:38chờ trên đầu xuất hiện vài ba sợ tóc bạc
12:40mới biết là mình bắt đầu
12:42gi nhưng có nhiều người không chấp nhận
12:44điều đó đi nhuộm tóc rồi tưởng là tóc
12:47mình đen
12:49hoài có một loại vô thường vi tế hơn rất
12:52khó nhận ra đó là sát na vô thường tức
12:56sự thay đổi biến chuyển trong từng sát
12:58na
12:59tất cả sự vật có hình tướng nhìn bên
13:01ngoài có vẻ ù lì đứng yên không thay đổi
13:05nhưng thật ra chúng không ngừng biến đổi
13:07nếu có kính hiển vi ta sẽ thấy các tế
13:10bảo trong thân thể ta luôn di động sinh
13:13sôi nảy nở và tiêu diệt trong từng giây
13:15phút vậy mà ta có hay biết gì đâu để rồi
13:20một ngày đẹp trời nào đó đi khám bác sĩ
13:22mới hay là mình có ung
13:25thư ung thư đâu phải một số mở trều mà
13:27có nó đã âm ỉ thành hình từng sát Na
13:31trong thân thể của ta từ lúc nào
13:33rồi không cần phải đợi đến 70 tuổi tóc
13:36bạc ra nhăn đi đứng không vững mới gọi
13:38là
13:39giả thân Sắc đang giả trong từng giây
13:42phút hữu hình hữu hoại những gì có hình
13:46tướng sắc tướng đều vô thường biến
13:47chuyển và trải qua bốn giai đoạn thành
13:50trụ hoại không Tức là thành hình tạm yên
13:54một thời gian rồi tan hoại dần cho tới
13:56khi mất hẳn không còn hình tướng
14:01Đức Thế Tôn hỏi tiếp cái gì vô thường là
14:04khổ hay
14:06sướng là khổ bạch thế
14:10tốn chúng ta có thấy cái gì vô thường là
14:12khổ
14:14không có người cho vô thường là khổ khi
14:17nào bị tai nạn bệnh hoạn chết chóc Còn
14:21khi khỏe mảnh giàu sang trúng số thì đâu
14:23có
14:24khổ có người nói đời có khi khổ có khi
14:27sướng đâu phải khổ hoài nói đời là khổ
14:31thì bi quan
14:33quá Ở đây cần nói rõ hơn về chữ khổ
14:36trong đạo Phật chếc khổ được dịch từ chữ
14:40đúc Kha nhưng đúc Kha Còn bao hàm nhiều
14:42nghĩa khác như bất toại nguyện bất Như Ý
14:45khổ khổ biến chuyển hành khổ hoại diệt
14:49hoại
14:51khổ khi nói đến chữ khổ Đức Phật ám chỉ
14:54tới năm ẩn hay con người chứ không nói
14:56tới sự vật hay đồ vật bởi vì con người
14:59là năm ẩn trong đó có cảm Thọ vì có cảm
15:03thọ nên mới biết khổ hay
15:05sướng cảm Thọ có ba loại khổ Thọ khó
15:09chịu lạc Thọ thoải mái xả Thọ bình
15:13thường muốn nói Rộng hơn thì có năm loại
15:17tức là ba loại trên cộng thêm ưu buồn và
15:20hỉ
15:21vui hai cảm Thọ này thuộc về tâm tất cả
15:26cảm Thọ này đều nằm trong đúc Kha vì
15:28chúng biến chuyển vào hoại diệt đi xa
15:31hơn một chút hễ có cảm Thọ là có khổ dù
15:35Thọ Lạc đi nữa cũng không chạy khỏi
15:38khổ khổ Thọ họ ví như viên thuốc độc vừa
15:41bỏ vào miệng liền bị đau bụng ngay lập
15:44tức lạc Thọ giống như viên thuốc độc bọc
15:47đường bỏ vào miệng thấy ngọt tưởng là
15:49kẹo nhai sung
15:51sướng khi lớp đường tan hết thuốc độc
15:54mới hiện ra vừa rồi cũng chết chỉ có
15:57chết chậm hơn thôi
16:00khổ thọ còn được ví như là miệng con rắn
16:02đụng vào là nó cắn liền lạc thọ được ví
16:06như là đuôi con rắn đụng vàoo nó chưa
16:08cắn liền Nhưng trước sau gì nó cũng quay
16:10lại
16:12cắn nhiều người rất ghét chữ khổ của đạo
16:15Phật Vì trong thâm tâm họ rất sợ khổ sợ
16:18chết họ không thích nghe ai nhắc đến chữ
16:21khổ già bệnh chết làm như những chữ đó
16:24ghê tẩm mang điềm xúi quậy đó chẳng quả
16:28là chỗ tránh không muốn thấy sự thật mà
16:31thôi thi sĩ Đoàn Như Khê có viết bể khổ
16:36MH mông sóng ngập đầu khách trần trèo
16:38một chiếc thuyền Chơi Thuyền ai ngược
16:41gió Ai Xuôi Gió nhìn lại cùng trong bể
16:45khổ
16:47thôi cảnh ta bà được ví như biển khổ
16:51trong đó người xuôi gió thì tưởng là
16:53mình sướng còn ngược gió thì tưởng là
16:56mình khổ nhưng thật ra cả hai đều Linh
16:59đênh trên biển khổ mà không hay
17:02biết những người thường gặp hoản nạn khổ
17:04đau bất hạnh khi nghe nói Đời là bể khổ
17:07thì họ thấy thấm thía và chấp nhận ngay
17:10không cần phải giải thích rồng
17:12rải những người chưa nế mùi đời chưa bị
17:15bầm dập chảy ra chóc vậy khi nghe nói
17:18Đời là bể khổ thì liền chống
17:21đối trong một băng giảng ni sư Chí Hải
17:24có kể một câu chuyện như
17:26sau ở ngoài Huế trong một buổi giảng có
17:29vị hòa thượng nọ nói Đời là bể khổ nghe
17:33tới đó một anh thanh niên trẻ liền Giơ
17:35tay lên phản
17:37đối bạch thầy con không thấy đời là khổ
17:40vì con mới cưới được cô vợ đẹp cô ta rất
17:43thương yêu và lo lắng cho con Con đi làm
17:46về là có cơm ngon ăn xong vợ chồng hù hỉ
17:49đi chơi thật là vui vẻ hạnh phúc không
17:52có gì là
17:53[âm nhạc]
17:54khổ vị hòa thượng kia không cãi lại mà
17:57chỉ nói
17:59Tôi cũng mong anh được mãi như
18:02thế Một năm sau anh này trở lại thăm hòa
18:05thượng than
18:06khóc bạch thầy Thầy nói đúng quá đợi là
18:10bể
18:11khổ hòa thượng hỏi tại sao thì anh
18:16đáp vợ con bỏ đi lấy Mỹ
18:20rồi chẳng cần phải chờ tới khi vợ bỏ mới
18:23gọi là khổ có anh nọ cưới được cô vợ đẹp
18:28rất lấy làm sung sướng hãnh diện nhưng
18:31cái sung sướng của anh chỉ kéo dài được
18:32vài ngày do đó nó chuyển sang sợ hãi lò
18:36Âu ghen tức anh lo sợ người khác dòm ngó
18:40dụ dỗ vợ anh mỗi khi vợ anh đi đâu một
18:44mình thì ở nhà anh ta ngồi đứng không
18:46yên trong lòng như lửa
18:49đốt khi vợ anh nói chuyện với ai hơi lâu
18:52một chút là anh khó chịu Ghen ngược ghen
18:54xuôi rất là khổ
18:57sợ Vì vô thường cho nên cảm Thọ nào cũng
19:00dẫn đến khổ đau đối với khổ Thọ Như đau
19:03răng nhức đầu bệnh tật thì không cần
19:05phải nói vì mọi người công nhận dễ dàng
19:08Đây gọi là khổ
19:10khổ nhưng đối với lạc Thọ và xả Thọ cũng
19:13khổ như
