YT YouTube2Text

YouTube2Text → Transcripts → Les 4 Het basisschoolkind

Les 4 Het basisschoolkind — Transcript

by Bas · 4,260 words · 686 segments · language en · Watch on YouTube

Open in transcriber Summarize with AI Download SRT/VTT

Full transcript

0:01Welkom op de basisschool. Vandaag gaan
0:03we het hebben over de leeftijdsfase van
0:06de kinderen op de basisschool. We hebben
0:07het dan ongeveer over 6 tot 11 12 jaar
0:11de basisschoolperiode.
0:13Nog steeds niet per se mijn favoriete
0:15ehm levensfase, want eh anders had ik
0:18wel Pabo docent geworden en jullie ook.
0:20Maar goed, dit hoort wel in de
0:21chronologische lijn als we het hebben
0:23over de ontwikkelingspsychologie en de
0:24levensfase.
0:26Dus om er nog meer woorden, voordat ik
0:28er nog meer woorden aan vel wil maken en
0:30gaan maken, laten we vooral beginnen met
0:32de basisschoolleeftijd.
0:46Voordat we inhoudelijk op alle andere
0:47dia's ingaan, ga ik nog heel even kort
0:49wat vertellen over deze periode in zijn
0:52algemeenheid. In zijn algemeenheid in
0:54zijn algemeen. Ja, algemeenheid. Eh deze
0:57periode wordt met name beïnvloed door
1:00nurture. Nou, we hebben het al gehad
1:01over nature en nurture. Nature is
1:04eigenlijk de natuurlijke aanleg. Eh de
1:06erf sorry de erfelijke aanleg heb ik het
1:08dan over de ontwikkeling die ieder mens
1:11eh doormaakt. En nurture is heel erg
1:13specifiek. Dat gaat over de opvoeding,
1:16de voeding, de beweging, et cetera. De
1:18omgeving. Nou, natuurlijk is nurture ook
1:21in de vorige levensfase van invloed,
1:23maar in deze levensfase, de
1:25basisschoolperiode, krijgt het een veel
1:27groter aandeel. Je ziet namelijk dat
1:29kinderen op de basisschool ehm veel
1:32leren en ontwikkelen door de peer group.
1:34Nou, peer group moet je zien als de
1:36groep die heel erg van invloed is. En
1:37dat zijn bijvoorbeeld de klasgenoten, de
1:39leeftijdsgenoten. Daarnaast zijn ook de
1:41opvoeders en docenten en andere mensen
1:44die betrokken zijn doordat bijvoorbeeld
1:46een leerling op de basisschool zit, een
1:48kind op de basisschool zit, maar ook een
1:50kind veel meer buiten speelt met
1:51leeftijdsgenoten. Al deze mensen die
1:54zijn van invloed op de ontwikkeling van
1:57het kind. En dat is de nurture. Dat
1:59betekent dus niet dat nature eh niet van
2:01invloed is, maar met name de Nurture is
2:04hier echt van eh nou van grotere eh
2:07meerwaarde of toevoeging.
2:10Zoals in elke les ga ik ook in deze les
2:12even aandacht besteden aan de fysieke
2:14ontwikkeling, de grove en de fijne
2:16motoriek. Nou, we kijken in deze dia
2:18even naar de grove motoriek tussen de 6
2:20en de 12. Ja, kinderen worden sterker.
2:23Ehm ze worden sneller, beter
2:26gecoördineerd en ze kunnen steeds
2:27ingewikkeldere bewegingen doen.
2:29Springen, klimmen, gooien, vangen,
2:31balanceren, et cetera. Dit is ook echt
2:33de levensfase waarin kinderen die aan
2:36stopsport doen heel veel tijd en energie
2:38steken in hun sport. Met name omdat die
2:40spieren en die botten nog in
2:42ontwikkeling zijn. En doordat in deze
2:44levensfase expliciet te trainen, passen
2:46de spieren en de botten zich daarop aan.
2:49Nou, daar heb je [snuift] gewone
2:51voorbeelden van van onze topsporters en
2:53kinderen die bijvoorbeeld aan turnen
2:54doen. Maar je hebt ook hele extreme
2:56gevallen als je bijvoorbeeld denkt aan
2:58kinderen ehm met name ik weet dat ze in
3:02de Chinese cultuur als je kijkt naar het
3:04Chinese circus en dingen als Cirk de
3:06Zoai waarin kinderen extreem en mensen
3:09extreem buigbaar en flexibel zijn. Dat
3:12komt omdat ze in deze levensfase daar
3:14heel veel eh mee bezig zijn geweest. Het
3:16trainen van hun lichaam. Hoe later je
3:18daarmee begint, hoe moeilijker dat
3:20wordt, omdat de spieren en de botten en
3:22het lichaam dus al veel meer gevormd is.
