YouTube2Text

Ba lớp khóa khiến Việt Nam chưa tự làm được một con chip xe máy — Transcript

by Á Lục Ký · 6,490 words · 756 segments · language en · Watch on YouTube

Full transcript

  1. 0:102:47
  2. 0:11sáng ngày 19 tháng năm
  3. 0:152021 tại tòa nhà mang ký hiệu N3 thuộc
  4. 0:18nhà máy Naka, thành phố Hitachinaka,
  5. 0:21tỉnh Ibaraki, Nhật Bản, một thiết bị mạ
  6. 0:24đồng bị quá ròng, lửa bùng lên trong
  7. 0:27phòng sạch, đám cháy được dập tắt. Lúc
  8. 0:298:12 cùng buổi sáng hôm đó, chưa hết một
  9. 0:33ca làm việc, diện tích cháy khoảng 600
  10. 0:35m², tương đương chừng 5% phòng sạch tầng
  11. 0:39một rộng 10 2000 m². Ban đầu công ty báo
  12. 0:42cáo 11 thiết bị hư hỏng, sau đó điều
  13. 0:45chỉnh lên 23 theo tiêu chuẩn của những
  14. 0:47thảm họa công nghiệp, đây là một sự cố
  15. 0:50nhỏ không ai thiệt mạng. Tòa nhà vẫn
  16. 0:53đứng nguyên. 14 tháng sau, cách nơi ấy
  17. 0:56gần 4000 cây số, một người đàn ông ở Hà
  18. 0:58Nội bước vào đại lý xe máy quen thuộc
  19. 1:01hỏi mua chiếc xe tay ga anh đã nhắm từ
  20. 1:03lâu. Nhân viên bán hàng lắc đầu, không
  21. 1:06có hàng, không biết khi nào có và nếu
  22. 1:09muốn lấy ngay thì giá sẽ khác giá niêm
  23. 1:11yết rất nhiều. Hai sự việc này có liên
  24. 1:14quan với nhau và mối liên hệ ấy là câu
  25. 1:16chuyện của tập hôm nay. Xin chào quý vị
  26. 1:18và các bạn. Đây là Á Lục Ký.
  27. 1:23Suốt hai năm qua, gần như toàn bộ tin
  28. 1:26tức về ngành bán dẫn đều xoay quanh một
  29. 1:28chủ đề. Cuộc đua nanomet, những con chip
  30. 1:31nhỏ nhất và đắt nhất, cỗ máy quang khắc
  31. 1:34cực tím trị giá hàng trăm triệu đô la mà
  32. 1:37chúng tôi đã kể ở một tập trước. Nhưng
  33. 1:39phần lớn số chip đang chạy trên hành
  34. 1:41tinh này không nằm trong nhóm đó. Trúng
  35. 1:44cũ, chúng rẻ và chúng ở khắp nơi. Trong
  36. 1:48nồi cơm điện, trong máy giặt, trong công
  37. 1:50tơ điện và trong chiếc xe máy đang dựng
  38. 1:53ngoài sân nhà bạn. Nếu con chip trong
  39. 1:55chiếc xe máy đó dùng công nghệ đã có từ
  40. 1:57hai ba chục năm trước, không bị lệnh cấm
  41. 1:59vận nào chi phối, không cần tới cỗ máy
  42. 2:01đắt nhất thế giới để chế tạo thì có một
  43. 2:03câu hỏi rất tự nhiên. Vì sao Việt Nam
  44. 2:06nơi lắp giáp hàng triệu chiếc xe máy mỗi
  45. 2:08năm và tự hào về tỉ lệ nội địa hóa rất
  46. 2:11cao vẫn chưa tự làm ra được nó? Câu trả
  47. 2:14lời như quý vị sẽ thấy không nằm ở chỗ
  48. 2:17con chip ấy nhỏ tới bao nhiêu nanomet.
  49. 2:20Đây là một tập dài nên chúng tôi xin nói
  50. 2:22trước con đường sẽ đi. Trước hết mở nắp
  51. 2:25chiếc xe máy ra xem bên trong có những
  52. 2:27gì. Rồi lần ngược con đường của một con
  53. 2:29chip từ Bo mạch ở Hưng Yên về tới nhà
  54. 2:31máy ở Nhật Bản. Sau đó mổ sẻ một con số
  55. 2:34mà người Việt nào cũng từng nghe. Tỷ lệ
  56. 2:37nội địa hóa xe máy trên 90% và xem con
  57. 2:40số ấy thực sự đang đo cái gì. Phần giữa
  58. 2:43dựng lại cuộc khủng hoảng thiếu chip năm
  59. 2:462021. Không phải như một câu chuyện mà
  60. 2:48như một cơ chế. Và phần cuối, phần chúng
  61. 2:51tôi cho là quan trọng nhất. Trả lời câu
  62. 2:53hỏi có lẽ nhiều quý vị đang nghĩ tới
  63. 2:54ngay lúc này Việt Nam có nên bước vào
  64. 2:56phân khúc chip cũ này không khi đây là
  65. 2:58cánh cửa rẻ nhất và cũng là cánh cửa
  66. 3:01đông người chen nhất. Xin quý vị đi cùng
  67. 3:03tới cuối vì ba lớp khóa dựng lên ở phần
  68. 3:06giữa chính là chìa khóa để hiểu phần
  69. 3:09cuối.
  70. 3:1420 năm trước, phần lớn xe máy phổ thông
  71. 3:16bán tại Việt Nam có rất ít điện tử.
  72. 3:19Chúng đã có bộ đánh lửa điện tử nhưng
  73. 3:21việc trộn xăng với không khí vẫn do bộ
  74. 3:23chế hòa khí làm bằng nguyên lý cơ học.
  75. 3:25Việc siết chặt tiêu chuẩn khí thải đã
  76. 3:27thay đổi điều đó bởi với hệ thống phun
  77. 3:30xăng điện tử phổ biến trên xe đời mới,
  78. 3:32lượng xăng vào từng chu kỳ nổ phải được
  79. 3:34tính toán chính xác và việc ấy cần một
  80. 3:36bộ vi xử lý. Trung tâm của chiếc xe hôm
  81. 3:38nay là bộ điều khiển động cơ, thứ mà
  82. 3:41giới kỹ thuật gọi là bộ não của xe. Nó
  83. 3:44nhận tín hiệu từ các cảm biến vị trí
  84. 3:46bướm ga, nhiệt độ động cơ, áp suất buồng
  85. 3:49đốt rồi tính lượng nhiên liệu và thời
  86. 3:51điểm đánh lửa. Bên trong là một vi điều
  87. 3:54khiển 16 hoặc 32 bit, một mạch quản lý
  88. 3:57nguồn và bộ nhớ tùy mẫu xe và tùy nhà
  89. 4:01cung cấp cộm điều khiển. Những linh kiện
  90. 4:03này có thể đến từ Renessas, NXP, ST
  91. 4:07Microelectronics,
  92. 4:09Infinion, ROM và nhiều hãng khác. Phanh
  93. 4:12chống bó cứng có bộ điều khiển chuyên
  94. 4:14trách riêng với yêu cầu xử lý theo thời
  95. 4:17gian thực và độ tin cậy rất cao vì nó
  96. 4:19phải nhận ra hiện tượng trượt bánh trong
  97. 4:21vài phần nghìn giây. Khóa thông minh cần
  98. 4:24vi mạch xác thực bảo mật và với xe máy
  99. 4:26điện. Hệ thống quản lý pin phải giám sát
  100. 4:29điện áp, dòng điện và nhiệt độ của từng
  101. 4:31sale pin, cân bằng chúng và ngăn quá
  102. 4:33nhiệt. Đến đây, chúng tôi phải nói rõ
  103. 4:35một điều. Các hãng chip không công bố
  104. 4:38sản phẩm của họ được chế tạo trên tiến
  105. 4:40trình bao nhiêu nanom theo từng mã. Con
  106. 4:43số 90 tới 180 nanm mà giới phân tích
  107. 4:47thường gán cho Vi điều khiển ô tô là suy
  108. 4:50luận từ việc tháo thiết bị ra soi không
  109. 4:52phải thông số được nhà sản xuất xác
  110. 4:54nhận. Có một cách đối chiếu giúp quý vị
  111. 4:56thấy rõ hai thế giới khác nhau thế nào.