19:15thường khi có cảm Thọ sung sướng thì ta
19:18muốn Nó kéo dài nhưng vì vô thường nên
19:22nó phải chấm dứt cuộc vui nào mà chẳng
19:26tan khi chấm dứt nó liền nhường chỗ cho
19:29khổ thổ đây là hoại
19:32khổ đối với giả Thọ là cảm giác bình
19:35thường không vui không khổ người đời
19:37thấy nó nhạt nhẽo chán phèo Nên phải đi
19:41tìm lạc Thọ tìm cảm giác mạnh trong thú
19:44vui cờ bạc rượu chẻ đình đám tiệc tùng
19:48chơi bời hút sách hội hẻ tình dục ăn
19:51uống vân
19:53vân Nhưng lạc Thọ nào đến rồi cũng ra đi
19:57làm cho con người thèm khát mãi không
19:59bao giờ thỏa mãn Đây gọi là hành
20:04khổ như vậy đối với cái gì vô thường khổ
20:08chịu sự biết hoại có lý chă khi nói cái
20:12này là của ta cái này là ta Cái này là
20:15tự ngã của ta được
20:19chắng thưa không Bạch Thế
20:22Tôn này các thầy như thế thì tất cả
20:26những gì thuộc sắc thân quá khứ vị lai
20:29hay hiện tại ở trong hay ở ngoài thô hay
20:33tế xấu hay tốt xa hay
20:37gần tất cả những gì là sắc thân cần phải
20:40được nhận định theo Chánh Trí Tuệ đúng
20:42như thật cái này không phải của ta Cái
20:46này không phải là ta Cái này không phải
20:48là tự ngã của ta tới đây Đức Phật đị
20:51nghĩa thế nào là vô
20:53ngã lúc mới vào đầu bài kinh ngài tuyên
20:56bố năm H là vô ngã tiếp theo ngài nêu ra
20:59từng ẩn một từ sắc cho tới Thọ tưởng
21:03hành thức để các tỳ kheo thấy rõ nă ẩn
21:06là vô thường là khổ sau cùng Ngài nói
21:08tất cả những gì là nam ẩn cần phải được
21:12nhận định đúng như thật cái này không
21:14phải của ta Cái này không phải là ta Cái
21:18này không phải là tự ngã của
21:20ta đó chính là đị nghĩa của vô
21:24ngã có lẽ danh tử tự ngã của ta chẽ là
21:28cho vài người thắc mắc Nếu chúng ta đổi
21:30ra chữ Hán thì sẽ dễ hiểu hơn cái này
21:35không phải là ngã sở Cái này không phải
21:37là ngã Cái này không phải là tự
21:40ngã ngã Sở là của tôi ngã là tôi tự ngã
21:45có nghĩa là linh hồn của tôi hay là cái
21:48ngã của
21:49tôi Tiếng Anh cái ngã là Seo cái ngã của
21:53tôi là mai
21:54seo chấp Ngã là một lớp chấp thứ nhất
21:59Chấp tự ngã là lớp chấp sâu hơn
22:02nữa cái ngã Hiển Hữu dựa trên n mầ còn
22:06từ ngã là cái ngã tự có một mình không
22:09lệ thuộc vào cái gì khác Nó là cái ta
22:12tuyệt
22:13đối Xem tiếp phần hai loại ta sắp
22:18tới khi nhận định sự vật như thế này các
22:22thầy người đa van thánh đệ tử xa lìa và
22:25nhàm chán sắc thân xa lìa và nhàm chán
22:28Thọ tưởng hành và thức do nhàm lìa nên
22:33vị ấy không còn ham muốn do hết ham muốn
22:36nên được giải thoát khi được giải thoát
22:39Trí Huệ Khởi lên đây là sự giải thoát và
22:43vị ấy biết rõ tái sinh chấm dứt Phạm
22:46Hạnh đã thành điều cần làm đã làm không
22:49còn trở lại trạng thái này
22:51[âm nhạc]
22:53nữa khi Đức Thế Tôn nói xong năm vị tỳ
22:57kheo đều hoan hỉ tin nhận lời thế tôn
22:59trong lúc đang nghe dàng tâm của nă vị
23:02được giải thoát khỏi lậu hoặc và chấp
23:06thủ Nghe Phật dạy về vô ngã và hiểu lý
23:10vô ngã có đủ để giải thoát không chưa đủ
23:15muốn Chứng quả A La Hán phải trải qua
23:18bốn giai đoạn văn yểm Ly
23:23thoát khi nghe tức là văn và hiểu được
23:27lý vô Ngã của Phật thì được gọi là đa
23:29Văn Thánh đệ tử đây là giai đoạn kiến
23:32đạo còn không nghe không hiểu được lý vô
23:36ngã của Phật thì gọi là vô Văn Phàm
23:39phu chúng ta hôm nay được đọc bài kinh
23:42vô ngã tướng này xong có hết phiền não
23:44không có chứng Đắc cái gì không nghe
23:49xong để đó thì cũng như không nghe Xong
23:52rồi thì phải áp dụng và thực hành tức là
23:54xa lìa nhàm chán đối với sắc Thọ Tự
23:57tưởng hành thức đó gọi là yểm bắt đầu
24:02giai đoạn tu đạo do yểm tức nhàm chán
24:06nên không say đắm không ham muốn đối với
24:09Năm uẩn gọi là ly tức lìa
24:12tham do Ly tham không còn ham muốn nên
24:16được giải thoát tới đây gọi là chứng
24:21[âm nhạc]
24:25đạo ngã sở vô
24:29ngã chúng sinh ngồi nhận lầm chấp năm
24:32mận là ngã là ta nên tạo nghiệp khổ
24:37đau nhưng không những chấp Nam ẩn là ta
24:40mà lại còn chấp luôn những thứ khác bên
24:42ngoài Nam Uẩn như nhà cửa xe cộ vợ chồng
24:46con cái tài sản là sở hữu của ta tức ngã
24:51sở cho nên vô minh trồng chất lên vô
24:54minh khổ trồng chất lên khổ
24:59trong các kinh giảng cho hàng tỳ kheo
25:01Đức Phật nhấn mạnh về Nam ẩn mà không
25:03nói về những thứ khác bởi vì tỳ kheo là
25:06người đã xả bỏ tất cả sở hữu Bên mình
25:09chỉ còn lại ba y và một bình bát gánh
25:12nặng cuối cùng của họ làn năm MN nhưng
25:15đối với hàng Phàm phu như chúng ta thì
25:17ngã sở rất quan trọng suốt cuộc đời chỉ
25:21lo nghĩ đến ngã
25:22sợ đối với nă mẩn ta không thể ra lệnh
25:25cho nó phải theo ý ta thì nói chi đến
25:28những thứ khác
25:30ấy vậy Mà đa số đều Tưởng bỏ tưởng những
25:33thứ đó là của ta và ta có thể có quyền
25:36sai khiến điều khiển Chúng theo ý ta
25:40hãy Lấy thí dụ về nhà
25:43cửa nhà cửa là thứ quan trọng rất cần
25:45thiết cho đời sống con người có tiền mua
25:48nhà là xem như khá giả Còn không thì
25:51phải ở thuê ở mướn Cái nhà là vật tương
25:55đối vững chắc khó sụp đổ và còn lên giá
25:58với thời
25:59gian khi mua được nhà thì ta xem mình là
26:02chủ căn nhà có thể sửa chữa trang trí nó
26:06theo ý muốn do đó nhà là của ta tức ngã
26:11sở nhưng theo kinh phật vừa nói Nếu cái
26:15gì thực sự là ta là của ta thì ta có thể
26:19ra lệnh cho nó phải như thế này hay như
26:21thế kia theo ý
26:23ta bình thường ít ai thấy được sự vô
26:26thường của cái nhà vì nó tương đối sống