3:24Nou, niet ieder kind ervaart beweegt
3:27natuurlijk als leuk. Sommige kinderen
3:28hebben last van bepaalde faalangst,
3:30onder andere motorische faalangst. Daar
3:33zal ik zooteen wat over vertellen. Maar
3:35het is wel zo dat in deze levensfase
3:37kinderen over het algemeen minder
3:40angsten hebben als het gaat om vallen en
3:43ehm meer durven. Dat komt omdat de
3:46hersenen nog volop in ontwikkeling zijn.
3:49En hoe ouder men wordt, hoe meer
3:51levenservaring men heeft en hoe meer men
3:54ook beter kan begrijpen wat voor gevaren
3:56het met zich meebrengt. Kinderen in deze
3:58levensfase kennen de gevaren misschien
4:00nog niet helemaal en durven daardoor
4:03misschien meer. En je hebt dan vaak
4:05panikerende ouders opvoerders zeggen
4:07niet te hoog in de boom terwijl het kind
4:08die angst helemaal niet ziet of kent
4:11omdat het nog die ervaring niet heeft.
4:15Dan even kort de fijne motoriek. Nou,
4:17hier hebben we het ook al heel veel over
4:19gehad en als het goed is is de fijne
4:20motoriek in deze levensfase grotendeels
4:23ontwikkeld. Een kind is namelijk in
4:25staat om de pincetgreep, weet je nog,
4:28ooghandcoördinatie.
4:30Dat is allemaal redelijk goed ontwikkeld
4:32op een niveau dat een kind echt ook aan
4:34de basisschool kan beginnen. Wat wel
4:37eigenlijk een nieuwe vaardigheid is die
4:39absoluut bij de fijne motoriek wordt, is
4:41het ehm de vaardigheid om te kunnen
4:43leren schrijven. In het begin is dat
4:46schrift nog vrijwel eh sloordig en grof,
4:49maar naarmate het kind ouder wordt, zie
4:51je en door oefening zie je dat die eh
4:53dat schrift steeds fijner wordt. Je
4:56herinnert het je misschien zelf nog wel
4:58van jouw basisschoolperiode of van je
5:00kinderen. Als je kinderen hebt, ehm dan
5:03beginnen ze op de basisschool met het
5:05zetten van het het maken, tekenen van
5:08krulletjes, het volgen van bepaalde
5:10lijnen en uiteindelijk wordt dat schrift
5:12steeds fijner. Nou, ik weet van mezelf
5:15toen ik op de basisschool zat had ik
5:17veel moeite met schrijven en moeite met
5:19mijn pen vasthouden. Ik houd mijn pen en
5:22potlood nog steeds op de verkeerde
5:23manier vast. Dat heeft dus alles te
5:25maken met die fijne motoriek en de
5:27ontwikkeling daarvan. En ik weet dat ik
5:29op de basisschool een lamen kreeg. Ik
5:32weet niet of je je dat nog kan
5:33herinneren, maar een lam pen. Volgens
5:34mij is het een lam pen. Dat was zo'n
5:36vulpen. Ehm zo'n houten vulpen met zo'n
5:39rood blokje erop waar je dan je vingers
5:41op drie manieren moest houden. Heel
5:43krampachtig. En uiteindelijk hield ik
5:45hem gewoon zo vast en schreef ik zo.
5:46Maar dat hoort dus echt bij de fijne
5:48motoriek om uiteindelijk heel mooi en
5:50netjes en sierlijk te kunnen schrijven.
5:53Nou, er wordt wel eens gezegd dat
5:55vrouwen een mooier handschrift hebben
5:56dan mannen of dat een doktershandschrift
5:58eigenlijk heel slecht is. Geen idee of
6:01dat waar is. Ehm ik zou het eh ik ben
6:03geen dokter, dus ik kan het ook niet
6:05zeggen, maar volgens mij heeft dat
6:07weinig met het geslacht te maken, maar
6:09wel absoluut met de ontwikkeling van de
6:12fijne motoriek.
6:13Goed, dyslexie. Dyslexie. Ik benoem het
6:17eventjes omdat dat een
6:18ontwikkelingsleerstoornis
6:20is die [snuift] in deze levensfase
6:22eigenlijk ontstaat. In eerdere
6:25levensfase is hij namelijk niet
6:27zichtbaar. Betekent niet dat hij er niet
6:29is, maar dat hij niet per se zichtbaar
6:31is. Nou, wat is dyslexie nou? Dyslexie
6:33is een neurobiologische leerstoornis
6:36waarbij het automatiseren van lezen en
6:38spellen hardnekkig achterblijft.
