Detox your brain - jak powrócić do mózgu sprzed social mediów — Transcript
Full transcript
- 0:00Wygląda na to, że pewna bańka pęka,
- 0:03dlatego że coraz więcej ludzi chce
- 0:05odejść od social mediów, chce powrócić
- 0:08do mózgu sprzedczasów social mediów.
- 0:11Jesteśmy coraz bardziej zmęczeni
- 0:13wiecznym skrollowaniem, rozproszeniem
- 0:15naszej uwagi, ilością bodźców, kontentu
- 0:18i treści i coraz bardziej tęsknimy za
- 0:21tym, co zostawiliśmy za sobą, za
- 0:24mózgiem, który się nie rozprasza, który
- 0:28jest spokojny. przy którym można się
- 0:30wyciszyć, można skupić uwagę na długo,
- 0:33można długo czytać, można czerpać
- 0:35przyjemność po prostu z bycia, zamiast
- 0:39rozpraszać wiecznie swoją uwagę i szukać
- 0:42czegoś nowego. I to jest bardzo ciekawe,
- 0:44dlatego że raporty pokazują, że przyszły
- 0:48rok ma być powrotem do analogowych
- 0:52hobby, do spędzania czasu analogowo
- 0:54jeszcze bardziej niż w poprzednich
- 0:56latach, bo my naprawdę, naprawdę za tym
- 0:58tęsknimy. I z kolei mimo tego, że może
- 1:01nam się tak nie wydawać, inne raporty
- 1:04pokazują, że użycie social mediów
- 1:06naprawdę spada, dlatego że rok 2022 był
- 1:10najbardziej nasyconym rokiem pod kątem
- 1:14ilości używania social mediów i co
- 1:16ciekawe od tych trzech lat ta ilość
- 1:21spada. Co prawda te dane nie dotyczą
- 1:24Ameryki Północnej, w Ameryce Północnej
- 1:26tak nie jest, ta ilość nie spada.
- 1:28natomiast w innych częściach świata,
- 1:30owszem, na przykład u nas w Europie, co
- 1:33oznacza, że nasze wartości się zmieniły
- 1:37i że chcemy wrócić do czegoś, co dawno
- 1:41zostało za nami. No i pytanie
- 1:43dzisiejszego odcinka brzmi: Czy możemy
- 1:46powrócić do mózgu sprzed czasów social
- 1:49mediów? Czy możemy przejść detoks mózgu?
- 1:53i w jaki sposób odzyskać przyjemność z
- 1:56myślenia i ze skupienia. No i
- 1:58słuchajcie, ja na te pytania odpowiem w
- 2:02dzisiejszym odcinku i jak zwykle dam wam
- 2:04narzędzia do tego, żeby wrócić do tego
- 2:07mózgu sprzed czasów social mediów. No i
- 2:10cześć, z tej strony Julia Zióiołkowska,
- 2:12a ty słuchasz Live Better Podcast, czyli
- 2:14podcastu, w którym rozmawiamy o różnych
- 2:17rzeczach, które sprawiają, że żyje nam
- 2:18się lepiej. Poruszamy tutaj tematy od
- 2:20psychologii, filozofii, duchowości,
- 2:23pozdrowie psychiczne, fizyczne,
- 2:26literaturę. Generalnie
- 2:29rozpiętość jest szeroka i mam nadzieję,
- 2:31że znajdziesz tutaj coś, co realnie
- 2:34poprawi jakość twojego życia. Jeśli ten
- 2:37podcast ci się spodoba, będzie mi super
- 2:39miło, jeśli mnie zaobserwujesz. Odcinki
- 2:41pojawiają się zawsze w środy o 7:00
- 2:43rano, więc jeśli zasubskrybujesz mój
- 2:46kanał, będziesz mieć zawsze dostawę
- 2:48nowych treści prosto na twój komputer
- 2:50albo telefon. A jeśli masz ochotę mieć
- 2:53ze mną trochę więcej kontaktu, to jestem
- 2:55najbardziej aktywna na Instagramie.
- 2:57Chociaż staram się korzystać z tego
- 2:59Instagrama mądrze, o czym też powiem w
- 3:01dzisiejszym odcinku. Więc nie zachęcam
- 3:04jakoś usilnie, ale w razie czego możesz
- 3:07mnie tam też znaleźć. I wspomnę też,
- 3:10zanim zapomnę, że niedawno ruszył kanał
- 3:12dla wspierających, przestrzeń dla
- 3:14wspierających na moim YouTubie, na
- 3:15którym możecie dostać co miesiąc nowe
- 3:19journal prompts do swojej pracy z
- 3:21dziennikiem, z journalingiem. Układam je
- 3:23co miesiąc tematycznie. Jest też
- 3:25nagranie audio. Ostatnio są to
- 3:27medytacje, bo się bardzo wkręciłam w
- 3:28medytację, więc dla wspierających są
- 3:31medytacje prowadzone przeze mnie oraz
- 3:33dodatkowy odcinek podcastu w miesiącu.
- 3:35Więc jeśli macie ochotę na więcej treści
- 3:38ode mnie albo w ogóle wesprzeć mój
- 3:40kanał, to będzie mi bardzo miło, jeśli
- 3:42zajrzycie do tej przestrzeni dla
- 3:43wspierających. Przypomnij sobie, jak
- 3:46wyglądało twoje życie zanim zaczęłaś
- 3:48albo zacząłeś sięgać co 5 minut po
- 3:51telefon. Coś mi się wydaje, że było
- 3:52jednak trochę lepsze, że możesz mieć
- 3:54fajne wspomnienia z tego, jak godzinami
- 3:58czytałaś albo czytałeś książki, jak
- 4:00pochłaniały cię puzzle, karty, gra w
- 4:03monopoli, pisanie opowiadań, rysowanie.
