YT YouTube2Text

YouTube2Text → Transcripts → 6) KPSS / AGS Tarih - İlk Türk İslam Devletleri (II) - Ramazan Yetgin - 2026

6) KPSS / AGS Tarih - İlk Türk İslam Devletleri (II) - Ramazan Yetgin - 2026 — Transcript

by Benim Hocam · 10,552 words · 2,182 segments · language tr · Watch on YouTube

Open in transcriber Summarize with AI Download SRT/VTT

Full transcript

0:00[Müzik]
0:07Değerli arkadaşlarım, ilk Müslüman Türk
0:09devletleriin ikinci kısmı olan siyasi
0:11tarihten devam ediyoruz. Burada ise
0:13Mısır'da kurulan Türk İslam Devletleri,
0:15Anadolu'da kurulan Türk İslam Devletleri
0:17ve Orta Asya ve yakınoğu'da kurulan
0:20diğer Türk devletleri başlığında üç tane
0:23yeri işleyeceğiz. Tabii buradan soru
0:26geliyor mu kısmına gelince arkadaşlar
0:28tabii ki geliyor ama bu bir Karahanlı
0:31Gaznenli Büyük Selçuklu'ya baktığımız
0:32zaman 4 yılda bir geliyor. Bak öyle
0:35söyleyeyim. Bu tablo 4 yılda 1 geliyor.
0:38Hatta 5 yılda 1 geliyor da diye
0:40söyleyeyim. Peki kaç sene olmuş? Şimdi
0:42gelelim buraya. Şimdi arkadaşlar bu sene
0:454 sınav hatta 5 sınav var.
0:473 tanesi zaten lisans. Orta öğretim, ön
0:50lisans olmak üzere KPSS, EKPSS ve AGS.
0:55Şimdi bu beş sınavdan muhakkak ki iki
0:58tanesi siyasi tarih olacak veya ü tanesi
1:01onu anca sınav günü göreceğiz ama birini
1:03Karahanlı, Gazi Selçuklu sorarsa bir
1:05taraftan buranın gelme ihtimali de var.
1:087 seneye girmiş bura. Yani normalde
1:11ortalama 5 sene diyoruz 7'ye girmiş. O
1:13yüzden çıkabilir değil mi? Biraz ihtimal
1:16artmış. O yüzden bizler de dikkatli
1:18işleyelim. Çok basit bir ünitedir bu
1:19arada. Sizi zorlayacak bir şey değil.
1:21Ama burada Mısır'da kurulan ilk Türk
1:22İslam devletlerini bilmemiz lazım.
1:24Değerli arkadaşlarım sizler de
1:25biliyorsunuz ki 750 yılında kurulmuş
1:27olan Abbasiler Devleti Mısır'a daha
1:29hakimdir. Ama Abbasiler Devleti her
1:32devlet gibi sizler de biliyorsunuz ki ne
1:34oluyor zamanla? Zayıflıyor. Bir ara
1:36beylikler. Onlarda da var. Ordu
1:38komutanları isyan ediyor. Dikkat Mısır'a
1:40bir vali atanıyor. Bu vali Abbasilerin
1:44zayıflamasından kaynaklı kendine devlet
1:46kuruyor. Bunu kuran adam Tolunoğlu
1:50Ahmet'tir. Tolunoğlu Ahmet bu arada
1:52Tolun dolunay demektir. Onu da size
1:53söyleyeyim. Kendisi bir unvandır bu.
1:56Mısır'da ilk Türk İslam devleti olan
1:58Tolunoğullarını kuruyor. Bak bir
1:59valiyken. Şimdi burada bir kelimeye
2:01dikkat edelim. Apazilerin
2:04eee bir dönem zayıflamasıyla yine kendi
2:08toprakları içerisinde yine ortaya çıkmış
2:11küçük şehir devletlerine biz tevaif
2:14mülük diyoruz. Tevaif-i mülk ne
2:16demekmiş? Yine Abbasilerin toprakların
2:18içinde olacak. Abbasiler nerede?
2:20Bağdat'ta. Abbasiler nerede? Suriye'de
2:23diyelim. Abbasiler nerede? Mısır'da.
2:25Bunların aralarında çıkıyorsa biz
2:27bunlara tevafi-i mülk devlet diyoruz.
2:29Tolun Ahmet'ten sonra Humareveh diye bir
2:31adam geçecek. Onun döneminde gerçekten
2:33Mısır'ı inanılmaz bir kalkınma. Mısır
2:36dediğimiz ne? Nin lehri var. Nin
2:37lehrinin orada ne var? Tarım var. E o
2:41zaman da ne oluyor? Mısır ileride
2:42baharat merkezin baharat yolunun da
2:44merkezi olacak ileride. Tab 1869'larda
2:47ise Süveyş kanalını açarak tekrar önem
2:49arz edecek. Yani Mısır ilk çağdan bu
2:52yana her zaman nedir nazım? Önemli bir
2:54yerdir. Önemli bir coğrafya. Bu arada
2:56şöyle söyleyeyim. Mısır'ı günümüzdeki
2:58gibi düşünmeyin lütfen. O bölgeler bu
3:00senelerde yani 900'lü yıllarda inanılmaz
3:03bir çöl. Çok az yerde tarım yapılıyor.
3:07Onu da iyi değerlendiriyor Tolno bunu
3:09nereden anlıyoruz? Birçok eser
3:11bırakıyor. Bentler, barajlar, efendim
3:13sulama kanalları çok önemli eserler
3:15bırakıyor. Yıllar sonra bakın yıllar
3:17dediğimde kaç sene sonra oluyor mesela?
3:20900 yıl sonra.
3:22Bu bölgeyi neredeyse işgal etmeye gelen
3:25Fransız Orduları Komutanı hepimizin
3:27bildiği Napolyon Bonapart
3:31Mısır'a girdiğinde soruyor. Ya diyor bu
3:33kim yapmış bu camiyi diyor. Örne
3:34Tolnoğlu cami. Diyorlar ki Tolnoğulları
3:36yaptı. Bu diyor barajı kim yaptı?
3:38Tolnoğlar la bunu kim yaptı? Bu ne oğlum
3:40diyor? Bunlar kaç sene hüküm sürmüş
3:42burada diyor. Halbuki sür sürüsü kaç
3:43sene sürmüş? 50 yıl. 50 yıl süren bir
3:47egemenlikte ne kadar çok eser
3:49bıraktıklarını Napolyon dönüyor
3:51generaline diyor ki biz bunların binde
3:54birini yapsak mısır yeter. Yani öyle bir
3:57anlayışla anlayın ya Tolnoarı gerçekten
4:00bu noktada çok çok iyi. Peki bir vali
4:02olarak oraya atanan Tolnoğlu Ahmet'ten
4:04sonraki özellikle en sona da biliyorsun
4:06Abbasilerde de tekrardan topraklarını
4:08geri alacaklar. Onu da söyleyeyim. Çok
4:10önemli bir hamlesi var. Mesela ücretsiz
4:13ilaç dağıtıyor Tolnoğuları. Yine
4:15ücretsiz eczacılık hizmetinden ziyade
4:18hekim ücretsizliği de yapıyor. Bir de
4:20kimseyi de ayırmıyor. Yani Müslüman
4:21gayrimüslim ayırmıyor. Maristan adı
4:23verilen hastanelerde inşa etmişlerdi.
4:26Mesela bunun ilk örneğine yine sağlık
4:28kısmında karanlar döneminde de
4:29anlatacağım ama Bimaristan. Bimaristan
4:32ne demek? Bimar akıl. Akıl hastanesi de
4:34yine Karanlar döneminde açıldı. Demek ki
4:36bu dönemlerde hastane faaliyetleri
4:39sadece Orta Asya'da değil. Gördüğünüz
4:40üzere Mısır'da da var. Peki apaser son
4:43verdi. Çok güzel. Tekrardan Abbasiler
4:46ileriki yıllarda bir vali daha atıyor.
4:48Bunun da adı Muhammed bin Togaç ya da
4:50Ferganalı Muhammed diye geçer. O da aynı
4:53Tolunoğlu Ahmet gibi Abbasilerin
4:54zayıflığından faydalanıyor. İkinci bir
4:56tevafi mülük devletini yine Mısır'da
4:58kuruyor. Bu devletin adı Ihşidilerdir.
5:02İşid kelime manası olarak prens
5:04demektir. E hocam yanında Akşit yazıyor.
5:06Neden? Çünkü Mekke ve Medine dediğimiz
5:09Hicaz bölgesine sahip olan ilk Türk
5:11İslam devleti Fatimilerdi. Fatimiler
5:13diyorum. İşidilerdir. Oradaki işit
5:16kelimesini olan Muhammed bin Togaca'a
5:19nur yüzlü eee ak alınlı parlak anlamında
5:22değerli arkadaşlar ne verilmiştir? Akşit
5:24unvanı verilmiştir. Ancak normalde
5:26gerçek adı neymiş bu devletin?
5:28İşidilerdir. Bunu da böyle bilelim. Peki
5:31İşidiler
5:33işte eee Tolunoğulları bakın ikisi de
5:36Tevaifi Mülk Devleti. Ama şuraya dikkat.
5:38Dikkat edin yukarıda tarihlerini bilerek
5:40yazdım. 868
5:42905 toplayın arkadaşlar. 32 5 daha 37
5:47yıllık bir devlet. Doğru mu kardeşim en
5:48fazla?
5:50>> Bravo Nazım. Tebrik ediyorum kardeşim.
5:52Gene en son ayak parmaklarına kadar
5:53saydım. Evet. 101 oynarken de öyle
5:56oluyor ya. Ulan 101 oynuyoruz lan
5:58matematikçilerle arkadaş ya. Şaşırıyoruz
6:01mu? En zor problemler çöz. 33 aç 34
6:03açamıyor ya.