26:28lâu hơn tuổi thọ con người một căn nhà
26:31có thể đứng vững 1 ha 300 năm Nếu không
26:34gặp thiên tài hỏa họa ở sứ Mỹ là nước
26:38giàu có văn minh nhất thế giới hiện
26:41nay khi mua được một căn nhà người ta
26:44phải trả nợ từ 15 đến 30 năm mới xong
26:47vào lúc đó mới thực sự là chủ căn nhà
26:51Nếu trả chưa xong và thất nghiệp thì nhà
26:54băng ngân hàng sẽ đến lấy nhà như thường
26:59Nếu nhà là thực sự của ta thì ta có thể
27:01ra lệnh cho nó phải ở với ta hoài
27:05chứ ngay cả khi trả xong và thực sự làm
27:07chủ căn nhà khi gặp thiên tai ta cũng
27:10mất nhà như thường thiên tai không Ngoài
27:14bốn thứ đất nước gió lửa về đất thì ở
27:18miền Tây nước Mỹ vùng
27:20California nổi tiếng thường bị động đất
27:23chỉ cần mặt đất xê dịch chút xíu là căn
27:25nhà của ta sụp đồ
27:28về nước thì miền đông nam nước Mỹ Vùng
27:31Florida Năm nào cũng bị mửa bão không
27:34nặng thì nhẹ thiệ hại hàng tỷ đô
27:36la về gió thì miền Nam nước Mỹ Vùng tê
27:40sát Oklahoma AC sát lâu lâu trời đất
27:45hứng lên làm vài Đường Cuồng Phong gió
27:48lốc cuốn bay đi hàng trăm căn nhà san
27:51bằng vai quận
27:53tỉnh về lửa thì may mắn là trời hãy còn
27:56khoan dung chưa đổ mưa lửa xuống trần
27:59gian nhưng những tàn thuốc lá vô tình
28:02vẫn gây ra Hòa
28:04hoạn Năm nào cũng có những vụ cháy rừng
28:07khủng khiếp ở California thiệt hại hàng
28:10triệu đô
28:11la Ngoài ra nếu vô ý nấu nướng Để Quên
28:14lửa trên bếp thì nhà của ta cũng tan
28:18theo mê
28:19khói ở sứ Mỹ sung sướng như vậy mà nhà
28:23cửa còn không phải là của ta thì nói chi
28:26đến những xứ nghèo khổ hơn như ở Á châu
28:28Phi
28:30châu thí dụ về xe cổ khi mua được một
28:34chiếc xe hơi nhãn hiểu đời mới ta rất
28:37Hánh diện với bà con lối xóm vì ta có
28:39chiếc xe ngon lành xe này là của ta ta
28:43là chủ của xe nhưng theo kinh Nếu xe
28:46thực sự là của ta thì ta có thể ra lệnh
28:49cho xe phải theo ý ta chứ đối với xe thì
28:53có ba điều bất trắc xảy
28:55ra xe hư đại tai nạn và mất
28:59cắp dù là xe nổi tiếng cách mấy đi nữa
29:02như Mercedes
29:04BMW raa rô
29:07roi cũng vẫn hư như thường Tuy ít hư hơn
29:11xe rẻ
29:12tiền nếu ta là chục của nó thì hãy ra
29:15lệnh cho nó đừng hư thử xem ở Âu Mỹ lái
29:19xe trên xà lộ Nếu sợ ý hay bất cần một
29:22chút là mất mạng như chơi vì xe chạy rất
29:25nhanh khi đụng thì xe nào cũng bẹp rúm
29:29như lò
29:30xò nếu ta là chủ thì hãy nói nó đừng bẹp
29:34để ta đừng bị thương hay
29:36chết nếu ta có tiền mua xe đẹp thì lại
29:40càng phải cẩn thận gấp 10 lần người đi
29:41xe cũ phải gắn máy báo động để khỏi bị
29:45ăn
29:46cắp Nếu xe thực sự là của ta thì không
29:49ai có thể ăn cắp được
29:51nó ngày nào còn đủ nhân duyên phước đức
29:54thì có xe xe không hư và không bị tai
29:57nạn mất cấp nhưng khi xui tức là hết
30:00Phước thì xe sẽ bị hư gặp tai nạn hay
30:03mất
30:04cắp do đó ta không phải là chủ của xe và
30:08xe không phải thực sự là của
30:12ta thí dụ về vợ
30:15chồng khi thương yêu ai thì ta muốn
30:17chiếm hữu người đó cưới người đó về làm
30:20của
30:21mình sau khi làm đám cưới và đeo nhẫn
30:24cho nhau ta tưởng người kia trở thành
30:26của ta
30:27ban đầu tình mới tình còn đậm đả nên hai
30:30bên trều lòng nhau làm ta có cảm tưởng
30:33hay ảo tưởng rằng tâm muốn gì thì người
30:36kia đều nghe theo nhưng với thời gian
30:39tình phai dần Vì vô thường nên ta nói mà
30:44người kia không thèm nghe nhiều khi còn
30:47chống lại nữa đến lúc này thì ta điên
30:50tiết lên Tại sao hồi trước nghe lời ta
30:53răm dắp mà bây giờ lại dáng cãi lại ta
30:56nhiều lúc còn hăm bỏ và ly dị
31:00nữa trong kinh nói ngay cả đối với nam
31:03mẩn ta còn không thể kiểm soát ra lệnh
31:05cho nó về như thế này hay như thế kia
31:08thì làm sao ta có thể ra lệnh cho người
31:10khác về theo ý
31:12ta mình nói mình chưa được mà lại muốn
31:15người khác nghe lời mình đó có phải là
31:17vô minh
31:19không vì không hiểu vợ hay chồng chỉ là
31:22danh nghĩa quy ước thế gian ký dao kèo
31:25xống chung h hợp để xây dựng hạnh phúc
31:27chứ không phải là của ta nên ta rất đau
31:30khổ khi người kia tra ý hoặc bỏ
31:34ta Ngày nào hai bên còn thương yêu hiểu
31:36biết thông cảm lẫn nhau thì còn hạnh
31:38phúc nhưng ngày nào không còn thương yêu
31:41hiểu biết thông cảm Thì người kia sẽ bỏ
31:44ta dù ta có muốn hay
31:47không do đó vợ chồng không phải là ngã
31:50sở không phải là của
31:52ta thí dụ về con
31:56cái chúng ta có thể đồng ý vợ chồng
31:58không phải là của ta Vì người kia là
32:00người dưng nước lã nhưng con cái là do
32:03ta sinh ra lý nào lại không phải là của
32:07ta con cái đúng là do ta sinh ra lúc còn
32:12nhỏ nó phải tùy thuộc vào ta lời bậc cha
32:14mẹ nên ta nói gì làm gì nó cũng phải
32:17nghe theo cho nên ta có cảm tưởng Chắc
32:20chắn nó là của
32:22ta những khi lớn lên nó bắt đầu nghĩ
32:25khác làm khác ta muốn Nó trăm học thì nó
32:29lại thích đi chơi ta muốn Nó học bác sĩ
32:32Ký sư thì nó lại đòi học đàn Học múa ta
32:36muốn Nó cưới con nhà đàng hoàng lịch sự
32:38nó lại thích Những đứa bụi
32:40đời càng lớn thì nó lại càng trái ý ta
32:43và muốn biệt lập tự
32:46do nếu ta làm quá thì nó bỏ nhà đi luôn
32:50Nhiều khi còn từ cha mẹ
32:53nữa theo kinh Nếu con cái thực sự là của
32:56ta thì ta có thể ra lệnh cho nó phải như
32:59thế này hay như thế kia theo ý ta chứ ta
33:03không bao giờ có quyền ra lệnh cho ai
33:04khác
33:05cả nếu có là chỉ vì họ yếu thế phải lệ
33:09thuộc ta hoặc là ta dùng vũ lực uy hiếp
33:13hăm dọa
