YouTube2Text

Hocam, Sen Deist misin? Açıklıyorum — Transcript

by Mustafa Öztürk Arşivi · 2,601 words · 704 segments · language en · Watch on YouTube

Full transcript

  1. 0:00Değerli dostlar, merhabalar.
  2. 0:03Zaman zaman soruyorlar. Hocam, siz deist
  3. 0:07misiniz?
  4. 0:08Hocam, dilinizin altında aslında var da
  5. 0:12söylemiyorsunuz.
  6. 0:13Falan filan.
  7. 0:15Bu videoda kısa öz olarak
  8. 0:18eee bana izafe edilen ya da sorulan
  9. 0:21deist misiniz, değil misiniz meselesini
  10. 0:24eee
  11. 0:25bir açıklığa kavuşturalım istedim.
  12. 0:28Bunun yanı sıra
  13. 0:30artık
  14. 0:32dillere pelesenk olan bir söylem var,
  15. 0:35biliyorsunuz. Deizm gençler arasında
  16. 0:37aldı başını gidiyor.
  17. 0:39Durdurulamıyor.
  18. 0:41E bu neyin nesi? Bunun bir gerçekliği
  19. 0:43var mı? Ya da deizm böyle bir
  20. 0:46Batı'da 1970'lerde ortaya çıkan New Age
  21. 0:49gibi yani böyle
  22. 0:51manevi, işte ezoterik bir takım dini
  23. 0:55görünümlü akımlar gibi bir
  24. 0:58akım mı? Böyle bir şey mi?
  25. 1:00Yoksa kökeni, temeli daha esaslı bir şey
  26. 1:04mi? Bunu da böyle kısa, öz, özet olarak
  27. 1:08anlatmayı planlıyorum. Ama ondan önce
  28. 1:12lütfen siz eee
  29. 1:14müsaade ederseniz bir teşekkür borcu var
  30. 1:18üzerimde. Bu teşekkürleri de arz edeyim.
  31. 1:20Çünkü bizi seven dostlarımız
  32. 1:24bize kitap göndermişler.
  33. 1:27Eee kimisi bizzat kendi yazdıkları
  34. 1:31kimisi hocam ilginizi çekeceğimizi
  35. 1:34düşündüğümüz tarzında kitaplar.
  36. 1:37Üç kitap var elimde. Bana ulaşma tarzı
  37. 1:40da çok ilginç.
  38. 1:42Yani
  39. 1:43böyle şu sokak, bu cadde, bu numara, şu
  40. 1:46apartman diye bir adresim yok.
  41. 1:48O yüzden
  42. 1:50arkadaşlar göndermişler.
  43. 1:53Eee
  44. 1:54kargonun üzerinde
  45. 1:56muhtar yoluyla bana ulaşıyor.
  46. 2:00Filan
  47. 2:01bilmem ne köyü muhtarı eliyle Mustafa
  48. 2:05Öztürk.
  49. 2:07Eee, eskiden çocukluğumda
  50. 2:10görürdüm böyle köy bakkallarında bir
  51. 2:13mektup zarf işte
  52. 2:15filanca eliyle filancaya diye.
  53. 2:19Bunun gibi geliyorlar bana.
  54. 2:21Böyle hoşuma gitti, güldüm.
  55. 2:24Filan köy
  56. 2:26muhtarı ya da muhtarlığı eliyle
  57. 2:29falancaya, Giresun.
  58. 2:32Evet, uzatmayalım. Eee, kitaplardan
  59. 2:35birisi hemşehrim sayılabilir.
  60. 2:39Eşiyle birlikte bizi uzun zamandır takip
  61. 2:42ettiğini, sevip saydığını
  62. 2:45not olarak yazan
  63. 2:48sevgili dostumuz, takipçimiz Vuslat
  64. 2:51Varol Çolakoğlu
  65. 2:53isimli bir hanımefendi. Çok naif, nazik
  66. 2:56bir hanımefendi.
  67. 2:58Not yazmış bir kartın içine, göndermiş.
  68. 3:04Bir deneme tarzında [boğazını temizler]
  69. 3:06böyle
  70. 3:08okunduğunda bir huzur, rahatlık veren
  71. 3:12kafa patlatmayan, yormayan
  72. 3:15bir insan hikayesi.
  73. 3:18Uzun sürede yazmış, öyle belirtiyor.
  74. 3:22Bizimle paylaşmak istemişler, bize değer
  75. 3:24vermişler.
  76. 3:26Canıgönülden
  77. 3:27teşekkür ediyorum.
  78. 3:30Bir yaratana eee, böyle maruzat ya da
  79. 3:34mektup kabilinden
  80. 3:36eee, başlıklı bir bölüm var. Sizin de
  81. 3:39ilginizi çeker diye
  82. 3:41yazmışlar.
  83. 3:42Çekti ilgimi.
  84. 3:44Eee, bizim de öyle çok mektubumuz,
  85. 3:47maruzatımız var ama henüz kaleme
  86. 3:49dökmedik.