6:05>> Kardeşim şunu bir say. Millet de sen
6:07sayıyorsun. Bizim sözelem en pratik.
6:10Şimdi geliyoruz Akşitlerin lütfen
6:12tarihine bakın. Kaç tarihi? 935 969 yani
6:1735 koysan eee yani 35 senelik 34 senelik
6:21bir devlet. Fark ettiniz mi? Çok kısa
6:23süreli devletler. Yine Abbas. Peki hocam
6:26Mısır'da kurulan bir Türk İslam
6:28devletleri olan bu iki devleti topla.
6:31Bir Karanlılar etmiyor. Niye etmiyor
6:33biliyoruz mu? Çünkü Karanlıların
6:35kuruluşundaki Türk boyları var. Ama
6:37burada yok ki. Burada yönetici Türk halk
6:39Arap. Yönetici Türk halk Arapsa ne
6:42oluyor biliyor musunuz? Mu? İki gün
6:43sonra devlet millet kaynaşması
6:45birbirinden uzaklaşıyor. Böylelikle
6:47mesela sarayda atıyorum Türkçe
6:48konuşuluyor, halk Arapça konuşuyor.
6:50Resmi işlerde atıyorum Türkçe yapıyorsun
6:52ama halk Arapça yapıyor. O yüzden devlet
6:55millet bağlantısının çöktüğü yerlerde bu
6:57tür kısa süreli kısa ömürlü devletler
6:59kuruluşu. Bak Karahanlılar şu
7:01Karahanıları çok ilginçtir arkadaşlar.
7:05840
7:071212
7:10Osmanlı Devleti'nden sonra kurulmuş en
7:13uzun ömürlü devletlerden biri. Neredeyse
7:15400 yıl başkan 840 1212 diyorum ya. 1240
7:19olsa 400 yıl olur. Ama işlerken en
7:22azlarından işliyoruz. Çünkü
7:25ÖSYM'nin mantığı şu. Anadolu
7:27coğrafyasını etkileyen olayları daha çok
7:29sorma eğiliminde. Evet. Karanlardan soru
7:31gelmiyor mu? Tabii geliyor ama daha
7:32fazla bekleneceklerken daha az geliyor.
7:35Niye bunlarla alakalı az geliyor? Niye
7:38Mısır'daki niye toluları eşitler? Bir
7:40kısa ömürlü olması. İki sadece
7:42yöneticilerin Türk olup Anadolu
7:43coğrafyasına etkisinin hiç olmaması.
7:46Bunu da söyleyelim. Ha bu arada eee
7:49şimdi birçok kaynak ders
7:51çalışıyorsunuzdur muhakkak ama bir
7:54yanlışı ben burada düzelterek gidiyorum.
7:57Şimdi arkadaşlar bazı arkadaşlar
7:59kodlamalarla çalışıyor. Bu tartışmalı.
8:02Niye tartışmalı değerli arkadaşlar?
8:03Çünkü sınav açısında bu kod senin aklına
8:05gelmezse işin iç tarafı kodu da
8:07unutuyorsun. Kodu da unuttuktan sonra ne
8:10oluyor? O soruyu yapamıyorsun. İki kodun
8:13zaten buradaki verilen bir kod var. O
8:15kod da yanlış. Biraz da ondan var. Hem
8:17kod yanlış. İyi ki de hatırlamıyorsun.
8:20Onu da söyleyeyim. Sınavda kodu tema
8:22diye veriyoruz. Tema ne? Solunoğulları,
8:25Eyyübiler, Memlükler, Akşitler. Doğru mu
8:28arkadaşlar? Tamam da bu bir kuruluş
8:30sıralaması değil ki. Bu karışık.
8:32Mısır'da kurulan Türk İslam
8:33Devletlerinin karışık sıralaması. Bir
8:35gün gelir ÖSYM dört devleti birden
8:39karıştırır. Tolunu, oğlu, IŞİP, Eyyüp
8:41Memlü karıştırır bunu. Sırala bakayım
8:43der. Senin aklına ne kalmış? Hep tema. E
8:46tema diye sırala bakım. Tolonlardan
8:48sonra Eyyübiler mi geliyor? Bak bak o
8:49zaman ben niye Eyyubileri işlemedim de
8:51arada işitleri işledim? Tema değil, tema
8:54değil. TM diye kodlanır. Eğer
8:56kodlayacaksan da ona da gerek yok. TM
8:58diye kodlama mı olur? Kodlamanın da bir
9:00şey akrosi olur yani. Tolunoğlu İşidi,
9:03Eyyüp, Mevi TM. Böyle bir kodlamada
9:06gerek yok arkadaşlar. Şunu anlatmıyoruz.
9:08Kodlamalar sınavda aklınıza
9:11gelmeyebilir. O yüzden lütfen dikkat
9:12edin. Bu birincisi. İki, Eyyubilere
9:15geçmeden önce bir olaydan bahsedeceğim.
9:18Bakın, işçidiler denilen devletin
9:21Fatimiler son verecektir. Nazım,
9:22Fatimileri biliyorsun. Fatimiler Hazreti
9:25Fatma'nın soyundan geldiğini iddia
9:27ettiklerinden dolayı Şii karakterli bir
9:29devlettir. Dikkat. Bu Fatimiler o
9:32bölgede hüküm sürerken haç seferleri
9:34başlıyor. 1. Ha ha seferi. Sizler de
9:36biliyorsunuz ki 1. Haç seferi başarıya
9:38ulaşmıştır ve Avrupa'dan göç eden haçlı
9:41kitleleri Kudüs'e ulaşmıştır. Zaten
9:43amaçları Kudüs'tür. Zaten tek başarılı
9:45sefer ve tek amacına ulaşan sefer de
9:47zaten 1. Hadis seferidir. Dikkat
9:49Fatimiler şehri resmen teslim
9:51etmişlerdi. Savaşmamışlardı.
9:53Şehre giren haçlar ne Müslüman bıraktı
9:56ne Hristiyan ne Yahudi bıraktı. Sen de
9:58mi ne Yahudi bıraktı? Yahudileri
10:00kestiler.
10:03Bakmayın bunların şimdi dost
10:04olduklarına. Dost falan değil. Yahudi
10:05eline geçirse şimdiki ortak düşman,
10:07Müslüman. İki gün sonra ele geçse ilk
10:08keseceği adam gene Hristiyan. Siz
10:10bunları unuttular mı zannediyorsunuz?
10:11Eyvah! Hristiyan dünyası bozuldu. Ben
10:14hala anlatıyorum an gerçekten bozuldu.
10:16İste böyle dedi. L Hristiyanlar onlarda
10:19da bozuldu. Biz Müslümanlar
10:22ecik bozulmayan bunlar var. Bu Yahudi
10:24dedikleri gerçekten kendi inançlarına
10:26göre bozulmadan bahsediyorum. Herifler
10:27gerçekten bozulmamış şekilde gidiyorlar.
10:29Evet çok farklı sapkınlıkları var,
10:31bilmem neyi var ama bütün mesele
10:33itikadın ve inancın bozulması. Senin
10:36Fatimiler şehri teslim ettiler. Ne
10:39Müslüman bıraktı adamlar ne Yahudi. Sen
10:42Yahudinin bunu unuttuğunu mu
10:43zannediyorsun?
10:44Asla unutmadı. Ama her şeyin zamanı var.
10:47Şimdi orta dicen Müslüman. E görelim
10:49bakalım öyle mi olacak?
10:52Bu arada şunu da söyleyeyim. Fatimiler
10:54şehri teslim ettikten sonra Haçlı,
10:57Haçlılar Kudüs'te imparatorluklar
10:59kurdular. Yani ne demek istiyorum?
11:00Devlet kurdular yani orada. Abi tabii ki
11:03bu devlete sona erdiren bir adam olacak.
11:05Adam gibi adam. Doğru mu? Selahaddin
11:08Eyyubi hepimizin bildiği bir kişi. Ve bu
11:11kişinin önderliğinde Hıttin diye bir
11:14savaş yapılıyor. Hıttin. Duydun mu?
11:17Zaten savaşın ismini adamın ismiyle
11:20özdeştirin. Selahaddin Hııtdin. Zaten
11:23savaşın adıda Hııdin de değil. Haddin
11:25aslında. Selahaddin Haddin aynen
11:27arkadaşlar. Hııtdin savaşı yapılıyor.
11:29Öyle anlatalım. Bu savaş sonunda Kudüs'ü
11:32haçlılardan Selahaddin Eyyubi geri
11:35alıyor. Bak büyük olay. Kudüs'ü
11:39haçlıların elinden geri alıyor. E bu
11:43olay inanılmaz bir olay ya. Zaten bu da
11:45diğer baş seferine sebep olacak. Çünkü
11:47adamların zaten amacını sen elinden
11:49almışsın. Peki Selahaddin Eyyubi'nin
11:51kurmuş olduğu bu devletler özellikle
11:52bizim Kıpçak Türkleri de inanılmaz dedi
11:54ordu kademelerinde yaralıyor. Birçok
11:56tabii ki övgü Selahaddin Eyyubi'ye
11:58yapılmıştır. Selahadtin Eyyubi'nin
12:00özellikle değerli arkadaşlarım
12:03o dönemi ve o dönemden sonra yaşayanlar
12:05işte İslam'ın saf kahramanı olarak
12:07nitelendirenler var. Efendim şarkın en
12:09sevgili sultanı derler mesela. Onun için
12:12ne derler der buyur sen anlat söyle
12:16kardeşim. Hadi hadi hadi. Allah hadi
12:19lütf lütfen. O kadar istedin. Hadi gel
12:21gel ya. Gel hadi gel lan
12:26>> gel. Ne istiyorsun? Söyle.