33:14họ khi ta có đủ phước đức nhân duyên thì
33:17con cái ra đời để trả nợ đế đáp công ơn
33:20của ta qua sự hiếu thảo Vâng lợi Nếu ta
33:24thiếu Phước vì đời trước không tu nhân
33:26tích đức làm lành thì con cái ra đời để
33:28đòi nợ Hoà giả trái chủ bất thiếu làm ta
33:32điêu đứng khổ
33:34sợ Do đó con cái không phải là ngã sở
33:37không phải là của
33:39[âm nhạc]
33:44ta vô ngã và tánh
33:48không Khi nói đến vô ngã tức là ám chỉ n
33:51MN vô ngã theo đị nghĩa của kinh vô ngã
33:53tướng nhưng rất tiếc kinh này ít được
33:56biết đến trong giới Phật tử đại thừa bù
33:59lại họ thương Tụng Bát Nhã Tâm Kinh và
34:01rất quen thuộc với tự Tưng ngũ ẩn giai
34:04không vậy thì ngũ uẩn giai không hay ngũ
34:08uẩn vô ngã giai không và vô ngã có gì
34:12khác
34:12[âm nhạc]
34:13nhau ngũ uẩn giai
34:17không Bát Nhã Tâm Kinh mở đầu như sau
34:21quán tử tà Bồ Tát hành thâm Bát Nhã Ba
34:23La Mật Đa thời chiếu kiến ngũ uẩn giai
34:26không độ nhất thiết khổ ách Xá Lợi Tử
34:29sắc bất dị không Không Bất dị sắc sắc
34:32tức thị không không tức thị sắc Thọ
34:35tưởng hành thức diệc phục như
34:38thị Dịch nghĩa là quán Tử Tài Bồ Tát khi
34:42thực hành thâm sâu Bát Nhã Ba La Mật Đa
34:45soi thấy nm ẩn đều không nên vừa thoát
34:47mọi khổ nạn Xá Lợi Tử sắc chẳng khác
34:51không không chẳng khác sắc sắc chính là
34:54không không chính là sắc họ tưởng hành
34:57thức cũng đều như
35:00vậy trong đoạn kinh trên có hai phần
35:03quan trọng đó là hành thâm bát nhã ba la
35:05mật đa và chiếu kiến ngũ ẩn gia
35:08không từ hai phần này người ta lại rút
35:12ngắn lại thành chí bát nhã và tánh không
35:14Rồi khi bàn về tánh không người ta quên
35:17mất ngũ uẩn mà lại nói về những sự vật
35:19khác như cái bàn cái ghế nhà xe thế giới
35:23pháp giới vũ trụ vân
35:25vân những thứ đó Thật ra cũng là không
35:29Nhưng nếu quên phần chính yếu là ngũ uẩn
35:31thì sự hiểu biết những cái kia không
35:34giúp ích gì nhiều trong việc diệt trừ
35:36phiền não khổ
35:38đau bây giờ chúng ta hãy bàn về chữ
35:40không của kinh Bát
35:42Nhã bình thường khi nghe nói không thì
35:45người ta tưởng là không có bởi vì quá
35:47quen thuộc với khái niệm có và không tức
35:49Hữu và vô cái gì Mắt thấy tai nghe hay
35:53sở mó được thì cho là có còn cái gì
35:57không thấy nghe sờ mó được thì cho là
36:00không
36:01có chữ không theo nghĩa thế gian là
36:04không có mặt không Hiền Hữu không có
36:06hình tướng thuộc về không gian vật
36:09chất chữ không của kinh Bát Nhã là thuộc
36:12về tánh cho nên gọi là tánh Không
36:16sunata Tánh không không có nghĩa là
36:19không có gì hết cái không này không thể
36:22thấy bằng mắt nghe bằng tai mà phải thấy
36:24Bằng lý trí bằng sự quán chiếu
36:27Mọi sự vật đều có hình tướng nhưng không
36:29có tự tánh độc lập cho nên gọi là tánh
36:32Không Tánh không không từ chối sự có tức
36:36hiện hữu của sự vật chúng do nhân duyên
36:40hợp lại với nhau thành hình này tướng nọ
36:42làm chúng ta cảm tưởng là có nhưng chúng
36:45không có một bản tánh độc lập tự
36:48Hữu Hòa thượng Thích Thanh tử thường
36:51giảng chữ không là không có thật thiên
36:55sư Nhất Hạnh dịch chữ không là không có
36:57tự
36:58tánh không có thật Nghe có vẻ bình dân
37:01và dễ hiểu hơn không có tự
37:03tánh những người bình dân chất phác khi
37:06nghe nói về không thì họ bỏ luôn chữ
37:09thật và tự tánh phía sau chỉ giữ lại chứ
37:12không có cho
37:14gọn đối với họ không là không có gì hết
37:18hòa thượng Thanh tử vẫn thường nhắc nhở
37:21không là không có thật chứ không phải là
37:23ngoan không Hay là không ngơ
37:28dưới đây Chúng ta hãy xem luận sư Long
37:30Thọ nagara sơ tổ phái trung quán Ấn Độ
37:33Mia Mika và cũng là tổ thiền thứ 14 định
37:38nghĩa về chữ không trong trung quán luận
37:40m Maka sát tra phẩm 24 kệ
37:4618 chúng nhân duyên sinh Pháp ngã thuyết
37:50tức thị không diệc Vi Thị giả danh diệc
37:54Thị Trung Đạo
37:55Nghĩa dịch nghĩa các pháp do duyên sinh
37:59ta nói đó là không cũng gọi là giả danh
38:02cũng là Nghĩa Trung
38:06Đạo câu ta nói đó là không chữ ta ám chỉ
38:10Đức Phật nhưng cũng có thể hiểu đó là
38:12Long Thọ tác giả trung quán
38:15luận nhưng dù là Long Thọ nói cũng như
38:18là Phật nói vì Ngài viết bộ luận để Hiền
38:21bày ý
38:22Phật theo luận sư Long Thọ chữ không
38:25đồng nghĩa với duyên Sinh giả danh và
38:27trung đạo nhưng trong phái trung quán
38:31không hay tánh không đã trở thành một
38:33pháp biện chứng phủ định để phá ngã chấp
38:35và Pháp chấp của Nhị thừa và ngoại đạo
38:38tánh không không phải là một định nghĩa
38:40về thực tại Mặc dù trong đó như có hàm
38:44ngụ ý nghĩa bản tánh của Thực tại là
38:46không bản chất hiện hữu của Thực tại là
38:49không vô Tự
38:51Tĩnh nghĩa là không có yếu tính quyết
38:54định đó là ý nghĩa phủ định trong tiền
38:56đề không của trung quán tánh không này
39:00là một loại phủ định tuyệt đối không
39:02chừa một K hở nào cho khẳng định có thể
39:04chui
39:05ra bình thường khi nói không phải là cái
39:07này thì tức là cái kia đây là phụ định
39:11cái trước để khẳng định cái sau Nhưng
39:14tánh không cũng phủ định luôn cả cái sau
39:16hễ đưa ra cái nào là bị phủ định Cái đó
39:19chỉ có phủ định mà không khẳng định nó
39:22cách khác đó là một loại phủ định bỏ
39:25lửng V thế tánh không là một phương thức
39:27luận lý mâu thuẫn hóa nhằm đẩy ngôn ngữ
39:30đi đến tận cùng khả năng của
39:32nó thực tại tuyệt đối không thể định
39:34nghĩa mà điều cần thiết là phải nhận
39:37thấy rõ những uẩn khúc của ngôn ngữ và
39:39vai trò của nó Đắc tính của ngôn ngữ là