- 4:05Teraz już tego nie mamy. Teraz cały czas
- 4:08się rozpraszamy, cały czas szukamy
- 4:10czegoś nowego, ale jesteśmy tym
- 4:12ewidentnie zmęczeni. Więc zaczęłam się
- 4:15ostatnio zastanawiać nad tym, jak
- 4:17oczyścić mózg z cyfrowych toksyn, jak to
- 4:20zrobić. jak sprawić, żeby mózg
- 4:22funkcjonował sprawniej i żeby mniej się
- 4:24rozpraszał. I mam wrażenie, że znalazłam
- 4:26kilka sposobów, które też sama stosuje w
- 4:29moim codziennym życiu i mam nadzieję, że
- 4:31cię zainspirują do tego, żeby zacząć
- 4:34znowu aktywnie używać swojego mózgu. No
- 4:37dobrze, ale porozmawiajmy sobie o tym,
- 4:40dlaczego w ogóle mamy ten mózg po social
- 4:43mediach, dlaczego jest ten brainrot, jak
- 4:46to teraz nazywamy i czym się różni mózg
- 4:48sprzedczasów social mediów od tego,
- 4:50którym dysponujemy niestety dzisiaj. Po
- 4:52pierwsze, co będzie dla ciebie na pewno
- 4:54oczywiste, to jest to, że mamy dopaminę
- 4:57na żądanie i wrażliwość na dopaminę
- 4:59diametralnie się zmniejszyła. W związku
- 5:02z czym my ciągle i ciągle i ciągle
- 5:04pragniemy więcej i potrzebujemy więcej.
- 5:06Potrzebujemy silniejszych bodźców i
- 5:08potrzebujemy ich częściej. Dlatego, że
- 5:10scrollowanie to są bardzo proste nagrody
- 5:12o bardzo niskim wysiłku. A co się
- 5:14dzieje, kiedy mamy prostą nagrodę, do
- 5:17której prowadzi niski wysiłek?
- 5:19Uzależniamy się. Czyli to jest numer
- 5:22jeden. Numer dwa to rozbicie uwagi,
- 5:25dlatego że nasz czas koncentracji, czas
- 5:27skupienia skrócił się w ogóle jakoś
- 5:29diametralnie i drastycznie. Nie wiem czy
- 5:32to były jakieś prawdziwe dane czy nie. W
- 5:34sumie nie zrobiłam tego researchu przed
- 5:36odcinkiem, więc jeśli one nie są
- 5:37prawdziwe to wybaczcie mi to to
- 5:40potraktujcie jako jakąś anegdotkę.
- 5:42Gdzieś mi mignęło, że w tej chwili
- 5:43człowiek ma już gorszy stan skupienia
- 5:46niż złota rybka. Ale to mogła być
- 5:48przesada i wyolbrzymienie po to, żeby
- 5:50nas trochę przestraszyć. Natomiast nie
- 5:52jesteśmy w stanie już tak długo skupić
- 5:55się na pracy ani na kreatywności, bo ten
- 5:58czas uwagi zmalał drastycznie. Po
- 6:01trzecie, jesteśmy wystawieni na o wiele
- 6:04większe porównanie społeczne, dlatego że
- 6:07nie funkcjonujemy już tylko i wyłącznie
- 6:09w obrębie naszych społeczności, które
- 6:11otaczają nas fizycznie, tylko
- 6:13funkcjonujemy w obrębie setek tysięcy,
- 6:17dziesiątek tysięcy ludzi, do których
- 6:19mamy dostęp przez to, że mamy social
- 6:21media. I kiedyś jak się znało kogoś w
- 6:24klasie, no to też nie zawsze było
- 6:26wiadomo, gdzie oni pojechali na
- 6:28wycieczkę i co na tej wycieczce się
- 6:30działo. No dobra. Może ktoś wrócił i
- 6:32powiedział: "Byłem z rodzicami w
- 6:33Egipcie", ale nie byliśmy cały czas
- 6:36bombardowani zdjęciami na przykład
- 6:38błękitnych lagun, a teraz jesteśmy. I to
- 6:40porównanie społeczne sprawia, że
- 6:43automatycznie porównujemy siebie z
- 6:45innymi. Często ten obraz jest zaburzony,
- 6:48dlatego że on jest oczywiście w jakiś
- 6:49sposób wydestylowany. Jest po prostu
- 6:52wyedytowany. To jest normalne. Przecież
- 6:54nikt nie będzie w social mediach
- 6:56pokazywał absolutnie całego spektrum. To
- 6:59jest oczywiste. Natomiast my trochę o
- 7:02tym zapominamy, kiedy się porównujemy i
- 7:04zaczynamy myśleć o sobie gorzej. No i
- 7:06zaczęliśmy przez to wszystko cierpieć na
- 7:08tak zwane digital anxiety, czyli cyfrowy
- 7:11niepokój. Czyli kiedy jest cisza i
- 7:14brakuje nam bodźców, to czujemy się
- 7:17niespokojni. Czujemy się jakby się coś
- 7:18działo. Czujemy, że musimy się z
- 7:19powrotem podłączyć, żeby tylko zaspokoić
- 7:22ten swój niepokój i to swoje
- 7:25rozaderganie. I mam tutaj przygotowany
- 7:27taki cytat. Social media zaczęły
- 7:29zastępować nasz umysłowy pejzaż. Od
- 7:32hałasu świata przeszliśmy do hałasu
- 7:34wewnętrznego. Czyli kiedyś byliśmy
- 7:36otoczeni przez hałas zewnętrzny, przez
- 7:39to, co się dzieje w świecie, ale
- 7:40mogliśmy zawsze wrócić do siebie, do
- 7:42swojego domu, do swojej kanapy, książki
- 7:45i się od tego odciąć. W tej chwili ten
- 7:47hałas przeniósł się do naszego wnętrza i
- 7:50do naszych głów. I mówiłam wam już w
- 7:52odcinku o tym, jak przestać scrollować,
- 7:56że zaczęłam używać takiej aplikacji
- 7:58Clear Space, która blokuje mi dostęp do
- 8:00social mediów i za każdym razem jak mam
- 8:02wejść na jakieś social medium muszę
- 8:04wziąć wdech wydech i pojawia się cytat,
- 8:07który ma mnie też skłonić do refleksji i
- 8:08zastanowienia się czy ja naprawdę chcę
- 8:11użyć tego medium w danej chwili. I jeden
- 8:13z cytatów, który mocno mi zapatł w
- 8:14pamięć to uważaj na to, jakich
- 8:18technologii używasz. dlatego że z czasem
- 8:22twój umysł zacznie wyglądać jak te
- 8:25technologie. Czyli nie dziwota, że nasz
- 8:28umysł przybrał kształt social mediów,
- 8:31kiedy wszystkiego ma być dużo,
- 8:32wszystkiego ma być szybko, wszystko ma
- 8:34być łatwą nagrodą i skupienie oraz
- 8:37dłuższe formy nie są premiowane, nie są
- 8:41mile widziane i przestaliśmy umieć z
- 8:44nich korzystać. Więc jeśli czujesz się
- 8:46zmęczona albo zmęczony, to po pierwsze
- 8:50rozumiem cię, ja też. To nie jest łatwe,
- 8:53żeby odnaleźć się w tym świecie social
- 8:55mediów. Szczególnie, że wiele z nas nie
- 8:57może sobie pozwolić na to, żeby od
- 8:58social mediów kompletnie się odciąć.