12:28>> Söyleyor vazgeç.
12:29>> Vazgeçti de.
12:31Ne deniliyor? Hadimül Haremeyin mi?
12:33Hadimül Haremeyin deniliyor. Mekke ile
12:35Medine'nin hizmetçisi gibi bir tabiri
12:37ilk kullanan kişi oluyor değerli
12:39arkadaşlar. Yani aslında kutsal
12:40kentlerin koruyucusu gibi. Çünkü Kudüs'ü
12:42aldığından dolayı Kudüs niye önemlidir?
12:45Kudüs Hz. İsa'nın doğduğu Beytül Makdis
12:47diye nitelendirilen yine eee Peygamber
12:50Efendimizin miraca çıktığı yer kabul
12:52edilen birçok peygamberin doğum yeridir
12:55Kudüs. O yüzden de tabii ki baktığın
12:57zaman üç semavi dinin hem Haz İsa
12:59açısından hem eee Yahudilik açısından
13:02hem de İslamiyet çok önemli bir bölge
13:05aslında. Bu bölgenin baktığınız zaman
13:07gerçekten hani Kudüs eee şu an
13:10itibariyle Gazze'den sonraki en büyük
13:12dünyanın sorunu olacak. Şimdi Gazi bu
13:14işin en ufak kısmı yani en ufak kısmında
13:17bile bunlar yaşanıyor. Görüyorsunuz açlı
13:18sefareti insanların ama bunun sonu öyle
13:21olmayacak. Yani Mescid-i Aksa yıkılıp
13:24Siyon tepesine o Siyonizm kelimesinin
13:26nereden geldiklerini falan bilmeniz
13:28lazım. Düşmanı tanımadan lanetlemeyle bu
13:30iş olmaz arkadaşlar. Ya lanet lanet
13:33lanet lanet. Hep lanet. Hep İsrail'in
13:36geçen bir protesto gösterisi yaptı.
13:38İzliyorum şimdi. Evet protesto
13:41gösterileri değerlidir ama protesto
13:43gösterileri cıvıklığa yol açmaması
13:45lazım. Netanyahu'nun makedini
13:47parçalıyor. Hepsi birden gülüyor. Ya
13:48niye gülüyorsunuz kardeşim ya? Bir şey
13:51yapıyorsunuz siz ciddi bir şey
13:52yapamıyyorunuz mu şu hayatta ya? Yani
13:54gerçekten yazık ya. Gerçekten yazık.
13:58Boykotu zaten beceremiyoruz. Niye
14:00beceremiyoruz? Çünkü yerine koyacak adam
14:03akıllı Türkmenşeli veya farklı
14:06ülkelerden gelen şeyleri kullanmıyoruz.
14:08Alışkanlıkları var tabii. Cumhuriyetin
14:10de alışkanlıkları var. 50 yıldır
14:11alışkanlıkları var kardeşim. Aynı
14:13deterjanı kullanma, aynı bulaşık
14:15deterjanı. Doğru mu kardeşim? Öyle kolay
14:16olmuyor. İnsanlar ha insanlarımız gene
14:19buna uyan çok kişi olmuştur ama eee
14:23maalesef ki gidip en sona tekrar
14:25dayanamayıp alınan alınması gereken veya
14:28yenilmesi gereken şeyler yeniliyor. Bu
14:30da bir gerçek arkadaşlar. Yani onların
14:34ürettiği kolayı bakkaldan satınarak
14:36dökmenin ne bir faydası var bana bir
14:38anlatsın. Mesele onu zaten almamak.
14:41Ama biz boykot işini beceremiyoruz
14:43arkadaşlar. Bu böyle bir şey değil.
14:45boyktu boykutu değil. Yani bugün Kudüs
14:49için sosyal medyaya tıkılan insanlar
14:53tarafın yani insanlar oluşturur. Bu
14:55bakın sosyal medya devletlerin
14:56desteklediği bir şeydir. İnsan sokağa
14:58çıkmaz bir kere. Sadece ne yapar? Sosyal
15:01medyadan yazar. Zaten amaçlanan da
15:03budur. İsrail meselesine biraz farklı
15:04gözden bakmak lazım. Biz acaba
15:08Müslümanlar olarak Selahaddin Eyyubi'nin
15:10çocukları, torunları olarak acaba
15:14bilerek ve isteyerek sadece sosyal
15:16medyadan tepki gösterilmesini mi
15:18isteniyor acaba bizden? Yani sokaklara
15:20çıkılma, ablukayı delme, bunlar
15:23faaliyetler. Cihat olayının tamamen
15:25Müslümanlar tarafından unutulması
15:26sağlanıp sadece tepkinizi sosyal
15:29medyadan mı veriyor acaba? Ben bu işe bu
15:32gözle bakıyorum. Yani bu işin eee yani
15:36telefon bağımlılığı ile beraber sosyal
15:38medya bağımlılığı ve sosyal medyadaki
15:41görüntülerin artık üst üste üste üste
15:43gelmesiyle beraber insanlarımızın
15:45duyarsızlaştığını görüyorum. Dünyanın
15:48her tarafından açlık görüntüleri gelirse
15:50arkadaşlar artık önemsemezsiniz.
15:53Bu bir gerçek.
15:54Bazıları biliyorsunuz ki izleyemiyor
15:56görüntüleri zaten hemen geçiyor. Yani
15:59demek istedim biraz İsrail meselesi
16:01dünyanın gözü önünde yapılan bir mesele
16:04de olsa aslında tüm mesele dünyadaki
16:07diğer tepki veren insanları sokaktan
16:09alıp koymak veya boykottan haricindeki
16:12ileri sayfalara veya ileri eee
16:17ilerlemesine yani insanların ya biz bu
16:19insanları kurtarmamız lazım
16:21gerekçesinden uzaklaşmasına sebep
16:22oluyor. Ne yapıyor? Sosyal medyada
16:24yazıyor. Her gün görüyorum. Allah'ın
16:26lanet dediği kavim. Ya Allah'ın lanet
16:28dediği kavim de kardeşim. Allah lanet
16:30dedi de bize de bir şey bıraktı değil
16:31mi? Ya Rabbimiz yani şu beynimizi
16:35kullanmakla alakalı kaç tane ayet
16:38indirmiş?
16:39Biz sosyal medyadan Evet. imkanınız
16:43yoksa ben anlıyorum Hazreti Ali'nin çok
16:44ünlü bir sözü vardır. Yani bir zulmü
16:46engellemiyorsanız en azından duyurun.
16:48Bak oraya kadar kabul. Acaba biz zulmü
16:51engelleyemiyor muyuz? Ben bu tarafına
16:54bakıyorum. Yani bir Selahaddin Eyyü
16:55elbet bir daha gelmeyecek. Doğru mu
16:57Nazım? Selahaddin Eyyübi gibi adamlar
16:59dünya tarihlerinde niye bir kere işlen
17:01işte bir kere bir kere gelebilirler. Bir
17:03daha bir daha gelmiyor böyle adamlar
17:05böyle. O yüzden bu meselelerde önce
17:07Allah devlet büyüklerine feraset versin
17:10kardeşim. Her zaman dönüm bu halkların
17:12işi değil bu. Halkın falan işi değil.
17:14Halkla falan olacak iş değil bu
17:16arkadaşlar. Olmaz. Kendi kendinizi avut
17:18durdurursunuz.
17:20güçten anlayan gücü görmesi lazım. Yoksa
17:23olmuyor ki adam seni şurada gözünün
17:25önünde deniz deniz kıyısına değerli
17:28arkadaşlar şey yapmış. Ne derler ona? Aş
17:32telefon kardeşim.
17:40Deniz kıyısına hapsetmiş seni. E oradan
17:43dünyayı canlı izletiyor. Ya böyle bir
17:44şey olur mu ya? Yani bu meselenin zamanı
17:46çağdaşlık ve dünya tarihinde ama
17:48meselenin özüne gelebilmek amacıyla
17:49konuşuyor. Kudüs gibi bir adam, Kudüs
17:52gibi bir yeri Selahaddin Eyyubi'nin
17:54bugün almasını, o gün almasıyla bugün
17:56alması arasında düşünebiliyor musunuz?
17:57Hiçbir fark yok. O gün de zulüm vardı,
18:00bugün de vardı. Aletler değişti, taktik
18:03değişti, teknik değişti. Ama ben
18:05Filistin meselesini başından itibaren
18:08çok iyi okuyup bildiğim için bir tarihçi
18:11olarak acaba sanki yani 2,5 milyar
18:15Müslümanın gözünün bana göre 2,5 milyar
18:17Müslüman değil 3 milyar da Hristiyanın
18:19gözünden önüe oluyor. Yani baktığınız
18:20zaman bugün dostanları yarın göreceğim
18:23bakalım göreceğim. Bak bakalım nasıl
18:25birbirlerine giriyorlar. Çok kalmadı. O
18:28kadar söyleyeyim size. Bu işin böyle su
18:30götüreceğini falan düşünüyorsanız
18:32yanlıyorsunuz. Bir gün bir bakarsınız
18:34her şey bu ülkede değişiverir. Sabah bir
18:36uyanırsınız aman Allah'ım dersiniz. Ne
18:38oluyor? Ne oluyor? Burado doğu ya.
18:41Burayı Avrupa falan zannedenler var.