  112. 4:59Một chiếc điện thoại thông minh dồn gần
  113. 5:01như toàn bộ giá trị bán dẫn và một hai
  114. 5:03con chip tiến trình tiên tiến. Riêng con
  115. 5:06chip xử lý trung tâm của một máy cao cấp
  116. 5:08đã chứa trên 10 tỷ bóng bán dẫn. Một
  117. 5:10chiếc xe làm điều ngược lại, nó giải rất
  118. 5:13nhiều con chip nhỏ, phần lớn thuộc nhóm
  119. 5:15tiến trình trưởng thành vào hàng chục bộ
  120. 5:18điều khiển nằm khắp thân xe. Dĩ nhiên xe
  121. 5:21hơi hiện đại, vẫn có những con chip tin
  122. 5:23tiến và đắt tiền, nhất là ở hệ thống hỗ
  123. 5:25trợ lái. Nhưng nguyên tắc chung thì rõ,
  124. 5:28điện thoại tập trung, xe cộ phân tán.
  125. 5:31Vậy có bao nhiêu tiền chip trong một
  126. 5:33chiếc xe? Hãng tư vấn PEWC cho biết hàm
  127. 5:36lượng bán dẫn trung bình trên một ô tô
  128. 5:38con đã tăng từ 420 đô la năm 2019 lên
  129. 5:44800 đô la năm 2023. Nhưng chỗ này lại
  130. 5:48đáng ghi nhớ về cách đọc số liệu ngành
  131. 5:50vì hãng nghiên cứu S&P Global chỉ trong
  132. 5:541 năm đã đưa ra ba con số khác nhau cho
  133. 5:56cùng một năm gốc lần lượt là 818, 812 và
  134. 6:01854 đô la chưa từng được đối chiếu lại.
  135. 6:04Còn với riêng xe máy thì không có con số
  136. 6:06nào đáng tin cậy. không nghiên cứu công
  137. 6:08khai nào đếm số chip cho riêng xe hai
  138. 6:11bánh và con số 300 tới 3000 con chip mỗi
  139. 6:14chiếc xe mà quý vị hay gặp trên báo cũng
  140. 6:17không truy được về phương pháp đếm gốc
  141. 6:19chúng ta không biết chính xác trong
  142. 6:20chiếc xe của bạn có bao nhiêu con chip
  143. 6:23nhưng theo toàn bộ dữ liệu công khai mà
  144. 6:25chúng tôi kiểm tra được chưa có bằng
  145. 6:27chứng nào cho thấy một con chip được chế
  146. 6:29tạo trên phiến Silicon tại Việt Nam đang
  147. 6:31đi vào chuỗi cung ứng xe máy đại trà
  148. 6:36>> hãy đi ngược con đường ấy.
  149. 6:38Chặng cuối cùng diễn ra ngay trên đất
  150. 6:40Việt Nam. Công ty Shindengen Việt Nam
  151. 6:42vốn Nhật Bản đặt nhà máy tại khu công
  152. 6:45nghiệp Thăng Long 2 ở Hưng In làm cụm
  153. 6:47điều khiển động cơ, bộ đánh lửa và bộ
  154. 6:49sạc cho Honda, Yamaha, Suzuki.
  155. 6:53Deno Việt Nam đặt tại Đông Anh, Hà Nội
  156. 6:56và còn có cả một trung tâm thiết kế ứng
  157. 6:58dụng. Hitachi Astemo đặt tại Vĩnh Phúc.
  158. 7:02Công đoạn thực sự diễn ra ở đó là gì? Họ
  159. 7:05nhập vi mạch đã đóng gói sẵn từ nước
  160. 7:07ngoài, dùng công nghệ hàn dán bề mặt gắn
  161. 7:10lên bản mạch in, tạo thành cụm điều
  162. 7:12khiển hoàn chỉnh rồi chuyển sang dây
  163. 7:14chuyền của Honda hay Yamaha giới công
  164. 7:16nghiệp gọi đây là dịch vụ sản xuất điện
  165. 7:19tử. Ở đây cần tách bạch ba việc mà tiếng
  166. 7:22Việt hay gọi chung là làm chip. Thiết kế
  167. 7:26tức vẽ ra con chip, chế tạo phiến tức
  168. 7:29tạo ra các bóng bán dẫn trên tấm silicon
  169. 7:32và đóng gói kiểm thử tức cắt, gắn chân
  170. 7:35bọc vỏ cho con chip đã có. Việc hàn linh
  171. 7:38kiện lên bo mạch in không thuộc cả ba.
  172. 7:41Nó là một khâu sau đó nữa. Công việc này
  173. 7:44quan trọng và tạo rất nhiều việc làm
  174. 7:46nhưng nó không phải chế tạo chip lùi
  175. 7:49thêm một chặng là công đoạn đóng gói và
  176. 7:51kiểm thử. Tức lấy con chip đã in xong
  177. 7:54trên phiến silicon, cắt ra, gắn chân,
  178. 7:57bọc vỏ, đo đạt. Công đoạn này tập trung
  179. 8:00ở Malaysia và Philippines. Ring Malaysia
  180. 8:04chiếm khoảng 13% năng lực công đoạn sau
  181. 8:07toàn cầu. Xin lưu ý chữ công đoạn sau.
  182. 8:10Vì nhiều bài báo rút gọn con số này
  183. 8:12thành 13% sẵn lượng chip thế giới và như
  184. 8:15thế là hiểu sai. Theo chính cơ quan phát
  185. 8:18triển đầu tư Malaysia, công đoạn sau chỉ
  186. 8:20đóng góp khoảng 10% giá trị một con chip
  187. 8:23hoàn chỉnh và chặng đầu tiên nơi con
  188. 8:26chip thực sự sinh ra thì ở rất xa.