- 9:00Mówię to jako osoba, która zarabia na
- 9:03social mediach, ale ku przypomnieniu nie
- 9:06tylko twórcy treści zarabiają na social
- 9:08mediach, dlatego że chociażby prowadząc
- 9:11kawiarnię w Poznaniu, jeśli nie
- 9:14prowadziłabym social mediów w tej
- 9:15kawiarni, nikt by się o niej nie
- 9:17dowiedział. Swoją drogą jest to Body
- 9:19Balance w Poznaniu i prowadzimy ją do
- 9:22połowy stycznia, a potem przejmują ją
- 9:23nowi właściciele. Więc jeśli jesteście z
- 9:25Poznania i chcecie jeszcze wpaść na
- 9:27kawkę, zapraszam. No ale właśnie
- 9:30prowadzę kawiarnię, muszę mieć social
- 9:32media. Sprzedaję produkty, muszę mieć
- 9:34social media. Jestem kosmetyczką, muszę
- 9:36mieć social media. Więc
- 9:39to nie jest tak, że tylko i wyłącznie
- 9:41twórcy treści są od nich uzależnieni
- 9:45finansowo. Niestety, ale praktycznie
- 9:47każdy właściciel biznesu jest. I
- 9:49problemem jest to, że nie do końca
- 9:50możemy się od nich odciąć. Więc co
- 9:53musimy zrobić? Musimy z nich korzystać
- 9:55mądrzej. Ale w tym odcinku nie będzie
- 9:57tylko i wyłącznie social mediach,
- 9:59dlatego że ja już nagrałam taki odcinek
- 10:00i jeśli macie ochotę go posłuchać, to on
- 10:04powinien tutaj na YouTubie się pojawić.
- 10:05Poproszę mojego montażystę, żeby go
- 10:07wrzucił w linku, ale mam różne inne
- 10:10narzędzia do tego, żeby zastanowić się
- 10:13nad swoim mózgiem i przeprowadzić jego
- 10:15detoks, nie tylko te związane z social
- 10:17mediami. Jeśli czujesz wewnętrzny
- 10:19niepokój, rozrganie, brak skupienia,
- 10:22jeśli to cię już tak strasznie męczy, no
- 10:24to to jest pierwszy krok do tego, żeby
- 10:26coś zmienić. No i właśnie tym pierwszym
- 10:27krokiem jest takie wewnętrzne
- 10:30rozeznanie,
- 10:32w jakim ja miejscu jestem i czy mój mózg
- 10:36jest dalej w dobrym miejscu, czy może
- 10:38już zaczął skręcać w kierunku tego mózgu
- 10:41zgniłego, tego brain rod. I możesz sobie
- 10:43zrobić teraz razem ze mną taki audyt.
- 10:46Pierwsze pytanie. Kiedy był ostatni raz,
- 10:49kiedy siedziałaś albo siedziałeś w ciszy
- 10:52bez telefonu?
- 10:54nie korzystałaś, nie korzystałeś z tego
- 10:55telefonu, kiedy na przykład nie miałaś
- 10:58co robić w poczekalni u lekarza albo w
- 11:01kolejce do sklepu. Czy w ogóle
- 11:04pamiętasz, kiedy był taki raz? Drugie
- 11:06pytanie. Czy boisz się nudy? I czy kiedy
- 11:10pojawia się nuda w twoim życiu, to czy
- 11:12od razu sięgasz po telefon próbując ją
- 11:14zabić, bo masz wrażenie, że to jest coś
- 11:16złego i zawsze próbujesz sobie wypełnić
- 11:18swoją przestrzeń i swoją głowę
- 11:20czymkolwiek, a to czymkolwiek to jest no
- 11:23właśnie najczęściej nasz telefon. Po
- 11:25trzecie, odczytaj sygnały ze swojego
- 11:27ciała i zastanów się, czy czujesz często
- 11:31zmęczenie, rozdrażnienie,
- 11:34brak skupienia, czy masz trudność z
- 11:37odpoczywaniem, trudność ze snem. I
- 11:41to może wynikać z tego, że jesteś
- 11:43przebodźcowana albo przebodźcowany, a
- 11:45nie z tego, że na przykład masz za mało
- 11:47czasu, za dużo pracujesz. Tylko to może
- 11:49wynikać z nadmiaru bodźców. A
- 11:51najczęściej ten nadmiar bodźców bierze
- 11:53się jednak z naszego ekranu, a nie z
- 11:55naszego życia codziennego. Chociaż bywa
- 11:57różnie. Nasze życie codzienne też nas
- 11:59oczywiście może przebodźcować. No i to
- 12:01był taki bardzo mikroudyt. Natomiast
- 12:04jeśli czujesz się przebodźcowana,
- 12:07przebodźcowany, jeśli nie pamiętasz
- 12:08ostatniego razu, kiedy spędziłaś,
- 12:10spędziłeś trochę czasu bez telefonu,
- 12:12jeśli nie potrafisz się skupić, jeśli
- 12:14jesteś rozdrażniona, jeśli nie pamiętasz
- 12:17w swoim życiu momentu, kiedy się
- 12:18ostatnio nudziłaś, nudziłeś, no to
- 12:20słuchaj, to jest twój znak, że w takim
- 12:23razie bierzemy te narzędzia, o których
- 12:24teraz powiem i działamy, dlatego że coś
- 12:27trzeba z tym zrobić. Po pierwsze to, co
- 12:30nam się oczywiście przyda najbardziej to
- 12:32jest mini reset dopaminowy, czyli
- 12:36ograniczenie użycia social mediów. I
- 12:39znowu mówiłam o tym w całym długim
- 12:41odcinku, możecie go posłuchać. Natomiast
- 12:44tutaj w dużym skrócie nie chodzi o to,
- 12:48żeby
- 12:49kompletnie musieć odciąć social media,
- 12:51chociaż niektóre osoby pewnie powinny.