  87. 3:51Ama
  88. 3:52eee
  89. 3:53enerjim gelirse, tekrar hevesim oluşursa
  90. 3:57kendi ömrümü, bütün kıvrımlarını, iniş
  91. 4:00çıkışlarını
  92. 4:01ya faziletim varsa faziletimi, reziletim
  93. 4:04varsa reziletimi de
  94. 4:06yazacağım ki ibret olsun
  95. 4:09eee
  96. 4:10diye.
  97. 4:12Eee bir ömrüm ömrüm diye bir bir hikaye
  98. 4:15de kendi hikayemde ben ben yazmayı
  99. 4:18planlıyorum.
  100. 4:19Bakalım başarır mıyım, başaramaz mıyım?
  101. 4:23Ömür olursa, vefa ederse belki
  102. 4:26yazabilirim.
  103. 4:28Bir diğer takipçimiz, kendi yazdığı
  104. 4:30kitap
  105. 4:32Son Saat
  106. 4:35Artık yaklaştı, yaklaşmakta olan Ey
  107. 4:38Mecuc Ey Ye'cüc ve Me'cüc insanoğlu seni
  108. 4:41çağırıyor diye.
  109. 4:44Ye'cüc ve Me'cüc üzerine
  110. 4:47Kur'an'dan
  111. 4:48ilhamla yazılmış bir kitap.
  112. 4:51Eee Güven Bey diyor ki hocam ben sizin
  113. 4:54bu konularla ilgili bakış açınızı,
  114. 4:57yorumlarınızı biliyorum. Nitekim
  115. 5:00kitabın ilgili yerinde Zülkarneyn'den
  116. 5:03söz ederken sizin Zülkarneyn maddenizden
  117. 5:06de yararlandım, görüşlerinize yer verdim
  118. 5:08ama
  119. 5:09ben daha farklı bir zaviyeden bakıyorum
  120. 5:11diye ben kitabı henüz okuma fırsatı
  121. 5:13bulamadım.
  122. 5:14Eee şey mhm
  123. 5:17Sanki dünyanın sonunu eee kıyamete
  124. 5:20götürecek bir şey, kozmik kaosun o
  125. 5:24oluşum aşamaları
  126. 5:26dan söz ediliyor gibi ilk bakışta galiba
  127. 5:29Ye'cüc ve Me'cüc hadisesini de
  128. 5:32eee bu
  129. 5:34bu kozmik yıkıma, bu sona
  130. 5:36eee götüren süreçler gibi
  131. 5:39yorumlamış gibi geliyor. Eee daha kitap
  132. 5:42henüz
  133. 5:43eee
  134. 5:44okumamdan geçmedi.
  135. 5:47Kendisine bu
  136. 5:49s Hocam sizi biliyorum. Bu konulara dair
  137. 5:53görüşlerinizi biliyorum. Saygı duyuyorum
  138. 5:55ama
  139. 5:56acaba bu Ye'cüc Me'cüc
  140. 5:59başka bir şeye de işaret sayılabilir mi
  141. 6:01diye
  142. 6:02oldukça şey saygılı
  143. 6:06eee
  144. 6:07ve
  145. 6:09özenli bir not da yazmış.
  146. 6:12Kendisine
  147. 6:14canı gönülden teşekkür ediyorum.
  148. 6:17Bir diğer kitap eee
  149. 6:21Melih
  150. 6:23Koçakoğlu
  151. 6:25biyoloji öğretmeni
  152. 6:27bu hocamız öğretmenimiz hımm
  153. 6:32Bir gün diyor
  154. 6:34sizin bir videonuzda
  155. 6:36yani Allah her şeye kadir kainatı niye
  156. 6:40defaten bir seferde
  157. 6:43anında madem kün feyekün
  158. 6:47ol deyince oluyor da
  159. 6:50altı günde yaratmış
  160. 6:53diye sorular geliyor bize dediğimi
  161. 6:55duymuş. Ben o vakte kadar bunu hiç
  162. 6:58düşünmemiştim.
  163. 7:01diye not yazmış. Sonra da
  164. 7:04bu
  165. 7:06Tanrının
  166. 7:07formülü isimli
  167. 7:10biraz romanımsı romanla işte birtakım
  168. 7:14fizik teorilerinin birbiriyle
  169. 7:16harmanlandığı
  170. 7:18eee bir eser bunu göndermiş.
  171. 7:22eee
  172. 7:24Kitaptan haberim vardı okumamıştım.
  173. 7:27eee
  174. 7:28İşte burada
  175. 7:31bağda bahçede yoruldukdan sonra böyle
  176. 7:33akşam üzerleri
  177. 7:36kendimizi dinleme fırsatımız olduğunda
  178. 7:39ve okumaya yazmaya hevesimiz tekrar
  179. 7:42oluştuğunda inşallah sıraya koyalım.
  180. 7:46Eee, o
  181. 7:47okumayı planlayalım.
  182. 7:51Evet. Değerli hocama da
  183. 7:54içtenlikle teşekkür ediyorum.
