Nguồn Gốc Bách Việt | Tại Sao Xi Vưu Lại Liên Quan Đến Lạc Long Quân? — Transcript

Full transcript

1. 0:00Khoảng 5000 năm trước tại vùng đất Trác
2. 0:02Lộc Huyền Thoại bên bờ sông Hoàng Hà,
3. 0:04một cuộc đại chiến kinh thiên động địa
4. 0:05đã diễn ra, định hình lại trật tự của cả
5. 0:08phương đông cổ đại. Đó không chỉ là cuộc
6. 0:10tranh giành quyền lực giữa Hiên Viên
7. 0:12hoàng đế và chiến thần Siivu mà còn là
8. 0:15cột mức bi tráng đánh dấu sự ly tán của
9. 0:17một nền văn minh rực rỡ. Trong màn sương
10. 0:19mù dày đặc của lịch sử và huyền thoại,
11. 0:22hình ảnh Si hiện lên đầy mâu thuẫn. Với
12. 0:25kẻ chiến thắng, ông là một quái vật hung
13. 0:27bạo, đầu đồng chán sắt, ăn sỏi đá. thở
14. 0:30ra khói mù. Nhưng với những tộc người
15. 0:32bại trận phải di cư về phương nam, ông
16. 0:35là một vị thủ lĩnh vĩ đại, một người anh
17. 0:37hùng không chịu khuất phục. Và từ trong
18. 0:39dòng người di cư khổng lồ ấy, những hạt
19. 0:42giống đầu tiên của đại gia đình Bách
20. 0:43Việt đã được reieo xuống. Chúng ta những
21. 0:46người Việt Nam lớn lên với niềm tự hào
22. 0:49là con rồng cháu tiên thuộc dòng dõi Lạc
23. 0:51Hồng. Chúng ta thuộc làu truyền thuyết
24. 0:53về Kinh Dương Vương, về Lạc Long Quân và
25. 0:56Âu Cơ.
26. 0:57Nhưng có bao giờ bạn tự hỏi trước khi
27. 0:59những cái tên ấy xuất hiện trong xử
28. 1:01sách, tổ tiên chúng ta là ai? Liệu có
29. 1:04một sợi dây liên kết vô hình nào giữa
30. 1:06dòng máu đang chảy trong huyết quản
31. 1:07người Việt hôm nay với vị chiến thần
32. 1:09Siưu lừng lẫy năm xưa? Lịch sử không chỉ
33. 1:13là những dòng chữ khô khan trên giấy, nó
34. 1:15ẩn chứa trong những hoa văn trên mặt
35. 1:17trống Đồng Đông Sơn, trong tục nhuộm
36. 1:19răng đen, xăm mình của người Việt cổ và
37. 1:21trong cả những mã gen di truyền mà khoa
38. 1:23học hiện đại đang dần hé lộ.
39. 1:26Khái niệm Bách Việt rộng lớn và bí ẩn
40. 1:28hơn chúng ta tưởng tượng rất nhiều. Nó
41. 1:31không phải là một quốc gia đơn nhất mà
42. 1:33là một tập hợp các tộc người anh em cùng
43. 1:35chung một cuội nguồn văn hóa trải dài từ
44. 1:38lư vực sông Dân Tử xuống đến tận miền
45. 1:40Bắc Việt Nam.
46. 1:41Trong hành trình ngày hôm nay, chúng ta
47. 1:43sẽ không chỉ lật lại những trang sử cũ,
48. 1:46chúng ta sẽ cùng nhau thực hiện một cuộc
49. 1:48hành trình ngược dòng thời gian, gạt bỏ
50. 1:50lớp bụi mờ của thành vương bại khấu để
51. 1:52đi tìm lời giải cho một trong những bí
52. 1:54ẩn lớn nhất của lịch sử dân tộc. Mối
53. 1:57liên hệ huyết thống thực sự giữa Siu và
54. 1:59Lạc Hồng. Liệu Siu là kẻ thù xa lạ hay
55. 2:03chính là một trong những thủy tổ bị lãng
56. 2:05quên của người Việt?
57. 2:09Lịch sử trong bản chất tàn nhẫn đất của
58. 2:11nó thường là bản tuyên môn của kẻ chiến
59. 2:13thắng. Kẻ thắng cuộc nắm trong tay quyền
60. 2:15sinh, quyền sát và đáng sợ hơn cả là
61. 2:18quyền viết lại quá khứ. Trong suốt 5000
62. 2:21năm lịch sử văn minh Đông Á, không có
63. 2:23một trường hợp nào bị bóp méo, xuyên tạc
64. 2:26và quỷ hóa một cách triệt để như Siu.
65. 2:29Trong tâm thức của người Hoa Hạ, những
66. 2:31người tự coi mình là trung tâm của văn
67. 2:33minh thiên hạ, CV hiện lên như một cơn
68. 2:35ác mộng nguyên thủy. Sách Sơn Hải Kinh
69. 2:38mô tả ông là một quái thai, đầu sừng
70. 2:41chán sắt, tóc dựng như kiếm, ăn sỏi đá,
71. 2:44thở ra khói độc. Đó là hình ảnh của cái
72. 2:47ác tuyệt đối cần phải bị tiêu diệt để
73. 2:49hiến dâng sự chính danh cho hiên viên
74. 2:51hoàng đế. Nhưng nếu chúng ta gạt bỏ lớp
75. 2:54sương mù dày đặc của huyền thoại thành
76. 2:56vương bại khấu, một sự thật khác sẽ dần
77. 2:59lộ diện. Một sự thật có thể làm rung
78. 3:01chuyển những quan niệm đã ăn sâu vào
79. 3:03tiềm thức của hàng triệu người. Civil
80. 3:06không phải là quái vật. Ông là một nhà
81. 3:08kiến tạo vĩ đại, một vị viêm đế thực sự
82. 3:11của phương Nam. người đã đặt những viên
83. 3:13gạch đầu tiên trong một nền văn minh rực
84. 3:15rỡ bên bờ sông Dương Tử. Nền văn minh
85. 3:18lúa nước tiền thân của Bách Việt. Hãy
86. 3:22giải mã huyền thoại đầu đồng chán sắp.
87. 3:25Vào thời điểm cách đây năm thiên niên
88. 3:26kỷ, khi các bộ lạc du mục Hiên Viên ở
89. 3:29thượng nguồn Hoàng Hà vẫn còn cầm vũ khí
90. 3:31đá mài mặc áo da thú thì ở Hạ Lưu tộc
91. 3:35Cửu Lê của Siiv đã làm chủ được ngọn
92. 3:38lửa. Họ là những người đầu tiên trong
93. 3:40lịch sử nhân loại phương Đông phát hiện
94. 3:42ra bí mật của quặng ngỏ.
95. 3:45Đầu đồng chán sắt không phải là mô tả
96. 3:47sinh học. Đó là sự kinh hoàng của những
97. 3:49kẻ lạc hậu khi lần đầu tiên nhìn thấy
98. 3:52những chiếc mũ trụ, những bộ giáp bằng
99. 3:54đồng thau sáng lóa của chiến binh Cửu
100. 3:56Lê. Chi tiết ăm sỏi đá cũng vậy, đó là
101. 4:00một ẩn dụ đầy sợ hãi về công nghệ luyện
102. 4:02kim.
103. 4:03Người Cửu Lê xẻ núi lấy quặng nung trong
104. 4:06lò lửa ngùn mụt khói đen để chắt ra dòng
105. 4:09kim loại nóng chảy. Trong mắt người du
106. 4:11mục vốn sùng bái tự nhiên, hành động đó
107. 4:14chẳng khác nào loài quỷ dữ đang nuốt
108. 4:16chừng xương cốt của đất đài. Chính sự
109. 4:19vượt trội về công nghệ chứ không phải tà
110. 4:21thuật đã biến sivil thành chiến thần bất
111. 4:24khả chiến bại trong giai đoạn đầu.
112. 4:27Sách quản tử từng thừa nhận Civil chế
113. 4:30tạo ra ngũ binh qua kích màu kích nỏ.
114. 4:35Ông là cha đẻ của vũ khí kim loại, là
115. 4:38người đã đưa chiến tranh từ những cuộc
116. 4:39ẩu đả bằng gậy gộc lên tầm nghệ thuật
117. 4:41quân sự. Nhưng Civil không chỉ biết
118. 4:44chiến tranh. Dưới sự lãnh đạo của ông,
119. 4:47liên minh 81 bộ tộc Cửu Lê đã xây dựng
120. 4:50nên một xã hội nông nghiệp thịnh vượng.
121. 4:53Khác với người phương Bắc du mục nay đây
122. 4:55mai đó, người Cửu Lê định cư thuần hóa
123. 4:58trâu bò, trồng lúa nước và tôn thờ mặt
124. 5:00trời, tôn thờ loài chim phương nam. Con
125. 5:04số 81 anh em của Civil tượng trưng trong
126. 5:07một liên minh bộ lạc khổng lồ, kiểm soát
127. 5:09một vùng lãnh thổ rộng lớn và chủ phú,
128. 5:12nắm giữ những mỏ muối quan trọng ở vùng
129. 5:14giải trì.