- 12:53Nie chodzi też o to, żeby kompletnie
- 12:55odciąć się od przyjemności, kiedy mówimy
- 12:57o detoksie dopaminowym. Chodzi tylko i
- 12:59wyłącznie o to, żeby podbić swoją
- 13:02wrażliwość na te dopaminę. Dlatego, że
- 13:05dopamina nie jest niczym złym. Złym jest
- 13:07to, kiedy jesteśmy w takim kołowrotku,
- 13:11kiedy dostarczamy sobie tę dopaminę
- 13:13ciągle i w bardzo prosty sposób i z tym
- 13:15chcemy skończyć albo przynajmniej to
- 13:17ograniczyć. I sugeruję ci zrobienie
- 13:20przerwy od social mediów.
- 13:23I to od ciebie zależy, jaka to będzie
- 13:25przerwa. To może być przerwa na zasadzie
- 13:27jeden dzień w tygodniu offline i
- 13:29będziesz mogła mógł się poczuć w ogóle
- 13:31jak to jest, kiedy ich nie używasz. Na
- 13:33początku najprawdopodobniej będzie to
- 13:35dziwne i nieprzyjemne i wcale
- 13:36niekomfortowe, ale potem możesz zacząć
- 13:38znajdywać przyjemność w tym, że jest
- 13:40cicho. Serio, mi to tak pomogło, że ja
- 13:43mam automatycznie zablokowane social
- 13:45media, dlatego że jest cisza. Ja nie
- 13:49dostaję żadnych powiadomień. I na
- 13:51przykład kiedy stwierdzałam, że dobra to
- 13:53nie włączam telefonu do 10:00 11:00, ten
- 13:57poranek jest zupełnie inny. A jak nie
- 13:59używam telefonu przez cały dzień, to ten
- 14:02dzień zmienia się o 180 stopni.
- 14:04Oczywiście czasem jest tak, że po prostu
- 14:06coś zrobię na zasadzie sprawdzę jak
- 14:08dojechać w aplikacji, jak dojadę albo
- 14:10czy są jakieś kupony w Lidlu. To nie
- 14:11chodzi o to, żeby kompletnie odciąć się
- 14:13od telefonu, ale że taki jeden dzień w
- 14:15tygodniu może naprawdę przypomnieć ci
- 14:18jak to jest czerpać przyjemność z
- 14:19takiego bycia tu i teraz. Druga ważna
- 14:21rzecz i to moim zdaniem jest
- 14:24nienegocjowalne. Godzinę powstaniu i
- 14:26godzinę przed snem. Nie używasz
- 14:28telefonu. Koniec, kropka. Ja nie wierzę,
- 14:30że ty musisz używać tego telefonu
- 14:32godzinę powstaniu i godzinę przed snemam
- 14:34i że musisz scrollować. Nie, nie
- 14:36przekonasz mnie do tego. Nawet nie
- 14:38próbuj.
- 14:39To jest w ogóle bez dyskusji. To jest
- 14:42coś, co musisz zrobić, jeśli chcesz
- 14:44przypomnieć sobie jak to jest
- 14:45funkcjonować na przykład bez wiecznego
- 14:47niepokoju, bez wiecznego przebodźcowania
- 14:50i bez wiecznego zamartwiania się. Serio,
- 14:52to musisz wdrożyć. Jeśli jeszcze nie
- 14:54masz tego wdrożonego, to jest twój must
- 14:56have. I ćwicz też spędzanie czasu bez
- 14:59bodźców. Czyli na przykład kiedy idziesz
- 15:01na spacer, nie słuchaj za każdym razem
- 15:03podcastu. Ja wiem, że wiele z was słucha
- 15:06moich podcastów na spacerze. Ja wiem o
- 15:08tym.
- 15:09Jest mi super miło i bardzo lubię, że
- 15:12razem spacerujemy. Natomiast jeśli przy
- 15:14każdym spacerze masz w uszach słuchawki
- 15:18i podcast albo muzykę,
- 15:20to to nie jest dobry pomysł. Pozwól
- 15:23swojemu mózgowi po prostu mieć czas na
- 15:24przetworzenie i na zregenerowanie się,
- 15:27na chłonięcie bodźców tak po prostu ze
- 15:29świata, z tego, że są żółte liście na
- 15:31drzewach, że jest szare niebo, że tutaj
- 15:33są dzieci i się bawią i po prostu, żeby
- 15:35te bodźce były naturalne, zamiast
- 15:37dodawać ich sobie, bo ty nie możesz
- 15:39zgnieść tego, że jesteś sama lub sam ze
- 15:41swoimi myślami. To jest ekstremalnie
- 15:42istotne. Więc ten taki mikrodopaminowy
- 15:45detoks
- 15:47nic strasznego tak naprawdę.
- 15:50Serio, poranki, wieczory bez telefonu.
- 15:53Daj sobie ten luksus, żeby jeden dzień w
- 15:54tygodniu nie używać social mediów. Nie
- 15:56łaź wszędzie słuchawkami. Odbodźcuj się.
- 16:00Zablokuj sobie social media aplikacją
- 16:01jak musisz. Przejdź do mojego odcinka o
- 16:04scrollowaniu, jeśli chcesz wiedzieć jak
- 16:06przestać scrollować, ale ogranicz ten
- 16:09czas z social mediami, bo jeśli tego nie
- 16:11zrobisz to sorry, ale twój mózg będzie
- 16:14przypominał cały czas tablicę, którą
- 16:16cały czas scrollujesz. Mam też dla
- 16:18ciebie kilka praktycznych narzędzi,
- 16:20które możesz używać, żeby trenować swój
- 16:23mózg. Mózg jest wspaniały, dlatego że
- 16:27mózg jest jak mięsień. On się cały czas
- 16:30rozwija i jeśli go ćwiczymy, możemy go
- 16:32wzmocnić. Jeśli go nie ćwiczymy, możemy
- 16:36go osłabić. To jest jednocześnie dobra i
- 16:37zła wiadomość, ale uważam, że jest
- 16:39bardziej dobra, dlatego że realnie
- 16:40możesz ćwiczyć swój mózg, żeby on lepiej
- 16:43działał i żeby był bardziej skupiony. I
- 16:45mam dla ciebie parę narzędzi, które ja
- 16:46stosuję i które mi pomagają i może
- 16:48ciebie zainspirują. Po pierwsze, deep
- 16:51reading, głębokie czytanie fizycznej
- 16:54książki. Uwielbiam mojego Kindla i
- 16:56uważam, że Kindle są bardzo spoko i
- 16:58czytniki e-booków są bardzo spoko.