18:44Bura Ortadoğu arkadaşlar. Buradoğu her
18:46zaman söylüyorum. Evet. Tolunoğlu Yşit
18:49Eyyubi dediğimiz bu. Selahattin Eyyubi
18:51gibi bir tarihi kişiliğe sahip olmanın
18:54gururunu yaşıyoruz. Yine tabii ki
18:57Eyyübiler Devleti'ne Memlükler Devleti
18:59son verecek. Hepinizin Milli Memlükler
19:01Devleti diğer adı el devlet il Türkiye,
19:03Türkiye devleti aslında kelime manası
19:06memlün köle kölemen anlamında kullanılan
19:08bir kelimedir. Eee, Memlüklerin biraz
19:10daha farklı bir yönü var. Mısır'da
19:12kurulduktan sonra Aybek kuruyor
19:13biliyorsunuz ama bunun bir özelliği var.
19:15Veraset sistemleri değişik. Nasıl
19:17değişik hocam? Bir, birinci veraset
19:19sistemi bizde nasıl kut anlayışından
19:21dolayı biliyorsun babadan oğula, o
19:23amcaya, dayıya, teyze, erkeğe geçiyor.
19:25Bunlarda kut yok. Şu anlamda kut yok.
19:27isteyen bir komutan. Onlara emir adı
19:30veriyorlar. Emir adı verilen herhangi
19:32bir komutan da gidip herhangi bir
19:33şekilde baskı yapıp hükümdarlığı ele
19:35geçirebilir. O yüzden çıkan sınav
19:37sorusuna dikkat edelim. Osmanlı Devleti
19:39600 yılda 36 padişah değiştirirken
19:41atıyorum Memlükler sallıyorum 250 senede
19:4435 padişah değiştirmiş. Gene aynı bak
19:46biri 250 yıl biri 600 yıl. Sebep ne?
19:50Sebep bir düzensiz düzenli veraset
19:52anlayışı yok. Ne demek bu? Babadan oğula
19:54geçen bir sistem yok ki bunlarda.
19:56Herhangi emir adı verilen bir komutan
19:58baştakini indirebilir. O zaman ordu
20:00gücüne sahip olabilmek diğerini
20:02indirebilmek de büyük bir etken olacak.
20:04Değerli arkadaşlarım, Memlükler Devleti
20:06ile alakalı en önemli bilmemiz
20:08gerekenlerden bir tanesi de Abbasiler
20:10Devleti yıkıldıktan sonra Abbasi
20:11halifesinin Memlüklere sığınması. Artık
20:14Memlüklerde halife ayrı, sultan ayrı.
20:18Nazım halife ayrı, sultan ayrı. Bizdeki
20:21gibi değil. Orada sultan yani Memlük
20:24sultanı Abbasilerden gelen halifeliği
20:26sadece dini otoritörü olarak kabul
20:28etmişti. Sultanlığı gene kim yapıyor?
20:30Sultan. Ama Yavuz öyle mi yaptı? Yavuz
20:32Bemlük Devletine son verdikten sonra
20:34halifeden yetkiyi kendi üzerine aldı.
20:36Hem dini hem siyasi otorite yani
20:39saltanat dediğimiz babadan oğula geçmek
20:41sistemiyle halifeliği aynı bünyede
20:43topladı. Osmanlı'nın halifelik
20:45konusundaki şeyden farkı budur.
20:48Memlüklerden farkı budur. Memlükler
20:50halifeyi sadece koruma amaçlıdır. Devam
20:52ediyorum. Devam ediyorum. Mesela
20:56Memlüklerin dünyada bana göre en önemli
20:57olaylarından bir tanesi Moğolları iki
21:00kere durdurmasıdır. 1260 değerli
21:03arkadaşlarım Ayin Calut 1277 Elbistan
21:06savaşlarını durdurmuştur. Mesela
21:07Moğolları dünya tarihinde durdurmak
21:09kolay mı? iki savaşta da yenmiştir. O
21:11yüzden Memlükler Devleti ile alakalı
21:14bileceklerimiz de hemen hemen bunlardır
21:15değerli arkadaşlar. Şimdi onları bir
21:17yazalım lazım. Tolun oğulları diyoruz ve
21:22şöyle ikisi de mavi
21:24ya da siyah mı bana mı diyor? Yaz
21:26bakalım. Başla.
21:29Mısır'da kurulan ilk Türk İslam
21:32devletidir.
21:34İlk Türk İslam devletidir. Evet. Dolunay
21:40>> Tolun Dolunay demektir.
21:46Var mı
21:48>> kurucusu? Kimmiş? Tolun oğlu Ahmet. Bu
21:51bir vali
21:53Ahmet'tir. Evet.
21:57En parlak zamanı
22:03huma
22:06>> revey
22:08zamanında yaşanmıştır.
22:12Evet.
22:14>> Bir tevaif mülük devlettir. Dediğim gibi
22:16ufak devletlere o isim veriyordu. Bir
22:19tevaif mülük devletidir. Evet.
22:24Maristan adı verilen hastaneler inşa
22:26etmişlerdir.
22:28Maristan adı verilen hastaneler inşa
22:31etmişlerdir.
22:35Evet. Bu bu yani bu bu dediğimiz tololar
22:37yani. Evet. Işidler.
22:40>> Evet. Işidin kelime manası ne demekmiş?
22:42Prens demekmiş. Evet.
22:45Mısır'da kurulan ikinci Türk İslam
22:48devletidir.
22:51Türk İslam devletir. Bir peşit alayım.
22:56Şöle kalem akıyor da.
22:59Nazım al, Nazım. Nazım al. Hadi hızlı
23:01Nazım. Nazım bugün uyuyor. Of.
23:05>> Evet. Saat kaçta kalktın sen?
23:08>> Çocuklar ümmiyor ki bizim.
23:11Bizim oğlan daha 70 günlük. Evet, devam
23:13ediyoruz. 2
23:16>> kurucusu Muhammed bin Togaç'tır.
23:20Muhammed bin Togaç. Devam.
23:25>> Tevaif-i Mülk devlettir.
23:28Evet.
23:31>> Hicaz bölgesine sahip ol. Hicazdan
23:34kastedimiz Mekke, Medine, Tayip ve
23:36Hayber'e Hicaz denir arkadaşlar. Hicaz
23:39bölgesine egemen olan ilk Türk İslam
23:43devletidir. İlk Türk İslam devletidir.
23:46Evet.
23:48>> Fatimiler tarafından varlıkları sona
23:50erdirmiştir. Fatimiler son vermiştir.
23:55Not
23:59>> Hicaz bölgesine sahip olmasından dolayı.
24:04Evet.
24:06Muhammed bin Togaca
24:13nur yüzü. Evet.
24:17>> Güneş gibi
24:19parlak anlamında.
24:22Evet. Akşit unvanı verilmiştir
24:25arkadaşlar. Akşit unvanı verilmiştir.
24:27Olay bu. Evet. Geldik Eyyubilere.
24:31Evet.
24:36Nazım
24:38>> o ne ya? Kendi kendine konuşuyorsun
24:39oğlum. Biraz canlan. Sen böyle olursan
24:42YouTube'daki ne yapacak? Aman
24:45>> neymişsin lan sen?
24:48Evet Nazım gerçekten uyuyor arkadaşlar
24:51ayakta. Hadi Nazım. Hadi.
24:54>> Evet.
24:55>> Ortadoğu ve
24:57>> Ortadoğu, Yemen,
25:00>> Hicaz
25:02>> ve Kuzey Afrika'da varlık gösterdi.
25:03Devam.
25:06>> Kurucusu Selahaddin Eyyub'dir.
25:10Selahaddin
25:11Eyyubi'dir.
25:14Evet.
25:17>> Hııtdin
25:18savaşı ile haçları mağlup etti. Değerli
25:21arkadaşlarım, hacları mağlup ederek
25:26Kudüs'ü geri aldı. Kudüs'ü geri aldı.
25:31Evet.
25:35Hadimüül Haremeyn.
25:40Eyn Bu arada öğrenelim. Eyn iki demektir
25:43arkadaşlar. Örnek memleketeyn ne demek?
25:46İki memleket efrak ve Boğda. Var mı
25:48biten başka? Bahreyn ne demek? Bah deniz
25:51iki deniz yani
25:52>> Irak eyn iki Irak demek bu eyn iki
25:55anlamında tamam haram. Haram bölgeleri.
25:58Mekke ile Medine. Hadimül hademe
26:00hizmetçi.
26:02Yavuz ileride eee Mısır'ı fethettiğinde
26:06aynı mantık ona da olacak. Ona da hadi
26:08müül değerli arkadaşlar sahip anlamında
26:11sanki Mekke Medine'nin sahibi anlamında
26:13bir kelime konulacak başta unvan olarak
26:15Yavuz kabul etmeyecek. Biz kimiz ki
26:17diyecek Mekke Medine'nin sahibi ben
26:19böyle bir unvanı kabul etmiyorum diyerek
26:21Selahaddin Eyyüb'in unvanını alacak.
26:22Yani yine hadimül şerifeyn e unvanını
26:25alacak değerli arkadaşlar. Yani biz
26:27Mekke Medine'nin sahibi olamayız. Biz
26:28Mekke Medine'nin anca hizmetkarı oluruz
26:31diye. Evet. Hadi Münar Bey başka
26:33İslam'ın saf kahramanı unvanı veriliyor.
26:35Doğru mu? Başka hangi unvan veriliyor?
26:40>> Şarkın en sevgili sultanı.
26:44en sevgili sultanı unvanlarını
26:48almıştır. Cennetin Krallığı diye bir
26:50film var. İzlemek isteyen arkadaşlar
26:52izleyebilir. Oradaki adam Saladin olarak
26:55geçer değerli arkadaşlar. Selahaddin
26:56Eyyubi. Geldik buraya. Memlükler başla
26:59bakalım.
27:02>> Mısır'da kurulmuş
27:05Suriye ve Hicaz bölgesinde hüküm
27:08sürmüştur. Hicaz bölgesinde hüküm sürdü.