  189. 8:29Renesis có năm cơ sở chế tạo phiến tại
  190. 8:32Nhật Bản trong đó có Naka cộng thêm một
  191. 8:35cơ sở tại bang Florida. NSP có nhà máy
  192. 8:39tại Austin, Chandler, Hamburg, Nick
  193. 8:42Megan và Manchester. Và điểm đáng chú ý
  194. 8:45là hãng này không có nhà máy chế tạo
  195. 8:46phiếng nào ở châu Á. Chúng tôi cũng phải
  196. 8:49nói thẳng về một khoảng trống. Chúng tôi
  197. 8:51không xác định được liệu các doanh
  198. 8:53nghiệp như KHIN, Mitsubishi Electric hay
  199. 8:56Panasonic có gia công bản mạch ngay trên
  200. 8:59lãnh thổ Việt Nam hay chỉ nhập cụm thành
  201. 9:01phẩm từ Thái Lan và Nhật Bản vì không
  202. 9:03tài liệu công khai nào trả lời. Vậy là
  203. 9:07chiếc xe máy mang thương hiệu Nhật lắp
  204. 9:09tại Vĩnh Phúc, có bộ não sinh ra ở
  205. 9:12Ibaraki, mặc áo ở pen được gắn lên bo
  206. 9:16mạch ở Hưng Yên. Khi chúng ta nói xe máy
  207. 9:19sản xuất tại Việt Nam có tỉ lệ nội địa
  208. 9:22hóa trên 90% chúng ta đang đo cái gì?
  209. 9:25>> Có một con số mà người Việt nào cũng
  210. 9:27từng nghe. Tỷ lệ nội địa hóa xe máy sản
  211. 9:29xuất trong nước thường được nhắc ở mức
  212. 9:3190% hoặc hơn. Để biết con số ấy nói gì
  213. 9:34và không nói gì. Phải nhìn vào cách nó
  214. 9:36được tính ra. Đầu những năm 2000, Việt
  215. 9:39Nam gắn ưu đãi thuế nhập khẩu linh kiện
  216. 9:42với tỉ lệ nội địa hóa. Riêng với xe hai
  217. 9:44bánh gắn máy, quy định nằm ở thông tư
  218. 9:47liên tịch số 90 năm 2001
  219. 9:50do Bộ Tài chính, Bộ Công nghiệp và Tổng
  220. 9:53cục Hải quan cùng ban hành. Doanh nghiệp
  221. 9:55lắp giáp muốn hưởng thuế thấp thì phải
  222. 9:57chứng minh được bao nhiêu phần linh kiện
  223. 9:59là hàng trong nước và phần ấy được tính
  224. 10:01theo cụm chi tiết. Với ô tô thì có một
  225. 10:04hệ văn bản riêng, chi tiết hơn nhiều.
  226. 10:06Khởi đầu là quyết định số 28 năm 2004
  227. 10:11của Bộ Khoa học và công nghệ cùng hai
  228. 10:13văn bản sửa đổi sau đó cách tính là chia
  229. 10:16chiếc xe thành các cụm linh kiện gán cho
  230. 10:18mỗi cụm một số điểm rồi lấy tổng điểm
  231. 10:20phần làm trong nước chia cho tổng điểm
  232. 10:23cả chiếc xe. Vấn đề nằm ở chỗ điểm được
  233. 10:26gán như thế nào? Khung gầm vỏ lốp yên.
  234. 10:31Những thứ to và nặng có trọng số lớn,
  235. 10:33còn linh kiện bán dẫn thì gần như không
  236. 10:36có trọng số đáng kể hoặc bị gộp vào một
  237. 10:38cụm điện tử tổng quát. Hệ quả là một
  238. 10:40chiếc xe hoàn toàn có thể đạt tỉ lệ nội
  239. 10:42địa hóa rất cao. Trong khi gần như toàn
  240. 10:45bộ vi mạch bên trong vẫn là hàng nhập và
  241. 10:48chính giới quản lý đã nói ra điều đó.
  242. 10:51Hiệp hội doanh nghiệp cơ khí Việt Nam
  243. 10:53kiến nghị bãi bỏ cách tính này chỉ ra
  244. 10:55rằng Việt Nam khi đó là nước duy nhất
  245. 10:57trong ASEAN còn áp dụng nó. Ngày 10
  246. 11:00tháng 8 năm 2022, Bộ Khoa học và Công
  247. 11:04nghệ ban hành Thông tư số 11 hiệu lực từ
  248. 11:06mùng 01 tháng 10 cùng năm bãi bỏ toàn bộ
  249. 11:09ba văn bản về tỉ lệ nội địa hóa với lý
  250. 11:12do chúng không còn phù hợp với thực tiễn
  251. 11:15phát triển của công nghệ sản xuất. Xin
  252. 11:17nói rõ phạm vi. Thông tư 11 bãi bỏ cách
  253. 11:20tính đối với ô tô, không phải đối với xe
  254. 11:23máy. Nhưng logic thì giống nhau vì cả
  255. 11:25hai đều đo bằng cụm cơ khí. Và với riêng
  256. 11:28xe máy, chúng tôi không tìm được một con
  257. 11:31số tỉ lệ nội địa hóa nào được công bố
  258. 11:33gần đây và tính theo giá trị thực. Đó là
  259. 11:36khoảng trống dữ liệu chúng tôi nói ra
  260. 11:38chứ không suy đoán thay. Vậy nên câu hỏi
  261. 11:41đáng hỏi không phải là con số 90% ấy
  262. 11:44đúng hay sai mà là nó đo cái gì? Một tỉ
  263. 11:48lệ tính theo cụng cơ khí, không cho biết
  264. 11:51ai sở hữu bản thiết kế, ai làm ra con
  265. 11:53chip và điều gì sẽ xảy ra nếu nguồn cung
  266. 11:57con chip ấy đứt. Tiến sĩ Nguyễn Thiện
  267. 11:58Nghĩa, Phó Cục trưởng phụ trách Cục Công
  268. 12:01nghiệp Công nghệ Thông tin và truyền
  269. 12:02thông từng nhận định rằng công nghiệp vi
  270. 12:05mạch bán dẫn Việt Nam hiện chủ yếu được
  271. 12:07đánh giá ở tiềm năng phát triển hơn là
  272. 12:10có vai trò chủ đạo trong chuỗi. Và vào
  273. 12:13tháng 5 năm
  274. 12:142022, thị trường đã trả lời câu hỏi ấy
  275. 12:17thay cho tất cả.
