"Dżuma", Streszczenie, opracowanie lektury. Parabola o złu, odpowiedzialności i egzystencjalizmie. — Transcript
Full transcript
- 0:05Witajcie serdecznie drodzy maturzyści i
- 0:07dzisiaj na warsztacie będzie dżuma,
- 0:09powieść parabola. Na początku oczywiście
- 0:12wyjaśnię wam po raz jeszcze kolejny
- 0:15rzecz jasna czym jest parabola. Parabola
- 0:17to inaczej przypowieść. Jako gatunek
- 0:20literacki mogliście się zapoznać z nią w
- 0:22Biblii, a konkretnie w Ewangeliach.
- 0:24Przypowieść zawiera dwie płaszczyzny.
- 0:27płaszczyznę dosłowną i płaszczyznę
- 0:29alegoryczną. Rzecz jasna przekładając to
- 0:31na dżumę, płaszczyzna dosłowna to
- 0:33historia, która wydarzyła się w ciągu
- 0:35dziewięciu miesięcy bliżej
- 0:37nieokreślonego roku w algierskim mieście
- 0:41Oran. Natomiast ta płaszczyzna
- 0:43niedosłowna, czyli metaforyczna, to tak
- 0:46naprawdę metafora II wojny światowej,
- 0:48holokaustu, totalitaryzmu czy w ogóle
- 0:50metafora zła na świecie. I przejdźmy
- 0:54teraz do tego, co najczęściej jest
- 0:55pomijane w waszych wypracowaniach, a o
- 0:58czym należy pamiętać, czyli tak zwanego
- 1:00absurdu, bo przecież duma jest absurdem,
- 1:02a bardzo ważne jest, aby wyjaśnić sobie
- 1:05przed omawianiem tej lektury, czym jest
- 1:07filozofia egzystencjalizmu i w jaki
- 1:09sposób ona podchodzi do tego absurdu. I
- 1:13tu, moi drodzy, spieszę z wyjaśnieniem.
- 1:15Albert Kemi napisał taki esej mit
- 1:18Syzyfa, w którym przedstawia tego
- 1:19mitologicznego bohatera jako człowieka,
- 1:22no właśnie szczęśliwego. I mówiąc
- 1:25najkrócej, najprostszym językiem, istotą
- 1:28kary Syzyfa było to, że kiedy wtaczał
- 1:30pod górę ten kamień, to wiedział już, że
- 1:32nigdy ten kamień na szczycie góry nie
- 1:34osiądzie, a spadnie i ta praca czeka go
- 1:37po raz kolejny i kolejny i kolejny i tak
- 1:39w nieskończoność. Na tym polegało jego
- 1:42cierpienie, że uświadamiał sobie swój
- 1:44los. Ale teraz Albert Kemi mówi: "A co
- 1:47jeżeli Syzyw całkowicie świadomy swojego
- 1:49losu nie tylko go przyjmie, ale też
- 1:51będzie po prostu zdawał sobie z tego
- 1:54sprawę i z satysfakcją będzie wykonywał
- 1:56tę czynność. Wtedy bogom kara się nie
- 1:59uda." Należy więc wyobrazić sobie Syzyfa
- 2:02szczęśliwym. Ale w jakim rozumieniu? w
- 2:04tym, że jego bunt, jego opór przeciwko
- 2:06bożej karze polega na tym, że on po
- 2:09prostu cieszy się ze swojej pracy,
- 2:11wykonuje ją sumiennie i nie myśli o tym,
- 2:14czy kamień spadnie, czy nie spadnie, czy
- 2:16to się skończy, czy się nie skończy, bo
- 2:18to nie zakończenie jest najważniejsze.
- 2:20Najważniejsza jest droga do celu. I tu,
- 2:22moi drodzy, pojawia nam się filozofia
- 2:24egzystencjalizmu. To jest kierunek
- 2:27XXwieczny i on jest bardzo trudny.