27:12Devam.
27:13manası
27:15>> kelime manası
27:18köle
27:20veya kölemen demiş. İki defa sınav
27:22sorusu olmuştur arkadaşlar. Dikkat zaten
27:24işaretlemede göreceksin.
27:26>> Bu mu kurucusu? Aybek'tir. Evet.
27:33veraset sistemi
27:35diğer Türk devletlerinden farklıdır.
27:37Sizler de biliyorsunuz ki emir adı
27:39verilen komutanlar da başa geçiyor.
27:41Devletlerinden farklı. Evet.
27:45>> Resmi dilleri değerli arkadaşlar Türkçe
27:48ve Arapçadır. Bir dönem Türkçe de
27:49kullanıyor onu da söyleyeyim. Arapçadır.
27:52Evet.
27:56>> Halifeliği korumuşlardır. Doğru mu?
27:59Evet.
28:041260 ve 1277.
28:07Yani bunlar hangi savaşlar? Aynut, doğru
28:10mu? Ve Elbistan savaşları kastediliyor.
28:13Moğolları mağlup etmişlerdir.
28:15Savaşlarında
28:17Moğolları mağlup etmişlerdir.
28:21Moğolları mağlup etmişlerdir. Evet. Var
28:25mı başka?
28:27>> Evet. 1516
28:29Merci Daabık. Bunları tabii ki Yavuz
28:31Sultan Selim yapacak ve 1517
28:34Ridaniye savaşları sonucunda yıkılmıştı.
28:36Tabii ki en son savaş kabul edilen
28:38Ridaniyedir. Ridaniye savaşı sonucu
28:41yıkıldı. Burada size söylemek
28:43istediğimiz bir önemli olay var. Neden?
28:46Özellikle şu tevafi-i Mülk Devleti
28:48dediğimiz devletler kısa süreli
28:49olmuştur. Bir kere daha söylüyorum.
28:52Tolunoğlu
28:54ve İşidlerin
28:58kısa ömürlü olmasında
29:00kısa ömürlü olmasında yöneticilerin Türk
29:06doğru mu Nazım?
29:08Yöneticilerin Türk halkının Arap olması
29:13etkili olmuştur. Yani devlet millet
29:15bütünlüğünün sağlanamaması etkili
29:17olmuştur.
29:18Bunu da yeri gelmişken sizlere
29:21söyleyelim değerli arkadaşlar. Var mı
29:22sıkıntımız? Bu birinci kısım. Buradan
29:25soru geliyor mu? Evet. 7 senede bir
29:28geliyor ama işte o genelde o 7 sene
29:30kesin size gelir. Bu işler böyle olur.
29:32Hani hocam bir sınava giriyorum hiç
29:34sorulmayan sorular bana geliyor. Ya
29:36Karahanlı Gaznel'i büyük Selçi aşıp da
29:38normalde buradan soru bile sorulmaması
29:39lazım da işte bazen sonuçta aday sayısı
29:42çok fazla. Biraz daha detaya girdiği
29:44seneler oluyor. Bu senelerde hangi
29:45seneler oluyor? Genelde çifti seneler
29:48oluyor değerli arkadaşlar. Şimdi gelelim
29:50Anadolu'da kurulanlara. Bir önce
29:51Anadolu'da kurulması için Anadolu'ya bir
29:53girmemiz lazım. Anadolu'ya biz ne zaman
29:56girdik ya? Hatırla bakayım. 1071 Mala
29:59Savaşı'nda Sultan Alparsan savaşta
30:01yararlık gösteren tüm komutanları
30:02çadırda toplayıp ben bundan sonra kılıç
30:05hakkı olarak Fetheden'nin Malı
30:07Fetheden'e aittir anlayışıyla gidin
30:08Anadolu'ya Bizans'ın şehirlerini alın
30:10demedi mi? Bunlar da gitti o şehirleri
30:13almaya başladı ve Anadolu'da 5 küçük, 5
30:16büyük şeklinde 10 adet ne kurulmuştur
30:19arkadaşlar? Şey beylik veya devlet
30:21kurulu. Bunlara da beylik demek mi
30:23doğru? Devlet demek mi doğru? O da bir
30:26garip de bakar mısın yani şu tarihe?
30:281072'den 1200'e kadar beylik mi olur ya?
30:31Ya da şuraya bakar mısın? 1102'den
30:341400'e 300 sene beylik mi olur?
30:36Allah'ını se yani çok mantıklı gelmiyor
30:40bana. Evet. Başkalarının bağımsızlarını
30:41da kendi bağımsız dönemleri de var
30:43çünkü. Ya o yüzden Türk milleti
30:46çok devlet kurmuş, çok devlet yıkılmış.
30:48Yani baktığınız zaman sürekli koy. Çünkü
30:50boylar federasyonuna yetiştiğin için
30:52sürekli bir boy o boyu terk edip başka
30:54bir yerde kendi devletini kurabiliyor.
30:56Arkadaşlar Sultan Alparsan 1071 Malatya
30:58Savaşı'ndan sonra Danışment Gazi'yi
31:00gönderiyor. Danışment Gazi'de nereye
31:02alıyor? Bakın, Sivas, Tokat ve bu
31:05bölgeleri aldıktan sonra da Amasya gibi
31:07bölgeleri o bölgede Danışment oğullarını
31:10veya kısaca danışmentlileri kuruyor.
31:12Tabii danışmentl bizim için en önemli
31:14olaylarından bir tanesi burada gelen
31:16sınav sorularının hepsinin he bak
31:18hepsinin söylüyorum kesinlikle
31:21bıraktıkları mimari eser soru. Şimdi
31:24sizlerle şu mimari eser meselesini bir
31:26halledelim. Biliyorsunuz ülkemiz mimari
31:29eser açısından dünyanın sayılı
31:31ülkelerinden biri. Ya denize gidiyorsun
31:34Antalya'ya önünde Side Antik Kentdeşim
31:37bu tarafa doğru gidiyorsun ne bileyim
31:40öbür tarafta bir antikent. Bak bunlar
31:42antik kentler dediklerimiz bize Roma'dan
31:44Bizans'tan miras. Eee e gidiyorsun
31:47kardeşim her yer eski cami, eski türbe,
31:50eski işte atıyorum eee imarethane, eski
31:53hastane, eski okul ya bunlar da
31:56cumhuriyet döneminden önceki hem Osmanlı
31:58hem Selçuklu hem de bu dönemden kalma.
32:01Şimdi Anadolu'ya ilk defa gelmedik mi
32:03biz? YouTube'dakiler biz Anadolu'ya daha
32:06yeni girdik değil mi? E bu adam
32:07Danışmento oğulları Anadolu'ya
32:09girdikleri zaman e bunlar Müslüman. E o
32:12zaman ne yapmaları bekledin? Her
32:13hepsinin hepsi hemen bir cami yapar.
32:15Ölünce türbe yapar. Eğer devlet büyüyse
32:18daha kümbet yapar. Demek istediğim şu
32:20artık bunlar ilk Türk İslam eserlerini
32:23Anadolu'da bırakan beş tanesidir.
32:27Beş büyük. Bir de beş küçük var. Ama
32:29genellikle şimdiye kadar ÖSYM 5 tane
32:31büyüğün dışına çıkmadı. Bu be tane
32:33büyüyü biz D SMA diye kodluyoruz. Hadi
32:36kodlayalım. D SM Smash'la başlayalım.
32:38Hadi Murat D SMAŞ'taki devletleri bir
32:40sayalım Muratçığım. Say bakayım Murat.
32:44>> Bravo. Harika okuyorsun.
32:46Danışman, Saltuk, Mengücek, Artuk, Çaka.
32:49Bir daha söylüyorum. Danışman, Saltuk,
32:51Mengücek, Artuk ve Çakad. E şimdi beş
32:55tane ha küçükleri de var.
32:57Diyarbakır'a gidiyorsun mesela.
32:59Diyarbakır'da Yaloğulları var. Yal.
33:01Doğru mu kardeşim? Bitlis'te mesela
33:04Dilmaç Bey tarafından kurulan
33:06Dilmağulları var mesela. Yani Ahlat'ta
33:09mesela kimler kurulmuş başkan? Ahlat'ta
33:11Çubukoğulları.
33:13Van'da mesela Ermen Şahlar, Ağlat Şahlar
33:16onlar kuruluyor. Doğru mu? Nazım oku
33:18bakayım oraya. Kim?
33:19>> Sökmenler.
33:20>> Sökmenler. Evet.
33:21>> Diyarbakır
33:22>> Yinaloğulları. Yaloğulları.
33:24>> Tamam. Harputta Çubuk oğullar oğul.
33:28>> Harput'ta ne? Çubuk oğulları. Evet.
33:30>> Efes'te tanrı vermiş
33:31>> mesela Efes'te de Tanrı vermiş. Ama bu
33:33beş küçüğü çok işlemiyoruz. Bizim için
33:36sorunun geleceği yer aha burası. Ama bu
33:39soru gelir mi? Tam 9 yıl olmuş. Bir kere
33:43daha söylüyorum. KPSS'de en son 9 yıl
33:47önce sorulan soruları gelenleri de
33:49söyleyeceğim size. Şimdi arkadaşlar soru
33:51gelme ihtimali en yüksek olan yerlerden
33:53birine geldiniz. haberin benim için bak
33:55ha dünyayla girdiniz hiç çıkmay daabilir
33:57ama sanki zamanı çok aştığını
34:01düşünüyorum bu konunun şimdiye kadar
34:03sorulması lazım gerektiğini düşünüyorum
34:05ya bu bağlamda soracaklar ya burayı ya
34:07da Anadolu Selçuk Devleti mimar eserden
34:09soracaklar önce biz şu Anadolu'da ilk
34:12eser bırakanlara bakalım. Danışment Gazi
34:15Sivas Tokat bölgesini ele aldıktan sonra
34:17günümüze Kayseri Ulu Cami'i bıraktı.