  276. 12:26Để hiểu chuyện gì đã xảy ra phải quay về
  277. 12:28tháng năm 2020
  278. 12:31khi đại dịch bùng phát, các hãng xe toàn
  279. 12:34thế giới rừng nhà máy. Riêng Toyota loại
  280. 12:36145 ngày vận hành khỏi lịch sản xuất
  281. 12:39toàn cầu chỉ trong tháng tư năm đó. Và
  282. 12:41để tránh tồn kho chất đống, họ hủy đơn
  283. 12:44hàng chip. Đây là điểm mấu chốt. Hợp
  284. 12:47đồng cung ứng chip cho ngành xe thường
  285. 12:49chỉ dàng buộc vài tuần, nhiều lắm là 3
  286. 12:51tháng. Nên khi các hãng xe hủy đơn, công
  287. 12:54suất tại các nhà máy đúc được giải phóng
  288. 12:56gần như ngay lập tức và nó không nằm
  289. 12:58không. Nó được chuyển sang khách hàng
  290. 13:00điện tử tiêu dùng, nơi nhu cầu máy tính
  291. 13:03xách tay và máy chơi game đang bùng nổ
  292. 13:05vì cả thế giới chuyển sang làm việc tại
  293. 13:07nhà. Nửa cuối năm 2020, nhu cầu mua xe
  294. 13:12phục hồi nhanh hơn mọi dự báo. Các hãng
  295. 13:15xe quay lại đặt hàng nhưng chỗ của họ đã
  296. 13:17có người khác ngồi. Và ở đây lộ ra một
  297. 13:20nút thắt cấu trúc tồn tại từ lâu mà
  298. 13:22không ai để ý. Theo phân tích của Hiệp
  299. 13:24hội quản lý nguồn điện, các nhà cung cấp
  300. 13:27một của ngành xe thường chỉ đặt đơn hàng
  301. 13:30chắc chắn khoảng 12 tuần, trong khi nhà
  302. 13:32máy đúc cần 14 tới 24 tuần để đáp ứng và
  303. 13:35kiểm định lại nguồn cung. Khoảng chênh
  304. 13:37lệch ấy chưa bao giờ gây rác rối. Cho
  305. 13:40tới khi có một cú sốc. Rồi ba cú sốc ập
  306. 13:43tới trong đúng 4 tháng. Giữa tháng 2 năm
  307. 13:472021, một trận bão tuyết chưa từng có
  308. 13:50làm sập lưới điện bang Texas. Công ty
  309. 13:52điện lực Austin yêu cầu các hộ tiêu thụ
  310. 13:54công nghiệp lớn, trong đó có INxp,
  311. 13:57Samsung và Infinion ngừng hoạt động để
  312. 14:00dành điện cho khu dân cư. Hai nhà máy
  313. 14:02của NXP đóng cửa từ ngày 15 tháng
  314. 14:05và chỉ chạy lại vào ngày 11 tháng .
  315. 14:08Samsung mất hơn 1 tháng, sau đó công bố
  316. 14:11thiệt hại từ 268 tới 357 triệu đô la với
  317. 14:16khoảng 71.000 phiến bán dẫn bị ảnh
  318. 14:18hưởng. Một tháng sau là đám cháy ở Naka
  319. 14:21mà chúng ta đã mở đầu chương trình. Và ở
  320. 14:23đây có một chi tiết mà chúng tôi cho là
  321. 14:25bài học đáng giá nhất của cả chương
  322. 14:27trình hôm nay. Renessus ban đầu tuyên bố
  323. 14:30cần khoảng 1 tháng để khôi phục dây
  324. 14:32chuyền. Hãng phân tích độc lập
  325. 14:34Transforce lập tức phản bác công khai,
  326. 14:37cho rằng thận trọng mà nói thì phải 3
  327. 14:39tháng. Thực tế dây truyền khởi động lại
  328. 14:41một phần ngày 17 tháng ở mức dưới 10%
  329. 14:44công suất, đạt 88% vào cuối tháng năm và
  330. 14:48mục tiêu phục hồi hoàn toàn được đặt ở
  331. 14:50mốc khoảng 100 ngày sau đám cháy. Người
  332. 14:53trong cuộc dự báo 1 tháng, người ngoài
  333. 14:56cuộc dự báo 3 tháng, người ngoài cuộc
  334. 14:59đúng. Đó không phải vì ai nói dối mà vì
  335. 15:01một con số do chính người trong cuộc đưa
  336. 15:04ra luôn được đưa ra trong một hoàn cảnh
  337. 15:06cụ thể với những áp lực cụ thể. Vì sao
  338. 15:10đám cháy ấy quan trọng đến thế? Vì theo
  339. 15:12tường thuật của Reuters thời điểm đó
  340. 15:14Renessus nắm khoảng 30% thị phần vi điều
  341. 15:18khiển ô tô toàn cầu và tổng giám đốc
  342. 15:20Hidetosi Shibata cho biết khoảng 2/3 sản
  343. 15:24lượng của dây chuyền bị cháy là dành cho
  344. 15:26thị trường ô tô. Cú sốc thứ ba đến ngày
  345. 15:29mùng 01 tháng 6 khi Malaysia phong tỏa
  346. 15:33toàn quốc, nhà máy đóng gói của ST Micro
  347. 15:36Electronics tại MOA ngừng 11 ngày.
  348. 15:39Infinion đóng cửa nhà máy tại Melaka và
  349. 15:42nhà máy lắp giáp của NXP tại Malaysia
  350. 15:45đóng cửa khiến thời gian chở hàng kéo
  351. 15:47dài lên hơn 52 tuần, tức hơn 1 năm. Vậy
  352. 15:50tổng thiệt hại là bao nhiêu chiếc xe?
  353. 15:52Đây là chỗ chúng tôi phải nói thẳng rằng
  354. 15:54không ai biết chắc. Hãng Alice Partners
  355. 15:58hồi tháng năm ước tính 3,9 triệu xe, rồi
  356. 16:01chính họ vào cuối tháng 9 nâng lên 7,7
  357. 16:04triệu xe và 210 tỷ đô la doanh thu. Hãng
  358. 16:07Auto Forcast Solutions tính tới đầu
  359. 16:09tháng 8 đã đếm được 5,85 triệu xe. Chúng
  360. 16:13lệch nhau vì một bên đếm từ dưới lên
  361. 16:15theo từng nhà máy. Còn bên kia mô hình
  362. 16:18hóa từ vĩ mô ở Việt Nam thì sao?
  363. 16:22>> Honda Việt Nam. Doanh nghiệp mà theo báo
  364. 16:25cáo năm tài chính của chính hãng nẫm
  365. 16:27khoảng 80%
  366. 16:29thị phần xe máy trong nước. Xác nhận
  367. 16:32trong thông cáo tháng 6 năm
  368. 16:352022 rằng tình trạng thiếu hột chip bán
  369. 16:38dẫn toàn cầu đã tác động trực tiếp tới
  370. 16:40sản xuất kinh doanh. Hãng cho biết từ
  371. 16:43tháng tư sản lượng bình quân của một số
  372. 16:45mẫu xe ga sản xuất trong nước đã giảm
  373. 16:48khoảng hơn một nửa so với kế hoạch ban
  374. 16:50đầu. Riêng doanh số bán lẻ xe máy của
  375. 16:52Honda Việt Nam trong tháng năm đạt
  376. 16:55155.414
  377. 16:57chiếc, giảm 16% so với tháng liền trước.