39:43mô tả thất bại của nó là không mô tả nổi
39:46tuyệt đối Niết
39:48Bàn nói cái này hay cái kia đều là sai
39:51là bị kẹt nó dồn hành giả tới đường cùng
39:56không thể dùng ngôn ngữ hay ý thức được
39:58nữa may ra từ đó hành giả có thể đạt tới
40:01thực tại vì thực tại Vượt Ngoài ngôn từ
40:04bất khả thuyết Nhưng nếu Hành Giả không
40:08hiểu điều đó mà lại loay hoay trong suy
40:10luận trí thức thì tánh không rất dễ trở
40:13thành hư vô luận cái gì cũng bác hết để
40:16rồi không đưa tới đâu hoặc tới chủ nghĩa
40:19hư vô đoạn
40:21diệt cùng một chữ không mà bao nhiêu
40:24trường phái Phật giáo đã định nghĩa khác
40:26nhau
40:26[âm nhạc]
40:27trong đại trí độ luận Ngài Long Thọ nêu
40:29ra nhiều loại không như phân phá không
40:32quán không thập bát không ta muội không
40:35sở duyên không tự tánh
40:38không Giáo Lý tánh không của Long Thọ
40:41không phải dễ hiểu vì muốn hiểu nó người
40:43ta cần phải hiểu luôn cả Lý Bát bất
40:45trung đạo mà Long Thọ để xướng ra cùng
40:48với nhị đế tức tục đế và Trần đế không
40:51và hữu cũng như là giáo lý của các
40:53trường phái khác như Hữu bộ savat tiada
40:58kinh lượng Bộ sau chanti và Duy Thức yog
41:03[âm nhạc]
41:04kara ở đây chúng ta hạn chế chữ không
41:07vào hai đị nghĩa thông thường được nhiều
41:09người biết đến là không có thật và không
41:11có tự tánh để bản luận ngũ ẩn g
41:16không dù là định nghĩa nào đi nữa không
41:19Vẫn là phù định nhưng phủ định tới một
41:22mức nào Thôi đủ để tu tâm sửa Tánh
41:27thứ nhất theo nghĩa không có thật ngũ ẩn
41:31giai không là năm ẩn không có thật khi
41:33nói không có thật tức ngụ ý nói là có
41:37giả như vậy Nam ẩn vẫn là có mà có giả
41:41không có thật có giả nghĩa là có hình
41:44tướng Mặc dù đó là Huyễn tướng sắc là
41:48giả có nên bây giờ trẻ đẹp Mai mố già
41:52nua chứ không ở đây phủ định sự có thật
41:56thật nhưng vô tình khẳng định sự có
41:59giả nó không phủ định được tướng có của
42:02nam ẩn bởi vì Nam Uẩn vẫn có mà có
42:06giả thứ hai theo nghĩa không có tự tánh
42:09ngũ ẩn giai không là năm ẩn không có tự
42:12tánh vô tự
42:14tánh thế nào là có tự
42:17tánh Một vật có tự tánh Tức là nó tự có
42:21một mình tự hiện hữu độc lập không cần
42:24lệ thuộc hay Nương vào cái khác để hiện
42:27hữu do tự có một mình nên nó không bao
42:30giờ tiêu diệt n mận không có tự tánh tức
42:34là nam ẩn không thể tự có hiện hữu một
42:36mình được sắc không thể có một mình được
42:40vì nó là tổ hợp của nhiều thứ khác như
42:43tứ đại hoặc là 32 thứ trong cơ thể con
42:47người Thọ tưởng và hành không thể tự có
42:51một mình được vì nó phát sinh do cần
42:54trần thức hợp lại
42:57thức phát sinh do sự tiếp xúc giữa căn
42:59và Trần Nam ẩn không có tự tánh bởi vì
43:03do duyên sinh Cái này có vì cái kia có
43:06n ẩn chỉ là duyên sinh không có tự tánh
43:10chỉ là giả danh một cái tên tạm gọi nên
43:14không thể nắm bắt được thấy hình như có
43:18nhưng tìm lại thì không
43:21thấy ngoài kinh vô ngã tướng dạy về ngũ
43:24ẩn vô ngã Đức Phật Còn thuyết nhiều kinh
43:27khác dạy về cách quán chiếu tánh như
43:29Huyễn và tánh không của ngu Uẩn
43:32Thí dụ như kinh bọt nước trong tương Ưng
43:35bộ kinh tập 3 Thiên Uẩn chương 5 phẩm
43:38Hoa đoạn 3 trong kinh dạy quán nă ẩn như
43:43sau sắc ví với đống Bọt Nước Thọ ví bong
43:47bóng nước Tưng ví dáng mặt trời hành ví
43:50với cây chuối thức ví với ảo thuật đứng
43:53bà con mặt trời đã thuyết giảng như vậy
43:57vậy ví như trên sông chảy mang theo một
44:01đống bọt nước nhìn xa thấy có hình thù
44:04giống như là một người nhưng lại gần bốc
44:06lên quan sát thì nó trống rỗng không có
44:08gì ở trong sắc cần được quán chiếu như
44:11vậy tức là sắc có hình tướng và người
44:15đời tưởng là có cái Tà ở bên trong nhưng
44:17Tìm kỹ lại thì sắc trống rỗng không có
44:20cái tàn nào ở trong đó hết chỉ toàn là
44:23da thịt xương gân máu mù đờm rãi vân vân
44:27Thọ ví như bong bóng nước bong bóng nước
44:31nhỏ hơn chùm bọt nước nhưng cũng có hình
44:33dáng tròn tròn thấy có đó nhưng đụng vào
44:36thì vớ tan không có thực chất chống rỗng
44:39bên trong Thọ cũng như vậy mọi cảm Thọ
44:43sướng khổ hiện ra như có nhưng khi muốn
44:46nắm giữ nó thì nó tan biến
44:49mất tưởng Vĩ như dáng mặt trời vào buổi
44:53trưa mùa hạ Trời nóng làm hiện ra ra
44:56những làn sóng nắng trên mặt đất nhìn ra
44:59tưởng là có nước nhưng lại gần tìm thì
45:01không
45:02kh cũng thế trong đầu chúng ta tưởng cái
45:05này tưởng cái kia Nhưng chợt tỉnh tìm
45:08lại thì những thứ đó biến đu
45:11mất hành ví như cây chuối ví như có
45:15người đi vào rừng để tìm lói cây thấy
45:17một cụm cây chuối mọc thẳng cao vút anh
45:20ta bèn chặt cây chuối đem về để tìm Lõi
45:22cây nhưng lột từng bẻ chuối ra từ ngoài
45:26cho đến trong không tìm thấy một Lõi cây
45:28nào hành cũng như vậy chúng ta luôn luôn
45:33suy nghĩ tính toán lo việc này việc nọ
45:35Nhưng nếu quay trở vào trong Tìm xem
45:38người suy nghĩ là ai thì không
45:41thấy thức ví như ảo thuật ví như có nhà
45:45ảo thuật dùng bùa chú làm hiện ra những
45:47con vật này vật kia nhưng cuối màn những
45:51con vật đó biến mất hết không thể tìm
45:53thấy được tất cả những nhận thức phân
45:56biệt Khởi lên làm cho con người mê hoặc
45:58tưởng lầm như có một cái ta là tác giả
46:00là chủ nhân đứng phía sau Nhưng nếu tìm
46:02ký lại thì không có ai
46:05cả ngũ ẩn phối hợp với nhau hoạt động
46:09nhịp nhàng làm cho người đời tưởng lầm
46:11có một cái ta ở bên trong điều