130. 5:16Vào thời cổ đại, ai nắm giữ muối, người
131. 5:18đó nắm giữ sự sống. Sự giàu có của Cửu
132. 5:22Lê chính là nguyên nhân sâu xa dẫn đến
133. 5:24cuộc chiến tranh với liên minh Viêm
134. 5:26Hoàng. Trong ký ức của những tộc người
135. 5:29mèo, dao và cả những dấu vết văn hóa tản
136. 5:32mát trong cộng đồng Bách Việt sau này,
137. 5:34Civil chưa bao giờ là quỷ dữ. Ông là vị
138. 5:38vua bảo hộ, là người dạy dân cày cấy và
139. 5:41chế tác.
140. 5:42Hình tượng sừng châu trên đầu ông không
141. 5:44phải là dấu hiệu của thú tính mà là biểu
142. 5:47tượng thiêng liêng của nền văn minh lúa
143. 5:49nước nơi con trâu là đầu cưa nghiệp.
144. 5:52Hàng ngàn năm sau, trên mặt trống đồng
145. 5:55Đông Sơn của người Lạc Việt, chúng ta
146. 5:57vẫn thấy lại hình bóng ấy. Những chiến
147. 5:59binh đội mũ lông chim, trang trí sừng
148. 6:02châu nhảy múa trong những nghi lễ phồn
149. 6:04thực. Phải chăng đó là cách mà người
150. 6:07Việt Cổ âm thầm tưởng nhớ về vị thủ lĩnh
151. 6:10tối cao của mình? người đã bị lịch sử
152. 6:12chính thống bôi nhọ nhưng chưa bao giờ
153. 6:14chết trong tâm thức dân gian. Civil do
154. 6:18đó là hiện thân của một bi kịch lịch sử,
155. 6:21bi kịch của kẻ tiên phong nhưng thất bại
156. 6:24trước thời cuộc. Ông đại diện cho nền
157. 6:26văn minh nông nghiệp lúa nước sơ khai,
158. 6:29giàu có nhưng hiền hòa, đối đầu với sự
159. 6:32trỗi dậy mạnh mẽ và hiếu chiến của văn
160. 6:34minh du mục thảo nguyên.
161. 6:36Sự sụp đổ của hình tượng Civil cũng
162. 6:39chính là sự bắt đầu trong ngàn năm tăm
163. 6:41tối của các tộc người phương nam.
164. 6:46Khoảng năm 2700 trước công nguyên, cánh
165. 6:48đồng Trác Lộc trở thành vũ đài đẫm máu
166. 6:50nhất của lịch sử thượng cổ. Đây không
167. 6:52đơn thuần là cuộc tranh hùng giữa hai cá
168. 6:54nhân mà là sự va chạm tinh hoàng giữa
169. 6:56hai hệ tư tượng hai phương thức sinh tồn
170. 6:58văn minh lô nước Cửu Lê và văn minh du
171. 7:01mục Hoa Hạ. Trận chiến này được xử sách
172. 7:03tô vẽ bằng những sắc màu thần thánh với
173. 7:06sự tham gia của rồng, của thần gió, thần
174. 7:08mưa. Nhưng đằng sau bức màn huyền ảo ấy
175. 7:11là những cuộc đấu trí tàn khốc về quân
176. 7:12sự và khí tận học. Tương truyền, Civil
177. 7:16đã dáng xuống một đòn sấm sét ngay từ
178. 7:18khi khai màn. Ông làm phép tạo ra màn
179. 7:20sương mù dày đặc, bao phủ chiến trường
180. 7:22suốt ba ngày ba đêm. Quân đội của Hiên
181. 7:25Viên Hoàng Đế vốn quen với những thảo
182. 7:27nguyên bao la đầy nắng và gió, lập tức
183. 7:29rơi vào hoảng loạn. Họ mất phương hướng,
184. 7:32bị chia cắt và trở thành mồi ngon cho
185. 7:34những chiến binh Cửu Lê vốn thông thạo
186. 7:36địa hình sông nước đầm lầy. Nhưng sương
187. 7:38mù ở đây không phải phép thuật, đó là sự
188. 7:41am hiểu tường tận về thiên nhiên của
189. 7:42người làm nông nghiệp. Civil đã chọn
190. 7:45đúng thời điểm, đúng địa điểm, lợi dụng
191. 7:47khí hậu ẩm ướt đặc trưng của vùng trũng
192. 7:49để tạo ra lợi thế chiến thuật. Đây là
193. 7:51đỉnh cao của nghệ thuật quân sự cổ đại,
194. 7:54dùng thiên thời địa lợi để khắc chế nhân
195. 7:56hòa. Trước nguy cơ bị tiêu diệt hoàn
196. 7:59toàn, Hiên Viên Hoàng Đế đã phải nhờ đến
197. 8:01sự trợ giúp của Phong Hậu, một nhà thông
198. 8:03thái để chế tạo ra xe chỉ nam. Sự xuất
199. 8:06hiện của xe chỉ nam là bước ngoặt quyết
200. 8:09định. Nó đại diện cho sự đối đầu giữa
201. 8:11kinh nghiệm tự nhiên của người phương
202. 8:13Nam và kỹ thuật cơ khí của người phương
203. 8:15Bắc. Chiếc xe với hình nhân luôn chỉ về
204. 8:18hướng nam đã giúp quân Hiên Viên xé toạc
205. 8:20màn sương mù, phá vỡ thế trận phục kích
206. 8:22của Cvil. Từ thế chủ động, quân Cửu Lê
207. 8:26bị đẩy và thấy bị động. Và rồi thiên
208. 8:28nhiên một lần nữa can thiệp, nhưng lần
209. 8:30này nó nghiêng về phía kẻ tàn nhẫn hơn.
210. 8:33Xử sách chếp rằng Si mời Phong Bá và vũ
211. 8:36sư đến tạo ra bão tố dìm chết quân địch.
212. 8:40Để đối phó, Hiên Viên triệu hồi nữ bạt,
213. 8:42nữ thần hạn hán xuống trần gian. Mưa gió
214. 8:45tan biến, đất đai khô cằn nứt nẻ. Đây là
215. 8:48cách thần thoại hóa cuộc chiến kiểm soát
216. 8:50nguồn nước. Hiên viên với chiến thuật
217. 8:53cắt đứt các dòng chảy, đắp đập năn sông
218. 8:55đã triệt tiêu lợi thế thủy chiến của
219. 8:57quân Cửu Lê. Tiếng chống đồng im bặt,
220. 9:00những bộ giáp đồng thau, niềm tự hào của
221. 9:02Cửu Lê giờ đây trở thành những nấm mồ
222. 9:04chôn chặt lấy họ. Civil bị bắt sống. Cái
223. 9:08chết của ông không diễn ra như một chiến
224. 9:10binh ngã xuống giữa trận tiền mà là một
225. 9:12cuộc hành quyết mang tính biểu tượng và
226. 9:14răn đe tột độ. Hiên viên không chỉ giết
227. 9:17ông, ông ta ra lệnh chặt cơ thể sivil
228. 9:19thành năm mảnh, chôn ở năm nơi khác nhau
229. 9:22để ngăn chặn sự hồi sinh. Tại sao Hiên
230. 9:25Viên lại sợ hãi đến thế? Tại sao phải
231. 9:27phanh thây một kẻ đã bại trận? Bởi vì
232. 9:30Hiên Viên hiểu rằng Civil không chỉ là
233. 9:32một con người, ông là một mọn cờ. Chừng
234. 9:35nào thân xác ông còn nguyên vẹn, chừng
235. 9:37nào lăng mộ ông còn đó, thì tinh thần
236. 9:39phản kháng của người Cửu Lê sẽ không bao
237. 9:41giờ tắt. Hành động tàn bạo đó nhằm mục
238. 9:44đích xóa sổ vĩnh viễn hình tượng người
239. 9:46thủ lĩnh khỏi tâm trí của những bộ tộc
240. 9:48bại trận. Máu của Civil chảy xuống, thấm
241. 9:51đẫm vùng đất trác lộc. Truyền thuyết kể
242. 9:53rằng gông cùm xiền xích chói CV khi bị
243. 9:56vứt bỏ đã hóa thành rừng cây phong. Mỗi
244. 9:59độ thu về, lá phong chuyển sang màu đỏ
245. 10:01rực như máu. Đó là oán khí ngàn năm
246. 10:04không tan, là lời nhắc nhở đau thương về
247. 10:06một thời đại rực rỡ đã bị vùi lấp. Trận
248. 10:09trác lập kết thúc, liên minh Cửu Lê tan
249. 10:11vỡ. Những người sống sót với nỗi hận mất
250. 10:14nước và nỗi đau mất cha bắt đầu một cuộc
251. 10:17di cư vĩ đại chưa từng có về phương Nam.
252. 10:20Họ mang theo hạt giống lúa, mang theo kỹ
253. 10:22thuật đúc đồng và mang theo cả cái tên
254. 10:24Việt, biểu tượng của sự vượt qua gian
255. 10:26khó để đi tìm một vùng gất hứa mới. Và
256. 10:30từ đống cho tàn của thất bại ấy, mầm
257. 10:32mống của Bách Việt bắt đầu này lộc.