34:19Yine Tokat'ın Nikar ilçesinde Anadolu'da
34:22yapılan ilk medrese olan Yağıbasan
34:25Medresesi günümüze bırakmışlardı. Dikkat
34:27birçok medrese işledik. Mesela
34:29Karahanlar Semerkant Medresini açtı ama
34:30Semerkant Anadolu'da bir yer değil.
34:32Anadolu'da açılan ilk medrese Tokat'ın
34:35Niksar ilçesindeki Yağı Basasan
34:37Medresesidir. Nazımov öğretmen dersinde
34:41çocukları yarı yıl tatilinde Anadolu'da
34:43yapılan ilk medreseye götürme kararı
34:45almıştır. Buna göre Nazım öğretmen ve
34:47öğrencileri hangi şehre gitmek
34:49zorundadır? Tokat. Evet. Orada Niksar
34:51demezler. İli verirler. İl nere başkan?
34:54Tokat. Anlaştık mı mesela? Yani
34:56Yağıbasan Medresesi günümüze kalan
34:58önemli medreselerden bir tanesi.
34:59Kalıntısal anlamda söylüyorum değerli
35:01arkadaşlar. Mesela danışmentler e
35:04topraklarına giren haçlılarla büyük
35:05mücadele etmişlerdir. Mesela Anadolu Haç
35:07Devleti ile bir olup inanılmaz mücadele
35:09edeceklerdi. Hadi bir yazalım bakalım
35:11danışmanlar.
35:14>> Sivas, Tokat
35:16ve Malatya civarlarında
35:23Büyük Selçuklu Devleti Komutanı. Zaten
35:26bunların hepsi Büyük Selçuklu
35:27Devleti'nin komutanları devleti
35:29komutanı.
35:31Danışment Ahmet Gazi tarafından
35:33kurulmuştur. Danışment Ahmet Gazi
35:37tarafından kurulmuştur. Doğru mu
35:39kardeşim? Evet.
35:42>> Günümüze bakalım ne bırakmışlar. Kayseri
35:45Ulu Camii bırakmışlar. Başka?
35:49>> Yağı basan Medresesi. Buraya dikkat
35:50ettireceğim şimdi size. Bu çok sınavda
35:53dört defa 4 5 belki de sınav sorusu
35:56oldu. Buraya dikkat. Bunun bir önemi
35:58var. Bir kere bu hangi ilimizde? Niksar.
36:02Yani Niksar nereye bağlı? Tokat. Şimdi
36:05Yağıbasan Mensesi ile alakalı açtım.
36:07Anadolu'da kurulmuş
36:11ilk medresedir.
36:13İlk medresedir.
36:16Bu arada kalem bitti.
36:18>> Nerede? Al bakayım abi şunu.
36:24Bakalım bir. Evet. Yo yedek yok.
36:26Bunların hepsi şey mavi.
36:29Bu da mavi. Bu da mavi. Ben şu kırmızı
36:32mı acaba? Şey Evet. Bu da kırmızı
36:34kardeş. Siyah lazım bana.
36:38Var mı?
36:40Ver kardşim. Lazım.
36:45Evet.
36:47Devam edelim lazım. Başka ne
36:48söyleyebiliriz?
36:53>> Tamam. Yok burada yıldız. Evet.
36:57Yok. Şeyi de yazalım ama haçlara karşı
36:59mücadele etmişlerdi. Onu bir yazayım.
37:01Haçlara karşı başarılı şekilde mücadele
37:04ettiler.
37:06Mücadele etmişlerdir. Tabii bu devlete
37:08bakın kim son veriyor. Kurucusu evet
37:11BSD'nin bir komutanı da olsa Anadolu
37:14toprakların içindeyse ileride Anadolu
37:16Selçuklu Devlet dediğimiz Türkiye
37:18Selçuklu Devleti tarafından sona
37:19erdirilecek. Anadolu Selçuklu Devleti
37:23tarafından sona erdirilmişlerdir
37:26arkadaşlar.
37:29Evet, geldik Saltuklara. Nasıl biliriz
37:33saltukları ya? Bazı kaynaklara göre
37:35Anadolu'da kurulan ilk Türk İslam
37:37devletir. Bir daha söylüyorum. bazı
37:39kaynaklara göre çünkü kuruluş haline
37:40lütfen dikkat edin 1072 1071 malazgit
37:43Ebul Kasım tarafından Erzurum ve
37:45civarında kuruluyor. Yani Anadolu'da
37:47kurulan ilk Türk devletiin başkenti
37:49Erzurum'dur değerli arkadaşlarım öyle
37:51söyleyeyim size. Ve tabii ki Saltuklar
37:53bu bölgede özellikle Erzurum ve Erzincan
37:55bölgelerinde birçok eser
37:57bırakacaklardır. Onu baştan söyleyeyim.
37:59Mesela Kale Cami mesela üç Gümbetler.
38:04Doğru mu? Micingert Kalesi mesela.
38:06Efendim bakıyorsunuz
38:10ne türbesiydi?
38:12>> Mamatun türbesi. Mamatun onların bir
38:14hükümdarıdır mesela. Kadın bir hükümdar
38:16mesela. Anlatabiliyor muyum?
38:17>> Tepsi minare. Bak bunların hepsi
38:19Saltuklardan günümüze kalan Erzurum ve
38:20Erzincan'daki eserlelerdir. Saltuklular
38:23özellikle bölgedeki o zamanlar için
38:25Gürcü Ermenilerle büyük mücadele
38:27işlerine de girmişlerdi. Evet.
38:29Saltukları yazalım. Buyur.
38:32>> Erzurum
38:34ve çevresinde kurulmuştur. Evet.
38:39>> Evet.
38:41Anadolu'da kurulan
38:43ilk Türk İslam devletidir.
38:46İlk Türk İslam devleti. Öyle kabul
38:48edilir. Yani öyle söyleyeyim. Devleti
38:51olarak
38:53kabul edilir. Şimdi size ÖSYM'nin bir
38:55oyununu söyleyeceğim.
38:59Oyunu nasıl bozduğumu söyleyeceğim.
39:01Şimdi
39:03arkadaşlar sınava girdiniz. Sınavda
39:05genellikle bu tür sorular önce kurulduğu
39:08yeri verir. Malazgit'ten sonra olduğunu
39:11söyler. Ardından da günümüze
39:13bıraktıkları eserleri söyler ve eserlere
39:15bakarak senin bulmanı ister. Ama bir
39:17cümle söyler sonunda. Der ki işte
39:21Erzurum'da 1072 tarihinde Erzurum'da
39:23kurulan merkezi Erzurum olan işte
39:26günümüze Mamaatun türbesi, tepsi minare,
39:29üç gümbetler falan filan filan filan
39:31yazar. Bırakan hangi Türk İslam
39:35devletidir? Der. Bak beylik demez.
39:39Diyedebilir, demeye debilebilir. Onu
39:40anlatmak istiyorum. Şimdi öğrenci
39:43devletidir diyor ya. Bu çocuklara da
39:45bunlar yıllardan beri beylik diye
39:46öğretiliyor ya. Sonuç ne oluyor biliyor
39:48musun? Çocuğun kafa ulan bunlar beylik
39:51bunlar devlet değil diye devlet olan
39:53seçeneklere baktırıyor. Örnek A.
39:56Saltuklar, B Danışmentler C Türkiye
40:00Selçuklu Devleti, D) Büyük Selçuklu
40:02Devleti, E Osmanlı Devleti. Şimdi çocuk
40:04ne yapıyor biliyor musun? Ulan yukarıda
40:05devlet yazıyor. Biz bunu ne öğrendik?
40:07Beylik. O zaman ben yapıştırayım üçünden
40:09birini. BS'de, Osmanlı ve Türkiye
40:12Selçuklu. Bu hataya düşmeyin. Sınavda
40:15size beylik demek zorunda değil ki bana
40:18göre beylik değil. Evet. Kural olurken
40:19beylik. Ama baktığınız zaman arkadaşlar
40:21bir devletleşme süreci var. Adamların
40:23ordusu var, bayrağı var, onu var, bu
40:25bilmiyorum. Bunlara beylik demek ne
40:26kadar doğru? Ama genellikle eee en son
40:29çıkan bir sınav sorusunu söyleyeceğim. O
40:31zaman anlayacaksınız beni. Artuklara
40:33gelince anlatacağım onu. Bir sınav
40:35sorusunda beylik demedi. Zaten beylik
40:37demediği için bütün millet gitti.
40:39Türkiye Selçukleti işareti. Tabii bizim
40:41öğrencilerimiz onu yer mi? Biz
40:42anlatıyoruz. Onlar dedi ki vay Ramazan
40:45hoca demişti bunu. Oyun oynuyor bize
40:47oradaki profesör. O yüzden biz ne
40:49yapalım? İşaretleyelim dedi. Anlaştık
40:51mı? Evet. Günümüze neler bıraktık? Kale
40:53cami. Kale cami. Evet.
40:56>> Tepsi minare. Evet.
40:59>> Üç kümbetler.
41:01Bak kümbet mimarisi. Görüyor musun
41:03kardeşim? Devam.
41:05>> Mama hatun
41:08türbesi.
41:09Bu da kadına verilen önemi gösteriyor
41:11mu? Evet. Devam.
41:13>> Micingert Kalesi. Arkadaşlarım bunlar
41:16günümüze kalan eserleridir. Yine bakın
41:18hangi devlet tarafından son
41:20veriliyorlarına. Anadolu Selçuklu
41:23Devleti tarafından sona erdirilmişlerdir
41:27arkadaşlar. Bunu da yeri gelmişken
41:28söyleyelim.