  184. 7:56Bizleri sevdikleri, saydıkları, değer
  185. 7:59verdikleri için.
  186. 8:01Diyorum bu teşekkür borçlarımı da
  187. 8:03böylece ifa etmiş olduğumu düşünüyorum.
  188. 8:06Gelelim hocam siz deist misiniz?
  189. 8:09Meselesine. Önce şeyden başlayalım yani
  190. 8:12bu
  191. 8:13bu yeni bir
  192. 8:15eee, inanç modası mı yani bu deizm neyin
  193. 8:18nesi?
  194. 8:19Birdenbire mi peyda oldu? Yok. Şöyle
  195. 8:22kısa, özet ansiklopedik bilgi düzeyinde
  196. 8:25şunu söyleyeyim.
  197. 8:2817. yüzyıl yani 1600'ler, İngiltere
  198. 8:33coğrafyası
  199. 8:34burada bir kıpraşma başlıyor. Bugün
  200. 8:37deizm diye tabir edilen
  201. 8:40eee, inanç ve düşünce sisteminin
  202. 8:44oluşum aşamalarında
  203. 8:46ardından aydınlanma
  204. 8:49dönemi geliyor Avrupa'da
  205. 8:51ve bu deizm tebellür ediyor,
  206. 8:55berraklaşıyor
  207. 8:56ve çerçevesi oluşuyor.
  208. 9:00Deizmle ilgili doktora tezleri yapılmış
  209. 9:03YÖK'te. Bakabilirsiniz.
  210. 9:05Öyle bir tane deizm yok. Tek renkli
  211. 9:08değil.
  212. 9:09Yani çok renkli, çok desenli deizmler
  213. 9:12var.
  214. 9:13Daha radikal, daha yumuşak, işte daha
  215. 9:16flu, daha net.
  216. 9:19Bir tek deizm yok ama
  217. 9:21en üst başlık olarak
  218. 9:23çok kısa, kestirmeden ortaokul, lise
  219. 9:26düzeyindeki
  220. 9:28bilgi seviyesinde
  221. 9:31deizm nedir diye sorulduğunda
  222. 9:34ortaya çıkış aşamasında şunu
  223. 9:36söyleyebiliriz, Batı'da
  224. 9:38kilisenin hegemonyasına, otoriterliğine,
  225. 9:42eee, tekelciliğine, hakikat
  226. 9:45tekelciliğine karşı
  227. 9:47bir tepki.
  228. 9:50Bir tepki. Dolayısıyla ruhban sınıfına,
  229. 9:54dolayısıyla kilisenin şemsiyesi altında
  230. 9:58eee, temsili yapılan kutsal kitaba,
  231. 10:01o kutsal kitap kanonizasyonuna
  232. 10:06ve dolayısıyla peygamberlik kurumuna
  233. 10:09vesaire ve yani kısaca müesses nizam
  234. 10:13dediğimiz, dini alanda müesses nizama
  235. 10:16bir
  236. 10:17tepki, bir başkaldırı, bir isyan gibi
  237. 10:20görülebilir.
  238. 10:22Bu anlamda aydınlanma döneminin işte
  239. 10:24deistik
  240. 10:26inanç yapısına sahip düşünürleri
  241. 10:29arasında Voltaire'den tutun,
  242. 10:32Jean-Jacques Rousseau'dan çıkın, bu
  243. 10:34kapsamda değerlendirilebilir. Bu
  244. 10:36insanların
  245. 10:38bu teizmle ilişkilendirilen inanç
  246. 10:40tarzları
  247. 10:42kiliseye karşı bir tavır, bir tepkidir.
  248. 10:47Böyle bir geçmişi var. 16, 17., 17, 18.
  249. 10:51yüzyıllardan bu yana
  250. 10:531600'lerden getirin, 2000, neredeyse
  251. 10:56450, 500 yıl olmuş bir geçmişi var.
  252. 10:59Dolayısıyla böyle new age tarzında yeni
  253. 11:02moda bir akım değil. Peki Türkiye'de
  254. 11:04>> [homurdanır]
  255. 11:06>> yaygınlaştığı,
  256. 11:07giderek gençler arasında en çok rağbet
  257. 11:10gören, ilgi çeken bir inanç tarzı olduğu
  258. 11:14yönündeki tespitler doğru mu?
  259. 11:16Yani köpürtme payı, abartma payı her
  260. 11:19zaman mahfuz olmakla birlikte bunlar
  261. 11:21mümkündür, olabilir, ama
  262. 11:23böyle bir yaygınlık var.
  263. 11:27Peki bunun sebebi ne?
  264. 11:30Bunun sebebi şu mu?