258. 10:37Khi ngọn lửa chiến tranh tại Trác Lộc
259. 10:38tàn lội, những gì còn lại không chỉ là
260. 10:41cho tàn mà là một vết cắt sâu hắm vào
261. 10:43lịch sử nhân chủng học phương Đông. Liên
262. 10:46minh Cửu Lê sụp đổ. Những người sống sót
263. 10:48đứng trước một ngã rẽ định mệnh, một sự
264. 10:51lựa chọn tàn khốc giữa sự sống và cái
265. 10:53chết, giữa sự khuất phục và lòng tự tôn.
266. 10:57Một bộ phận người Cửu Lê vì quá kiệt quệ
267. 11:00hoặc không thể rời bỏ mảnh đất chôn rau
268. 11:01cắt rốn đã chọn ở lại. Họ chấp nhận đầu
269. 11:04hàng liên minh Viêm Hoàng. Số phận của
270. 11:07họ vô cùng bí đát. Từ vị thế, những chủ
271. 11:10nhân của công nghệ và văn minh lúa nước,
272. 11:12họ bị tức đoạt tất cả, bị dồn vào tầng
273. 11:15lớp thấp kém nhất của xã hội mới. Người
274. 11:18Hoa Hạ gọi họ bằng cái tên nhiệt thị là
275. 11:21Lê Dân, nghĩa là đám dân đen, đám dân
276. 11:24tấp suối bù. Cụng từ lê dân mà các văn
277. 11:27bản phong kiến sau này hay dùng để chỉ
278. 11:29thường dân, thực chất bắt nguồn từ nỗi
279. 11:31đau mất nước của tộc Cửu Lê năm xưa. Họ
280. 11:34bị đồng hóa, bị xóa bỏ bản sắc và dần
281. 11:37dần hòa tan vào dòng chảy của văn minh
282. 11:39Hoa Hạ. Nhưng lịch sử không kết thúc ở
283. 11:42đó. Những chiến binh ưu tú nhất, những
284. 11:45gia tộc nắm giữ bí mật luyện kim và
285. 11:47những thầy mo giữ lửa tâm linh của Civil
286. 11:50đã từ chối quỳ gối. Họ chọn con đường
287. 11:52thứ hai, ra đi. Đây không phải là một
288. 11:55cuộc trốn chạy trong hoảng loạn. Hãy
289. 11:57nhìn nhận nó như một cuộc trường trinh
290. 11:59vĩ đại đi tìm đất sống, một cuộc chuyển
291. 12:02dịch trung tâm văn minh từ lưu vực sông
292. 12:04Hoàng Hà xuống phía nam sông Dương Tử và
293. 12:07xa hơn nữa. Hàng vạn người mang theo vợ
294. 12:10con gia súc, mang theo hạt giống lúa và
295. 12:13đặc biệt là mang theo những chiếc chống
296. 12:15đồng. Báu vật thiêng liêng chứa đựng
297. 12:17linh hồn của bộ tộc bắt đầu xuôi về
298. 12:20phương Nam. Tại sao lại là phương nam?
299. 12:23Bởi vì đó là vùng đất của sông ngòi
300. 12:25tràng chịt, của khí hậu nóng ẩm. nơi mà
301. 12:28kỵ binh và xe ngựa của người phương Bắc
302. 12:30không thể phát huy tác dụng, nhưng lại
303. 12:32là môi trường lý tưởng cho những cư dân
304. 12:34thạo nghề lúa nước và giỏi thủy chiến.
305. 12:37Trên hành trình vạn dặm ấy, dòng người
306. 12:39Cửu Lê đã phân tách thành nhiều nhánh
307. 12:41nhỏ, bám rễ vào những vùng đất mới, tạo
308. 12:44nên các tộc người mà xử sách sau này gọi
309. 12:47chung là Tam Miêu. Tộc Tam Miêu chính là
310. 12:50cây cầu nối trực tiếp giữa Siw và Bách
311. 12:53Việt. Suốt hàng ngàn năm sau đó, sử sách
312. 12:56Trung Hoa liên tục ghi lại những cuộc
313. 12:58chinh phạt của các vua Nghiêu, Thuấn, Vũ
314. 13:01đánh vào Tam Miêu. Điều này chứng tỏ sức
315. 13:04kháng cự của hậu duệ Siiv chưa bao giờ
316. 13:07bị dập tắt. Họ vừa đánh vừa lùi, vừa di
317. 13:10cư vừa bảo tồn văn hóa, cứ thế tiến sâu
318. 13:13hơn về phía Lĩnh Nam và vùng Bắc Bộ Việt
319. 13:16Nam ngày nay.
320. 13:17Chính trong quá trình di cư bi tráng và
321. 13:19liên tục phải chiến đấu để sinh tồn ấy,
322. 13:22cái tên Việt đã ra đời và được định hình
323. 13:24rõ nét. Chữ Việt trong giáp cốt văn
324. 13:27tượng hình một người đang cầm chiếc rìu
325. 13:30và đang bước đi. Có rất nhiều cách giải
326. 13:32thích nhưng dưới góc độ lịch sử và văn
327. 13:34hóa, Việt mang hai ý nghĩa biểu tượng
328. 13:37sâu sắc. Thứ nhất, nó ám chỉ những con
329. 13:40người mang theo vũ khí, chiếc rìu đồng,
330. 13:43loại binh khí đặc trưng của văn hóa Việt
331. 13:45Cổ để khai phá rừng rậm và tự vệ. Thứ
332. 13:49hai, Việt có nghĩa là vượt qua. Vượt qua
333. 13:52núi cao, vượt qua sông sâu, vượt qua
334. 13:54biên giới của sự áp bức để tìm đến tự
335. 13:57do. Cái tên Việt không chỉ là danh xưng
336. 14:00tộc người, nó là một tính từ mô tả khí
337. 14:02chất, mô tả hành động của một dân tộc
338. 14:05luôn trong tư thế di chuyển và vươn lên
339. 14:07mạnh mẽ. Những người Cửu Lê di cư ấy đã
340. 14:11mang theo những gì đến vùng gất mới. Họ
341. 14:14không đến tay không, họ mang đến công
342. 14:16nghệ đúc đồng đỉnh cao. Thứ sau này sẽ
343. 14:19thăng hoa rực rỡ thành nền văn hóa Đông
344. 14:21Sơn chấn động thế giới. Hãy nhìn kỹ
345. 14:24những họa tiết trên mặt trống đồng ngọc
346. 14:26lũ, hoàng hạ. Hình ảnh những chiến binh
347. 14:28đội mũ lông chim, tay cầm vũ khí nhảy
348. 14:31múa và đặc biệt là những chiếc thuyền
349. 14:33chiến dài. Đó chính là cuốn nhật ký bằng
350. 14:36hình ảnh ghi lại cuộc hành trình vượt
351. 14:38sông vượt biển của tổ tiên chúng ta. Và
352. 14:42còn một di sản tâm linh quan trọng nữa,
353. 14:44hình tượng rồng. Nếu người Hoa Hạ thờ
354. 14:47rồng như biểu tượng của quyền lực vua
355. 14:49chúa cai trị thì người Việt thờ rồng như
356. 14:52một vị thần nước, một người cha bảo hộ.
357. 14:55Lạc Long Quân, vị thủy tổ trong truyền
358. 14:57thuyết Việt Nam mang dòng máu rồng và
359. 15:00dẫn 50 con xuống biển, phản ánh chính
360. 15:02xác xu hướng di cư và định cư ven biển,
361. 15:05ven sông của cộng đồng Bách Việt sau khi
362. 15:08rời bỏ vùng nội địa Trung Nguyên. Cuộc
363. 15:11đại di cư từ sau trận trác lộc là một
364. 15:13cơn đau đẻ của lịch sử. Nó đau đớn, đầy
365. 15:17máu và nước mắt, nhưng nó đã khai sinh
366. 15:19ra một thế giới mới. Từ đống cho tàn của
367. 15:22thất bại, những hạt giống Cửu Lê đã nảy
368. 15:25mầm trên đất đai phương nam màu mỡ, hình
369. 15:27thành nên đại gia đình Bách Việt với
370. 15:29hàng trăm chi tộc Âu Việt, Lạc Việt, Mân
371. 15:33Việt, Dương Việt. Dù tản mát khắp nơi
372. 15:36nhưng sâu thẳm trong huyết quản, họ vẫn
373. 15:38chia sẻ chung một ký ức, chung một tập
374. 15:41quán nhuộm răng, xăm mình và chung một
375. 15:43niềm kiêu hãnh thầm lặng. về một nguồn
376. 15:46cội hào hùng từ ngàn xưa.