- 2:29zakłada, bowiem, że człowiek jest
- 2:30osamotniony, ale też w dużej mierze ta
- 2:33jego samotność to też i czas na to, żeby
- 2:36sam siebie tworzył. Co znaczy samemu
- 2:38siebie tworzyć? To znaczy, że to my
- 2:40decydujemy jak zachowamy się w
- 2:42konkretnej sytuacji. Otóż yyy Jean Paul
- 2:45Sart, czyli właśnie filozof tego nurtu i
- 2:48przyjaciel swego czasu Alberta Kemi
- 2:50napisał, że tak naprawdę wolność polega
- 2:53na tym, że to ja decyduję o tym, co
- 2:55zrobię z tym, co mi uczyniono, czyli to
- 2:58ja zdecyduję, jak zareaguję na to, co
- 3:00mnie spotyka. I przyjrzyjmy się teraz
- 3:02bohaterom dumy. Żaden z nich nie jest
- 3:04jakoś bardzo indywidualnie zarysowany.
- 3:07Niewiele o nich wiemy, ale to jest
- 3:09typowe dla przypowieści, bo tu nie
- 3:10chodzi o skonkretyzowanych jednostkowych
- 3:13bohaterów, a tak naprawdę o postawy. I
- 3:15myślę, że wszyscy ucząc się o tej
- 3:17powieści będziecie pamiętać o tych
- 3:18najważniejszych postawach, a więc
- 3:20doktora Bernarda Rie, Jean Tarou, Josepa
- 3:24Granda, ojca Panlo, jak również i
- 3:27Kotarda, czyli tego właśnie czarnego
- 3:29charakteru naszej powieści. A przy
- 3:31okazji też będziecie pamiętać o
- 3:32postaciach drugoplanowych, takich na
- 3:34przykład jak doktor Castell, czy
- 3:36dozorca,
- 3:38czy chociażby pewien złośliwy staruszek,
- 3:41którego jedyną przyjemnością było plucie
- 3:43na koty wygrzewające się na słońcu. Ale
- 3:45o co tak naprawdę chodzi? Myślę, że
- 3:47każdy z was chociaż raz w życiu widział
- 3:50program w rodzaju rozbitkowie zamknięci
- 3:52na bezludnej wyspie albo zamknięci w
- 3:54jakimś super luksusowym apartamencie i
- 3:57mają sobie radzić przez ileś tam
- 3:58tygodni. wytwarza się wtedy takie
- 4:00wyizolowane środowisko, zupełnie odcięte
- 4:03od świata na zewnątrz i ono musi jakoś
- 4:06funkcjonować i no już to naukowcy
- 4:09zauważyli znacznie wcześniej, zaczyna
- 4:11się w takim wyizolowanym środowisku
- 4:14tworzyć coś, co stanowi taką miniaturę,
- 4:17małe społeczeństwo, które rzecz jasna,
- 4:19jeżeli jest w sytuacji na przykład
- 4:21zagrożenia życia, zaczyna się ujawniać,
- 4:25pokazywać swoje prawdziwe oblicze.
- 4:27Czytając dżumę widzimy jak z początku
- 4:30mieszkańcy miasta nie do końca
- 4:31dowierzają, że to wszystko się naprawdę
- 4:33dzieje. Bramy miasta zostają zamknięte z
- 4:36chwilą ogłoszenia epidemii. Szczury
- 4:38umierają masowo. Niestety zaraza
- 4:40przenosi się też na ludzi.
- 4:42Niestety duża w tym zasługa w
- 4:44cudzysłowie także rady miasta i innych
- 4:47lekarzy takich jak doktor Risar, którzy
- 4:49powiadomieni przez doktora Rie o tym, że
- 4:51tu się coś święci i to bardzo
- 4:53niedobrego, zwlekali z decyzją o
- 4:55zamknięciu miasta i ogłoszeniu stanu
- 4:57epidemii, bo bali się po prostu paniki.
- 5:00Moi drodzy, jak bardzo dobrze my to
- 5:01znamy, chociażby z filmów, seriali, albo
- 5:04nie daj Boże z życia naszego własnego
- 5:06osobistego, w którym to właśnie w obawie
- 5:09przed tym, żeby nie wywoływać paniki,
- 5:11władze zwlekają jak tylko mogą z
- 5:13ogłoszeniem jakiegoś niebezpieczeństwa.