  265. 11:32Yani bu gençlik, günümüz gençliği
  266. 11:34oturmuş teizm, yani İslam
  267. 11:38bu coğrafyanın
  268. 11:40hamuru olduğu için İslam'ı almış masaya
  269. 11:43yatırmış
  270. 11:45böyle ölçmüş, tartmış vahiy konusunu ele
  271. 11:49almış, Tanrı'nın müdahale ci bir Tanrı
  272. 11:53olarak kutsal kitapta nasıl
  273. 11:55anlatıldığına iyicene bakmış
  274. 11:58eee peygamberlik
  275. 12:01kurumunu ele almış işte mucize konusuna
  276. 12:04bakmış, etmiş
  277. 12:07ondan sonra da gelmiş deizm meselesine
  278. 12:10geçmiş. Deizmi de felsefi anlamda
  279. 12:14ölçmüş, tartmış
  280. 12:16bu ikisini kafasında kıyaslamış, demiş
  281. 12:19ki ben
  282. 12:21deizmi daha tutarlı buluyorum.
  283. 12:24Bunun bir felsefi hesaplaşmasını yapmış
  284. 12:28bunun altyapısını, entelektüel
  285. 12:30altyapısını oluşturmuş. Bu yani bu
  286. 12:33alanda epeyce
  287. 12:35kafa yormuş, ondan sonra da bir karara
  288. 12:38varmış. Ben İslami inançtan, dolayısıyla
  289. 12:41teizmden ayrılıyorum, deizme geçiyorum,
  290. 12:45onu benimsiyorum
  291. 12:47diye bir karar vermiş durumu yok.
  292. 12:50Elbette ki istisnalar vardır. Bu süreci
  293. 12:52yaşamış, aynen böyle anlattığım gibi
  294. 12:55İslam'la böyle o inanç tarzıyla
  295. 12:57hesaplaşmış
  296. 12:59kendince felsefi olarak akli olarak
  297. 13:03>> [homurdanır]
  298. 13:03>> deizmi daha kendine makul, tatminkar
  299. 13:07bulmuş olan insanlar da vardır. Bir şey
  300. 13:09demiyorum ama
  301. 13:11bu yaygınlaşma trendinde gençler böyle
  302. 13:14iki inanç tarzını masaya yatırıp üzerine
  303. 13:18uzun zaman boyu düşünüp, taşınıp, kafa
  304. 13:21yorarak
  305. 13:22eee İslam'ı bırakıp deizme yanaşmış
  306. 13:25değiller.
  307. 13:26Bu bu da bir
  308. 13:29Burada eğer bir yaygınlık söz konusuysa
  309. 13:32gençler arasında böyle bir durum söz
  310. 13:34konusuysa, tercih edilen bir inanç tarzı
  311. 13:37olarak haydi arkadaşlar topyekûn deizme
  312. 13:41transfer oluyoruz, geçiyoruz diye bir
  313. 13:43bilinç düzeyi de yok bence.
  314. 13:47Kanımca
  315. 13:49resmi, kurumsal İslam'dan uzaklaşmanın
  316. 13:53sonucunda
  317. 13:54eee ortaya çıkan durumu tarif etmek için
  318. 13:58kullanılan bir tabir deizm.
  319. 14:01Çünkü çocukların artık kurumsal İslam'la
  320. 14:05eee aidiyet bağları kalmamış. Bunu belli
  321. 14:07ediyorlar, gösteriyorlar, uzak
  322. 14:09olduklarını da söylüyorlar.
  323. 14:11İslam'ı ve kurumsal yapısını kendilerine
  324. 14:15yakın görmediklerini
  325. 14:18dillendiriyorlar ve
  326. 14:21mevcut bu durumda, bulundukları konum
  327. 14:24itibarıyla bunların
  328. 14:26bu konumuna ve bu durumuna ne ad verilir
  329. 14:29diye düşünülüp taşınınca
  330. 14:31ya bunlar deist olmuş diye bir sonuca
  331. 14:34varılıyor.
  332. 14:35Yoksa
  333. 14:36bir deizmi biz bir tercih olarak
  334. 14:39benimsedik şeklinde bir felsefi bilinç
  335. 14:43ve tercihle yapılmış bir şey değil.
  336. 14:46Bu ne?
  337. 14:48Bu bu durum
  338. 14:49nasıl oluştu? Ben bu durumu gene 10'a,
  339. 14:5317, 18. yüzyıldaki
  340. 14:55eee İngiltere sonra aydınlanma dönemi
  341. 14:58eee
  342. 14:59batısında, Avrupa'sında kiliseye karşı
  343. 15:02tepkinin bir benzeri olarak
  344. 15:05bu gençliğin Türkiye'de
  345. 15:08siyasal İslamcılığın
  346. 15:10ve
  347. 15:12ve
  348. 15:14bu siyasal İslamcılığın
  349. 15:16siyasi iktidarla irtibatının
  350. 15:21ve bu iktidar döneminde ortaya çıkan
  351. 15:24hoşnutsuzlukların, rahatsızlıkların,
  352. 15:27memnuniyetsizliklerin
  353. 15:30eee
  354. 15:31dine yansımaları,
  355. 15:33dinle irtibatlandırılması,
  356. 15:36niye bu çocuklar veya bu deist olanlar
  357. 15:40bu siyasi
  358. 15:41alanı dinle irtibatlandırdılar?