6:41Belangrijk is wel om te zeggen dat
6:43dyslexie niets zegt over de
6:45intelligentie van iemand of de motivatie
6:48van een kind. Een leerling kan voldoende
6:51onderwijs krijgen, kan normaal of zelfs
6:53hoog begegaafd zijn, maar toch problemen
6:55hebben met het lezen of veel
6:58spellingsfouten maken. Dat is echt
7:00dyslexie. Nou, op deze dia staan drie eh
7:04vaak beschreven dyslexieprofielen. Er
7:06zijn meerdere vormen van dyslexie en
7:08sommige mensen geven net andere namen
7:10eraan. Dat is voor niet zo interessant.
7:13Er is veel over dyslexie te vinden
7:15natuurlijk op internet en ook bij andere
7:17onderdelen van deze lerarenopleiding zal
7:20het begrip dyslexie en de uitleg daarbij
7:24verder geconcretiseerd worden. Maar voor
7:25nu eventjes [schraapt keel] de drie
7:28meest voorkomende vormen van dyslexie.
7:31Als eerste fonologische dyslexie. Een
7:34leerling heeft dan eh moeite om klanken
7:36en letters aan elkaar te koppelen. Nou,
7:39bij ortografisch eh ortografische
7:42dyslexie kost het herkennen en onthouden
7:45van woordbeelden vaak veel moeite. Dus
7:47een kind eh doet er heel lang over om
7:49bepaalde dingen te lezen en te zien en
7:52dan daar woorden aan te geven. Nou, bij
7:54een gemengd profiel komen beide soorten
7:56problemen eigenlijk samen. In de
7:59praktijk eh zijn deze profielen niet
8:00altijd scherp van elkaar te scheiden. Eh
8:03en leerlingen kunnen verschillende
8:04kenmerken laten zien. Bij voorbeeld eh
8:08een eh een jongetje, laten we hem voor
8:09het begrip even weet ik veel Noah
8:11noemen. Nou Noah eh kan precies
8:14uitleggen hoe vulkanen ontstaan, maar
8:16wanneer die deze kennis moet opschrijven
8:19eh maakt hij veel schrijffouten en
8:21spelfouten, werkt hij heel langzaam. Ehm
8:25en de docent
8:27kan hem dan bijvoorbeeld extra tijd
8:28geven. Wat voor middelen er allemaal
8:30zijn, dat maakt voor nu eventjes niet
8:32uit. Het is belangrijk om te weten dat
8:34dyslexie een leerstoornis is die zich
8:36eigenlijk die tot uiting komt en die
8:39voor het eerst eigenlijk zichtbaar is in
8:40deze levensfase.
8:43Aan het begin van deze les heb ik het
8:45gehad over de begrippen nature en
8:47nurture. Ik ga het nu heel eventjes
8:49hebben over het begrip nurture in
8:51relatie tot sociaal emotionele
8:53ontwikkeling. Tussen de 7 en de 12 jaar
8:55worden vriendschappen namelijk steeds
8:57belangrijker. En dan heb ik het over de
8:58peer group. Het zijn niet alleen
9:00vriendschappen op school, maar ook
9:02vriendschappen daarbuiten. Denk
9:03bijvoorbeeld aan de buurt, de sport,
9:05andere hobbyverenigingen waar kinderen
9:07in contact komen met andere kinderen,
9:09vriendschappen sluiten en daarin ook
9:12ontwikkelen. Een mooi voorbeeld hiervan
9:14is dat kinderen bijvoorbeeld leren
9:16samenwerken, luisteren naar anderen,
9:18taken moeten verdelen. We zagen in de
9:20eerdere levensfases, met name in de
9:22peuter en in de kleuterfase, dat het
9:24denken vaak geheel egocentrisch is.
9:26Kinderen kunnen zich moeilijk
9:27verplaatsen in de ander, kunnen zich
9:29moeilijk verplaatsen in emoties van de
9:31ander. Maar door het aanleren van normen
9:33en waarden en ook het aanleren van
9:35specifieke emoties kunnen kinderen hun
9:38eh hun eh emoties beter controleren en
9:41reguleren en weten ze ook beter waarom
9:43iemand verdrietig, boos of blij is en
9:46kunnen ze hun houding daarop aanpassen.