  378. 17:02Hệ quả trên thị trường thì nhiều quý vị
  379. 17:04chắc còn nhớ. Một số mẫu xe tay ga phổ
  380. 17:07thông không có hàng để bán suốt nhiều
  381. 17:09tháng và giá giao dịch thực tế tại đại
  382. 17:12lý bị đẩy lên cao hơn giá niêm yết rất
  383. 17:15nhiều. Chúng tôi không nêu con số cụ thể
  384. 17:18vì những mức giá báo chí ghi nhận khi đó
  385. 17:20là giá đại lý tự áp và không có dữ liệu
  386. 17:23kiểm toán nào cho thấy chúng đại diện
  387. 17:26cho toàn quốc. Ngành ô tô cũng chịu ảnh
  388. 17:28hưởng. Nhiều hãng xe tại Việt Nam phải
  389. 17:31cắt giảm từ 5 tới 10% sảng lượng hoặc
  390. 17:34hoãng ra mắt mẫu mới. Và tính tới cuối
  391. 17:37năm đó, thời gian hoàn thành một đơn
  392. 17:39hàng chip ô tô trên thế giới đã kéo dài
  393. 17:41tới gần 22 tuần, gấp đôi mức bình
  394. 17:44thường. Nhưng bây giờ mời quý vị chú ý
  395. 17:47một chi tiết rất lạ. Trong đúng giai
  396. 17:49đoạn ấy tác động lên ngành đồ gia dụng
  397. 17:51nhẹ hơn hẳn, ông Jian,
  398. 17:55chủ tịch tập đoàn High Sense chia sẻ với
  399. 17:58báo giới quốc tế tháng 10 năm
  400. 18:012021 rằng công ty ông cần rất nhiều chip
  401. 18:04đơn giản, nguồn cung có thắt chặt và chi
  402. 18:07phí có tăng nhưng hoạt động kinh doanh
  403. 18:09vẫn bình thường và tác động lên ngành
  404. 18:11gia dụng là không lớn nếu so với ô tô.
  405. 18:14Tại Việt Nam cũng vậy, các doanh nghiệp
  406. 18:16gia dụng trong nước có ghi nhận doanh
  407. 18:18thu sụp giảm năm đó, nhưng nguyên nhân
  408. 18:21họ nêu ra là gián đoạn vận chuyển và
  409. 18:23giảng cách chứ không phải đứt gãy linh
  410. 18:25kiện hãy dừng lại ở nghịch lý này. Cùng
  411. 18:28một cuộc khủng hoảng, cùng nhóm chip
  412. 18:30tiến trình cũ, cùng những nhà máy đóng
  413. 18:33gói ở Malaysia đó nhưng dây chuyền đồ
  414. 18:36gia dụng vẫn chạy. Còn dây chuyền xe máy
  415. 18:38thì không khác biệt không nằm ở con chip
  416. 18:42nó nằm ở ba lớp khóa bao quanh con chip.
  417. 18:52Đây là khung phân tích mà chúng tôi muốn
  418. 18:54quý vị mang theo sau khi xem xong chương
  419. 18:56trình bởi nó không chỉ giải thích cuộc
  420. 18:59khủng hoảng vừa rồi mà còn giải thích
  421. 19:01luôn câu hỏi lớn nhất của chương trình
  422. 19:03hôm nay. Lớp khóa thứ nhất là kỹ thuật
  423. 19:06và đây là lớp thấp nhất. Tiến trình dùng
  424. 19:09cho vi điều khiển xe máy đã công khai
  425. 19:11hàng chục năm, không lệnh kiểm soát xuất
  426. 19:13khẩu nào nhắm vào nó. Không cần tới cỗ
  427. 19:16máy quang khắc cực tím mà chúng tôi đã
  428. 19:18trình bày ở chương trình trước. Nếu chỉ
  429. 19:20xét khả năng in được mạch điện lên tấm
  430. 19:22silicon thì đây là phần dễ nhất trong
  431. 19:25toàn bộ câu chuyện. Lớp khóa thứ hai là
  432. 19:28độ tin cậy và kiểm định. Và lớp này cào,
  433. 19:31con chip trong một chiếc xe phải chịu
  434. 19:33những thứ mà con chip trong điện thoại
  435. 19:35không bao giờ gặp. Nhiệt độ dưới nắp máy
  436. 19:38vào giữa trưa tháng sáu rung lắc liên
  437. 19:41tục trên mặt đường xấu, hơi ẩm, bụi,
  438. 19:45nước mưa và nó phải sống như thế trong
  439. 19:4915 năm. Chuẩn công nghiệp cho việc này
  440. 19:52là AECQ100
  441. 19:55dành cho vi mạch tích hợp và AECQ101
  442. 20:00dành cho linh kiện bán dẫn rời do hội
  443. 20:03đồng điện tử ô tô ban hành, một tổ chức
  444. 20:05ra đời từ đầu thập niên 90 do Chrysler,
  445. 20:10Ford và General Motors lập ra. Và bây
  446. 20:13giờ là chi tiết mà rất ít người ngoài
  447. 20:15ngành biết. Chúng tôi đã đọc chính văn
  448. 20:17bản chuẩn AEC Q100 bản mới nhất ban hành
  449. 20:21ngày 10 tháng năm 2023 công bố công khai
  450. 20:25trên trang của hội đồng này. Trong đó
  451. 20:27ghi rõ rằng không tồn tại bất kỳ chứng
  452. 20:29nhận nào cho việc đạt chuẩn AEC Q100 và
  453. 20:33hội đồng không vận hành hội đồng cấp
  454. 20:35chứng nhận nào để duyệt linh kiện. Mỗi
  455. 20:38nhà cung cấp tự thực hiện kiểm định theo
  456. 20:40chuẩn rồi nộp dữ liệu cho khách hàng tự
  457. 20:42xác minh. Nói cách khác, dòng chữ đạt
  458. 20:45chuẩn AEC Q100 mà quý vị thấy trên tài
  459. 20:49liệu kỹ thuật của một con chip là lời tự
  460. 20:52công bố, không phải con dấu do bên thứ
  461. 20:54ba đóng. Điều này không làm việc bước
  462. 20:58vào ngành dễ hơn. Nó làm việc đó khó hơn
  463. 21:01rất nhiều. Bởi nếu có một cơ quan cấp
  464. 21:04giấy chứng nhận thì một doanh nghiệp mới
  465. 21:06chỉ cần đạt tiêu chuẩn là có tấm vé vào
  466. 21:09cửa. Còn khi không tồn tại tấm vé nào,
  467. 21:13thứ quyết định là niềm tin của người
  468. 21:15mua. Và niềm tin thì không mua được bằng
  469. 21:18cách thi đỗ. Độ khắt khe có thể hình
  470. 21:21dung qua một con số. Chuẩn ô tô đòi 2400
  471. 21:25mẫu cho bài kiểm hỏng sớm. Trong khi
  472. 21:28chuẩn công nghiệp thông thường chỉ đòi
  473. 21:301500, còn thời gian thì các nguồn trong
  474. 21:33ngành chênh nhau tới ba lần từ 14 tuần
  475. 21:36cho riêng các bài kiểm ứng suất then
  476. 21:38chốt cho tới 28 tháng cho một chương
  477. 21:40trình đầy đủ với vi điều khiển phức tạp.