- 17:00Natomiast czytanie na ekranie laptopa,
- 17:04telefonu, iPada nie wpisuje się w
- 17:07odzyskanie swojej uwagi. Dlatego też, że
- 17:09badania pokazują, że kiedy czytamy na
- 17:11ekranie, mniej chłoniemy i mniej
- 17:12zapamiętujemy to. Po pierwsze. Po
- 17:14drugie, kiedy czytamy książkę papierową,
- 17:16nasz mózg, nasze ciało wchodzi w
- 17:18zupełnie inną interakcję z tym papierem.
- 17:20A po trzecie, głębokie czytanie może
- 17:23oznaczać i w tym pomaga właśnie książka
- 17:26papierowa, że adnotujemy sobie strony. I
- 17:30to głębokie czytanie to po pierwsze
- 17:31czytanie, które jest nieprzerwane, czyli
- 17:33sugeruje, że kiedy zaczniesz czytać,
- 17:36telefon idzie do innego pokoju. Dlatego,
- 17:39że badania pokazują, że jeśli telefon
- 17:41jest w tym samym pokoju co my, to on nas
- 17:43rozprasza. Jeśli jest blisko nas,
- 17:45rozprasza nas nawet wtedy, kiedy nie
- 17:47mamy żadnych powiadomień. nawet wtedy,
- 17:49kiedy jest tryb nie przeszkadzać. Ja to
- 17:51na maksa zauważyłam, słuchajcie, bo
- 17:53zupełnie inaczej funkcjonuje wtedy,
- 17:55kiedy mój telefon, na przykład kiedy
- 17:56czytam i mój telefon jest obok mnie na
- 17:58kanapie, bo ja mam wrażenie, jakbym była
- 17:59w takim ciągłym stanie pobudzenia, że
- 18:02może coś tam się wydarzy, więc jakaś
- 18:03część mojej uwagi ciągle jest skierowana
- 18:06na ten telefon, nawet jeśli on nie ma
- 18:08prawa wydać z siebie żadnego dźwięku i
- 18:10powiadomienia. Ale kiedy wynoszę mój
- 18:12telefon do kuchni, która jest za ścianą,
- 18:15mój poziom skupienia się zupełnie
- 18:16zmienia. Czyli po pierwsze czytanie
- 18:18nieprzerwane bez telefonu, a po drugie
- 18:22zacznij sobie adnotować, zacznij pisać w
- 18:25tych książkach albo na karteczkach
- 18:26papieru i zacznij zauważać rzeczy.
- 18:28Zacznij zauważać rzeczy, które ci się
- 18:30podobają, które ci się nie podobają, bo
- 18:32w momencie kiedy wejdziesz w takie
- 18:34czynne czytanie, będzie ci też łatwiej
- 18:36utrzymać uwagę, bo będziesz bardziej
- 18:38zaangażowana, zaangażowany. I to jest
- 18:39właśnie czytanie czynne, które nas
- 18:41spowalnia, ale sprawia, że nie
- 18:44prześlizgujemy się przez tą książkę
- 18:46jakimiś 20% naszej uwagi, tylko my
- 18:48naprawdę ją możemy zapamiętać i możemy
- 18:50wejść w głębszą relację z tą książką. I
- 18:53słuchajcie, to nie musi być też jakaś
- 18:54nie wiadomo jaka poważna literatura.
- 18:56Słuchajcie, możecie czytać zmierzch i
- 18:58robić to samo i napisać: "Jezu, ten
- 19:01Edward to w ogóle jest toksyczny i w
- 19:03ogóle dlaczego Bella się tak zachowuje?
- 19:05Ja bym się tak na przykład nie zachowała
- 19:06albo to mi się podoba, to mi się nie
- 19:07podoba". serio to nie musi być teraz
- 19:10Dostojewski, to może być cokolwiek, ale
- 19:12zaangażuj się w takie czynne czytanie,
- 19:14robiąc sobie notatki na zasadzie to
- 19:17zauważam, to mi się podoba, z tym się
- 19:19nie zgadzam. I oczywiście to nie musi
- 19:21być czytanie. Możesz trenować
- 19:23niepodzielną uwagę na czymś innym.
- 19:25Możesz wziąć sobie druty albo szydełko i
- 19:28umówić się ze sobą samą, sobą samym, że
- 19:30przez 20 minut robisz na drutach i nie
- 19:32robisz nic innego, albo że czytasz
- 19:35artykuł i nie przerywasz czytania
- 19:37artykułu do momentu, kiedy go nie
- 19:39skończysz. I znowu to wymaga treningu,
- 19:42dlatego że jesteśmy przyzwyczajeni do
- 19:43tego, że się rozpraszamy, bo wchodzimy
- 19:46na stronę internetową z artykułem, a
- 19:48potem myślimy: "A miałam sprawdzić te
- 19:49buty, a jak sprawdzamy buty, to a
- 19:51ciekawe jaka jutro pogoda, czy będzie
- 19:53padać." A jak będzie padać, to w sumie
- 19:54ciekawe co u mojej koleżanki w Krakowie,
- 19:56bo tam ostatnio padało, to ja może do
- 19:58niej napiszę. Jesteśmy w takim
- 20:00kołowrotku, jesteśmy przyzwyczajeni do
- 20:02tego, żeby skakać, więc to nie będzie
- 20:04łatwe na początku, ale jesteśmy w stanie
- 20:07wytrenować z powrotem tą niepodzielną
- 20:09uwagę. Druga rzecz, zacznij myśleć
- 20:12samodzielnie. Niestety kolejna rzecz,
- 20:15którą robią z nami technologie i robią z
- 20:17nami social media, to jest to, że
- 20:19przestajemy myśleć samodzielnie, dlatego
- 20:21że nie musimy, dlatego że wszystko mamy
- 20:23pod swoim nosem i dlatego, że to się
- 20:25wydaje łatwiejsze. Ale zachęcam do tego,
- 20:28żeby myśleć samodzielnie i żeby czerpać
- 20:30tę przyjemność z tego, że twój mózg
- 20:33działa, a nie żeby zawsze iść na
- 20:34łatwiznę. I już ci mówię na przykład
- 20:36jakie sposoby ja stosuję, żeby to robić.