9:49Het moreel besef groeit daarmee ook heel
9:51erg en kinderen weten bijvoorbeeld ook
9:53belangrijker. weten ook beter waarom er
9:55regels zijn en waarom bepaalde regels
9:57ook belangrijk zijn. Dit hoort echt bij
9:59het begrip nurture en dus ook bij de
10:02sociaal emotionele ontwikkeling in deze
10:04levensfase.
10:07Eerder in mijn les heb ik het begrip
10:09dyslexie al even aangehaald. En dyslexie
10:12heeft natuurlijk alles te maken met
10:13taalontwikkeling. Ik ga niet heel diep
10:16in op de taalontwikkeling, want er is al
10:18heel veel gezegd en het lijkt me logisch
10:20dat een kind in de op de basisschool
10:22heel veel aandacht besteed en heel erg
10:25groeit in het taalvaardig worden. Lezen,
10:28schrijven, spreken. Zinnen worden
10:30langer, moeilijkere woorden, nieuwe
10:32woorden leren, et cetera. Nou, een mooi
10:34voorbeeld hiervan om toch even een
10:36voorbeeld te geven is een spreekbeurt
10:38kunnen geven. Een spreekbeurt geven gaat
10:40niet alleen over het presenteren, maar
10:42heeft ook alles met taal te maken. Een
10:44kind moet de juiste woorden kiezen, een
10:46logisch verhaal op kunnen bouwen, maar
10:49ook op een goede manier antwoord kunnen
10:51geven op vragen van de juf, meester of
10:53medeleerlingen.
10:55Taalvaardig worden is natuurlijk
10:57belangrijk voor alle schoolvakken en is
10:59echt iets wat in deze levensfase een
11:01enorme vlucht neemt. anders dan in de
11:04vorige levensfase. Want hier leert het
11:06kind ook een hele nieuwe belangrijke
11:07taalvaardigheid en dat is schrijven.
11:12Nou, ik had gezegd dat ik Bandura niet
11:14meer zou aanhalen, maar ik ga toch nog
11:16heel eventjes doen. Ik ga het doen in
11:18relatie tot rolontwikkeling.
11:21Nou, Bandura heeft trouwens geen aparte
11:23fasetheorie gemaakt over
11:25rolontwikkeling. Zijn sociaalcognitieve
11:28leertheorie is hier toch wel even
11:30belangrijk omdat het het gedrag van
11:32kinderen verklaart ehm en ook het
11:34aanleren van sociale rollen. Nou,
11:36bandera stelt dat kinderen natuurlijk
11:39leren door gedrag te observeren, door na
11:42te doen en daardoor beïnvloed worden. En
11:44dat dat bijdraagt aan hun
11:46rolontwikkeling en hun sociaal
11:47emotionele ontwikkeling. Heb ik ook al
11:50eerder behandeld. Het bobodol effect.
11:52Daar heb ik een filmpje van toegevoegd.
11:54Dus dat ga ik nu niet doen. Wat ik wel
11:56nog eventjes wil zeggen is dat Bandura
11:59benadrukt ehm dat het een wederkerig
12:02proces is. En dat betekent dat een kind
12:06gevormd wordt door zijn omgeving, maar
12:09dat het kind op zijn of haar beurt ook
12:11eh die omgeving beïnvloedt door het
12:14eigen gedrag. En dat bedoelt hij met een
12:16wederkerig effect. Het is niet zo dat
12:18het een eenzijdig eh een eenzijdig iets
12:21is. Het is niet zo dat alleen maar de
12:23omgeving het kind beïnvloedt, maar het
12:25kind beïnvloedt op zijn beurt ook andere
12:27kinderen, mensen, et cetera. En dat
12:29maakte dat een kind een eigen rol gaat
12:32ontwikkelen. Een sociaal emotionele rol.
12:35Maar daar zal ik zooteen nog ietsje meer
12:37over vertellen.
12:39Voordat ik naar de wijzen uit het oosten
12:41ga, in dit geval Freud en Piag, ga ik
12:44het heel eventjes hebben over
12:45gedragsstoornissen.
12:47Nou, er zijn heel veel verschillende
12:48soorten gedragsstoornissen, maar ik ga
12:50eventjes de twee meest voorkomende of
12:53meest bekende die in deze levensfase
12:55zich manifesteren, om het dan even zo te
12:58zeggen. Nou, dat zijn ODD en CD. Ik
13:01begin eventjes met de lichtste versie.