  359. 15:45Onu o tırnak içinde siyasal İslamcılığın
  360. 15:48eee
  361. 15:49genetik kodlarına,
  362. 15:52eee alışkanlıklarına, davranış
  363. 15:54kalıplarına, kendini ifade tarzlarına
  364. 15:57bakmak, analiz etmekte yarar var.
  365. 16:00Bunları analiz ettiğinizde neden bu
  366. 16:03deist olanlar
  367. 16:05eee siyasal İslam üzerinden ortaya
  368. 16:08koydukları tepkiyi
  369. 16:11eee dine yansıtarak kurumsal İslam'dan
  370. 16:14uzaklaşıyorlar?
  371. 16:16İrtibatının
  372. 16:18eee
  373. 16:19bağlantı noktalarını siz kurabilirsiniz,
  374. 16:22bulabilirsiniz.
  375. 16:24Daha açık konuşmaya
  376. 16:26gerek yok. Ama
  377. 16:30ayrıca bu dönemde
  378. 16:33eee
  379. 16:35şu kadarını söyleyeyim.
  380. 16:38Dini söylemin çokluğuna, fazlalığına,
  381. 16:41bolluğuna karşılık
  382. 16:44o dindarlığın gerekli kıldığı ahlak,
  383. 16:48adalet,
  384. 16:50vicdan, merhamet gibi
  385. 16:54davranışların
  386. 16:55eee özellikle kendini
  387. 16:58din üzerinden, İslam üzerinden ve
  388. 17:01Müslümanlık üzerinden tanıtan kesimlerde
  389. 17:05oldukça kıt bulunması.
  390. 17:07Bakın.
  391. 17:09Kendini din üzerinden tanımlayan, dini
  392. 17:13kimlik
  393. 17:15eee üzerinden sürekli referans veren,
  394. 17:19yapıp ettiklerini hep dinle
  395. 17:21ilişkilendirerek
  396. 17:23söyleme döken
  397. 17:25çevrelerde, muhitlerde
  398. 17:28din söylemi çok bol, mebzul miktarda
  399. 17:32olmasına rağmen
  400. 17:34o dindarlığın
  401. 17:36gerekli kıldığı ahlak, adalet duygusu,
  402. 17:40vicdan, merhamet,
  403. 17:42insaf, izan gibi vasıfların aynı
  404. 17:46nispette kıt bulunması
  405. 17:49ve bunun çok
  406. 17:51acı bir çelişki doğurması sebebiyle
  407. 17:57bir tepki oluştu.
  408. 17:59Özellikle genç kuşakta.
  409. 18:03Orta yaşın böyle bir derdi yok yani.
  410. 18:07Orta yaş ve üstü yani artık
  411. 18:10Allah'lık bir psikoloji içinde. Öyle
  412. 18:14diyebilirim.
  413. 18:15Gençler ama duyarlılar.
  414. 18:18Bu tepki sadece deizme kaymak olarak
  415. 18:21kendini göstermedi veya deizmin
  416. 18:23yaygınlaşması olarak göstermedi.
  417. 18:26İşte Mehmet Ali Kulat isimli
  418. 18:28araştırmacının
  419. 18:30eee, kamuoyu araştırmacının daha dün
  420. 18:34denebilecek bir yakın zamanda yaptığı
  421. 18:37bir
  422. 18:38araştırmanın neticesi bu ülkedeki her
  423. 18:41100 çocuktan 64'ü, 65'i
  424. 18:45eee,
  425. 18:46bu ülkeden ayrılmak istiyor sonucu
  426. 18:48çıktı.
  427. 18:50Bununla birlikte düşünürseniz daha iyi
  428. 18:53anlarsınız. Bu çocukların 100 çocuğun,
  429. 18:56100 gencin 64'ü neden bu ülkeden
  430. 18:59ayrılmak istiyor sorusunun cevabını
  431. 19:02bulduğunuzda
  432. 19:04neden bu çocuklar İslam'la irtibatını,
  433. 19:08kurumsal İslam'la irtibatını koparıp
  434. 19:12deizm dediğimiz eee bir inanç sistemine
  435. 19:16yaslanıyor ya da oraya yaklaşıyor
  436. 19:19sorusunun cevabını da bulmuş olursunuz
  437. 19:22diye düşünüyorum.
  438. 19:24Ben kendimi, bana gelince, ben kendimi
  439. 19:28zinhar
  440. 19:30bir deist
  441. 19:33falan diye bir kategorinin içinde
  442. 19:36tanımlama
  443. 19:37ihtiyacı hissetmedim.
  444. 19:42Böyle de gör- görmüyorum.
  445. 19:46Ama şunu da eklemek durumundayım.
  446. 19:51Geleneksel Sünni İslam'ın
  447. 19:55Kur'an'ı anlama biçiminden tutun,
  448. 19:58sünneti anlama biçimine, fıkhından,
  449. 20:01fıkıh usulünden tutun
  450. 20:03kelamına varıncaya kadar
  451. 20:07hemen hemen her alanda
  452. 20:10benim İslam'dan anladığımla bağdaşır bir
  453. 20:13tarafı yok. Yani ben Sünni İslam'ın
  454. 20:16yorumlarıyla, genel kabul görmüş
  455. 20:19yorumlarıyla aram iyi değil.