- 20:38Dajmy na to. Jadę w nowe miejsce.
- 20:41Oczywiście nie znam trasy.
- 20:44Powiedzmy, że jadę do mojego nowego
- 20:46studia Pilatesu. Mam do tego studia
- 20:48Pilatesu I don't know 6 km. I jak
- 20:51jechałam pierwszy raz do tego studia,
- 20:53jechałam już nawet nie pamiętam, czy
- 20:56samochodem, czy rowerem. W każdym razie
- 20:57to są też dwie różne trasy. Jak jechałam
- 21:00do studia, to włączyłam sobie nawigację,
- 21:02bo to było w miejscowości, której nie
- 21:04znałam. Natomiast kiedy wracałam ze
- 21:07studia stwierdziłam, że nie włączam
- 21:10nawigacji tylko będę się starać
- 21:13odtworzyć tą drogę. I samochodem ta
- 21:15droga była stosunkowo prosta. Oprócz
- 21:17tego, że były po drodze trzy ronda, na
- 21:19których musiałam pamiętać, którym
- 21:20zjazdem zjechałam, rowerem była za to
- 21:22bardziej skomplikowana, bo ciągle były
- 21:24jakieś skręty i musiałam naprawdę
- 21:26wytężyć moją uwagę i zwracać uwagę na
- 21:29to, co ja widzę dookoła, co było
- 21:30charakterystyczne, co zapamiętałam, co
- 21:32się może zdarzyć w najgorszym wypadku.
- 21:35No najwyżej zawrócę, najwyżej wrócę do
- 21:38ostatniego punktu. I to mi sprawia taką
- 21:40przyjemność, kiedy ja widzę, że mogę
- 21:42trenować swoją orientację w terenie i
- 21:44kiedy trenuję swoją pamięć i swoją
- 21:47uważność przez to, że nie używam
- 21:49nawigacji. Druga rzecz to jest na
- 21:51przykład to, że kiedy idziesz na film,
- 21:55to nie czytaj recenzji przed, ani nie
- 21:57czytaj recenzji po, tylko zastanów się,
- 22:00co ty myślisz o tym filmie. Wyrób sobie
- 22:03opinię. Zastanów się, co ci się
- 22:05podobało, co ci się nie podobało.
- 22:07Zastanów się nad wątkami, nad
- 22:09bohaterami. Możesz z kimś o tym
- 22:11porozmawiać, ale stwórz sobie własną
- 22:14opinię, zamiast przejmować opinę z filmu
- 22:17webu albo z jakichś innych recenzji. No
- 22:19i oczywiście na przykład inny pomysł to
- 22:21jest to, o czym powiedziałam przed
- 22:22chwilą, czyli czytanie aktywne książek,
- 22:24co może się wydawać na początku
- 22:26strasznie dziwnym pomysłem, no bo na
- 22:27zasadzie
- 22:29ja mam się kłócić z książką, ale serio
- 22:31kłóć się z książką. Zacznij myśleć
- 22:33samodzielnie. Nie musisz przyjmować
- 22:35rzeczywistości takiej jaką jest i nie
- 22:37musisz przyjmować książki takiej jaką
- 22:39jest. Więc zacznij zadawać pytania.
- 22:41Zacznij się nie zgadzać, zacznij szukać
- 22:43odpowiedzi. Zacznij myśleć samodzielnie.
- 22:46Inna rzecz to wprowadź nudę z powrotem
- 22:50do życia. Ja się nienawidzę nudzić.
- 22:51Okej. Już jako dziecko, kiedy jeszcze
- 22:54miałam mózg sprzed czasów social mediów,
- 22:57też nienawidziłam się nudzić. Ja
- 22:58pamiętam jak ja prawie łaziłam po
- 23:00ścianach, bo jestem osobą, która ma w
- 23:01sobie niesamowite pokłady energii i
- 23:04naprawdę potrafię zrobić bardzo dużo
- 23:05rzeczy i lubię je robić. To mnie na
- 23:07maksa napędza. Nie lubię się nudzić.
- 23:09Natomiast z nudy przychodzą najciekawsze
- 23:11rzeczy. Z nudy przychodzi kreatywność.
- 23:14Wtedy kiedy nie wypełniamy sobie czasu,
- 23:15możemy zacząć się w końcu zastanawiać. I
- 23:18zauważyłam to ostatnio w kilku
- 23:19aspektach. Na przykład właśnie w takim,
- 23:21że skoro mam zablokowane social media
- 23:23przez większość czasu i nie wypełniam
- 23:25sobie głowy obrazami, które cały czas
- 23:27widzę, to zaczęłam się zastanawiać hm a
- 23:30co ja tak w sumie chciałabym
- 23:33stworzyć, o czym ja mam do powiedzenia,
- 23:35co jest dla mnie teraz ciekawe? Nie to,
- 23:37co ja widzę w social mediach, tylko
- 23:39zaczęłam się zastanawiać co dla mnie
- 23:40jest teraz ciekawe. I uwaga, wiecie co
- 23:42się wydarzyło? zaczęłam tworzyć takie
- 23:45posty. A jak zaczęłam tworzyć posty,
- 23:46które wynikały z tego, że byłam
- 23:48znudzona, miałam przestrzeń i po prostu
- 23:51szłam za swoją ciekawością i za tym, co
- 23:53jest dla mnie teraz ciekawe, nagle
- 23:55ludzie zaczęli z nimi rezonować na
- 23:56zupełnie innym poziomie i
- 23:59zaczęli przychodzić mi obserwujący w
- 24:01jakiś w ogóle super ilościach, czego nie
- 24:03widziałam dawno na swoim koncie, tylko
- 24:05dlatego, że po prostu szłam za tym, że
- 24:07byłam znudzona i że miałam przestrzeń.