13:03ODD, oppositioneel opstandig gedrag ehm
13:07of stoornis. Het staat vooral over gaat
13:09vooral over boos zijn, prikkelbaar,
13:12opstandig gedrag staat centraal. Het
13:14kind discusseert veel met eh
13:16gezagsfiguren, verzet zich tegen regels
13:19en kan anderen bewust ergeren. Wat
13:22trouwens wel belangrijk is bij een
13:23gedragsstoornis is dat het niet gaat eh
13:26dat het er niet om gaat dat een kind af
13:27en toe boos is of ongehoorzaam is. Het
13:30gaat echt om een aanhoudend patroon dat
13:32afwijkt van de norm die bij deze
13:34levensfase hoort. Dus eerst ODD en nu
13:37CD. CD staat voor conduct disorder en
13:40dat is eigenlijk de ernstigere versie
13:42van ODD. Het kind schent verhaal
13:45herhaaldelijk de rechten van de anderen
13:48en eh schent ook belangrijke sociale
13:50regels. Je moet dan ook denken aan eh
13:53agressie, vernieling, liegen, stelen, et
13:56cetera. Dus het gaat echt over
13:58normoverschrijdend gedrag. Nou, je denkt
14:00misschien: "Waarom benoemt die ADHD
14:03niet?" Nou, ADHD is daadwerkelijk wel
14:05een stoornis, maar een neurobiologische
14:07ontwikkelingsstoornis en geen
14:10gedragsstoornis zoals ODD en CD.
14:13Ehm belangrijk om wel eventjes te zeggen
14:15is dat eh ADHD vaak samengaat met
14:18bijvoorbeeld ODD of CD. Dat noem je
14:21comorbiditeit als de ene stoornis van
14:23invloed is op het effect van de andere
14:26stoornis. Dat noem je dan comorbiditeit.
14:28Ga ik nu verder niet op bin. Dat wordt
14:30ook bij andere delen in het eh in de
14:32leraren opleiding wel aangehaald.
14:36Achter deze QR-codes, als je ze scent,
14:38kom je bij twee YouTube filmpjes die
14:40mooie voorbeelden geven over de
14:42gedragsstoornissen waar ik het eigenlijk
14:44net over heb gehad. Eh dus bekijk ze
14:47eventjes en kijk of je er kenmerken van
14:50kunt uithalen die ik net heb behandeld
14:52en ook die in die literatuur staat. Weet
14:54je nog, het boek Levensfase van
14:56Tieleman. goed boek zeker erbij
14:58gebruiken. Maar voor nu klik eventjes op
15:00de filmpjes en bekijk ze. Nee, ik ben
15:03echt Freud en Piaget niet vergeten. Die
15:06komen echt zo aan bod. Maar ik wil het
15:08ook nog eventjes voordat we daar naartoe
15:10gaan het hebben over faalangst. Want ook
15:13faalangst
15:15een angst of een stoornis, laten we het
15:18eventjes een angst noemen, die veel
15:20voorkomt in deze levensfase. Of niet per
15:22se veel voorkomt, dat zeg ik verkeerd,
15:24maar die wel tot uiting komt in deze
15:26levensfase en die zich ontwikkelt in
15:28deze levensfase. Nou, daar kun je je
15:31misschien van alles bij voorstellen,
15:32maar ik onderscheid drie vormen van
15:35faalangst. De eerste is cognitieve
15:37valangst. Want dat heeft alles te maken
15:39met het leren eh en het denken. Een kind
15:42is bijvoorbeeld bang om fouten te maken
15:44op een toets, op een leesbeurt, een
15:46rekenopdracht om een presentatie te
15:48geven. Nou, dit kan ehm de angst kan
15:52natuurlijk verergen. Dit kan ook leiden
15:53tot extreme eh perfectie, extreem
15:56perfectionisme. [snuift] Het wil niet
15:58zeggen dat iedereen die
15:59perfectionistisch is last heeft van
16:02cognitieve faalangst, maar het kan wel
16:05een gevolg zijn van de eerste vorm
16:07cognitieve faalangst. De tweede vorm dat
16:10is eigenlijk de vorm die gaat over het
16:12sociale sociale faalangst. Het kind is
16:15bang om afgewezen te worden, uitgelachen
16:17te worden, negatief beoordeeld te
16:19worden. Nou, dit is echt een vorm van
16:21vaalangst die met name in deze
16:23ontwikkelingsfase, in deze levensfase
16:26zich duidelijk ontwikkelt en ook
16:28zichtbaar wordt. Kinderen komen veel in
16:31contact met leeftijdsgenootjes, meten
16:33zich aan hen, ehm bekijken ook hoe de
16:36anderen zijn. Ze worden gevoeliger voor
16:38meningen van anderen. Natuurlijk speelt
16:41de opkomst daar van sociale media of de
16:44opkomst, nou het begrip sociale media
16:47een enorm grote rol. Dat zul je ook in
16:49de latere levensfases nog zien. Maar met
16:51name in deze levensfase waar een kind
16:54veel waarde hecht aan de peer group, aan
16:56leeftijdsgenoten, klasgenoten, is het
16:58heel erg bang om afgewezen te worden. En
17:00als die angst doorslaat of doorslaat,
17:03zich verder ontwikkelt, dan kan je
17:05spreken over sociale faalangst. Nou, de
17:08laatste faalangst, die heb ik eigenlijk
17:10al eerder genoemd, dat is de motorische
17:12faalangst. En dat is de angst om te
17:14vallen. Eh angst voor het lichaam om
17:17pijn te hebben. En dat komt vaak tot
17:20uiting bij praktische handelingen zoals
17:22sporten, schrijven, maar ook om iets
17:24voort te doen.