46:13khiển nhưng với trí tuệ quán chiếu sâu
46:16xa thì sẽ thấy chúng vô ngã và ảnh hiện
46:19như
46:21Huyễn Tóm lại dịch chữ không là không có
46:25thật không có tự tánh đều được cả bởi vì
46:28không có tự tánh chỉ là giả danh nên
46:31không thể nắm bắt được do không thể nắm
46:34bắt được nên không thật có không hay
46:37tánh không chỉ là phương tiện phá chấp
46:39Nhưng nếu tôi nổi sân lên thì khi thấy
46:42cái không của bạn không giống cái không
46:44của tôi thì không liền trở thành có có
46:47phiền não chấp trước và tánh không trở
46:50thành thuốc
46:51[âm nhạc]
46:54độc
46:58bát nhã và tánh
47:03không khi Bồ Tát Quán Tự Tại thực hành
47:06tâm sâu bá nhã ba la mật đa thì thấy
47:08được tánh không của nam
47:10ẩn bát nhã là một loại trí tuệ thấy được
47:13tánh không cho nên gọi là trí bát nhã
47:15trí bát nhã không phải là tánh không khi
47:19hiểu được thể Tánh hay bản chất thực sự
47:21của các pháp không thật có thì gọi là
47:23thấy được tánh không Nhưng cái thấy này
47:26không phải bằng mắt nên không thấy hoài
47:29được phải vận dụng trí óc suy tư mới
47:31thấy cho nên gọi là quán chiếu thường
47:35suy tư quán chiếu theo lời dạy của đức
47:36phật Như trên để thấy ngu Uẩn không có
47:39thật tánh như đống bọt bong móng nước
47:41sóng nắng cây chuối ảo thuật thì gọi là
47:44chí bát
47:49nhà từ vô ngã đến tánh
47:52[âm nhạc]
47:53không theo quan niểm của Đại Thượng
47:56lúc mới bắt đầu thuyết pháp cho đệ tử
47:59đức phật chỉ dạy ngũ ẩn vô ngã Vì căn
48:01bệnh chính của chúng sinh là bệnh chấp
48:03ngã chấp Nam mẩn là ta ngã cho cái ngã
48:08có
48:09thật sau khi các đệ tử tu tập Chứng quả
48:11A La Hán rồi không còn chấp ngã nữa
48:14nhưng còn cho n ẩn là thật có nên Phật
48:17mới giảng ngũ ẩn giai không hay tánh
48:18không để phá sự chấp pháp các kinh a hàm
48:23agama hay ni của Nam Tông chỉ dạy về ngã
48:28khôngma
48:30suata phải chờ đến thời bát nhã Đức Phật
48:33mới dạy về Pháp không D
48:37suata trong Bát Nhã Tâm Kinh khởi đầu
48:40cũng nói về ngũ ẩn gia không Nhưng sau
48:43đó Nói đến cái không của các pháp không
48:45sanh không diệt không nhơ không sạch
48:47không tăng không giảm rồi tới cái không
48:50của năm ẩn Sáu Căn sáu Trần 18 giới 12
48:54nhân duyên Tứ đế
48:57do đó tánh không được xem là rộng lớn
48:59hơn vô ngã chúng ta có thể tóm l đại ý
49:02như
49:03sau ngũ uẩn vô ngã tức ngã không để phá
49:08ngã chấp ngũ uẩn giai không tức Pháp
49:12không để phá pháp
49:14chấp quan niệm của Đại thừa nghe cũng có
49:17lý nhưng nếu đọc kỹ các kinh nguyên thủy
49:20chúng ta sẽ thấy sự việc không hẳn như
49:22vậy thí dụ trong kinh bọt nước ở trên
49:26Đức Phật đã dạy quán nam mẩn không thật
49:28có Và trong kinh pháp cú damada ba bài
49:32kệ số
49:34277 278
49:37279 được tóm gọn thành một bài kệ Tam
49:40pháp ấn dưới
49:42đây tất cả hành vô thường tất cả hành
49:45Khổ Đau tất cả Pháp vô ngã với Tuệ quán
49:49như vậy đau khổ được nhàm chán chính con
49:52đường Thanh
49:54Tịnh chữ hành sanara trong câu thứ nhất
49:58có nghĩa là cá pháp Hữu Vi do nhân duyên
50:01hợp thành nên vô thường chữ hành trong
50:03câu thứ hai ám chỉ ngũ uẩn chữ pháp đ ma
50:07trong câu thứ ba không phải là phật pháp
50:10mà là tất cả sự vật gồm Hữu Vi và Vô
50:13Vi dù là nhân duyên hợp thành hay không
50:16do nhân duyên hợp thành tất cả sự vật
50:18đều vô
50:19ngã chữ vô ngã ở đây cần được hiểu ra
50:22sao câu chư Pháp vô ngã sẽ có ý nghĩa
50:26thâm sâu Nếu dịch chữ ngã là tự ngã hay
50:29tự
50:30tánh khi đó chữ Pháp vô ngã có nghĩa là
50:34các pháp không có tự ngã không có tự
50:36tánh và như vậy thì vô ngã ở đây đương
50:40nhiên có nghĩa là tánh không chư Pháp vô
50:44ngã tức là bằng tánh Không Tánh không
50:47của Đại thừa đã nằm sẵn trong giáo lý
50:49nguyên
50:51thủy sự liên quan giữa vô ngã và tánh
50:53không có thể tóm l như sau
50:56vô ngã Tức là không phải là ta tức là
51:00ngã không vô ngã tức không có tự ngã tức
51:05là vô tự tánh cũng tức là tánh
51:08không vô ngã áp dụng vào ngũ ẩn Tức là
51:12nhân vô ngã tức là ngã không vô ngã áp
51:16dụng vào các pháp tức Pháp vô ngã cũng
51:19tức là pháp
51:21không dù dịch vô ngã theo kiểu nào đi
51:24nữa thì vô ngã vẫn là tánh không vì cả
51:27hai đều cùng một bản chất đó là phủ định
51:30sự Hiển hữu của
51:32[âm nhạc]
51:35ngã có ngã hay
51:37[âm nhạc]
51:38không như vừa thấy ở trên vô ngã có thể
51:41dịch là không có ngã hoặc là không phải
51:43là ngã nhưng vô ngã luôn luôn đi sau một
51:46chủ từ đó là ngũ uẩn vô ngã hay là các
51:50pháp vô
51:51ngã trong các kinh nika Đức Phật lập đi
51:55lặp lại những câu hỏi sắc là thường hay
51:58vô thường cái gì vô thường là khổ hay
52:00sướng cái gì vô thường khổ thì có lý
52:04chăng khi nói cái này là của ta cái này
52:06là ta Cái này là tự ngác của ta rồi ngài
52:11dạy quán Cái này không phải của ta Cái
52:14này không phải là ta Cái này không phải
52:16là Tử Ngã của
52:18ta nghi vấn được đạt ra là nếu cái này
52:22không phải là ta vậy thì ta là cái gì
52:27trước khi nói cái này hay Cái kia không
52:29phải là ta thì phải xét xem ta tức ngã
52:33có hay không
52:35đã sao không thấy Đức Phật nói thẳng Ngã
52:38là gì có hay không mà chỉ nói những thứ
52:41khác như sắc Thọ tưởng hành thức không
52:43phải là
52:46ngã người đời thường nghiêng về hai
52:48khuynh hướng nhận thức một là có hai là
52:52không Đó là do vướng mắc vào cái chi
52:54giác l mình vì vướng mắc và trí giác sai
52:58lầm đó cho nên mới kẹt vào hoặc Ý Niệm
53:01có hoặc ý niệm
53:03không Nếu trả lời cái ta Ngã là có thì