- 24:09Tak samo dzisiaj na przykład zrobiłam
- 24:11sobie dzień podcastowy. Dzisiaj nie jadę
- 24:13do centrum miasta, nie jadę do kawiarni,
- 24:15niczym nie wypełniam sobie czasu, a
- 24:17generalnie mieszkam w miejscu, w którym
- 24:20serio nic nie ma. Tu jest tylko żabka w
- 24:22okolicy. Żabka i las. Ja tu nie mam
- 24:25gdzie pójść. Ja nie mam nic blisko. Ja
- 24:26nie mam czym się rozerwać. Więc skoro
- 24:28już tu jestem w tym domu, zaczęłam
- 24:30myśleć. Zaczęłam myśleć o tym, jakie
- 24:31mogę nagrać podcasty, co mogę zrobić i
- 24:33jakie fajne rzeczy dzisiaj będą do
- 24:35zrobienia, bo zaczęłam się nudzić. A
- 24:38gdybym cały czas siedziała z telefonem
- 24:41albo z robieniem czegoś innego, nie
- 24:43miałabym w ogóle tej przestrzeni, żeby
- 24:45to odkryć. Więc kiedy przyjdzie do
- 24:47ciebie nuda, nie sięgaj po telefon, nie
- 24:50sięgaj po film, nie sięgaj po serial,
- 24:52pozwól sobie się znudzić i zobacz, co
- 24:55przyjdzie w tej nudzie i do czego cię to
- 24:57zaprosi. Możesz też sobie prowadzić swój
- 25:00dziennik bez celu i zawsze mieć ze sobą
- 25:03swój notesik, który powstrzyma cię od
- 25:06scrollowania. Kiedy masz ochotę
- 25:08scrollować,
- 25:09wyciągnij swój notes i zacznij pisać.
- 25:11Zacznij pisać cokolwiek. Zacznij pisać
- 25:13strumień świadomości, o czym myślisz,
- 25:16lista zakupów. Zacznij opisywać świat
- 25:18wokół siebie, cokolwiek
- 25:21i zobaczysz, że to sprawi, że po
- 25:24pierwsze będzie ci łatwiej oderwać się
- 25:25od scrollowania, a po drugie zaczniesz
- 25:27inaczej obserwować świat. dlatego że
- 25:29jeśli przyzwyczaisz swój mózg do tego,
- 25:31że zauważasz, dlatego że chcesz to
- 25:33opisać, zaczniesz zauważać więcej
- 25:35szczegółów i zaczniesz się na nich
- 25:36lepiej skupiać. No i ostatnie narzędzie,
- 25:39mam nadzieję, że już je stosujecie, ale
- 25:41jeśli jeszcze nie, to należy zacząć. To
- 25:44to są spotkania towarzyskie offline i
- 25:47nie tylko spotkania towarzyskie.
- 25:48Dlatego, że w związkach, w przyjaźniach
- 25:53mamy tendencję do tego, że trochę nam
- 25:56się przez chwilę na przykład nie chce i
- 25:57musimy sobie odpocząć i zaczynamy
- 26:00scrollować telefon i że związki
- 26:02wyglądają w taki sposób, że wieczorami
- 26:05siedzi się razem na kanapie i scrolluje
- 26:07albo ogląda serię. Albo na przykład, że
- 26:10dwie przyjaciółki siedzą w knajpie i
- 26:13każda z nich skrolluje telefon. I
- 26:15rozumiem, że może być taka potrzeba
- 26:16trochę odcięcia się i poskrania przez
- 26:19chwilę. Spoko, jasne, ale zwróć uwagę,
- 26:21żeby to się nie stało twoją
- 26:23codziennością. I możesz sobie wprowadzić
- 26:25i swoim bliskim taką zasadę, że
- 26:30kiedy się spotykacie, nie skrollujecie.
- 26:32Telefony idą do torby. Kiedy spędzacie
- 26:34czas jako para, wieczorem w swoim
- 26:37mieszkaniu telefony idą do szuflady.
- 26:39Uczycie się ze sobą rozmawiać w taki
- 26:41sposób, żeby nie przerywały wam
- 26:43powiadomienia i żebyście nie chcieli
- 26:45obydwoje wrócić do ekranów, dlatego że
- 26:47tam dalej czeka na was ta dopamina. I to
- 26:50jest bardzo ważne, dlatego że głębokie
- 26:52rozmowy międzyludzkie przywracają
- 26:55nasze naturalne neurospołeczne
- 26:58połączenia. Więc to jest kolejny sposób,
- 27:00żeby wrócić do tego mózgu sprzed czasu
- 27:03social mediów, czyli pielęgnować ludzkie
- 27:06kontakty i pielęgnować przekazywanie
- 27:09sobie historii. Dlatego, że mózg kocha
- 27:11historię, kocha narrację, kocha ciągłość
- 27:15i nie chcemy, żeby coś nam cały czas
- 27:18przerywało. I w rozmowach międzyludzkich
- 27:20jest ogromna siła, która jest w stanie
- 27:22realnie odbudować twój mózg. No i co się
- 27:25stanie, kiedy
- 27:27odzyskamy ten mózg sprzed social mediów?
- 27:30Co się stanie, kiedy stworzymy sobie
- 27:33przestrzeń w naszym życiu i co wtedy? Co
- 27:36my mamy wtedy ze sobą zrobić?
- 27:39I ja ci powiem tak,
- 27:41wróć do siebie i odzyskaj swoje stare ja
- 27:45albo odkopie. Zadaj sobie pytania: co
- 27:49lubiłem, lubiłam robić jako dziecko?
- 27:52Co robiłam zanim spędzałam popołudnia
- 27:55skrollując? Kim byłam? O czym myślałam?
- 27:58O czym marzyłam? Co mnie jarało?
- 28:02Co było dla mnie największą
- 28:03przyjemnością? I w tym znajduje się
- 28:05bardzo dużo odpowiedzi. I tu już możesz
- 28:07zacząć eksplorować to życie czekając aż
- 28:11pojawią się nowe rzeczy. Dlatego, że nie
- 28:13chodzi tylko o to, żeby wrócić do rzeczy
- 28:15z czasów dzieciństwa, ale żeby odkryć
- 28:17też kim my jesteśmy tu i teraz i odkryć
- 28:20nowe rzeczy. Czyli na przykład w moim
- 28:22przypadku odpowiedź na te pytania brzmi:
- 28:24zanim scrollowałam, zanim spędzałam dużo
- 28:27czasu w sieci i miałam dużo wolnej
- 28:29przestrzeni w głowie i wyobraźni,
- 28:31uwielbiałam pisać i pisałam bardzo,
- 28:35bardzo, bardzo dużo. Uwielbiałam czytać.
- 28:39Uwielbiałam tworzyć rzeczy od zera.