17:27Daar is die Piaget. Piaget heeft het in
17:30deze levensfase over de concreet
17:32operationele fase. We zijn van de
17:34preoperationele fase naar de concreet
17:37operationele fase gegaan. Nou, in deze
17:39levensfase leert het kind logisch
17:42redeneren, maar dan hebben we het vooral
17:44over concrete problemen die zichtbaar en
17:47vrij eenvoudig zijn, abstract kunnen
17:49redeneren en zuiver hypothetische
17:51vraagstukken blijven echt nog wel
17:53moeilijk en komen meer aan het einde van
17:55deze levensfase aan bod en in volgende
17:58levensfase.
18:00Kinderen ontwikkelen zich natuurlijk
18:02niet allemaal op hetzelfde moment of in
18:03hetzelfde tempo. Dus de ene is wat
18:05sneller dan de ander en de ander wat
18:06langzamer. Goed, dat heb lijkt me vrij
18:09logisch. Een aantal kenmerken van de
18:11concreet operationele fase zijn
18:13bijvoorbeeld als eerste conservatie. En
18:15dat betekent dat de hoeveelheid
18:17eigenlijk gelijk blijft, maar de vorm
18:20kan veranderen. Nou, ik heb een aantal
18:22video's geleden ook een filmpje laten
18:24zien of een QR-code gedeeld met een
18:26filmpje waarin bijvoorbeeld ook een kind
18:28achter een berg zit en er wordt gevraagd
18:30door de ouder of door de opvoeder wat
18:32hij ziet. Dat heeft alles met
18:33egocentrisch denken te maken. Maar bij
18:36conservatie gaat het heel erg over en
18:39dat zag je ook in het filmpje dat die
18:40vorm dus verandert, maar de inhoud
18:42gelijk blijft. Wanneer je een breed glas
18:44hebt en daar zit een bepaalde vloeistof
18:46in en je giet dat over in een langer
18:48smaller glas, dan zie je dat de
18:49vloeistof hoger is, maar de inhoud
18:52eigenlijk hetzelfde blijft. Dat is
18:53conservatie.
18:55Een ander voorbeeld is reversibiliteit.
18:58Zo, ik krijg er bijna mijn bek niet uit.
18:59Reversibiliteit.
19:01En dat betekent dat je een handeling kan
19:04omkeren, mentaal kan omkeren. Heb ik het
19:06dan over. bijvoorbeeld dat een kind
19:09leert dat 7- 5 of 12 - 5 7 is. Ik moet
19:13het wel goed zeggen dat 12 - 5 7 is,
19:16maar dat 7 + 5 ook weer 12 is.
19:20De derde is classificeren. En
19:22classificeren betekent dat een kind kan
19:24leren om bepaalde onderdelen in bepaalde
19:27grootte, aantallen of gewicht onder te
19:29brengen. Nou en tot slot decentratie. En
19:33dat betekent dat een kind zich niet
19:35langer alleen maar focust op één
19:36onderdeel, maar dat ze meerdere
19:39kenmerken en perspectieven
19:40tegelijkertijd kunnen meenemen in hun
19:43ontwikkeling en in alles wat ze doen,
19:44zeggen en uiten.