- 5:16Ale dlaczego panika jest niebezpieczna?
- 5:18Myślę, że wiele filmów i seriali
- 5:20odpowiada na to pytanie. Z drugiej
- 5:22jednak strony, czy ludzie pozostający w
- 5:25niewiedzy to jest odpowiedzialność,
- 5:26którą włodarze miasta albo w kraju są w
- 5:29stanie na siebie przyjąć. Uważam, że
- 5:31każdy zasługuje na prawdę i to nawet tą
- 5:33najtrudniejszą, aby mógł zdecydować o
- 5:36tym, co zrobić ze swoim życiem. Niemniej
- 5:39jednak moi drodzy jako powieść pokazuje
- 5:41nam jak reagują ludzie. Ludzie reagują w
- 5:44sposób rozmaity. Tak jak powiedziałam, z
- 5:46początku mieszkańcy miasta bronią się
- 5:48przed tą myślą, ale kiedy masowość
- 5:50śmierci się nasila i uwaga, w mieście
- 5:53tworzone są getta, w których przebywają
- 5:55ludzie odgrodzeni, zdrowi od chorych, a
- 5:59ludzi umiera już tak dużo, że specjalne
- 6:01tramwaje wywożą zwłoki poza obręby
- 6:04miasta do krematorium, to niebezpiecznie
- 6:07się zbliżamy do czegoś, co znamy
- 6:09niestety z II wojny światowej, czyli na
- 6:11przykład obrazy get w miastach
- 6:13utworzonych przez Niemców. yyy utworzone
- 6:16przez Niemców. No i oczywiście masowa
- 6:18śmierć, wywożenie do yyy obozów
- 6:20koncentracyjnych, a następnie śmierć w
- 6:22komorze gazowej i spalenie zwłok w
- 6:24krematorium. Myślę, że Albertowi Kemii
- 6:27bardzo dokładnie o to chodziło. Chciał
- 6:29bowiem pokazać jak przy takim w takim
- 6:34stanie ludzie się zachowują. No i
- 6:36oczywiście później ludzie popadają w
- 6:38rozpacz, trudno jest im w ogóle się z
- 6:40tym pogodzić. Nie brakuje takich, którzy
- 6:42mając zdrowie próbują się wydostać z
- 6:45miasta, tak jak dziennikarz Raymond
- 6:47Ramber, który ostatecznie decyduje się
- 6:49pozostać i myślę, że spory wpływ ma na
- 6:52to postawa doktora Rie,
- 6:55ale mamy też taką postać jak Jean Tarou.
- 6:58Jean Taru, który jest bardzo tajemniczym
- 7:00gościem w tym mieście, który poświęcił
- 7:02życie na walkę z karą śmierci.
- 7:04Oczywiście samemu też zadając śmierć, co
- 7:06możemy wysnąć z kontekstu, postanawia
- 7:09się poświęcić, walczyć z dżumą i
- 7:12oczywiście zakłada wspólnie z doktorem
- 7:14Rie oddziały sanitarne. Co to są te
- 7:16oddziały sanitarne? Yyy, zadałam na
- 7:19kartkówce pytanie, czy oddziały
- 7:21sanitarne mają walczyć ze szczurami i po
- 7:24prostu no niestety wiele osób mi
- 7:26napisało, że tak, ale przecież nie o
- 7:28szczury chodziło. Chodziło tu bowiem o
- 7:30pomoc chorym, o ich segregację, o
- 7:32stopniowanie zakażenia, o ich szansę na
- 7:35wyzdrowienie, bo przecież bohaterowie
- 7:38nie poddają się mimo trudności tej
- 7:40sytuacji, zamknięcia bram miasta i tego,
- 7:43że w pewnym momencie, zwłaszcza pod
- 7:45koniec wiosny, Juma przyjmuje naprawdę
- 7:48potworny obrót, doktorzy Castel i Rie
- 7:51opracowują serum, czyli coś w rodzaju
- 7:53szczepionki przeciwko tej chorobie.