- 28:41różne projekty, torebki z skrawków
- 28:44materiałów, jakieś takie rzeczy DIY z
- 28:48mojej wyobraźni i uwielbiałam jeździć na
- 28:50rowerze i to są moje odpowiedzi. Więc
- 28:52kiedy nie wiem co chcę robić ze sobą,
- 28:55kiedy nie scrolluję, wracam do tego, ale
- 28:57jednocześnie mogę też dać się sobie
- 28:59ponudzić i zastanowić się kim ja jestem
- 29:01teraz i na co teraz mam ochotę. Czyli na
- 29:03przykład w tej chwili jest to dla mnie
- 29:05joga kundalini, czyli praktyka, którą
- 29:07kocham. Jestem instruktorką jogi
- 29:08kundalini i kiedy mam tą przestrzeń mogę
- 29:11na przykład poświęcić półtorej godziny
- 29:12dziennie na praktykę dlatego, że nie
- 29:15zaśmiecam jej skrollowowaniem i że mogę
- 29:17się skupić przez półtorej godziny żeby
- 29:19nie było. Nie robię codziennie praktyki
- 29:21półtoragodzinnej,
- 29:23tak żebyśmy mieli jasność, ale
- 29:26przywracając ten mózg, który łaknie
- 29:28spokoju, który łaknie skupienia, który
- 29:30łaknie takiej soczystości i
- 29:32niepodzielnej uwagi, jest mi o wiele
- 29:34łatwiej wejść w tą praktykę, która trwa
- 29:36półtorej godziny, niż gdybym cały czas
- 29:38była taka, a dajcie mi coś nowego, bo
- 29:41wtedy nie usiadłabym na tyłku, nie
- 29:42zrobiłabym tej praktyki. I możesz sobie
- 29:45zrobić listę takich rzeczy, które chcesz
- 29:47przywrócić do swojego życia, czyli na
- 29:49przykład rzeczy, które kochałaś robić,
- 29:51pasje, które nie były związane z twoim
- 29:53telefonem, z twoim ekranem, osoby, z
- 29:56którymi kochałaś rozmawiać, ciekawostki,
- 29:58które kiedyś zgłębiałeś, zgłębiałaś. Ja
- 30:00na przykład sobie ostatnio
- 30:01przypomniałam, że jako dziecko byłam
- 30:03zafascynowana kosmosem i to był mój
- 30:05absolutnie jeden z ulubionych tematów,
- 30:07więc to jest też temat, który ja mogę
- 30:08przywrócić, żeby zacząć zgłębiać znowu
- 30:10wiedzę o kosmosie z taką samą
- 30:12ciekawością jak wtedy, kiedy byłam
- 30:13dzieckiem. Czy odzyskanie mózgu sprzed
- 30:16czasów social mediów jest możliwe? Nie
- 30:18wiem tego. Natomiast myślę, że ważne
- 30:21jest to, żebyśmy mieli świadomość tego,
- 30:23jak te technologie, których używamy,
- 30:25kształtują nasze mózgi, jak kształtują
- 30:27nasze myślenie i nasze zachowanie
- 30:29społeczne, żebyśmy mogli na to się
- 30:31zgodzić lub nie zgodzić i żebyśmy mieli
- 30:33narzędzia oporu, narzędzia przywrócenia
- 30:36siebie. Jestem ciekawa jak to będzie
- 30:37wyglądać w przyszłym roku. Na ile
- 30:40rzeczywiście użycie social mediów
- 30:42zmaleje z nową, a na ile będzie to tylko
- 30:44chwilowy trend, od którego się jednak
- 30:46zaraz odwrócimy, bo te technologie będą
- 30:48nas otaczać. Natomiast wiem jedno, im
- 30:51bardziej świadomie będziemy kształtować
- 30:53nasze umysły, żeby pozostawały w
- 30:56uważności i pozostawały w skupieniu i
- 30:59żeby były mądre i żeby były chłonne i
- 31:01żeby były elastyczne i czynne, a nie
- 31:03bierne, zastygłe, znudzone, uschnięte,
- 31:07tym lepiej dla nas jako jednostek i tym
- 31:09lepiej dla nas jako społeczeństwa. Więc
- 31:11uważam, że każdy z nas powinien
- 31:14świadomie zdecydować się na takie
- 31:15działania, które sprawią, że nasz mózg
- 31:18jednak trochę bardziej będzie
- 31:20przypominał ten mózg sprzedczasów social
- 31:23mediów. Pamiętaj, że to co leży na szali
- 31:25to jest twoje życie i twoja uwaga. To
- 31:28nie są tanie rzeczy. To są rzeczy
- 31:30bezcenne. To są rzeczy, których już nie
- 31:32odzyskasz. I możesz podjąć decyzję tu i
- 31:35teraz,
- 31:36czy chcesz o nie zadbać, czy chcesz
- 31:39oddać je.
- 31:41komuś, kto na nich zarabia. Decyzja
- 31:44należy do ciebie. Dziękuję ci za
- 31:45odsłuchanie tego odcinka. Mam nadzieję,
- 31:48że był inspirujący. Mam nadzieję, że
- 31:50potrząsnął coś w tobie i że zachęcił cię
- 31:52do wprowadzenia zmian w swojej cyfrowej
- 31:54higienie. Daj mi znać jakie masz
- 31:57przemyślenia, czy pragniesz tego powrotu
- 32:00do świata bardziej offline i za czym
- 32:02tęsknisz sprzed czasów social mediów, bo
- 32:07jestem pewna, że jest w nas ta tęsknota.
- 32:09Dziękuję ci jeszcze raz i słyszymy się
- 32:12za tydzień w środę o 7:00 rano. Także do
- 32:15usłyszenia. Hej.
About this transcript
This page contains the full transcript of Detox your brain - jak powrócić do mózgu sprzed social mediów by Julia Ziółkowska • Live Better, generated from the public captions YouTube serves with the video. The transcript has 4,989 words across 834 segments, with the original timestamps preserved so you can click any line to jump to that moment in the embedded player.
What you can do with it
Use the transcript to take notes, quote the speaker, build a study guide, generate a summary with ChatGPT or Claude via the YouTube Summary tool, or export it as a timed subtitle file with YouTube to SRT. You can also re-open it in the transcriber to translate the transcript into 100+ languages.
Free YouTube transcript tool
YouTube2Text is a free YouTube transcript generator — no signup, no daily limit. Paste any YouTube link and get the full transcript instantly, with timestamps, click-to-jump, translation to 100+ languages, AI prompts for ChatGPT, Claude, and Gemini, and exports to TXT, SRT, VTT, or Markdown.