  456. 20:22Anlaşma şansım yok.
  457. 20:24Birçok noktada itirazım var. Buradan bir
  458. 20:27kere zihin olarak fikir olarak ayrışmış
  459. 20:31durumdayım.
  460. 20:33Kurumsal
  461. 20:34geleneksel Sünni İslam'dan ayrı bir
  462. 20:36yerdeyim.
  463. 20:38Bireysel.
  464. 20:40Müçtehidim falan demiyorum. Ama ben
  465. 20:43diyelim ki
  466. 20:45İmam Maturidi'nin anladığı gibi anlamak
  467. 20:48zorunda değilim husun, kubuh meselesini
  468. 20:51veyahut
  469. 20:52kaderi, kazayı Eş'ari gibi anlamak
  470. 20:54zorunda değilim.
  471. 20:56Veyahut bir hadisin sıhhatini, şusunu,
  472. 20:59busunu işte sıhhat listesi şu, Buhari
  473. 21:02başta, Müslim arkasından geliyor. Bu
  474. 21:05listeye ben mecbur tabi olmak zorunda
  475. 21:07değilim. Atıyorum ben de diyorum ki bana
  476. 21:10göre sıhhat en sıhhatli eser İmam
  477. 21:12Malik'in Muvattasıdır.
  478. 21:14Söz gelimi.
  479. 21:15Mesela.
  480. 21:17Ya da ben
  481. 21:19bir kan davalı gibi bir Şia'nın bir
  482. 21:21Mutezile'nin
  483. 21:23hiçbir görüşü doğru değildir. Ya
  484. 21:25Sünnilik ne diyorsa
  485. 21:27baştan sona A'dan Z'ye hepsi onunki daha
  486. 21:30isabetlidir diye bir
  487. 21:32ön kabulüm yok.
  488. 21:34Birçok konuda Mutezile daha akıllı, daha
  489. 21:37etraflı, daha tutarlı düşünmüş diye
  490. 21:40düşünebiliyorum, böyle inanıyorum.
  491. 21:42Kimi yerde Şia'nın özellikle fıkhi
  492. 21:45meselelerde
  493. 21:47mesela abdestte ayakların meshi
  494. 21:49konusunda ilgili ayeti anlama tarzının
  495. 21:51daha
  496. 21:52doğru, isabetli olduğunu
  497. 21:54düşünenlerdenim.
  498. 21:55Mesela.
  499. 21:58Dolayısıyla bir mezhep
  500. 22:02eee
  501. 22:03aidiyetim, kopmaz bir mezhep bağım falan
  502. 22:07yok. Buralarda anlaşamıyoruz. Bunun
  503. 22:09dışında
  504. 22:11benim de tepkisel olduğum
  505. 22:14eee ve insan olarak duygusal davrandığım
  506. 22:16noktalar var. O noktalarda bu gençlerin
  507. 22:20tutumuyla
  508. 22:21kendi tutumumu benzeştiriyorum.
  509. 22:25Yani geçmiş Diyanet İşleri Başkanının
  510. 22:28ortaya koyduğu performanstan tutun
  511. 22:31uzun yıllar boyunca cemaatlerin yaptığı
  512. 22:34şımarıklıklardan
  513. 22:36pervasızlıklardan
  514. 22:38eee tutun
  515. 22:40efendime söyleyeyim
  516. 22:42dindarım diyenlerin insanların
  517. 22:45haksızlık, adaletsizlik, hukuksuzluk
  518. 22:48noktasında dinsizden
  519. 22:51fersah fersah daha ileride kötü
  520. 22:53performanslar ortaya koyduğundan tutun
  521. 22:57neresinden tutarsanız tutun birçok şeye
  522. 23:00tepkim var.
  523. 23:02O tepkiden dolayı o kurumsal yapısıyla
  524. 23:06yani bu bu işte ortada görünür
  525. 23:09cemaatiyle, cemiyetiyle
  526. 23:11şusuyla, busuyla o camiadan, o muhitten
  527. 23:15hem duygusal, hem zihinsel, hem bedensel
  528. 23:18olarak tüm bağlarımı koparmışım.
  529. 23:21Ama bu koparmışlığım
  530. 23:23kendimi gidip felsefi olarak kendimi
  531. 23:26deizme yaslayayım
  532. 23:28o bir tercih olarak deizmde
  533. 23:30demirleyeyim, deizme demir atayım diye
  534. 23:32bir düşüncem olmamış.
  535. 23:36Ha bu noktada belki bizi vahiy
  536. 23:38konusundaki görüşlerimiz veyahut işte
  537. 23:42vahdet-i vücutçu veya panteistik tanrı
  538. 23:44tasavvuruna yakın oluşumuzdan dolayı
  539. 23:47hani deizmin
  540. 23:50müdahaleci olmayan tanrı fikri ile
  541. 23:53bağdaştırıyorlar belki. Biliyorsunuz
  542. 23:56deizmin en kaba tanımıyla eee kendini
  543. 24:00belli ettiği nokta evet bir aşkın
  544. 24:03kudret, bir üstün güç olarak bir
  545. 24:06yaratıcı var. Hani saatçi tanrı gibi.