377. 15:51Khi nhắc đến hai chữ Bách Việt, nhiều
378. 15:53người trong chúng ta thường lầm tưởng đó
379. 15:54là tên của một quốc gia cổ đại, một
380. 15:56triều đại thống nhất giống như nhà
381. 15:58thương hay nhà Chu ở phương Bắc. Nhưng
382. 16:00không, Bách Việt chưa bao giờ là một
383. 16:02quốc gia đơn nhất theo khái niệm chính
384. 16:03trị hiện đại. Đó là một vùng văn hóa,
385. 16:06một không gian sinh tồn manh mông và rực
386. 16:07rỡ, nơi quy tụ hàng trăm tộc người có
387. 16:10chung một nguồn cội, chung một phong tục
388. 16:12nhưng lại phát triển đa dạng như trăm
389. 16:13loài hoa cùng nở. trong một khu rừng
390. 16:15già. Để hiểu về tổ tiên mình, trước hết
391. 16:18phải hiểu cái tên mà lịch sử đã đặt cho
392. 16:20chúng ta. Việt. Tại sao lại là Việt?
393. 16:23Trong các văn bản giáp cốt văn và kim
394. 16:25văn khắc trên chung đồng cổ, chữ Việt
395. 16:27được cấu tạo từ hình ảnh một chiếc dìu
396. 16:29chiến và bộ tẩu chạy đi lại. Các học giả
397. 16:33phương Bắc thường giải thích chữ này với
398. 16:34hàm ý miệt thị, cho rằng Việt là những
399. 16:36kẻ man di cầm rìu chạy nhảy trong rừng.
400. 16:40Nhưng dưới con mắt của các nhà dân tộc
401. 16:41học và chính những hậu duệ của dòng máu
402. 16:43này, chữ Việt mang một ý nghĩa hào hùng
403. 16:45và kiêu hãnh hơn nhiều. Chiếc rìu, đặc
404. 16:48biệt là chiếc rìu lạnh bằng ngọc, ngọc
405. 16:50việt hay bằng đồng, là biểu tượng của
406. 16:52quyền uy thủ lĩnh, là khí cụ để khai phá
407. 16:54rừng rậm, mở mang bờ cõi. Còn bộ tẩu
408. 16:57tượng trưng cho sự năng động, khả năng
409. 16:59di chuyển linh hoạt và tinh thần vượt
410. 17:01khó. Việt có nghĩa là vượt qua, vượt qua
411. 17:05núi cao, vượt qua sông rộng và vượt qua
412. 17:07cả những giới hạn của định kiến để sinh
413. 17:09tồn. Tên gọi của dân tộc ta ngay từ thủa
414. 17:12sơ khai đã chứa đựng khát vọng vươn lên
415. 17:14và ý chí tự do bất diệt. Và không gian
416. 17:17sinh tồn của cộng đồng Bách Việt ấy rộng
417. 17:19lớn đến mức nào? Hãy nhìn vào bản đồ
418. 17:21Trung Hoa cổ đại và kể một đường ranh
419. 17:23giới tự nhiên vĩ đại, sông Dương Tử. Nếu
420. 17:27phía bắc sông Dương Tử là thế giới của
421. 17:29văn minh Hoa Hạ với những đồng cỏ khô,
422. 17:31những vó ngựa và cây kê, cây lúa mì thì
423. 17:34phía nam sông Dân Tử, vùng đất được gọi
424. 17:36là Giang Nam, là thế giới của Bách Việt.
425. 17:39Đó là một vùng lãnh thổ trải dài từ ven
426. 17:41biển Thiết Giang, Phúc Kiến, Quảng Đông,
427. 17:43Quảng Tây ngày nay xuống tận đồng bằng
428. 17:45sông Hồng của Việt Nam. Đây là vùng đất
429. 17:47của nước. Hệ thống sông ngòi trằng chịt,
430. 17:49đầm lầy và những cánh rừng mưa nhiệt đới
431. 17:52đã tạo nên một nền văn minh hoàn toàn
432. 17:54khác biệt. Văn minh lúa nước. Trong khi
433. 17:57người phương Bắc đắp thành lũy bằng đất
434. 17:58nện để ngăn ngựa thì người Bách Việt
435. 18:00dựng nhà sàn để tránh thú dữ và ngập
436. 18:02lụt. Trong khi người phương Bắc mặc áo
437. 18:05cổ dao lãnh kín đáo để tránh gió lạnh
438. 18:07thì người Bách Việt cắt tóc nắn xăm mình
439. 18:09để giao hòa với thủy quái, đóng khố để
440. 18:12thuận tiện lặn ngụp trên sông.
441. 18:14Khái niệm Bách Việt chính là để chỉ sự
442. 18:16đa dạng của các tộc người sinh sống
443. 18:18trong vùng lãnh thổ khổng lồ này. Họ là
444. 18:20những anh em ruột thịt cùng chia sẻ mã
445. 18:22gen di truyền O1 và O2, cùng chia sẻ tục
446. 18:25nhuộm răng đen, ăn trầu và thờ cúng tổ
447. 18:28tiên. Nhưng do địa hình bị chia cắt bởi
448. 18:30những dãy núi và con sông lớn, họ phát
449. 18:33triển thành những nhánh riêng biệt.
450. 18:34Người sống ở vùng núi cao gọi là Âu
451. 18:36Việt. Người sống ở ven biển giỏi nghề
452. 18:38trái lưới gọi là Mân Việt. Người định cư
453. 18:41ở các vùng đồng bằng châu thổ màu mỡ gọi
454. 18:43là Lạc Việt. Sự tồn tại của Bách Việt là
455. 18:46một đối trọng văn hóa vĩ đại đối với Hoa
456. 18:48Hạ. Nếu Hoa Hạ tượng trưng cho sự trật
457. 18:50tự, tôn tiức mạnh cơ bắp của phương Bắc
458. 18:53thì Bách Việt tượng trưng cho sự linh
459. 18:55hoạt, lãng mạn và sức sống bền bỉ của
460. 18:57phương Nam. Chính vùng đất Giang Nam
461. 19:00này, với sự cần cù của người Việt Cổ đã
462. 19:02trở thành vựa lúa nuôi sống cả phương
463. 19:04Đông trong suốt hàng ngàn năm lịch sử
464. 19:06sau này. Nhưng chớ trêu thay, những
465. 19:08người chủ nhân đích thực của nó. Những
466. 19:10người đã thuần hóa cây lúa nước đầu tiên
467. 19:12lại dần dần bị đẩy lùi về phía Nam hoặc
468. 19:15bị hòa tan vào dòng người phương Bắc
469. 19:16tràn xuống. Tuy nhiên, dù biên giới
470. 19:19chính trị có thay đổi thì biên giới văn
471. 19:21hóa vẫn còn đó, khắc sâu trong từng nếp
472. 19:23ăn, nếp ở của cư dân Đông Nam Á ngày
473. 19:26nay.
474. 19:29Trong hành trình đi tìm lời giải về mối
475. 19:31liên hệ huyết thống giữa Siu và người
476. 19:33Việt, chúng ta không thể bỏ qua một mắt
477. 19:36xích cực kỳ quan trọng, một nhân chứng
478. 19:38sống của lịch sử. Tộc Tam Miêu. Sau thất
479. 19:41bại ở Trác Lộc, như chúng ta đã biết,
480. 19:44liên minh Cửu Lê tan vỡ, một bộ phận lớn
481. 19:46người Cửu Lê không chịu khuất phục đã di
482. 19:49cư về vùng trung lưu sông Dương Tử, khu
483. 19:51vực Hồ Động Bình, tỉnh Hồ Nam ngày nay.
484. 19:54Tại đây, họ tập hợp lại, xây dựng lực
485. 19:56lượng và hình thành nên tộc Tam Miêu. Sử
486. 19:59sách Trung Hoa cổ đại nhắc đến Tam Miêu
487. 20:01với một thái độ vừa căm ghét vừa sợ hãi.
488. 20:04Họ gọi Tam Miêu là những kẻ bất trị,
489. 20:06cứng đầu, những kẻ không chịu tân theo
490. 20:09giáo hóa của thiên tử. Tại sao lại có sự
491. 20:11thù địch giai giảng đến vậy? Bởi vì Tam
492. 20:14Miêu chính là hậu duệ trực tiếp nhất,
493. 20:16mang dòng máu nóng hồi nhất của Siưu. Họ
494. 20:19thừa hưởng từ tổ tiên mình kỹ thuật chế
495. 20:21tác vũ khí, sự dũng mãnh trong chiến đấu
496. 20:24và đặc biệt là tinh thần không bao giờ
497. 20:26chấp nhận làm nô lệ. Trong suốt thời kỳ
498. 20:29của Ngũ Đế, Nhiêu, Thuấn, Vũ, các cuộc
499. 20:32chiến tranh chinh phạt Tam Miêu diễn ra
500. 20:34liên miên không dứt. Sách Thượng Thư
501. 20:36chép rằng Vu Nghiêu đã phải lưu đầy Tam
502. 20:38Miêu ra vùng Tam Nguy. Vua Vũ, người lập
503. 20:42ra nhà Hạ đã phải huy động cả quân đội
504. 20:44triều đình để tiến đánh Tam Miêu trong
505. 20:46suốt 70 ngày đêm nhưng không thắng, cuối
506. 20:49cùng phải dùng kế múa can qua, vừa đe
507. 20:51dọa quân sự vừa dụ dỗ văn hóa mới khiến
508. 20:54họ tạm thời lùi bình. Câu chuyện về cuộc
509. 20:57kháng chiến của Tam Miêu là một bản
510. 20:59khùng ca bi tráng. Họ là tấm lá chắn, là
511. 21:02bức tường thành đầu tiên ngăn cản sự
512. 21:04bành trướng của người Hoa Hạ xuống
513. 21:06phương Nam. Chính nhờ sự kháng cự kiên
514. 21:08cường của Tam Miêu ở vùng Độc Đình và
515. 21:11Giang Tây mà các tộc người anh em khác ở
516. 21:13xa hơn về phía Nam như Lạc Việt ở vùng
517. 21:16Quảng Đông, Bắc Việt Nam có thêm thời
518. 21:18gian để phát triển, củng cố lực lượng và
519. 21:21xây dựng nền văn hóa riêng biệt. Ngày
520. 21:24nay, khi nhìn vào cộng đồng người Hơ
521. 21:25Mông, những hậu duệ trực tiếp của Tam
522. 21:28Miêu, chúng ta vẫn thấy bóng dáng của
523. 21:30Siu hiện hữu rõ nét. Trong các nghi lễ
524. 21:33tế tổ, người hơ mông vẫn tôn thờ Si vưu
525. 21:36như vị vua tổ tối cao. Những bộ trang
526. 21:39phục sặc sỡ, những chiếc vòng bạc trạm
527. 21:41khắc tinh xảo và đặc biệt là tục cướp vợ
528. 21:44vẫn còn được lưu giữ. Nhưng mối liên hệ
529. 21:47giữa Tam Miêu và Lạc Việt là gì? Liệu họ
530. 21:50có phải là người xa lạ không? Các bằng
531. 21:53chứng di truyền học hiện đại đã chứng
532. 21:55minh Tam Miêu và Lạc Việt cùng chia sẻ
533. 21:58những điểm tương đồng lớn trong hệ gen.