19:48Ik vergat Eriksen erin te fietsen, dus
19:50dat doe ik nu even. Eh Erikssen heeft
19:53het in deze levensfase, zijn vierde
19:55psychosociale fase over vleid versus
19:59minderwaardigheid. De centrale
20:01ontwikkelingstaak volgens hem is het is
20:03het eh verwerven van vaardigheden en het
20:05ervaren van inspanning die kunnen leiden
20:07tot een goed resultaat. Nou, fluit
20:10ontstaat wanneer kinderen taken
20:11afronden, maar met name wanneer ze
20:14erkenning krijgen voor hetgeen dat ze
20:15doen. Eh ze ontwikkelen het gevoel van
20:18bekwaam zijn en productief zijn. Dit kun
20:20je een beetje koppelen aan de theorie
20:23van Lev Figotski, de zone van
20:25naastontwikkeling. Voor een kind is het
20:27dus heel erg belangrijk dat hij
20:29uitgedaagd wordt om dingen te doen die
20:31hij net nog niet kan. En wanneer die dat
20:33dan met een beetje hulp en begeleiding
20:35uiteindelijk zelf kan, ervaart het kind
20:38productief te zijn, bekwaam zijn. En als
20:40hij daar dan ook erkenning voor krijgt,
20:42ontstaat eigenlijk vleid. Nou,
20:44minderwaardigheid ontstaat met name
20:46omdat kinderen zich in deze levensfase
20:48heel erg meten aan anderen. En wanneer
20:50zij voortdurend het gevoel hebben dat ze
20:52fal of negatieve eh feedback krijgen,
20:55kan het effect van minderwaardigheid
20:57gaan ontstaan. Een gezonde ontwikkeling
21:00betekent niet dat een kind voortdurend
21:02succesvol moet zijn, maar het gaat echt
21:04om een werkbare balans. Voldoende
21:06uitdaging, maar ook herhaalde
21:08succeservaringen. En wanneer een kind
21:10leert dat oefenen en doorzetten het
21:12verschil maakt, zie je dat een kind zich
21:14daarin dus ook gaat ontwikkelen en
21:16uiteindelijk steeds productiever wordt
21:17en flight gaat ontstaan en de
21:20minderwaardigheid ook heeft ervaren.
21:25Wat ik vergat te zeggen is dat Eriksen
21:28in deze levensfase de deugdcpetentie
21:32ontwikkelt of Eriksen ontwikkelt het
21:34niet. Het kind ontwikkelt het volgens
21:37Eriksen. En dan gaat het dus om het
21:39begrip of de deugd zoals hij dat noemt
21:41competentie. En dat is het vertrouwen in
21:44het eigen vermogen om taken te kunnen
21:46uitvoeren. En dat is een belangrijke
21:47deugd. Eh ze noemen het ook wel eens een
21:49vitaal vermogen. Eh een kind leert in
21:52deze levensfase competent te zijn. Dat
21:54kan dus door alle ervaringen die het
21:57kind opdoet, fle, maar ook
21:59minderwaardigheid te ervaren, productief
22:01te zijn, et cetera.
22:04Tot slot de Oostenrijker Sigmund Freud.
22:07Sigmund Freud heeft het in deze
22:09levensfase die loopt van 6 tot ongeveer
22:11de puberteit over de latentieperiode,
22:14de latentiefase of latentieperiode. Nou,
22:17latent betekent eigenlijk zoveel als
22:20tijdelijk verborgen of naar de
22:21achtergrond eh verdreven
22:24verdreven naar de achtergrond gegaan. En
22:26hij bedoelt hiermee dat die seksuele
22:28driften die in de vorige eh levensfase
22:31veel duidelijker zichtbaar zijn, nu meer
22:33op de achtergrond zijn en het kind eh
22:36veel meer sublimeert. En sublimatie, als
22:38ik toch eventjes begrippen aan het eh
22:40oprakelen ben, maar sublimatie betekent
22:43dat drifenergie wordt omgezet in sociale
22:46aanvaardbare activiteit. Nou, een kind
22:49focust zich in deze levensfase veel meer
22:52op het sterker op leren, op hobbys, het
22:55uitoefenen van sport. het leren van
22:57vaardigheden die nodig zijn om deel te
22:58nemen aan een groep et cetera. De
23:00latentiefase past dus heel erg wat we
23:03bij de basisschoolperiode eigenlijk zien
23:06en benadrukt eigenlijk ook wat Eriksen
23:09en Piag zeggen. Eriksen heeft het over
23:11flijwaardigheid.
23:13Het kind wil vaardigheden beheersen en
23:16competentie ervaren. En bij Piager heeft
23:19hij het over de cognitieve ontwikkeling,
23:21het logisch kunnen redeneren, het
23:23denken, conservatie, ordening, et
23:26cetera.
23:40Als je nog niet zover bent dat je alle
23:42antwoorden kunt geven, druk dan even op
23:44stop,
23:46want ik ga nu namelijk de antwoorden
23:48bespreken.