  546. 24:09Mükemmel şekilde düzeni kurmuş
  547. 24:12zembereğini çevirmiş, tıkır tıkır tıkır
  548. 24:14tıkır düzen işliyor fakat düzene artık
  549. 24:18karışmıyor.
  550. 24:20Düzen kendi sistemi içerisinde işliyor.
  551. 24:24Dolayısıyla tanrı insanlık alemine,
  552. 24:27ailesine, burada ne yaşadığına, ne
  553. 24:30ettiğine
  554. 24:31ne yaptığına karışmıyor, alakadar
  555. 24:33olmuyor.
  556. 24:35Bunun
  557. 24:36eee
  558. 24:38mantıksal sonucu nedir? Alakadar
  559. 24:41olmuyor, irtibat kurmuyorsa o zaman
  560. 24:43vahiy de göndermiyor.
  561. 24:45Peygamber de göndermiyor
  562. 24:47noktasına geliyor.
  563. 24:51Benim belki de
  564. 24:53o panteist tanrı tasavvurundan yani
  565. 24:58>> [homurdanır]
  566. 24:59>> alem burada, Tanrı orada, iki ayrı
  567. 25:02varlık olarak
  568. 25:04Tanrı'nın yarattığı alem şeklinde değil
  569. 25:06de alemle iç içe
  570. 25:09eee yani içkin Tanrı
  571. 25:12fikrimden dolayı herhalde belki oraya
  572. 25:14yakın görüyorlar. Ama ben sonuç
  573. 25:17itibarıyla kendimi deist olarak
  574. 25:19görmüyorum. İlla bir inanç kategorisi
  575. 25:22içinde bir sıfat, bir tanımlama, bir
  576. 25:25etiketleme ihtiyacı da hissetmiyorum. Ya
  577. 25:29bu bu tanımlama
  578. 25:33alışkanlığından
  579. 25:35vazgeçsek
  580. 25:37nasıl olur diye düşünüyorum ama bizim
  581. 25:40gibi böyle üçüncü dünyalı zihin olarak,
  582. 25:43kafa yapısı olarak üçüncü dünyalı
  583. 25:46ülkelerde tanımlama yapmadan, etiket
  584. 25:49yapıştırmadan rahat etmiyor bizim
  585. 25:52insanımız. Yani
  586. 25:54çünkü
  587. 25:55eee bizim insanımızın genel
  588. 25:58karakteristiği fikre, düşünceye değil ad
  589. 26:01hominemci bir tarzda eleştiriye daha
  590. 26:04teşnedir. Ad Ad hominem nedir? Kişisel
  591. 26:08özelliklerine dalar.
  592. 26:10Oraya odaklanır.
  593. 26:12Saçı, başı işte gelmişi, geçmişi
  594. 26:17kişisel
  595. 26:18hayatını oraları kurcalar, oranın
  596. 26:21üzerinden tartışma yürütmeyi sever.
  597. 26:24Dolayısıyla dedikoduyu da
  598. 26:27dolayısıyla sever.
  599. 26:29İşte bu ad hominemci yaklaşımdan dolayı
  600. 26:33etiketi de sever, etiketlemeyi de.
  601. 26:35Mutlaka bir tanım yapmak zorunda
  602. 26:37hisseder kendini.
  603. 26:39Ben kendimi tanımlamıyorum, tanımlamak
  604. 26:41zorunda da hissetmiyorum. Ama kurumsal
  605. 26:45İslam'a
  606. 26:46ve o camiaya o o muhite artık kendimi
  607. 26:50çok yabancı hissettiğimi
  608. 26:53eee inancımı
  609. 26:55Rabbül alemin Arapça tabir kullanıyorum
  610. 26:58yani alemlerin efendisiyle ya da
  611. 27:01yaratanla ya da Allah'la olan bağımı
  612. 27:05irtibatımı
  613. 27:07kendi aklımla fikrimle kalbimle
  614. 27:11temasımı
  615. 27:13bireysel planda oldukça sivil
  616. 27:16kurumsal değil resmi değil
  617. 27:19tarzda sürdürmeyi ve
  618. 27:23ve onun bizi yarat yaratmasının
  619. 27:26arkasındaki en temel nedenin de
  620. 27:31ne bütün dünyayı Müslümanlaştırmak falan
  621. 27:34değil insan olarak
  622. 27:37sahip olduğumuz potansiyelleri tıpkı
  623. 27:40kendisinin yarattığı yahut şu
  624. 27:43karşımızdaki yaratanın her zerresinde
  625. 27:45imzası bulunan kainattaki güzellikler
  626. 27:49misali
  627. 27:50insanın da hayat boyu bir güzellik
  628. 27:54ya üretmek iyiliği çoğaltmak
  629. 27:58dokunduğu insana çevreye eşyaya
  630. 28:02pozitif olumlu iyi
  631. 28:06hayırlı
  632. 28:08şekilde dokunmak
  633. 28:10bundan başka bir
  634. 28:12sebebinin yani dolayısıyla bir hoş seda
  635. 28:14bırakmaktan başka bir ulvi gayesinin
  636. 28:17falan olduğuna da inanmıyorum.