534. 22:00Về mặt ngôn ngữ, nhiều từ vựng cơ bản
535. 22:03trong tiếng Việt cổ có sự tương đồng kỳ
536. 22:05lạ với tiếng mèo dao. Về mặt văn hóa,
537. 22:08truyền thuyết chó bàn hồ và truyền
538. 22:10thuyết chó đá của người Việt hay tục thờ
539. 22:13cây, thờ đá đều cho thấy một tầng văn
540. 22:16hóa chung, một gốc rễ chung từ thời Cửu
541. 22:18Lê. Có thể hình dung thế này, sau khi
542. 22:22Cửu Lê tan dã, dòng người chia làm hai
543. 22:24nhánh chính. Nhánh thứ nhất ở lại vùng
544. 22:26núi và trung lưu sông Dương Tử, giữ vai
545. 22:29trò tiền đồn ngăn cản phương Bắc. Nhánh
546. 22:32thứ hai, tiền thân của Lạc Việt tiếp tục
547. 22:35xuôi dòng, đi xa hơn về phía ven biển và
548. 22:37các đồng bằng châu thổ phía nam, nơi đất
549. 22:40đai màu mỡ hơn và ít bị chiến tranh đe
550. 22:42dọa hơn.
551. 22:43Tam Miêu là người anh cả ở lại giữ nhà,
552. 22:46còn Lạc Việt là người em đi mở cõi. Dù
553. 22:50số phận lịch sử đưa đẩy họ đến những
554. 22:52vùng đất khác nhau, phát triển những đặc
555. 22:54điểm khác nhau, nhưng sâu thẳm trong
556. 22:56huyết quản, họ vẫn là những nhánh cây
557. 22:58mọc ra từ cùng một gốc rễ đại thụ mang
558. 23:00tên Siu.
559. 23:05Tiếp tục xuôi dòng lịch sử và địa lý về
560. 23:06phương Nam, chúng ta chạm đến những cái
561. 23:08tên đã trở thành máu thịt thành niềm tự
562. 23:10hào của dân tộc Việt Nam. Nếu Tam Miêu
563. 23:13là bức tường thành phía bắc của khối
564. 23:15Bách Việt thì Lạc Việt chính là trái
565. 23:17tim, là nơi hội tụ và thăng hoa rực rỡ
566. 23:19nhất của nền văn minh này. Trong số Bách
567. 23:22Việt, sử sách Trung Hoa đặc biệt lưu ý
568. 23:24đến một cái tên xuất hiện từ rất sớm,
569. 23:26Việt Thường. Vào thời Chu Thành Vương xử
570. 23:29chép rằng có sứ giả nước Việt Thường ở
571. 23:31phương nam xa xôi đến cống nạp chìm chĩ
572. 23:34trắng. Khi được hỏi đường về, Chu Cống
573. 23:36Đán đã phải làm xe chỉ nam để giúp sứ
574. 23:39giả định hướng. Câu chuyện này không chỉ
575. 23:41lặp lại motif xe chỉ nam thời CVW mà còn
576. 23:44khẳng định một sự thật chấn động. Từ rất
577. 23:47sớm, ở phương Nam đã tồn tại một quốc
578. 23:49gia có tổ chức, có ngoại giao và có ý
579. 23:51thức chủ quyền rõ rệt chứ không phải là
580. 23:53những bộ lạc hoang dã. Việt Thường chính
581. 23:56là một trong những tiền thân quan trọng
582. 23:58của nhà nước Văn Lang sau này. Nhưng
583. 24:00quan trọng nhất và đông đảo nhất trong
584. 24:02đại gia đình Bách Việt chính là nhóm Lạc
585. 24:04Việt. Họ chọn vùng đồng bằng châu thổ
586. 24:07sông Hồng, sông Mã và sông Lam làm nơi
587. 24:09định cư.
588. 24:10Tại sao lại là nơi này? Bởi đây là nơi
589. 24:13giao hòa của trời và đất, nơi những con
590. 24:16sông lớn từ núi cao đổ ra biển cả, bồi
591. 24:18đắp nên những vựa lúa phỉ nhiều. Người
592. 24:21Lạc Việt là những bậc thầy trị thủy.
593. 24:23Khác với người Hoa Hạ Trị Thủy bằng cách
594. 24:25đắp đê ngăn nước, người Lạc Việt chọn
595. 24:28cách sống chung với nước. Họ lợi dụng
596. 24:30thủy triều để trồng lúa nước, lúa lạc.
597. 24:33Họ dùng thuyền bè làm phương tiện đi lại
598. 24:35chính. Hình ảnh con thuyền không chỉ là
599. 24:37phương tiện, nó đi vào tâm linh, trở
600. 24:39thành chiếc thuyền rồng đưa linh hồn
601. 24:41người chết về thế giới bên kia. Một hình
602. 24:43ảnh thường thấy trên trống đồng. Bên
603. 24:46cạnh Lạc Việt ở Đồng Bằng là người Âu
604. 24:48Việt sống ở vùng núi phía Bắc, Cao Bằng,
605. 24:50Lạng Sơn ngày nay và vùng Quảng Tây.
606. 24:53Người Âu Việt thiện chiến, giỏi leo núi
607. 24:55và sắn bắn. Sự kết hợp giữa Lạc Việt,
608. 24:58giỏi canh nông, lúa nước và Âu Việt sau
609. 25:01này dướ thời thục phán An Dương Vương đã
610. 25:03tạo nên nhà nước Âu Lạc khùng mạnh đánh
611. 25:05bại 50 vạn quân tần của Đồ Thư. Đó không
612. 25:09phải là sự liên minh nẫu nhiên mà là
613. 25:11cuộc tái ngộ của những người anh em sau
614. 25:13ngàn năm chia tách. Và chúng ta không
615. 25:16thể không nhắc đến những người anh em
616. 25:17khác như Mân Việt ở Phúc Kiến, Nam Việt
617. 25:20ở Quảng Đông. Dù ngày nay vùng đất của
618. 25:23họ đã thuộc về bản đồ Trung Quốc nhưng
619. 25:25những dấu vết văn hóa thì không thể xóa
620. 25:27nhòa. Tiếng Quảng Đông, tiếng Phúc Kiến
621. 25:30ngày nay vẫn còn giữ lại rất nhiều âm
622. 25:32sắc và từ vựng của tiếng Việt cổ, khác
623. 25:35hẳn với tiếng Quan Thoại phương Bắc. Đó
624. 25:38là tiếng nói của đại gia đình Bách Việt
625. 25:39còn sót lại. Nhìn vào bản đồ phân bố các
626. 25:42tộc Việt cổ, chúng ta thấy hiện lên hình
627. 25:45dáng của một con rồng khổng lồ. Đầu rồng
628. 25:47hướng về biển Đông, thân rồng uốn lượn
629. 25:50theo các dòng sông lớn. và đuôi rồng bám
630. 25:52chặt vào dãy núi Ngũ Lĩnh. Đó là một thế
631. 25:55trận phong thủy vững chắc dựa núi nhìn
632. 25:58sông. Chính tại vùng đất địa linh nhân
633. 26:00kiệt này, dòng máu của Siiv trải qua
634. 26:03hàng ngàn năm di cư và biến đổi đã tìm
635. 26:05được nơi đất lành chim đậu. Từ những
636. 26:08chiến binh đầu đồng chán sắt năm xưa, họ
637. 26:10đã lột xác để trở thành những người nông
638. 26:12dân hiền hòa cày cấy bên lũy che xanh.