- 7:55Niemniej jednak moi drodzy to
- 7:57bohaterstwo Jean Taru i Bernarda Rie to
- 8:00takie bohaterstwo noszące często miano
- 8:02świętości bez Boga. Zwłaszcza
- 8:04zainteresowany jest tym Jean Tarou,
- 8:06który uważa, że możliwe jest osiągnięcie
- 8:08stopnia świętości, czyli po prostu
- 8:10poświęcenie swojego życia dla innych,
- 8:12nie wierząc w Boga. Wtedy nadaje się
- 8:14sens swojemu życiu. I wówczas, moi
- 8:16drodzy, bardzo pięknie kłania nam się
- 8:18filozofia egzystencjalizmu, która mówi
- 8:21tak: "To ty nadajesz swojemu życiu sens,
- 8:23nie możesz poddać się w walce ze złem".
- 8:25Musisz z nim walczyć, mimo że nie masz
- 8:27pewności, czy ta walka się uda. Dlaczego
- 8:30o tym mówię? Dlatego, że w obecnej
- 8:32wersji matura przewiduje, że napiszecie
- 8:34rozprawkę, w której do lektur szkolnych
- 8:36dodacie konkretne konteksty. I wiele
- 8:39osób myśli, że ten kontekst to musi być
- 8:41inny utwór literacki. Tak samo na
- 8:44maturze ustnej. Tymczasem kontekstem
- 8:46może być właśnie filozofia
- 8:48egzystencjalizmu. Trzeba ją tylko dobrze
- 8:50zrozumieć i umieść umieć wpleść. Tak
- 8:53samo według tego nurtu działa doktor
- 8:56Bernard Rie, który poświęca pracy
- 8:59zasadniczo całe swoje życie. Wiemy, że
- 9:02zanim nastąpi ta kulminacyjna straszna
- 9:05choroba w mieście i zamknięcie bram
- 9:06miasta, doktor żegna się z żoną, która
- 9:08wyjeżdża do sanatorium w górach. nie
- 9:10widzą się przez dłuższy czas, a wreszcie
- 9:12doktor dowiaduje się, że żona zmarła. Co
- 9:15jest ciekawe w tej postaci, to to, że
- 9:17doktor Bernard miał szansę dojechać do
- 9:19żony, a jednak został w mieście i
- 9:22postanowił poświęcić się dla tych ludzi,
- 9:24poświęcić się ratowaniu osób chorych.
- 9:27Jego najważniejszym przesłaniem jest to,
- 9:29że po prostu tego wymaga ludzka
- 9:31uczciwość. To jest prawdziwy pasjonat
- 9:33pracy, lekarz, który jest niewiarygodnie
- 9:36oddany swojej pracy swoim pacjentom. A
- 9:38jednak moi drodzy tutaj pragnę
- 9:41podkreślić, że on nie liczy na żadną
- 9:43nagrodę. To jest właśnie ten
- 9:44egzystencjalizm, czyli konieczność walki
- 9:46ze złem nawet w obliczu sytuacji, w
- 9:49której nikt ci nie podziękuje. Nikt nie
- 9:51powie: "O jak świetnie, że byłeś czy
- 9:53byłaś, po prostu chodzi o zwyczajną
- 9:55ludzką uczciwość i przyzwoitość, o brak
- 9:57zgody na zło. Jest ojciec pan Lo." Z
- 10:00reguły myślę, że to pochodzi z bryków.