  478. 21:43Chúng đang đo những giai đoạn khác nhau
  479. 21:44của cùng một quá trình và bản thân hội
  480. 21:47đồng điện tử ô tô cũng không công bố con
  481. 21:49số chuẩn nào và kèm theo đó là những
  482. 21:52ràng buộc rất nặng. Chuẩn AEC Q1 buộc
  483. 21:55nhà cung cấp phải thông báo trước mọi
  484. 21:58thay đổi. Dù nhỏ về tiến trình sản xuất
  485. 22:01hay về lõi chip. Còn về thời gian cung
  486. 22:04ứng đây không phải điều khoản của chuẩn
  487. 22:06mà là yêu cầu của khách hàng. Và nhiều
  488. 22:08chương trình xe cộ đòi hỏi cam kết cung
  489. 22:10ứng liên tục trên một thập kỷ có nơi tới
  490. 22:1315 năm tùy hợp đồng và tùy dòng sản
  491. 22:17phẩm. Lớp khóa thứ ba là quan hệ chuỗi
  492. 22:20và tồn kho. Và đây mới là lớp cao nhất
  493. 22:23có một hiểu lầm phổ biến rằng hãng xe
  494. 22:25mua chip họ không mua. Người mua là các
  495. 22:29nhà cung cấp một, tức những doanh nghiệp
  496. 22:32làm ra cả cụm điều khiển hoàn chỉnh. Và
  497. 22:35mã linh kiện cụ thể được chốt ngay từ
  498. 22:37giai đoạn thiết kế mẫu xe. Nhiều năm
  499. 22:39trước khi chiếc xe đầu tiên lăn bánh ra
  500. 22:41khỏi dây chuyền, sau khi thiết kế đã
  501. 22:43đóng băng, đổi sang một con chip khác
  502. 22:45không đơn giản là đổi nhà cung cấp. Nó
  503. 22:48có nghĩa là kiểm định lại từ đầu, kiểm
  504. 22:50chứng lại toàn bộ cụm điều khiển và
  505. 22:52thường là làm lại cả đồ gá sản xuất.
  506. 22:54Tính theo thang thời gian vừa nói ở lớp
  507. 22:57thứ hai. Đó là chuyện của nhiều tháng
  508. 22:59tới nhiều năm. Cộng thêm vào đó là mô
  509. 23:02hình tổn kho đúng lúc, giữ hàng dự phòng
  510. 23:05ở mức tối thiểu. Tổng giám đốc Infinion
  511. 23:08mô tả tồn kho của ngành ô tô trong giai
  512. 23:10đoạn khủng hoảng là ở mức thấp nhất mọi
  513. 23:12thời đại. Chip đi thẳng từ nhà máy tới
  514. 23:15ứng dụng cuối, không qua kho đệm nào. Ba
  515. 23:18lớp khóa này giải thích được rất nhiều
  516. 23:20thứ. Vì sao dây truyền đồ gia dụng ít bị
  517. 23:23ảnh hưởng hơn? Bởi lớp thứ hai và lớp
  518. 23:25thứ ba ở đó nhẹ hơn nhiều, không có cam
  519. 23:28kết cung ứng hàng chục năm, không có
  520. 23:30thiết kế đóng băng từ nhiều năm trước.
  521. 23:32Và việc đổi sang một con chip khác tuy
  522. 23:34vẫn phải sửa phần cứng, sửa phần mềm và
  523. 23:37thử lại, nhưng linh hoạt hơn hẳn. Vì sao
  524. 23:40cuộc khủng hoảng kéo dài nhiều năm chứ
  525. 23:42không phải vài tháng? Bởi kể cả khi công
  526. 23:44suất nhà máy đúc đã được giải phóng, con
  527. 23:46đường quay lại chuỗi cung ứng xe cộ vẫn
  528. 23:49phải đi qua toàn bộ quy trình kiểm định
  529. 23:51ấy. Và vì sao một quốc gia lắp giáp hàng
  530. 23:53triệu chiếc xe máy mỗi năm vẫn không tự
  531. 23:56làm ra con chip bên trong? Vì rào cản
  532. 23:59không nằm ở việc in mạch lên silicon?
  533. 24:02Đến đây, chúng tôi cần trình bày một góc
  534. 24:04nhìn ngược lại. Có ý kiến cho rằng cuộc
  535. 24:07khủng hoảng chủ yếu là lỗi của chính các
  536. 24:10hãng xe. Giám đốc tài chính tập đoàn
  537. 24:12Continental, ông Wolf G Shafer từng nói
  538. 24:16rằng khủng hoảng nguồn cung một phần là
  539. 24:18do những dự báo thiếu tin cậy từ chính
  540. 24:20các hãng sản xuất ô tô. Xin lưu ý chữ
  541. 24:22một phần, đó là chữ của chính ông. Ở
  542. 24:25hướng ngược lại, một nghiên cứu bình
  543. 24:27duyệt về động lực hệ thống kết luận rằng
  544. 24:29chính sự cộng hưởng giữa các cú sốc bên
  545. 24:31ngoài với phản ứng khuếch đại qua nhiều
  546. 24:33tầng chuỗi cung ứng mới tạo nên quy mô
  547. 24:35đó. Theo cách đọc này, việc hủy đơn hàng
  548. 24:38là ngòi nộ, nhưng một mình nó không đủ
  549. 24:41để giải thích một cuộc khủng hoảng kéo
  550. 24:43dài nhiều năm. Chương trình không phân
  551. 24:45định bên nào đúng.
  552. 24:51Nếu rào cản không nằm ở công nghệ mà nằm
  553. 24:54ở ba lớp bao quanh nó thì câu hỏi tiếp
  554. 24:56theo trở nên rất cụ thể. Trước hết hãy
  555. 24:59xem Việt Nam đang thực sự đứng ở đâu.
  556. 25:01FBT Semonductor
  557. 25:04thành lập năm
  558. 25:062022 đi theo mô hình không có nhà máy,
  559. 25:09chọn thị trường ngắt là chip quản lý
  560. 25:10nguồn và vi mạch tương tự. Thiết kế làm
  561. 25:13tại Việt Nam, còn chế tạo phiến và đóng
  562. 25:15gói thì thuê nhà máy tại Hàn Quốc hoặc
  563. 25:18Đài Loan. với ứng dụng nằm ở thiết bị y
  564. 25:20tế, thiết bị tiêu dùng và các hệ thống
  565. 25:22kết nối vạn vật. Chủ tịch tập đoàn FPT
  566. 25:25là ông Trương Gia Bình trả lời Reiders
  567. 25:27tháng 9 năm 2023 cho biết doanh nghiệp
  568. 25:31đã nhận đơn đặt hàng khoảng 67 triệu vi
  569. 25:33mặt cho khách hàng tại Đài Loan, Nhật
  570. 25:35Bản và Hàn Quốc. Đây là số liệu do lãnh
  571. 25:38đạo, doanh nghiệp tự công bố, chưa có
  572. 25:40kiểm toán độc lập hay xác nhận chéo từ
  573. 25:42phía khách hàng. Và có một chi tiết
  574. 25:44chúng tôi phải nói rõ. Chúng tôi không
  575. 25:47tìm thấy ghi nhận công khai nào về việc
  576. 25:49một sản phẩm bán dẫn của doanh nghiệp
  577. 25:51Việt Nam đã đạt kiểm định chuẩn ô tô và
  578. 25:53được đưa vào chuỗi cung ứng xe máy. Đây
  579. 25:56là khoảng trống dữ liệu. không phải kết
  580. 25:58luận rằng điều đó không tồn tại. Về phía
  581. 26:01Viettelen, ngày 16 tháng năm
  582. 26:052026, tập đoàn đã khởi công dự án nhà
  583. 26:08máy chế tạo phiến tại khu công nghệ cao
  584. 26:11Hòa Lạc với mục tiêu công bố là sản xuất
  585. 26:14thử ở tiến trình 32 nanm vào cuối năm
  586. 26:192027. Xin tắt bạch rõ: Lễ khởi công là
  587. 26:23dữ kiện đã diễn ra, còn tiến trình công
  588. 26:25nghệ và mốc thời gian là mục tiêu và sản
  589. 26:28xuất thử cũng chưa phải sản xuất thương
  590. 26:30mại Đại Trà.