639. 26:15Nhưng khi có giặc ngoại sâm, dòng máu
640. 26:17chiến thần ấy lại trỗi dậy, biến mỗi cây
641. 26:19tre, mỗi mái trèo thành vũ khí. Hành
642. 26:23trình từ Cửu Lê đến Lạc Việt, từ sông
643. 26:25Hoàng Hà đến sông Hồng là một hành trình
644. 26:27kỳ diệu của sự sống. Để rồi hôm nay khi
645. 26:30chúng ta cầm trên tay nắm đất của quê
646. 26:32hương, chúng ta hiểu rằng trong đó có mồ
647. 26:35hôi của tổ tiên Lạc Hồng và có cả những
648. 26:37giọt máu kiêu hãnh của Civil đã rơi
649. 26:40xuống từ ngàn xưa.
650. 26:44Khi thời gian phủ bụi lên những tòa
651. 26:46thành và chôn vùi những nấm mồ thì văn
652. 26:48hóa lại có một sức sống mãnh liệt đến kỳ
653. 26:50lạ. Nó không chết đi mà lẩn khuất vào
654. 26:53trong những biểu tượng, những hoa văn,
655. 26:55những tập tục đời thường chờ đợi con
656. 26:56cháu đời sau giải mã.
657. 26:59Để tìm mối liên hệ giữa chiến thần CVW
658. 27:01của 5000 năm trước và người Lạc Việt của
659. 27:032000 năm sau, chúng ta không thể chỉ
660. 27:05nhìn vào sách xử của kẻ chiến thắng.
661. 27:08Chúng ta phải nhìn vào những gì tổ tiên
662. 27:10đã khắc lên đồng, lên đá và lên chính cơ
663. 27:13thể mình. Hãy quay lại với hình tượng
664. 27:15gây tranh cãi nhất của Civil, đầu sừng.
665. 27:18Tại sao lại là sừng và cụ thể là sừng
666. 27:21gì? Trong văn hóa du mục phương Bắc,
667. 27:24sừng thường gắn liền với quỷ dữ hoặc thú
668. 27:26hoàng. Nhưng trong văn hóa nông nghiệp
669. 27:29lúa nước phương nam, cọc sừng châu là
670. 27:31biểu tượng thiêng liêng nhất. Con trâu
671. 27:33là đầu cơ nghiệp, là người bạn, là sức
672. 27:36kéo và là vật tế lễ quan trọng nhất để
673. 27:38giao tiếp với thần linh. Cwil đội mũ
674. 27:41sừng châu không phải để ra vẻ quái vật
675. 27:44mà để khẳng định tư cách thủ lĩnh của
676. 27:46một nền văn minh nông nghiệp. Và bây giờ
677. 27:49hãy nhìn vào những chiến binh trên mặc
678. 27:50chống đồng mọc lũ, chống đồng hoàng hạ,
679. 27:53những báo vật quốc gia của Việt Nam.
680. 27:55Trên đầu họ là gì?
681. 27:57Những chiếc mũ gắn lông chim dài và
682. 27:59trang trí hình sừng thú cách điệu. Sự
683. 28:02tương đồng này liệu có phải là ngẫu
684. 28:04nhiên? Không, đó là sự kế thừa của một
685. 28:07ký ức tập thể. Hình ảnh người thủ lĩnh
686. 28:10đội mũ sừng châu đã trở thành chuẩn mực
687. 28:12của uy quyền và sức mạnh được truyền từ
688. 28:14đời này sang người khác, từ vùng dương
689. 28:16tử xuống vùng sông hồng.
690. 28:19Dù chất liệu mũ có thể thay đổi từ da
691. 28:21thú sang lông chim, nhưng cái hồn của
692. 28:23biểu tượng sự tôn sùng sức mạnh tự nhiên
693. 28:26vẫn vẹn nguyên. Không chỉ có chiếc mũ,
694. 28:29hãy nhìn vào vũ khí. Civil được tôn vinh
695. 28:32là ông tổ của nghề đúc binh khí, người
696. 28:34tạo ra ngũ binh. Trong đó, chiếc rìu
697. 28:38việt và cây qua, một loại vũ khí dài có
698. 28:41lưỡi ngang là đặc trưng nhất.
699. 28:43Thật kỳ lạ, trong các di trị văn hóa
700. 28:46Đông Sơn, hai loại vũ khí được tìm thấy
701. 28:48nhiều nhất, tinh xảo nhất cũng chính là
702. 28:50dìu đồng và qua đồng.
703. 28:52Những chiếc dìu xéo Đông Sơn với hoa văn
704. 28:55tinh tế không chỉ là vũ khí sát thương,
705. 28:57nó là biểu tượng của quyền lực thủ lĩnh
706. 29:00giống hệt như cách chữ Việt được dùng để
707. 29:02đặt tên cho tộc người. Phải chăng kỹ
708. 29:05thuật đúc những chiếc dìu tuyệt mỹ này
709. 29:07đã được các nghệ nhân Cửu Lê mang theo
710. 29:09trên hành trình di cư vạn dặm để rồi
711. 29:11thăng hoa rực rỡ tại vùng đất Lạc Việt.
712. 29:14Một bằng chứng văn hóa khác nằm ngay
713. 29:16trên da thịt người Việt cổ tục xăm mình.
714. 29:20Sử sách chép rằng người Việt vẽ mình để
715. 29:22tránh giao long, nhưng sâu xa hơn, xăm
716. 29:25mình là dấu hiệu nhận biết của bộ lạc,
717. 29:27là cách để hòa nhập với thiên nhiên sông
718. 29:29nước. Tương truyền, bộ tộc Cửu Lê của
719. 29:32Civil cũng có tục vẽ hình lên người để
720. 29:35đe dọa kẻ thù và thể hiện lòng dũng cảm.
721. 29:38Những hoa văn hình rồng, hình rắn, hình
722. 29:41sóng nước trên cơ thể người Việt cổ
723. 29:43chính là một loại quân phục vĩnh viễn.
724. 29:45khẳng định họ thuộc về một cộng đồng văn
725. 29:47hóa thống nhất, khác biệt hoàn toàn với
726. 29:49người phương Bắc, tóc dài áo vạt phải và
727. 29:53sâu sắc nhất chính là hình tượng chim
728. 29:55lạc và rồng. Civil thuộc tộc Cửu Lê và
729. 29:59trong truyền thuyết Cửu Lê tôn thờ loài
730. 30:01chim tượng trưng cho gió, cho bầu trời
731. 30:04phương Nam.
732. 30:05Trên chống động Đông Sơn, hình ảnh những
733. 30:07đàn chim bay ngược chiều kim đồng hồ
734. 30:10chiếm vị trí chủ đạo. Chim lạc dẫn đường
735. 30:12cho con người. Chim lạc chở linh hồn về
736. 30:15thế giới bên kia. Sự kết hợp giữa tiên
737. 30:18và rồng trong truyền thuyết Việt Nam
738. 30:20chính là sự phản chiếu hoàn hảo của sự
739. 30:22kết hợp các bộ tộc trong liên minh Bách
740. 30:24Việt xưa kia. Những bộ tộc vùng cao thờ
741. 30:27chim và những bộ tộc vùng sông nước thờ
742. 30:29rồng rắn.
743. 30:31CV người đứng đầu liên minh ấy chính là
744. 30:34giao điểm của những tím ngưỡng này. Hàng
745. 30:37ngàn năm đã trôi qua, những ngôi mộ của
746. 30:39Cửu Lê đã mất giấu. Nhưng mỗi khi nhìn
747. 30:42thấy hình ảnh chiếc sừng châu trên mái
748. 30:44nhà sàn Tây Nguyên, nhìn thấy hình chim
749. 30:46lạc bay lượn trên trống đồng hay nhìn
750. 30:48thấy tục ăn trầu nhuộm răng của các bà
751. 30:50các mẹ, chúng ta đang nhìn thấy những
752. 30:52hóa thạch sống của văn hóa Bách Việt.
753. 30:55Những biểu tượng ấy là sợi dây vô hình
754. 30:57nhưng bền chắc hơn cả xích sắt, nối liền
755. 31:00tâm thức người Việt hôm nay với vị thủ
756. 31:02lĩnh huyền thoại bên kia dòng lịch sử.
757. 31:07Nếu các điều tầng văn hóa chỉ là những
758. 31:09suy luận mang tính tinh thần thì khảo cổ
759. 31:11học mang đến cho chúng ta những bằng
760. 31:12chứng vật chất lạnh lùng và khách quan.
761. 31:15Để chứng minh mối liên hệ giữa vùng hạ
762. 31:16lưu sông Dân Tử và vùng đồng bằng sông
763. 31:19Hồng đất gốc Lạc Việt, chúng ta phải đặt
764. 31:21lên bàn cân hai nền văn hóa khảo cổ vĩ
765. 31:23đại, văn hóa Lương Trử và văn hóa Đông
766. 31:26Sơn. Văn hóa Lương Trử tồn tại cách đây
767. 31:29khoảng 4000 đến 5000 năm, đúng vào thời
768. 31:32điểm được cho là thời đại của Siu, nằm ở
769. 31:34vùng Thái Hồ gần Thượng Hải ngày nay.