53:07rơi vào chấp thường nếu trả lời cái ta
53:10là không thì rơi vào chấp
53:12đoạn cách thuyết pháp của đức phật không
53:15rơi vào Nhị Biên nên ngài không bao giờ
53:17trả lời thẳng là có hay không ngài
53:20thương trả lời theo lý Trung Đạo nhân
53:22duyên Cái này có vì cái kia có cái này
53:25không vì cái kia
53:27không do trả lời như vậy nên người nghe
53:29không thể Bá víu chấp thủ ngoài ra ngài
53:33cũng không trả lời thẳng là có hay không
53:35mà thường dùng phương tiện hỏi ngược lại
53:38để người hỏi tự chứng ngộ
53:41lấy chúng ta muốn có đáp số ngay lập tức
53:44Nhưng Ngài lại bắt chúng ta phải tự làm
53:46bài và tìm ra đáp
53:48số trong Kinh Trung Đạo nhân duyên Phật
53:52nói với ca trên Diên Các cayana
53:57phần lớn người đời đều bị kẹt vàoo chấp
54:00và thủ người không bị kẹt vàoo chấp và
54:03thủ thì không còn nắm giữ kế đạt và vọng
54:06tưởng về cái ngã
54:07[âm nhạc]
54:09nữa đức phật không trả lời thẳng là ngã
54:12cái ta có hay không nhưng qua lời kinh
54:15chúng ta vẫn có thể hiểu được là không
54:16có ngã cái ta không có Nó chỉ là một
54:20vọng tưởng một ý tưởng mê
54:23lầm trong kinh các caya gố ta Đức Phật
54:28nói này Các cayana chấp thủ phương tiện
54:33và bị Thiên kiến trói buộc phần lớn thế
54:36giới này là vậy và ai với tâm không chú
54:39trước không chấp tụ phương tiện ấy không
54:42chấp thủ thiên chấp tùy miến ấy không có
54:44chấp trước không chú trước vị ấy không
54:47có nghĩ đây là từ ngá của
54:51tôi như vậy có nghĩa là khi tâm chấp
54:54trước bị Thiên kiến trói buộc thì người
54:57đó Khởi lên ý nghĩ về ngã và liền cho
55:00đây là ngã của tôi cái T của
55:03tôi trong kinh người bát rắn có
55:06đoạn vì có ý niệm về ta cho nên có ý
55:10niệm về của
55:11ta Nếu không có ý niệm về ta thì sẽ
55:14không có ý niệm về của ta ta và của ta
55:18đều là những ý niệm không thể nắm bắt
55:20được Không thể thiết lập
55:22được vì xét ra thì không có cái ta mà
55:26cũng không có cái của ta tại vì cái ta
55:30đã không có mà cái của ta cũng
55:34không ở đây nói rõ ngã và ngã sở chỉ là
55:39những ý niệm vọng tường không có
55:42thật Tóm lại vô ngã mang đủ cả hai nghĩa
55:47thứ nhất không phải là ta là của ta thứ
55:50hai không có ta chứ ta ở đây là cái ta
55:54cái tôi
55:57ghi
55:59vấn một vô ngã theo nghĩa thứ nhất tức
56:03không phải là ta là của ta thì có thể
56:06chấp nhận được nhưng nghĩa thứ hai vô
56:09ngã là không có ta vậy Tại sao mọi người
56:13lại thấy có
56:15ta Vì tập khí vô minh Nhiệp trướng lâu
56:19đời nên chúng sinh thấy có tà ngã cái
56:23thấy của chúng sinh là một Hảo sắc
56:25một ảo tưởng như năm thí dụ trong kinh
56:28Bọt
56:29Nước Thí dụ như đi xem xi nê vào rạp tắt
56:32đèn tối om khán giả không còn tự nhìn
56:35thấy mình nữa mà chỉ thấy người trên màn
56:38ảnh đến một lúc nào đó bị lôi cuốn bởi
56:41phim hay nên khán giả bất giác quên mình
56:44tưởng người trong phim là thật khi thấy
56:47người trong phim bị đánh giết Thì tự
56:49nhiên la hoảng lên Vô tình nhận người
56:51trong phim là mình là ta màn ảnh và Cuốn
56:55Phim có nhưng không phải là
56:58ta
57:00hai Vậy thì người đang ngồi xem phim là
57:03ai ngươi đã ngồi xă phim chỉ là năm mẩn
57:07không phải là
57:10ta
57:11ba không có ta vậy tại sao trong các
57:14kinh vẫn thấy Đức Phật Và Đệ tử dùng chữ
57:17ta khi xưng hô nói
57:20chuyện đây là điều tế nhị và quan
57:23trọng trường phái trung quán
57:26mamika PR
57:29sanik đã phân tách rõ hai loại t một cái
57:33ta tương đối và một cái ta tuyệt đối cái
57:36ta tương đối thì có vì nó là danh tử tạm
57:39đạt trên nm mần Nhưng cái ta tuyệt đối
57:42thì không
57:44[âm nhạc]
57:46có B có người cho vô ngã chỉ là một khái
57:50niệm do Phật tạm thời đặt ra để phá sự
57:53chấp Ngã của chúng sinh sinh Chứ thật ra
57:56vẫn có ngã vì trong Kinh Đại bát Niết
57:59bản đức Phật nói về thường lạc ngã
58:04Tịnh trước hết có cái gì không phải là
58:08khái niệm ngay cả những danh tử như Phật
58:11tánh Niết Bàn Pháp Thân bát nhã chân như
58:13tánh không vân vân cũng đều là khái niệm
58:17Tất cả những gì được nhận thức quan niệm
58:20suy tư bởi ý thức đều là khái niệm có
58:23những khái niệm đưa con người và si mê
58:25lầm Lạc tạo nghiệp ác có những khái niệm
58:28đạo đức thanh cao đưa con người thăng
58:30hoa giải thoát như bát nhã Phật tánh
58:33Niết Bàn vô thường vô ngã vân vân Tuy
58:37nhiên những danh tử trên không phải chỉ
58:39là khái niệm thí dụ về Niết Bàn Nó là
58:43một khái niệm trều tượng đối với chúng
58:45sinh chờ giác ngộ nhưng đối với phật và
58:47A la hán nó chính là một thực
58:50tại thí dụ hỏa tinh là một khái niệm đối
58:53với dân quê miền Thượng Du
58:55nhưng nó là một hành tinh có thật đối
58:57với các nhà bác học về thiên văn vu ngã
59:01đúng là một khái niệm đối với chúng sinh
59:02còn chấp ngã nhưng đối với người có tu
59:05tập về Thiền Minh sát Tứ niệm xứ thì nó
59:08là một kinh nghiệm có thật thấy rõ và
59:10cảm nhận được nếu bạn chấp nhận vô
59:13thường có thật thì vô ngã cũng có thật
59:16bởi vì vô thường và vô ngã là một vô
59:19thường là đứng trên phương diện Thời
59:20gian còn vô ngã là đứng trên phương diện
59:23không gian
59:25ngày nào trong tâm còn chấp ngã thì nhìn
59:28đâu cũng thấy có ngã thấy niết bàn là
59:31ngã là chân ngã Chân Tâm là chân ngã
59:35chân như là chân ngã pháp thân là chân
59:37ngã cái ngã rất khó thêu diệt vì nó khôn
59:41lanh vô cùng biết len lỏi ẩ mình và sống
59:44bám vào phía sau những lý luận Phật
59:47giáo khi chứng được vô ngã rồi thì tất