  637. 28:19Dolayısıyla hayat çizgimi bundan sonra
  638. 28:22ne kadar sürerse ne kadar giderse
  639. 28:24bu minvalde bu doğrultuda sürdürmeyi
  640. 28:27hedefliyorum.
  641. 28:28>> [homurdanır]
  642. 28:29>> Artık dini bir ideoloji
  643. 28:32böyle elinde sopa
  644. 28:35başkasına sürekli buyrulan dayatılan
  645. 28:39efendime söyleyeyim kimi zaman
  646. 28:40demokrasinin kılıcı gibi böyle
  647. 28:42insanların başında kesmeye hazır duran
  648. 28:46bir şey olmaktan çıkarılması
  649. 28:49ve
  650. 28:50insanın içe dönük dünyasını onarması,
  651. 28:53ona huzur sağlaması için oraları onaran,
  652. 28:57tamir eden, insana huzur veren bir
  653. 29:00tecrübeye dönüştürülmesi
  654. 29:02bu şekilde yeniden
  655. 29:04bir kalıba dökülmesi gereken bir şey
  656. 29:06olduğunu düşünüyorum.
  657. 29:08Ama kurumsal yapısıyla dinler
  658. 29:14tarihe bakarsanız
  659. 29:17bütün tarih buna şahittir ki
  660. 29:20huzur veren şeyler olarak tecrübe
  661. 29:22edilmemişler.
  662. 29:25Çok açık. Bunu hiç tartışmaya gerek yok.
  663. 29:28Artık o
  664. 29:30sürekli insanları, toplumları
  665. 29:33bir rekabet şeyinde tutan
  666. 29:38farklı inancı hasım olarak kodlayan
  667. 29:41tırnak içinde kafir olarak tanımlayan
  668. 29:45eee
  669. 29:46dünyayı
  670. 29:47kendi inancı alanı dışında darül harp
  671. 29:51olarak
  672. 29:52algılayan bir düşüncenin, bir fikrin,
  673. 29:54bir zihniyetin
  674. 29:56bir huzur getireceğine inanmıyorum.
  675. 30:00Oysa insanlığın en çok, en çok huzura
  676. 30:03ihtiyacı var diye düşünüyorum.
  677. 30:05Ben artık huzur istiyorum, dinginlik
  678. 30:07istiyorum, sakinlik istiyorum.
  679. 30:09Bunca yıl kafam ütülendi
  680. 30:12yoruldu
  681. 30:13bıktı, şişti.
  682. 30:16Artık bunlardan uzak kalmayı, uzak
  683. 30:18durmayı yeğliyorum.
  684. 30:20Eee [iç çeker]
  685. 30:22ve bir daha tekrar ediyorum, kendimi
  686. 30:25asla bir inanç kategorisi içine deist
  687. 30:27misin, meist misin, ateist misin, şu
  688. 30:30musun
  689. 30:31bir tanımlamanın içerisinde görmüyorum,
  690. 30:33görmeyeceğim.
  691. 30:36Kendi inancımı kendime göre bugüne kadar
  692. 30:39öğrendiğim, okuduğum
  693. 30:42eee biriktirdiğim bilgiler çerçevesinde
  694. 30:47yaratanın yarattığı bir aciz varlık
  695. 30:49olarak
  696. 30:52onun
  697. 30:53ortaya koyduğu emeğe
  698. 30:56yaraşır şekilde iyi bir hikaye üretip,
  699. 30:59hikaye yazıp buradan
  700. 31:01sessiz, sakince
  701. 31:03çekip gitmek istiyorum.
  702. 31:06Bu vesileyle hepinize sağlık, sıhhat
  703. 31:08diliyorum. Hoşça kalın, sağlıcakla
  704. 31:10kalın.

About this transcript

This page contains the full transcript of Hocam, Sen Deist misin? Açıklıyorum by Mustafa Öztürk Arşivi, generated from the public captions YouTube serves with the video. The transcript has 2,601 words across 704 segments, with the original timestamps preserved so you can click any line to jump to that moment in the embedded player.

What you can do with it

Use the transcript to take notes, quote the speaker, build a study guide, generate a summary with ChatGPT or Claude via the YouTube Summary tool, or export it as a timed subtitle file with YouTube to SRT. You can also re-open it in the transcriber to choose a caption track available on the video.

Free YouTube transcript tool

YouTube2Text is a free YouTube transcript generator — no signup, no daily limit. Paste any YouTube link and get the full transcript instantly, with timestamps, click-to-jump, caption language selection, AI prompts for ChatGPT, Claude, and Gemini, and exports to TXT, SRT, VTT, or Markdown.