770. 31:37Đây là đỉnh cao của thời kỳ đồ đá mới.
771. 31:40Người lương trử đã xây dựng những thành
772. 31:41phố khổng lồ với hệ thống đập nước quy
773. 31:43mô và đặc biệt họ là những bậc thầy về
774. 31:46ngọc. Hãy chú ý đến hiện vật đặc trưng
775. 31:49nhất của lương trử. Những chiếc ống lọc,
776. 31:51ngọc tông và đĩa ngọc. Trên những chiếc
777. 31:54ống lọc này luôn khắc một họa tiết bí
778. 31:56ẩn. Hình mặc người thú, một khuôn mặt
779. 31:59người đội mũ lông chim xòe rộng, cưỡi
780. 32:01trên một con thú mắt to, miệng rộng nhe
781. 32:03nanh. Bây giờ hãy cầm kính lúp và soi
782. 32:07vào mặt trống đồng Đông Sơn của người
783. 32:08Việt niên đại muộn hơn khoảng 2000 năm.
784. 32:11Chúng ta thấy gì? Những hình người hóa
785. 32:14trang đội mũ lông chim, những đôi mắt
786. 32:16tròn đồng tâm, những họa tiết xoán ốc
787. 32:19hình chữ S. Mặc dù chất liệu đã chuyển
788. 32:21từ ngọc sang đồng nhưng tư duy thẩm mỹ,
789. 32:24cách bố cục và những mô tip linh thiêng
790. 32:27thì có sự tương đồng đến dùng mình. Các
791. 32:29nhà khảo cổ học đã đặt ra giả thuyết về
792. 32:32một dòng chảy kỹ thuật. Khi liên minh
793. 32:34Cửu Lê tan vỡ, những nghệ nhân tài hoa
794. 32:37nhất của vùng lương trử đã di cư về
795. 32:39phương Nam. Họ không còn nguồn đá ngọc
796. 32:41dồi rào như ở quê cũ, nhưng họ tìm thấy
797. 32:44một nguyên liệu mới tại vùng núi phía
798. 32:45Bắc Việt Nam và Vân Nam, Quảng Đổng. Với
799. 32:49kỹ thuật lò nung điêu luyện đã tích lũy
800. 32:51ngàn năm, họ chuyển từ điêu khắc nọc
801. 32:53sang đúc đồng. Chiếc chống đồng Đông Sơn
802. 32:56về mặt hình dáng và ý nghĩa tâm linh có
803. 32:58thể coi là sự kế thừa và nâng cấp của
804. 33:01chiếc nọc tông thời Lương Trự.
805. 33:03Chưa hết, hãy nhìn vào kỹ thuật canh
806. 33:05tác. Di lưng trử phát hiện ra những cánh
807. 33:08đồng lúa nước quy mô lớn, hệ thống thủy
808. 33:11lợi trị thủy phức tạp. Và 2000 năm sau,
809. 33:14tại lưu vực sông Hồng, văn minh Đông Sơn
810. 33:17cũng dựa trên nền tảng lúa nước thâm
811. 33:18canh và trị thủy đắp đề. Đây không thể
812. 33:21là sự trùng hợp ngẫu nhiên. Kỹ thuật
813. 33:24trồng lúa nước không phải là thứ có thể
814. 33:26tự nhiên sinh ra ở nhiều nơi cùng một
815. 33:28lúc với trình độ cao như vậy. Nó là kết
816. 33:31quả của một quá trình truyền nghề, một
817. 33:33quá trình di cư mang theo hạt giống và
818. 33:36kinh nghiệm. Một bằng chứng khảo cổ khác
819. 33:38ít người để ý nhưng cực kỳ quan trọng.
820. 33:41Chiếc nha chương. Nha Trương là một loại
821. 33:43lễ khí bằng ngọc hoặc đá, hình dáng
822. 33:46giống lưỡi đao dùng để tế lễ hoặc điều
823. 33:49bình. Nha trường xuất hiện đầu tiên ở
824. 33:51vùng văn hóa Thạch Gia Hà ở Trung Lưu
825. 33:53Dương Tự. Và thật bất ngờ, những chiếc
826. 33:56nha chương tương tự cũng được tìm thấy ở
827. 33:59Di Chỉ Phùng Nguyên giai đoạn tiền Đông
828. 34:01Sơn của Việt Nam. Sự xuất hiện của nha
829. 34:04tại Việt Nam là bằng chứng thép cho thấy
830. 34:06có sự giao lưu trực tiếp hoặc chính xác
831. 34:09hơn là sự di cư của tầng lớp thủ lĩnh
832. 34:11tôn giáo từ vùng Dương Tử xuống sông
833. 34:13Hồng.
834. 34:15Như vậy, từ Lương Trử đến Phùng Nguyên,
835. 34:17rồi từ Phùng Nguyên đến Đông Sơn, chúng
836. 34:20ta thấy một sợi dây xuyên suốt không có
837. 34:22sự đứt gãy. Lớp văn hóa này trồng lên
838. 34:25lớp văn hóa kia bồi tụ nên bản sắc Việt.
839. 34:29Những người thợ đúc chống đồng Đông Sơn,
840. 34:31dòng máu đang chảy trong tay họ chính là
841. 34:33dòng máu của những người thợ mài ngọc
842. 34:35lương trử năm xưa. Họ đã thay đổi vùng
843. 34:38đất, thay đổi vật liệu nhưng không thay
844. 34:40đổi cái tâm và cái tài của nói giống
845. 34:42tiên rồng.
846. 34:44Siưu dù không để lại lăng mộ nhưng di
847. 34:47sản của ông, tư duy kỹ thuật và thẩm mỹ
848. 34:50đã sống sót và tỏa sáng trong từng hiện
849. 34:52vật của con cháu La Khổng.
850. 34:57Chúng ta đã đi qua những huyền thoại mờ
851. 34:58ảo, những suy luận văn hóa và những hiện
852. 35:01vật khảo cổ im lìm. Bây giờ hãy để khoa
853. 35:04học hiện đại cất tiếng nói quyết định.
854. 35:06Một tiếng nói không biết nói dối, không
855. 35:08biết thiên vị bởi nó nằm ngay trong từng
856. 35:10tế bào của mỗi chúng ta. DNA.
857. 35:15Trong hai thập kỳ qua, sự phát triển
858. 35:16bùng nổ của bản đồ gen người đã cho phép
859. 35:19các nhà khoa học truy nguyên nguồn gốc
860. 35:20các dân tộc chính xác hơn bất kỳ cuốn
861. 35:22sách xử nào. Và kết quả phân tích gen
862. 35:24của người Việt Nam đã gây chấn động, lật
863. 35:27đổ hoàn toàn quan điểm cũ cho rằng người
864. 35:29Việt chỉ là một nhánh nhỏ tách ra từ
865. 35:31người Hán. Các nghiên cứu di truyền học
866. 35:33chỉ ra rằng người Việt Nam và các dân
867. 35:36tộc tạng thái ở Đông Nam Á sở hữu một
868. 35:39cấu trúc gen đặc biệt thuộc nhóm đơn bội
869. 35:42HPL Group O gạch nối M122 và O gạch nối
870. 35:47M95.
871. 35:48Đây là dấu ấn di truyền đặc trưng của cư
872. 35:50dân lúa nước phương Nam cổ đại hoàn toàn
873. 35:53khác biệt về tần suất so với người Hán ở
874. 35:55phía bắc sông Hoàng Hà vốn trội về các
875. 35:57nhóm gen vùng thảo nguyên. Điều thú vị
876. 36:00nằm ở chỗ khi phân tích gen của các mẫu
877. 36:03xương cổ tìm thấy ở các di chỉ văn hóa
878. 36:05lương trử và động đỉnh. Các nhà khoa học
879. 36:07tìm thấy sự trùng khớp gen rất cao với
880. 36:10người Việt hiện đại. Cụ thể, cư dân
881. 36:12lương trử mang nhóm gen O1 rất đậm đặc
882. 36:15và O1 cũng là nhóm gen phổ biến trong
883. 36:17cộng đồng người Việt Cổ và người Mường
884. 36:19ngày nay. Câu chuyện của Mã gen kể cho
885. 36:22chúng ta nghe một hành trình di cư vĩ
886. 36:24đại mà không sách xử nào ghi chép đủ.
887. 36:27Khoảng 10.000 đến 5000 năm trước, một
888. 36:29dòng người mang Genen O đã di chuyển từ
889. 36:32phía nam lên phía Bắc, điện cư ở vùng
890. 36:34Dương Tử và Hoàng Hà, tạo nên nền văn
891. 36:37minh rực rỡ. Sau đó, do biến động khí
892. 36:40hậu lạnh đi và chiến tranh, dòng gen này
893. 36:42lại bị đẩy lùi trở lại phương Nam. Người
894. 36:45Việt Nam ngày nay xét thủy mặt di truyền
895. 36:47chính là bảo tàng sống, lưu giữ nguồn
896. 36:49gen gốc của cộng đồng Bách Việt cổ đại
897. 36:51một cách tinh khiết nhất. Trong khi
898. 36:54người Hán phương Bắc đã bị pha trộn
899. 36:55nhiều với các dòng gen du mục thì người
900. 36:58Việt nhờ được bao bọc bởi địa hình núi
901. 37:00non và sông biển đã bảo tồn được dòng
902. 37:02máu của tổ tiên mình qua hàng ngàn năm.