59:50cả những danh từ khái niệm vô ngã hay
59:52chần ngã đều trở thành vô nghĩa và dự
59:55thừa giáo lý của Phật nói ra đều là
59:57phương tiện như ngón tay chỉ Mặt Trăng
1:00:00khi thấy được mặt trăng thì ngón tay
1:00:02không cần thiết nhưng nếu không có ngón
1:00:04tay thì biết mặt trăng ở chỗ nào mà ngó
1:00:07cái chấp lớn nhất của chúng sinh là chấp
1:00:10ngã vô ngã là giáo lý tốt nhất để trỉ
1:00:13bệnh này nếu không tu tập vô ngã mà lại
1:00:17cho đó là khái niệm rồi xem thường thì
1:00:20đến kiếp nào mới thoát khỏi tập khí chấp
1:00:23Ngã trong Kinh Đại bát Niết Bàn Đức Phật
1:00:26có nói về thường lạc ngã Tịnh trước kia
1:00:29Đức phật không nói nhiều về Niết Bàn Bởi
1:00:31vì đó là cảnh giới tự chứng bất khả từ
1:00:33nghỉ Bất Khả thuyết Vượt Ngoài ngôn tử
1:00:36khái niệm của thế gian nhưng có nhiều
1:00:38người tưởng niết bàn là hư vô đoạn diệt
1:00:40nên bất đắc dĩ Phật phải dùng danh tử
1:00:43của thế gian mà diễn tả Niết Bàn qua bốn
1:00:45đức tính thường lạc ngã
1:00:47Tịnh chúng sinh mê lầm chấp cái thân tứ
1:00:50đại là thường nên Phật dạy vô thường
1:00:53chấp thân tứ đại là vui nên Phật dạy về
1:00:56khổ chấp ngũ ẩn là ngã ta nên Phật dạy
1:00:59vô ngã chấp thân tứ đại là đẹp đẽ sạch
1:01:02sẽ nên Phật dạy bất tịnh còn Niết bản
1:01:06hay Pháp Thân thường Hằng không sinh
1:01:08diệt tức là thường an vui không phiền
1:01:11não tức là lạc là Pháp Thân viên mãn tự
1:01:15tại tức ngã Thanh Tịnh Không ô nhiễm tức
1:01:19Tịnh bốn danh tử thường lạc ngã Tịnh là
1:01:22những khái niệm mà thế gian đã dùng cho
1:01:24ngũ và thân tứ đại vì vậy bốn danh tử
1:01:27này cũng chỉ là phương tiện chứ ng Ở đây
1:01:30có nghĩa là pháp thân chứ không phải là
1:01:31cái ta tầm thường ích kỷ nếu không biết
1:01:35như vậy mà Cho vô ngã là phương tiện và
1:01:38cho Ngã của Kinh nhết bản là chân ngã
1:01:40Cứu cánh thì vẫn còn chấp ngón tay là
1:01:42Mặt Trăng Xưa kia các đệ tử của Phật
1:01:46Phải tu chứng Giải Thoát rồi sau 45 năm
1:01:50trước khi nhập diệt Đức Phật mới dạy cho
1:01:52họ Kinh nhết Bản
1:01:55ngày nay chúng ta chưa tu tập gì hết mà
1:01:57được đọc kinh nhết bản nên cái ngã chưa
1:02:00diệt trữ liền chấp ngay Niết bản là chân
1:02:03[âm nhạc]
1:02:06ngã n về tánh không Nếu cấp Pháp là
1:02:11không thì tại sao chúng sinh lại thấy là
1:02:14thật có Mắt thấy tai nghe rõ
1:02:19ràng sự thấy C pháp thật có là do nghiệp
1:02:23của con người
1:02:24cộng nghiệp khiến cho Sáu Căn thấy sáu
1:02:26Trần là như vậy chỉ thấy tổng tướng mà
1:02:29không thấy biệt
1:02:31tướng thí dụ đứng trước một thác nước
1:02:34mắt người không thấy được từng giọt nước
1:02:36mà chỉ thấy một màn trắng
1:02:38xóa khi nhìn thấy nước loài người thấy
1:02:41đó là nước uống loài cá thấy là nhà ở
1:02:44Chư thiên thấy là lưu ly ngã quỷ thấy là
1:02:47máu mủ cùng là một vật nhưng do cộng
1:02:51nghiệp và biệt nghiệp nên mỗi loài thấy
1:02:53khác nhau
1:02:55nếu các pháp có thật tánh thì loài nào
1:02:58nhìn vào cũng phải thấy cùng một thứ
1:03:01chúng sinh chấp những gì Mắt thấy tai
1:03:03nghe là có thật nhưng đó là một sự lầm
1:03:07chấp thí dụ
1:03:10khác như có người cầm một cây đuốc rồi
1:03:13quay thật nhanh mắt người thường sẽ thấy
1:03:15một vòng lửa nhưng thật ra không có một
1:03:17vòng lửa nào hết mà chỉ có những đốm lửa
1:03:20di chuyển rất
1:03:21nhanh do lầm chấp nên mới sinh ra đau
1:03:26khổ muốn thấy biết tánh không hay thật
1:03:29tánh của các pháp thì phải dùng trí tuệ
1:03:31quán chiếu mới thấy không thể dùng mắt
1:03:34Trần mắt thịt mà thấy
1:03:35được ngoài ra không nên lẩm lẫn giữa
1:03:38không có và tánh không điều này cũng đã
1:03:41được giải thích ở trên các pháp vẫn có
1:03:44vẫn hiện hữu đó là sáu Trần sắc Thanh
1:03:47Hương Vị xúc pháp chứ không trong kinh
1:03:51Bát Nhã có nghĩa là không có tự tánh
1:03:53hoặc không có thật
1:03:55thí dụ về cái ly cái ly là không khác
1:03:59với không có cái ly cái ly là không
1:04:02nghĩa là cái ly có mặt nhưng thể tánh
1:04:05của nó là không hay không có tự tánh chứ
1:04:08không phải là không có cái ly ngoài ra
1:04:11chữ sắc trong kinh Bát Nhã cần được quán
1:04:13chiếu ngay nơi thân thể để giải trừ sự
1:04:16chấp ngã vì chữ sắc này là sắc Uẩn liên
1:04:20quan đến con người chứ không phải đồ vật
1:04:23bên ngoài
1:04:24đọc tụng ngú Uẩn D không Bàn luận về
1:04:26tánh không có giúp cho ta bớt chấm ngã
1:04:30hay
1:04:30[âm nhạc]
1:04:42[âm nhạc]
1:04:53không
1:04:55[âm nhạc]
1:04:58h

About this transcript

This page contains the full transcript of Vô Ngã Và Tánh Không | Tâm và Ta – phần 2 by Nẻo Về Cõi Tịnh, generated from the public captions YouTube serves with the video. The transcript has 10,700 words across 1,315 segments, with the original timestamps preserved so you can click any line to jump to that moment in the embedded player.

What you can do with it

Use the transcript to take notes, quote the speaker, build a study guide, generate a summary with ChatGPT or Claude via the YouTube Summary tool, or export it as a timed subtitle file with YouTube to SRT. You can also re-open it in the transcriber to translate the transcript into 100+ languages.

Free YouTube transcript tool

YouTube2Text is a free YouTube transcript generator — no signup, no daily limit. Paste any YouTube link and get the full transcript instantly, with timestamps, click-to-jump, translation to 100+ languages, AI prompts for ChatGPT, Claude, and Gemini, and exports to TXT, SRT, VTT, or Markdown.