  591. 26:32Ở tầm chính sách tháng 9 năm
  592. 26:362024, Thủ tướng Chính phủ ban hành quyết
  593. 26:39định số 118
  594. 26:41về chiến lược phát triển công nghiệp bán
  595. 26:43dẫn đến năm 2030
  596. 26:45với mục tiêu hình thành ít nhất 100
  597. 26:48doanh nghiệp thiết kế, một nhà máy chế
  598. 26:50tạo chiếc quy mô nhỏ và 10 nhà máy đóng
  599. 26:52gói kiểm thử. Trong đó có một cơ chế
  600. 26:55đáng chú ý mà ít được nhắc tới là nhà
  601. 26:58nước hỗ trợ ngân sách để doanh nghiệp và
  602. 27:00cơ sở nghiên cứu đặt hàng sản xuất chip
  603. 27:02mẫu theo mô hình phiến đa dự án tức
  604. 27:05nhiều nhóm chia chung một lần đúc thử.
  605. 27:07Để chia sẻ chi phí ở tập trước chúng tôi
  606. 27:10đã nói tới con số chỉ khoảng 14% số dự
  607. 27:13án chip trên thế giới thành công ngay
  608. 27:15lần đúc thử đầu tiên. Đặt hai điều đó
  609. 27:18cạnh nhau thì quý vị sẽ hiểu vì sao cơ
  610. 27:21chế này quan trọng với một hệ sinh thái
  611. 27:23còn non. Vậy hướng đi chip tiến trình
  612. 27:26trưởng thành có phải lựa chọn đúng
  613. 27:27không? Phó giáo sư Tiến sĩ Nguyễn Đức
  614. 27:30Minh, trưởng khoa điện tử và phụ trách
  615. 27:32phòng thí nghiệm thiết kế vi mạch của
  616. 27:34Đại học Bách Khoa Hà Nội là một tiếng
  617. 27:36nói ủng hộ rõ ràng hướng này. Trong bài
  618. 27:39phân tích trên Vietnam Finance đầu năm
  619. 27:41nay, ông cho rằng tham gia thiết kế chip
  620. 27:43phục vụ các bộ xử lý tiên tiến hay bộ
  621. 27:46nhớ thế hệ mới vẫn là thách thức lớn do
  622. 27:48rào cản công nghệ và sự thống trị của
  623. 27:51các tập đoàn toàn cầu, thay vào đó phát
  624. 27:54triển các dòng chip chuyên dụng cho ứng
  625. 27:56dụng cụ thể. sẽ giảm yêu cầu đầu tư hạ
  626. 27:59tầng sản xuất và tận dụng tốt hơn nhân
  627. 28:01lực thiết kế trong nước. Nhưng cũng
  628. 28:03chính ông là người phản bác mạnh nhất ý
  629. 28:06nghĩ rằng chip cũ thì dễ làm. Trong loạt
  630. 28:08bài chuyên đề của báo Nhân Dân về ngành
  631. 28:10bán dẫn công bố cuối tháng 8 năm ngoái,
  632. 28:13ông nói rằng một nhà máy chip bán dẫn có
  633. 28:15đầu tư và công nghệ cao hơn một nhà máy
  634. 28:18điện hạt nhân và mức độ phức tạp cùng
  635. 28:20công nghệ hoàn thiện, không kém gì sản
  636. 28:22xuất tàu vũ trụ. Hai phát biểu ấy không
  637. 28:24mâu thuẫn. Chúng nói rằng thiết kế chip
  638. 28:27chuyên dụng là cánh cửa hợp lý chứ không
  639. 28:29nói rằng chế tạo chip cũ là chuyện dễ.
  640. 28:32>> Bây giờ tới góc nhìn cảnh báo và nó bắt
  641. 28:35đầu từ kinh tế học. Vì sao các nhà máy
  642. 28:38đúc hàng đầu thế giới lại ít đầu tư mới
  643. 28:40vào tiến trình trưởng thành? Lý do rất
  644. 28:42đơn giản. Một nhà máy cũ đã khấu hao
  645. 28:44xong thì bán phiến giá thấp vẫn lãi tốt.
  646. 28:47Nhưng xây một nhà máy mới trên chính
  647. 28:49tiến trình cũ đó lại tốn vốn gần bằng
  648. 28:52nhà máy hiện đại trong khi phiến bán ra
  649. 28:54rẻ hơn nhiều. Phân tích của Morgan
  650. 28:56Stanley về các hãng đúc Trung Quốc cho
  651. 28:58thấy khấu hao rơi vào khoảng 753 tới 856
  652. 29:02đô la mỗi phiến trong khi giá bán từ
  653. 29:051650 tới 2100 đô la. Hãng tư vấn Conny
  654. 29:09nhìn chính khoảng chống đầu tư này như
  655. 29:11một cơ hội, cho rằng phân khúc tiến
  656. 29:13trình trưởng thành đang có nhu cầu chưa
  657. 29:15được đáp ứng trị giá nhiều tỷ đô la
  658. 29:17nhưng khoảng trống ấy đang được lấp rất
  659. 29:19nhanh. Đây là các dữ kiện chúng tôi
  660. 29:21trình bày nguyên trạng. Hãng Smith của
  661. 29:23Trung Quốc đã hạ giá phiến 28 nm từ
  662. 29:27khoảng 2500 xuống còn khoảng 1500 đô la
  663. 29:31và tỉ lệ huy động công suất của ba hãng
  664. 29:33đúc lớn nhất nước này đều trên 96%.
  665. 29:36Có hãng vượt 100%. Về thị phần thì các
  666. 29:40phép đo không thay thế cho nhau được nên
  667. 29:42xin nêu rõ từng cái. Hãng Transforce ước
  668. 29:45tính thị phần năng lực ở các tiến trình
  669. 29:47từ 28 nm trở lên của Trung Quốc tăng từ
  670. 29:5031% năm 2023. 2023 lên khoảng 39% vào
  671. 29:55năm 2027.