41:31Evet, buraya doğru kaydırabiliyor muyuz?
41:33Şimdi böyle devam edeceğiz. Evet, biz
41:36hemen şöyle biz bunu çekerken kameramız
41:39da kaysın değerli arkadaşlarım. Oradan
41:41devam edelim.
41:44Evet, geldik mengücecklere. Tabii ki
41:46Türk İslam devletleri arasında bana göre
41:48en önemlilerinden bir tanesi. Çünkü
41:49bıraktığı bir mimari eser var ki
41:51inanılmaz derecede yani tabii Mengücük
41:54Gazi tarafından kuruluyor. Divri ve
41:55Erzincan civarlarına. Bu arada Divri
41:57isten Erzincan'a bağlı. Şu an Sivas'a
41:58bağlıdır. Onu da söyleyeyim. Zaten
42:00Sivas'ın en uzak ilçelerinden bir
42:02tanesi. Hele bize kardeşim sen Sivasın.
42:05Divri Ulu Camiye'ye gittin mi hiç?
42:07>> He
42:09>> ha. Sen Divrilisin bir de. E tamam sen
42:11Divrulu Cami'i biliyorsun o zaman.
42:13Gittin mi hiç
42:14>> dışarıdan baktık diyordun. Nasip olmadı
42:16diyor.
42:19Divri Cami'ye gitmedin mi ya Murat?
42:21Kurban olayım. Dünyanın sayılı
42:22eserlerinden bir tanesi. Taç kapısı,
42:24portalı. He
42:26>> çok küçükken. Tamam bir daha sana
42:28beraber gidelim. Divri Cami'de çekim
42:30yapacağız çünkü o drone çekimi lazım.
42:32Bir de Divriu Cami'nin bir özelliği var.
42:34Belirli bir güneş Murat bak iyi dinle
42:37burayı. Bir yan tarafında böyle bir
42:40Kur'an-ı Kerim şöyle bir açık kitap var.
42:43Şimdi gölge eee bir insan sülüyetine
42:46dönüşüyor. Bir Kur'an okuyormuş gibi. O
42:48gölge güneş gittikçe eğiliyor. Böyle
42:51aynı rükye secdeye gider gibi eğiliyor.
42:54İnanılmaz bir görüntü. Divri Ulu Cami
42:57tabii ki bugün itibariyle her zaman
42:59sınavda soru olarak da gelebilecek eee
43:02bir kapasiteye sahip. Evet Nazım.
43:04Divrulu Cami'n kim korur?
43:07>> Allah korur dedin ve cevap UNESCO'ydu.
43:10Evet. Bir daha soralım. Kim korur?
43:11UNESCO
43:12>> Allah korur diyoruz ve böylelikle bu
43:14ikilem içinden çıkam. Evet. UNESCO
43:17tarafından koruma altına alınan
43:18eserlerimizin ilkidir bu arada. Yani ilk
43:21defa UNESCO'ya giren eserimiz Divri Ulu
43:23Camidir. 1985'ten beri bu devam ediyor
43:26değerli arkadaşlar. Neredeyse kaç sene
43:27olmuş? 40 yıldan beri UNESCO'da. Şimdi
43:30UNESCO kuruduğu zaman biraz farklı
43:31oluyor. Çünkü oraya çivi yapamıyorsun.
43:33Yanına yapı yapamıyorsun. Çünkü o
43:35silüyeti şimdi bir şey var orada. Onu
43:36bozarsan ne anlamı kalır? Hiçbir anlamı
43:39kalmaz. Mengüceklere dikkat. Peki
43:41yücekler, özellikle Erzincan ve e
43:44çevresindeki depremlerden dolayı 1921
43:46depremi var, 39 depremleri var. Günümüze
43:49ne olmamıştır? Eserleri çok kalmamıştır.
43:51Dikkat edin. Kalan eserini Erzincan
43:53bölgesinin çok uzağında, Sivas'ın da çok
43:56uzağında olan bir bölge. Divri'deki
43:58Divri Ulu Cami ayaktadır değerli
44:00arkadaşlar. Bakalım. Hadi başlayalım.
44:06Lazım
44:10>> Erzincan'da
44:12mengücük. Aslında da mengücek diyoruz.
44:15Küçük demek biliyor musun? Mengü edebi
44:17demek ya. Edebicik.
44:19Edebicik. Y mengü gerçekten kelime
44:21manası edebi demek. Sonsuz. Sonsuzcuk.
44:24Edebicik anlamına gelen bir kelimedir.
44:26Mengücük. Evet. Evet.
44:27>> Evet. Mengücek gazi tarafından
44:29kurulmuştur.
44:34kurulmuştur.
44:36Devam edelim.
44:39>> Divri Ulu Cami
44:421985'ten
44:44beri
44:46UNESCO tarafından koruma altındadır.
44:50Taraf koruma altındadır.
44:56Bir saniye şu kalemi bir alım.
44:59Devam edelim. lazım.
45:01>> 192
45:03>> 1921 ve 1939
45:06Erzincan depremleri yüzünden Erzincan
45:10depremleri yüzünden günümüze çok eseri
45:13kalmamıştır. Günümüze çok eseri
45:19kalmamıştır. Onu da söyleyelim.
45:22Bir sınavda geldi. Muvaffakedin
45:24Abdüllatif. Özellikle o dönemin önemli
45:27bilim insanlarından bir tanesi de yine
45:29Mengüceklerdir. Yaz kardeşim söyle.
45:32>> Fizik ve tıp alimi. Söyle bakalım.
45:38Muffak dün Abdüllatif.
45:43Abdüllatif
45:45Erzincan Sarayıa bilime hizmet etmiştir.
45:48Erzincan Sarayıa bilime hizmet etmiştir.
45:52Bu ne demek? Demek ki bilim insanları
45:54devletler tarafından korunup kollanmış
45:56ve bilimsel gelişmelere devlet
45:57yöneticileri tarafından destek verilmiş.
45:59Adam sarayda ağırlıyor sonuçta. Bilime
46:02destek vermiştir. Herkes gibi. Yani bu
46:05beyliklerin hepsinin sonu gibi. Hangi
46:07devlet tarafından son veriliyor? Anadolu
46:10Selçuklu Devleti tarafından
46:13devleti tarafından varlığına son
46:15verilmiştir. Varlığına son verilmiştir.
46:19Şimdi birazdan size bambaşka bir şey
46:21anlatacağım.
46:23Gelelim Artuklara. A Artuk Bey hocam
46:27kahvesini içiyor lıkır lıkır içen tabii.
46:30Çünkü Artuk Bey değerli arkadaşlarım o
46:32bölgede özellikle kahve alanında çok
46:34tanınan bir firma. Artık Bey tarafından
46:38Anadolu'da üç şube gibi kuruldu. Üç şube
46:41ne demek? Yani aynı anda ü tane farklı
46:45yere egemen oldular. Üç farklı kişi
46:46tarafından. Normal kurs Artuk Bey de üç
46:48tane farklı yerde hüküm sürdüler.
46:50Nereler bunlar peki? Nerelerde kardeşim?
46:53>> Evet.
46:55>> Harput.
46:56>> Mardin. Yani senin Mardin dediğin Harput
46:59yani Elazığ ve neresidir değerli
47:01arkadaşlarım? Hasan Keyf. Hasan Keyf
47:03neresi? Nereye bağlı? Batman'a. Yani
47:05aslında coğrafi olarak Diyarbakır'dan
47:07tutum ta Batman, Hasan Keyf'e kadar
47:10varlıklarını üç şube şekline
47:11sürdürmüşlerdir ve günümüze gerçekten
47:14çok büyük eserler bıraktılar. Bu arada
47:16şu Hasan Kef muhabbetini de biraz ben
47:17bir anlatayım arkadaşlarım. Şimdi Evet.
47:20Hasan Kef Artuklular demek çok doğru
47:22değil. Şimdi neden doğru değil? Eee
47:25Hasan Kef denilen bölge
47:28birden fazla devletin eklemesiyle
47:32oluşmuş bir yerdir. Bugün biliyorsunuz
47:34ki bir baraj geçtiğinden dolayı üst
47:35kısma taşındı. Oradaki türbeler taşındı.
47:37Zeynel abidin falan türbeleri. Ben en
47:39son taşınma işleminde gittim. Kendi
47:40gözlerimde de o taşınmayı gördüm. Ama
47:43şunu da söylemek lazım. Mesela nasip ya
47:45baraj geçmek istiyor oradan geçiyor
47:47yani. Ama şunu söylemek lazım. Hasan Kef
47:50direkt birinin demek doğru. Mesela
47:52Eyyubiler geliyor. Eyyubiler Hasan Keyfi
47:53başkent yapıyor bir dönem ve Eyyubiler
47:55Hasan Keyf'i gerçekten inanılmaz
47:57güçlendiriyorlar ve inanılmaz dere oraya
47:59yatırım yapıyorlar. Yani sadece Artuklar
48:01demek de doğru değil. Ama orada kalıntı
48:04olarak Artukların kalıntıları var mı?
48:06Evet onu söyleyebiliriz. Ama bana
48:09>> Artuklularla ilgili gelecek sorularda
48:11kesinlikle kesinlikle bak burayı
48:13söylüyorum bir eseri vermeden
48:15soramazlar. O da Malabadi köprüsü.
48:18Biliyorsun değil mi? Malabadi köprüsünün
48:20şarkısı bile var. Söyle Murat bakın
48:21Malabadi köprüsü şarkısı.
48:26Hatırlamıyor musun? Malabadi köprüsü
48:29kim söylüyordu ya? Kıraç mı söylüyordu?