23:49Vraag nummero 1. Waar hebben volgens
23:52Eriksen de basisschoolkinderen het meest
23:55behoefte aan? Het goede antwoord moet
23:58zijn antwoord A om bij een groep
24:01[snuift] te horen. De peer group heb ik
24:04al gezegd wordt veel belangrijker. Heb
24:06ik ook gekoppeld aan het begrip nurture.
24:09En dat is echt iets wat bij de
24:11basisschoolkinderen
24:12eh hoort. Betekent natuurlijk niet dat
24:14alle anderen niet belangrijk zijn, maar
24:16het meest zou je kunnen zeggen volgens
24:19Eriksen dat het antwoord A is.
24:23Vraag twee. Waardoor wordt volgens
24:25Tieleman, dat is Tieleman, het boek
24:27levensfase wat ik ook al eerder heb
24:30gehad eh benadrukt of behandeld,
24:32benadrukt, wat ik eerder heb genoemd.
24:35Waardoor worden volgens Tieleman de
24:37waarneming van het basisschoolkind
24:39nauwkeuriger? De waarneming van het
24:41basisschoolkind? Het goede antwoord is
24:44D. Door systematiek in denken en
24:47waarnemen. Ik zou ook kunnen begrijpen
24:50dat je antwoord C zegt, maar het gaat
24:52over de waarneming. En die wordt
24:53nauwkeuriger door de systematiek van
24:56denken en waarnemen. Goed, dan vraag
24:59nummero drie. Welke levenstaak moet het
25:02basisschoolkind volgens Eriksen
25:04volbrengen? Dat is natuurlijk, heb ik
25:06net beantwoord. Antwoord D. Vle versus
25:09minderwaardigheid.
25:10Ga ik niet verder bij stilstaan. Heb ik
25:12net behandeld. En vraag nummer 4. Hoe
25:14noemt Pia de fase tussen 7 en het 11e
25:18levensjaar? Pia heeft het dan over de
25:22concreet operationele fase. De formeel
25:25operationele fase komt hierna. De
25:28preoperationele fase zat hiervoor. En de
25:31sensomotorische fase was de allereerste
25:33fase van Piagè.
25:35[zucht]
25:36Vraag 5 gaat over hoe he eh gaat over
25:40een bepaald effect. En dit effect heb ik
25:42niet behandeld, dus ik wil je vragen. Ik
25:44ga ook Ik ga het antwoord wel geven,
25:47maar ik ga je wel vragen om dit lekker
25:49zelf uit te zoeken, want anders ga je
25:51alleen maar naar mij luisteren en word
25:52je zo stofzuiger die mijn kennis aan het
25:54opzuigen is, terwijl je zelf ook nog wat
25:56moet doen. Maar het antwoord op vraag
25:57vif: hoe heet het effect waarbij een
26:00leerling zich gaat gedragen naar de
26:02verwachtingen die wij van het kind
26:04hebben?
26:05[snuift]
26:05En dat noem je het pigmalion effect. Wat
26:09dat precies is en wie dat precies is,
26:12dat ga je lekker zelf uitzoeken. Je kan
26:13het gewoon googlen Pigmalion effect,
26:15maar je kan het ook lezen in het boek
26:16van Tieleman of in een ander boek. Het
26:19is wel namelijk kennis die je echt nodig
26:21hebt bij ehm uiteindelijk de LKT, de
26:24landelijke kennisbasoets en die passend
26:26is bij deze levensfase. Dus dit moet je
26:29echt eventjes zelf lezen. Eh niet omdat
26:31ik het ben vergeten, maar gewoon omdat
26:32ik dacht: "Nou, daar heb je zelf ook nog
26:33wat te doen." Oké.

About this transcript

This page contains the full transcript of Les 4 Het basisschoolkind by Bas, generated from the public captions YouTube serves with the video. The transcript has 4,260 words across 686 segments, with the original timestamps preserved so you can click any line to jump to that moment in the embedded player.

What you can do with it

Use the transcript to take notes, quote the speaker, build a study guide, generate a summary with ChatGPT or Claude via the YouTube Summary tool, or export it as a timed subtitle file with YouTube to SRT. You can also re-open it in the transcriber to choose a caption track available on the video.

Free YouTube transcript tool

YouTube2Text is a free YouTube transcript generator — no signup, no daily limit. Paste any YouTube link and get the full transcript instantly, with timestamps, click-to-jump, caption language selection, AI prompts for ChatGPT, Claude, and Gemini, and exports to TXT, SRT, VTT, or Markdown.