  672. 29:58Còn hãm khi chỉ tính riêng phân khúc 28
  673. 30:02nanm đưa ra con số 31% cho cùng mốc năm
  674. 30:06ấy. Về nguyên nhân tổ chức nghiên cứu GC
  675. 30:09Phatom China cho rằng việc bị hạn chế
  676. 30:12tiếp cận thiết bị quang khắc cực tím đã
  677. 30:14khiến Trung Quốc chuyển sự tập trung
  678. 30:16sang các tiến trình trưởng thành. Đây là
  679. 30:18cách diễn dài của tổ chức này. Và chúng
  680. 30:20tôi dẫn lại đúng như vậy. Nhưng ở đây
  681. 30:22phải có một phản biện bởi bức tranh
  682. 30:24không một chiều. Các nhà phân tích tại
  683. 30:27Trung tâm nghiên cứu chiến lược và quốc
  684. 30:29tế cho rằng nỗi lo về dư thừa chip thế
  685. 30:31hệ cũ có thể đang bị nói quá. Lập luận
  686. 30:34của họ là tiến trình trưởng thành không
  687. 30:36phải một loại hàng hóa đồng nhất mà là
  688. 30:39tập hợp rất nhiều loại chip khác nhau
  689. 30:41với cung cầu hoàn toàn khác nhau. Một
  690. 30:43con số thống kê công suất tổng có thể
  691. 30:45che mất tình trạng khan hiếm ở từng tiến
  692. 30:48trình hoặc từng ứng dụng cụ thể và có
  693. 30:50một dữ kiện sống rất khó bỏ qua đầu năm
  694. 30:53nay. Trong khi tỉ lệ huy động công suất
  695. 30:55chung của toàn ngành ở tiến trình trưởng
  696. 30:57thành được báo cáo dưới 80% thì nhiều
  697. 31:00hãng chip tương tự cùng với Texas
  698. 31:02Instruments lại đồng loạt tăng giá.
  699. 31:04Riêng Texas Instruments nâng giá niêm
  700. 31:07yết tới 85% ở một số dòng sản phẩm. Và
  701. 31:11chính hãng này đang xây một nhà máy tiến
  702. 31:13trình trưởng thành trị giá 11 tỷ đô la
  703. 31:15tại Lê Hi Bang Uta. Hai tín hiệu ngược
  704. 31:18chiều nhau đang xảy ra cùng lúc. Tín
  705. 31:21hiệu dư thừa và tín hiệu khan hiếm.
  706. 31:24Chương trình không phân định bên nào sẽ
  707. 31:25đúng vì dữ liệu hiện có không cho phép
  708. 31:28kết luận. Cuối cùng có một phép đo mà
  709. 31:31chúng tôi nghĩ là hữu ích nhất đó là
  710. 31:33phép đo về thời gian. Liên doanh giữa CG
  711. 31:36Power của Ấn Độ với Renessus được nội
  712. 31:39các Ấn Độ phê duyệt cuối tháng 2 năm
  713. 31:432024 vốn khoảng 900 triệu đô la. Động
  714. 31:47thổ tháng ba cùng năm. Khánh thành tháng
  715. 31:49năm ngoái, sản xuất thương mại bắt đầu
  716. 31:51tháng 7 năm nay. Nhưng tổng giám đốc
  717. 31:54Renesas nói hồi tháng 9 năm ngoái rằng
  718. 31:56sản xuất hàng loạt thực sự phải đợi tới
  719. 31:58năm 2027, khoảng 3 năm từ lúc ký kết tới
  720. 32:03lúc chạy hết công suất với hậu thuẫn
  721. 32:05chính trị ở cấp cao nhất và trợ cấp nhà
  722. 32:07nước. Và đó mới chỉ là một nhà máy đóng
  723. 32:10gói kiểm thử, chưa phải nhà máy chế tạo
  724. 32:12phiến. Còn Malaysia thì đã đi con đường
  725. 32:15ấy suốt mấy chục năm và giữ được khoảng
  726. 32:1713% năng lực công đoạn sau toàn cầu.
  727. 32:20Nhưng công đoạn đó chỉ mang lại khoảng
  728. 32:2110% giá trị một con chip. Đây chính là
  729. 32:24điều chúng tôi đã bàn ở tập về đường
  730. 32:26cong nụ cười. Vấn đề không phải đứng ở
  731. 32:28đâu trên đường cong mà là nắm giữ được
  732. 32:31thứ gì khó thay thế.
  733. 32:36Hãy quay lại chiếc xe máy đang dựng
  734. 32:39ngoài sân. Con chip trong đó dùng công
  735. 32:42nghệ có thể còn cũ hơn tuổi của chính
  736. 32:44chiếc xe. Giá của nó nhỏ tới mức gần như
  737. 32:47không đáng kể. Không hãng nào công bố nó
  738. 32:49được làm trên tiến trình bao nhiêu nanom
  739. 32:52và không nghiên cứu nào đếm xem trong
  740. 32:54chiếc xe của bạn có bao nhiêu con như
  741. 32:56thế. Vậy mà trong đúng 4 tháng của năm
  742. 32:592021, chính những con chip không ai để ý
  743. 33:02ấy đã làm dừng dây chuyền của những hãng
  744. 33:04xe lớn nhất hành tinh. Làm ra được một
  745. 33:07mẫu chip là một chuyện. làm ra một linh
  746. 33:10kiện đủ ổn định, đủ rẻ và đủ đáng tin để
  747. 33:13một chuỗi xe máy chịu đặt tên mình lên
  748. 33:15đó trong 15 năm lại là chuyện hoàn toàn
  749. 33:18khác. Rao cản không nằm ở tấm silicon,
  750. 33:21nó nằm ở 2400 mẫu thử trong một bài kiểm
  751. 33:24tra ở lời cam kết kéo dài hơn tuổi thọ
  752. 33:27của chính chiếc xe và ở một chữ ký của
  753. 33:29người mua hàng ngồi tại một quốc gia
  754. 33:31khác. Hẹn gặp lại quý vị và các bạn
  755. 33:33trong kỳ phát sóng tiếp theo của Á Lục
  756. 33:35Ký.

About this transcript

This page contains the full transcript of Ba lớp khóa khiến Việt Nam chưa tự làm được một con chip xe máy by Á Lục Ký, generated from the public captions YouTube serves with the video. The transcript has 6,490 words across 756 segments, with the original timestamps preserved so you can click any line to jump to that moment in the embedded player.

What you can do with it

Use the transcript to take notes, quote the speaker, build a study guide, generate a summary with ChatGPT or Claude via the YouTube Summary tool, or export it as a timed subtitle file with YouTube to SRT. You can also re-open it in the transcriber to translate the transcript into 100+ languages.

Free YouTube transcript tool

YouTube2Text is a free YouTube transcript generator — no signup, no daily limit. Paste any YouTube link and get the full transcript instantly, with timestamps, click-to-jump, translation to 100+ languages, AI prompts for ChatGPT, Claude, and Gemini, and exports to TXT, SRT, VTT, or Markdown.