- 10:03Wszyscy mi mówią, że ojciec pan wygłosił
- 10:05dwa kazania. W pierwszym oczywiście
- 10:07powiedział ludziom, że ta dżuma to jest
- 10:09kara za grzechy. W drugim zmienił
- 10:10zdanie, a to drugie wynikało z tego, że
- 10:13ojciec Pnow był świadkiem śmierci
- 10:14niewinnego dziecka. Tak, to się wszystko
- 10:16zgadza, ale nie spłycajmy postaci ojca
- 10:19Panlo tylko do tego. Przyjmijmy, że jest
- 10:21to bardzo wykształcony jezuita,
- 10:23człowiek, który w mieście również miał
- 10:25rozmaite zasługi. I ten człowiek w swoim
- 10:27pierwszym kazaniu stosuje wszystkie
- 10:29retoryczne możliwe chwyty, łącznie z
- 10:31tym, że tak naprawdę ucieka się do
- 10:34stylizacji biblijnej. yyy porównuje
- 10:36dżumę do takiego wielkiego pożaru w
- 10:40stodole świata i oczywiście mówi też
- 10:42ludziom, że jest to próba ich wiary. No
- 10:45ale czy można powiedzieć ojcu
- 10:46umierającego dziecka czy samemu
- 10:48umierającemu dziecku, że to próba ich
- 10:50wiary? Wtedy ojciec panl zaczyna
- 10:52rozumieć jedną bardzo ważną rzecz, a
- 10:54mianowicie taką, że albo w obliczu tej
- 10:56tragedii przestanie wierzyć w Boga, albo
- 10:59po prostu mu zaufa. Nawet jeżeli nie
- 11:02zauważył i do końca życia nie dowie się,
- 11:05dlaczego to zło tak naprawdę się stało.
- 11:07I tu, proszę państwa, chociaż Albert
- 11:09Kemi był człowiekiem niewierzącym, to ja
- 11:11widzę bardzo ważne i celowe nawiązanie
- 11:13do uwaga biblijnej księgi Hioba. Bowiem
- 11:16w biblijnej księdze Hioba, jak wiecie,
- 11:18na bohatera, zresztą fikcyjnego, spada
- 11:20cały ogrom nieszczęść, łącznie ze stratą
- 11:23rodziny i potwornie bolesną chorobą, a
- 11:25jednak Hiop nie odwraca się od Boga.
- 11:27Kiedy jednak zadaje pytanie, dlaczego
- 11:29tyle cierpienia, Bóg nie odpowiada, każe
- 11:31mu jedynie zaufać. Bóg w tej wierności
- 11:34pozostaje. Niemniej jednak ta to pytanie
- 11:38zawieszone w powietrzu, skąd się wzięło
- 11:40zło, też pozostaje. Właśnie to jest
- 11:43istota wiary, żeby zaufać, nawet jeżeli
- 11:45się nie wie, nie zna się przyczyny. I
- 11:47podobnie jest z ojcem Pan Lo. On
- 11:49decyduje się zaufać, chociaż nie wie,
- 11:52nie zna i nie pozna przyczyny do samej
- 11:54śmierci. jednak angażuje się w pracę
- 11:56oddziałów sanitarnych i umiera z krzyżem
- 11:58na piersi, wierząc, że to wszystko
- 12:01jednak miało jakiś sens w oczach Boga.
- 12:03Chociaż my, ludzie tym swoim małym
- 12:05rozumkiem tego możemy nie ogarniać. I
- 12:07wreszcie postać Kotarda. Kotard to
- 12:10człowiek bardzo specyficzny. To
- 12:12człowiek, który miał iść do więzienia.
- 12:14jest jakimś tam sobie rentierem w
- 12:16oranie, ale z pewnością wiecie, że
- 12:20również w czasie dumy na przykład zadaje
- 12:22się z przemytnikami i za pieniądze
- 12:25pomaga ludziom wydostać się z
- 12:26zamkniętego miasta, co jest oczywiście
- 12:28nielegalne.
- 12:30Kotar odżywa, mimo że tutaj nad miastem
- 12:33ciąży widmo śmierci, kotar nagle staje
- 12:35się bardzo towarzyski, nawiązuje różne
- 12:37relacje. Jemu ta sytuacja się bardzo
- 12:39podoba. Często mówię na lekcjach, że
- 12:42kotar to uosobienie postawy, która
- 12:45raczej charakteryzuje się korzystaniem z
- 12:47czyjegoś cierpienia, z czyjegoś
- 12:49nieszczęścia. Ale tak naprawdę warto też
- 12:52zauważyć, że Kotar to człowiek, który
- 12:54nie chciał wziąć odpowiedzialności.