903. 37:06Khoa học cũng bác bỏ thuyết người Việt
904. 37:07là hậu duệ của người Hán di cư sang.
905. 37:10Ngược lại, chính cộng đồng Bách Việt ở
906. 37:12phía nam sông Dương Tử mới là những
907. 37:14người đóng góp một phần gen quan trọng
908. 37:16vào sự hình thành của người Hán phương
909. 37:18Nam ngày nay, người Quảng Đông Phúc
910. 37:20Kiến.
911. 37:21Nghĩa là xét về mặt sinh học, Civil và
912. 37:24những người Cửu Lê năm xưa gần gũi với
913. 37:26người Việt hơn bất kỳ dân tộc nào khác.
914. 37:29Mã gen không chỉ quy định màu tóc, màu
915. 37:31da, các nhà khoa học tin rằng nó còn lưu
916. 37:34giữ những ký ức sinh học, những tập tính
917. 37:36thích nhi, khả năng chịu đựng khí hậu
918. 37:39nóng ẩm, cơ thể linh hoạt phù hợp với
919. 37:41sông nước và thậm chí là cấu trúc vòm
920. 37:43họng phù hợp với ngôn ngữ thanh điệu như
921. 37:46tiếng Việt. Tất cả đều là di sản của quá
922. 37:48trình tiền hóa lâu dài ở vùng văn hóa
923. 37:50Bách Việt. Như vậy, sự liên kết giữa
924. 37:53Civil và Lạc Hồng không phải là sự nhận
925. 37:56vơ, cũng không phải là truyền thuyết hão
926. 37:58huyền. Nó được viết trong máu. Dòng máu
927. 38:01đang chảy trong huyết quản bạn, trong
928. 38:03huyết quản tôi, mang theo những đoạn mã
929. 38:06DNA đã từng tồn tại trong cơ thể những
930. 38:09chiến binh Cửu Lê tại Trác Lộc, những
931. 38:11người thợ làng ngọc tại Lương Trử. Chúng
932. 38:14ta là những người sống sót, những người
933. 38:16thừa kế và là bằng chứng sống động nhất
934. 38:18cho sự bất tử của một nền văn minh tưởng
935. 38:20chừng đã bị xóa sổ. Civil có thể đã thua
936. 38:24trong cuộc chiến vương quyền, nhưng ông
937. 38:26đã thắng trong cuộc chiến sinh học. Dòng
938. 38:28giống của ông vẫn sinh sôi nảy nở và tạo
939. 38:31nên một quốc gia Việt Nam kiên cường bên
940. 38:33bờ biển Đông.
941. 38:37Hành trình vặn dặm nào cũng phải có một
942. 38:39điểm khởi đầu. Để khép lại nghĩ án lịch
943. 38:41sử kéo dài 5000 năm này, chúng ta hãy
944. 38:43quay về cái gốc rễ thiêng liêng mà cả Si
945. 38:46vưu và người Việt đều tự hào nhận lấy.
946. 38:49Viêm Đế Thần Nông. Trong xử thi người
947. 38:52Việt, Kinh Dương Vương, vị vua đầu tiên
948. 38:55của nước Xích Quỷ là cháu ba đời của
949. 38:57Thần Nông. Còn trong cổ thư phương bắc,
950. 39:00Si chính là thủ lĩnh tối cao của các bộ
951. 39:03tộc thuộc dòng dõi Thần Nông, người đã
952. 39:05dương cao ngọn cờ của vua lửa phương Nam
953. 39:08để chống lại sự xâm lấn của văn minh du
954. 39:10mục phương Bắc. Như vậy, bức màn bí mật
955. 39:13đã được vén lên. Si Vưu và Kinh Dương
956. 39:15Vương hay Lạc Long Quân sau này thực
957. 39:18chất là những nhánh cây vươn ra từ cùng
958. 39:20một gốc đại thụ. Nếu Kinh Dương Vương
959. 39:23chọn con đường xuôi về phương Nam để
960. 39:25dựng nước trong hòa bình, khai sinh ra
961. 39:27nòi giống tiên rồng thì Si vưu chọn con
962. 39:30đường ở lại ngã ba sông Hoàng Hà để
963. 39:32chiến đấu bảo vệ đất đai tổ tiên. Một
964. 39:35người là vị vua dựng nước, một người là
965. 39:38vị thần giữ nước. Dù số phận lịch sử đưa
966. 39:41đẩy họ về hai ngả khác nhau nhưng dòng
967. 39:43máu chảy trong tim họ là một, dòng máu
968. 39:46nóng hổi kiêu hãnh của phương Nam. Thất
969. 39:49bại ở Trác Lộc là một bi kịch. Nhưng
970. 39:52không phải là dấu chấm hết. Dòng máu Cửu
971. 39:55Lê của Si Vưu không tan biến vào hư vô.
972. 39:58Nó âm thầm chảy về phương Nam, vượt qua
973. 40:00núi cao sông sâu, hòa quyện với dòng máu
974. 40:03Lạc Việt bản địa để tạo nên một sức sống
975. 40:05mới mãnh liệt hơn bao giờ hết. Và đỉnh
976. 40:08cao của sự hồi sinh ấy chính là sự ra
977. 40:11đời của nhà nước Âu Lạc. Hãy nhìn vào
978. 40:13Thục phán An Dương Vương. Ông là thủ
979. 40:15lĩnh của người Âu Việt, nhóm cư dân miền
980. 40:17núi mang đậm dấu ấn di truyền của Tam
981. 40:20Miêu và Siu. Sự kết hợp giữa Âu Việt và
982. 40:23Lạc Việt để dựng nên thành cổ loa chính
983. 40:26là cuộc đoàn viên vĩ đại của hai nhánh
984. 40:28con cháu Thần Nông sau hàng ngàn năm
985. 40:30chia cắt. Và di sản của Siu để lại cho
986. 40:34chúng ta là gì? Đó chính là chiếc nỏ
987. 40:37thần trong truyền thuyết. Sử sách khẳng
988. 40:39định Civil là người phát minh ra cung
989. 40:42nỏ. Hàng ngàn năm sau, chiếc nỏ ấy tái
990. 40:45xuất trong tay An Dương Vương, trở thành
991. 40:47vũ khí trấn quốc, bắn một phát ra hàng
992. 40:49ngàn mũi tên, khiến quân xâm lược phương
993. 40:51Bắc phải tinh hồn bạt vía. Đó không phải
994. 40:54là phép thuật, đó là sự kế thừa và phát
995. 40:57triển đỉnh cao của tư duy quân sự. Là di
996. 41:00sản xương máu mà cha ông ta đã gìn giữ
997. 41:03qua bao thăng trầm để bảo vệ nền độc
998. 41:05lập.
999. 41:07Lịch sử có thể bị bóp méo bởi kẻ chiến
1000. 41:09thắng, nhưng dòng máu thì không biết nói
1001. 41:12dối. Tại sao trải qua ngàn năm Bắc
1002. 41:14thuộc, chịu bao nhiêu cuộc đồng hóa khốc
1003. 41:16liệt, người Việt vẫn không bị biến mất?
1004. 41:19Tại sao tiếng nói ta còn, văn hóa ta
1005. 41:22còn? Phải chăng chính nhờ sự hòa quyện
1006. 41:25tuyệt vời giữa sự mềm dẻo linh hoạt của
1007. 41:28Lạc Long Quân và sự can trường bất khuất
1008. 41:31của chiến thần Si Vưu đã hun đúc nên cái
1009. 41:34chất việt kiên cường đến khó tin ấy. Khi
1010. 41:38bình yên, chúng ta hiền hòa như phù xa
1011. 41:40sông cái. Nhưng khi nguy biến, dòng máu
1012. 41:43chiến thần lại sục sôi, biến mỗi người
1013. 41:46dân thành một chiến binh đầu đội trời,
1014. 41:48chân đạp đất.
1015. 41:50Hôm nay khi lắng nghe tiếng chống đồng
1016. 41:52Đông Sơn vọng về từ quá khứ, hãy đừng
1017. 41:55chỉ nghe thấy âm thanh của lễ hội. Hãy
1018. 41:58nghe thấy trong đó tiếng rèn vũ khí của
1019. 42:00Cửu Lê, tiếng bước chân di cư vạn dặm
1020. 42:03đầy nước mắt và cả tiếng thét xung trận
1021. 42:06đầy kiêu hãnh của Si Vưu tại Trác Lập.
1022. 42:10Chúng ta là con rồng cháu tiên nhưng
1023. 42:12chúng ta cũng là hậu duệ của những người
1024. 42:15đã dám thách thức cả bầu trời để bảo vệ
1025. 42:17quyền được sống.
1026. 42:19Civil đã ngã xuống nhưng ông đã đứng dậy
1027. 42:22trong hình hài của một dân tộc Việt Nam
1028. 42:25bất khuất bên bờ biển Đông.
1029. 42:27Dòng chạy Bách Việt chưa bao giờ ngừng
1030. 42:29lại.