- 12:56Odpowiedzialność to kolejne słowo, które
- 12:58jest bardzo istotne filozofii
- 12:59egzystencjalizmu. Egzystencjalizm powie
- 13:02wam bowiem, że to wy jesteście
- 13:03odpowiedzialni za wasze błędy i za wasze
- 13:06życie. I waszym zadaniem jest także
- 13:08wzięcie odpowiedzialności za to, aby
- 13:10walczyć ze złem. Kotar jednak tego
- 13:13brania odpowiedzialności odmawia. No i
- 13:15rzecz jasna ta próba ucieczki od niej
- 13:17kończy się dla niego dramatycznie. Wiemy
- 13:19bowiem, że kiedy już otworzono ponownie
- 13:22bramy miasta i wreszcie w lutym
- 13:24kolejnego roku Juma ustąpiła, Kotar nie
- 13:28chciał iść do więzienia,
- 13:30a strzelał wręcz do ludzi w ataku
- 13:32paniki. Co nam chce powiedzieć Albert
- 13:34Kemi w ten sposób? No że nawet jeżeli
- 13:36dzieje się skrajne zło, bo przecież II
- 13:38wojna światowa, holokaust, terror to
- 13:41jest skrajne zło, to w dalszym ciągu od
- 13:44nas samych zależy jak postąpimy. I
- 13:47jeżeli postąpimy właściwie, uczciwie i
- 13:50nadamy sens swojemu działaniu, weźmiemy
- 13:53odpowiedzialność, to przyniesie to jakiś
- 13:55bardzo ważny skutek. przyniesie to jakiś
- 13:58owoc, nawet jeżeli my nie będziemy tego
- 14:00świadomi. I moi drodzy, to się bardzo
- 14:02ładnie układa z taką lekturą jak inny
- 14:05świat Gustawa Herlinga Grudzińskiego. Bo
- 14:07przecież Grudziński mówi wam, że w
- 14:10obozie, w którym się znalazł, w obozie
- 14:12pracy na Syberii, większość ludzi
- 14:14działała tak, żeby przetrwać. Po prostu
- 14:16to było takie zjawisko tam normalne i
- 14:19wytłumaczalne. A jednak pojawiały się
- 14:21osoby, które zachowały się bardzo
- 14:23heroicznie w obliczu tego nieszczęścia,
- 14:25nawet za cenę własnego życia. I
- 14:27Grodziński mówi wam: "To od was zależy,
- 14:29czy weźmiecie odpowiedzialność i
- 14:31przeciwstawicie się złu, czy zachowacie
- 14:33tę moralność do końca, czy nie. Są
- 14:36bowiem ludzie, którzy jednak decydują
- 14:38się na tę postawę heroiczną. To się
- 14:40nazywa heroizm etyczny, czyli
- 14:43postępowanie w taki sposób, który jest
- 14:45zwyczajnie przyzwoity w sytuacji, w
- 14:47której wszyscy myślą o ratowaniu się i o
- 14:50tym, żeby po prostu zaspokoić swój
- 14:52podstawowy instynkt, czy też poczucie
- 14:54bezpieczeństwa albo instynkt polegający
- 14:57na tym, żeby znaleźć coś do zjedzenia i
- 14:59przetrwać nawet kosztem innych.
- 15:01Rzeczywiście wpisuje się to w te
- 15:04wszystkie relacje, historie z okresu II
- 15:06wojny światowej, ale pod koniec Bernard
- 15:10Lie, który okazuje się być kronikarzem
- 15:12Jumy i jednym z trzech narratorów. To
- 15:14taka ciekawostka dla piszących
- 15:16rozszerzenie, jeżeli pojawi się temat o
- 15:18narracji. Bernarde przestrzega, że Juma
- 15:21to jest bakcyl, który nie umiera nigdy i
- 15:23trzeba bardzo być ostrożnym, żeby nie
- 15:25tchnąć jej w twarz drugiego człowieka. I
- 15:27tu już widzimy ten paraboliczny sens
- 15:29całej tej historii. Duma, czyli zło,
- 15:31jest czymś, co nie umiera nigdy i musimy
- 15:34być cały czas czujni, żeby przez nasze
- 15:36działanie, przez nasze słowa to zło nie
- 15:39rozprzestrzeniło się dalej. Ale to
- 15:41ostrzeżenie jest bardzo wymowne,
- 15:43zwłaszcza w obliczu wydarzeń, których
- 15:45także i my jesteśmy świadkami na całym
- 15:47świecie. Przecież widzimy, że zło tak
- 15:49naprawdę nigdy nie umiera. Co bym
- 15:52chciała, żebyście pamiętali o dżumie,
- 15:54jeżeli już zdecydujecie się na
- 15:56przywołanie tego tekstu literackiego w
- 15:58waszych wypracowaniach, że duma to nie
- 16:00tylko określone postawy, że duma to też
- 16:04właśnie historia o braniu
- 16:05odpowiedzialności za własne życie i o
- 16:08takim aktywnym przeciwstawianiu się złu,
- 16:11nawet wtedy, jeżeli nie wie się, czy się
- 16:14po prostu wygra. żebyście pamiętali jak
- 16:16tutaj przysługuje się tej powieści
- 16:18filozofia egzystencjalizmu i na czym ona
- 16:20polega. No i też nie sprowadzajcie on
- 16:23ojca pan wyłącznie do tych dwóch kazań i
- 16:26yyy wyłącznie do tego, że stał się
- 16:28świadkiem śmierci niewinnego dziecka.
- 16:30Duma to znacznie więcej. I teraz jeszcze
- 16:33jeden temat, na który warto zwrócić
- 16:35uwagę w tej powieści. Mianowicie miasto.
- 16:37Miasto Oran. Miasto które odwraca się od
- 16:40natury. Napisano na ten temat już bardzo
- 16:42wiele tekstów. Niestety ja w waszych
- 16:44wypracowaniach maturalnych, kiedy nawet
- 16:46była mowa o mieście, o przestrzeni do
- 16:49życia, o naturze, nie spotkałam się z
- 16:51przywołaniem przykładów z dżumy. A
- 16:53właśnie to jest bardzo ważne. Zauważcie,
- 16:55że w opisie w powieści miasto nie tylko
- 16:57jest odwrócone tyłem do portu, ale też
- 16:59wyraźnie zaznacza pisarz, że nie ma tam
- 17:01ogrodów, nie ma tam ptaków, czyli po
- 17:03prostu nie ma natury. A więc mieszkańcy
- 17:05miasta celowo się od niej odwracają i co
- 17:07się dzieje? natura się mści, bo razem z
- 17:10tą epidemią natura wdziera się do miasta
- 17:13i powoduje, że człowiek płaci cenę za
- 17:16to, że tak naprawdę się od niej oddalił.
- 17:18A zatem moi drodzy popatrzcie na to.
- 17:20Popatrzcie na te dwa motywy. A więc
- 17:22natura, przyroda i miasto zamknięte.
- 17:25Miasto, które jest przestrzenią, w
- 17:27której ludzie wegetują, bo oni tak
- 17:29naprawdę nie żyją, nie cieszą się tym
- 17:30życiem tak jak powinni.
- 17:33a dżuma stanie się waszym takim tekstem
- 17:35bardzo przyjaznym podczas egzaminu
- 17:37maturalnego.
About this transcript
This page contains the full transcript of "Dżuma", Streszczenie, opracowanie lektury. Parabola o złu, odpowiedzialności i egzystencjalizmie. by Wiedza z wami, generated from the public captions YouTube serves with the video. The transcript has 2,680 words across 454 segments, with the original timestamps preserved so you can click any line to jump to that moment in the embedded player.
What you can do with it
Use the transcript to take notes, quote the speaker, build a study guide, generate a summary with ChatGPT or Claude via the YouTube Summary tool, or export it as a timed subtitle file with YouTube to SRT. You can also re-open it in the transcriber to choose a caption track available on the video.
Free YouTube transcript tool
YouTube2Text is a free YouTube transcript generator — no signup, no daily limit. Paste any YouTube link and get the full transcript instantly, with timestamps, click-to-jump, caption language selection, AI prompts for ChatGPT, Claude, and Gemini, and exports to TXT, SRT, VTT, or Markdown.