48:31Kıraç söylüyordu ya. Ya da ben mi yanlış
48:33hatırlıyorum bilmiyorum. Sor yaz
48:35bakayım. Kıraç mı söylüyor?
48:39>> Gerçekten mi? Malabadi köprüsü abi şimdi
48:43zıpladı gitti miydi neydi şu garibin
48:46öyküsü diye.
48:48Nerede? Kim söylüyormuş Malabadi
48:49köprüsünü?
48:51Malabadi köprüsü kıraş diye yazsanız
48:52oğlum telefonunuza. Ana lan araştırma
48:55duygusundan ne kadar mahrumsuz ya. Bizim
48:57çocuklar buldu dinliyor bile şarkıyı.
49:05>> Ha Murat Göğraş dediğime bakma ya. He
49:08çıktı mı? E tamam. Araba köprüsünün sö
49:11Batmanı şeyde Silvan'dadır. Diyarbakır
49:14Silvan ilçesine bağlı Batman çayının
49:15üzerindedir. Çok önemli bir köprü.
49:17Günümüzde de hala he
49:20>> Malabat köprüsü hiç dinlemediniz mi ya?
49:22Ana ama şimdi bir şey de diyemiyorum ki
49:24ben 43 yaşında sen 33 o aradaki 10 yıl
49:26var ya o yaşanılmış o 3650 gün var ya.
49:29>> Evet artıklarla başlayalım. Artukların
49:31birçok eseri var. Bunlardan bir tanesi
49:33Malabat Köprüsü. Şimdi biraz önceki
49:35soruya geri geliyorum.
49:372013 KPSS soru şu:
49:40Anadolu'da üç şube şeklinde kurulan ve
49:43günümüze günümüze işte yazıyor oraya
49:46Sema'nın Medresesi, Şehidiye Medresesi,
49:48işte Malabadi köprüsü gibi eserler
49:50bırakan Türk İslam Devleti aşağıda niye
49:54beylik dememiş? He beylik dese o zaman
49:58ama devlet deyince arkaya da TSD, BSD,
50:02Osmanlı gibi sonu devletle bitenler
50:04varsa çocuk da bunların nerede olduğunu
50:06bilmiyorsa yani bu konuyu bilmiyorsa
50:08ulan üç devletten biri diyor. Çünkü
50:09devlet devlet aklına götürüyor onu. Ama
50:12değilmiş. Doğru mu? Ben size ne diyorum?
50:14Bakın başlığa bakın. Devletleri parantez
50:18içinde beylikler. Evet başlayalım
50:19kardeşim.
50:22Anadolu'da üç şube şeklinde kurulmuştur.
50:26şeklinde kurulur. Nerelerde kurulmuş
50:29söyle kardeşim.
50:31>> Evet. Hasan Keyf. Evet.
50:34>> Harput
50:36ve Mardin. Harput da çok güzel bir yerdi
50:39ha. Eski Harput yani. Elazığ abi
50:40gittiğiniz zaman Harput'a bir çıkın ya.
50:42Gittin mi bilmiyorum ama. Gittin mi
50:44Elazığ'a Harput'a gitmediniz mi? Ne
50:47yapıyorsunuz oğlum? Ankara'da dışarıp
50:49çıkmıyyorunuz mu siz ya? Şöyle bir doğu
50:50turu yapayım ya. Bu memleket niye doğu
50:52turu yapmıyor ya? Doğu inanılmaz bir
50:53coğrafya
50:55>> yani. Anca Antep'e yemek yemeye
50:57gidiyoruz. Onu biliyor Diyarbakır'a
50:58ciğer. Doğru mu? Yok abi. O kadar güzel
51:01yerler var ki inanılacak gibi değil ya
51:03Türkiye'de. Yani bu eserin bu memlekette
51:06olması şans olan yerler var kardeşim.
51:08Diyarbakır cami abi mesela.
51:10>> Asker arkadaşım var.
51:11>> Asker arkadaşım daha git. Vallahi fırsat
51:14varken gidin yani önce Türkiye'yi bir
51:15gezin. Millet Avrupa'ya özeniyor da sen
51:17kendi memleket, kendi öz kültürünü bir
51:19tanı bakalım. Evet devam edelim
51:21kardeşim. Günümüze hangilerini
51:22bıraktılar?
51:23>> Hasan Kef dediğim gibi biraz önce
51:25anlattık hepsi değil. Evet.
51:27>> Malabadi köprüsü. Bunu sormadan genelde
51:29soruyu sormuyorlar haberiniz olsun.
51:31Evet.
51:33>> Hatuniye Medresesi. Evet.
51:37>> Necmettin Külliyesi.
51:40Evet.
51:44Koçhisar
51:46Ulu Cami. Ankara Koçhisar'dakiler bu
51:48camiyi aramasın. Yok bu Mardin
51:50Kızıltepe'deki Koçhisar. Tamam o şerefli
51:52Koçisar. Evet.
51:53>> Semaın medresi.
51:54>> Semaın medresesi.
51:57Devam kardeşim.
52:00>> Şimdi buraya dikkat. Şimdi ünlü bir
52:02seyyah var o dönemde hepinizin bildiği
52:05gibi Marco Polo. Şimdi Marco Polo yola
52:08çıkıyor, Artuklara geliyor. İnanılmaz
52:10bir dokuma sanayisinden bahsediyor
52:11kitabında ki Marco Polo'nun son durağı
52:13Kubilayı olacak. Ta Çin'e kadar gidecek.
52:15Yine hangi devletten geç burayı övmüş?
52:18Dokumacılıkta çok ileri olduğunu
52:19düşündüğü Artukları övmüştür deşler.
52:22Marco Polo Artuklardan övgüyle söz
52:25etmiştir.
52:29Evet.
52:31Şimdi geldik.
52:34Bir adam var ki yani 3 senede bir
52:37sorulsa sorulur. Niye arkadaşlar?
52:40Günümüze biz robotlarımızı ki robot
52:42deyince aklımıza hemen böyle koşan
52:44zıplayan robotlar geliyor. İşte Çin'de
52:45Minde festivalleri yapılıyor.
52:47Görmüşsünüzdür geçen futbol yapıyorlar.
52:49Koşu var. Atletizm yapıyorlar. Ya
52:51kardeşim bu memlekete niye robot deyince
52:53ilk akla bu tür insani robotlar geliyor
52:55ya? Bugün sen kullandığın mutfaktaki
52:57kullandığın robota da mutfak robotu
52:59diyorsun.
53:00Robot elektrikle birleştiği zaman senin
53:03işlerini kolaylaştıran, kesme biçme işte
53:05işlemini yapan, belki pişirme işlemini
53:07yapan, senin yerine bir şey yapan
53:09demektir. E tamam da güzel yani hayatı
53:12kolaylaştırıcı etmenlerdir. Peki biz
53:13bunları bugün elektrikle yapıyoruz. Peki
53:15elektrik olmadan kim yapmış? Bak
53:17elektrik yok ya. Nasıl bir mekanik
53:19kurdun da elektrik olmadan adam şeye bir
53:24güneş saati yapma mesela. Güneş saati
53:26Diyarbakır Ulu Cami'nin arkası el Cezeri
53:28yaptı. Mesela eee mekanik fil saati
53:33filli saat yapmış mesela veya işte
53:36bakraç sakraçlar yapmış. Mesela adam
53:39abdest zamanlarını yani ezan saatlerini
53:41ayarlamış başkan. Ezan okunduğu an yani
53:44ezanı sen duymasan bile su akmaya
53:46başlıyor. Su akmaya başlayınca ne? Namaz
53:48vakti girdiğini anlıyor. Bunu yapan adam
53:51el cezeri
53:53müthiş. Robotik ve sibernetik biliminin
53:56kurucusu. Robotik kodlama dediğiniz şeyi
53:58ilk yapan adam. Ama bunu elektrik
54:00yapmadan işte elektrik kullanmadan yapan
54:02adam. Ya Leonardo Vinci babam diyorlar
54:05adama. Benim babam yani şeyimin, birimin
54:08babası kimdir diyor. Soruyorlar.
54:10Diyorlar ki Elce Cezeri. Çünkü bir şeyi
54:12elektrikli yapmakla elektriksiz yapmak
54:14arada dağlar kadar fark var kardeşim.
54:16Bugün cezeri yaşasa, elektrik imkanı da
54:20verilse bak şu o günkü cezeri, bugünkü
54:22cezeri olsa o Türkiye uçtu gitti. Adamın
54:25yapmayacağı robot yok
54:28bu adam. O yüzden soru gelme ihtimali en
54:30yüksek adamlardan biri hangi devlette
54:32yaşamış? Artuklar.
54:34Robotik ve sibernetik biliminin
54:37haberleşme denge otomasyon demektir. Onu
54:39bir yazalım. Robotik
54:42ve sibernetik biliminin
54:46kurucusu
54:49El Cezeri
54:51kimde yaşamış değerli arkadaşlar?
54:52Artuklarda yaşamıştır. Yine bu devlete
54:55kim son veriyor bakıyoruz. Anadolu
54:57Selçuklu Devleti son vermiştir.
55:03Anlaştık. Geldik Çak'ya. Geldik. Bir
55:06başka devlet. Çakayı bilmeyenimiz yok
55:09aslında. Gerçek adı Çaka ama niyeyse
55:12bizim tarih kitaplarımıza Çaka diye
55:14geçmiş. Çakan kardeşim adamın adı. He
55:17>> Çakan Beydir. Evet
55:19ama millet dalga geçer şey yapar. Millet
55:21ya ismini de değiştirmişiz. Neyse
55:25Çaka Bey normalde Bizans'a aslında esir
55:29götürülen bir hükümdarın oğludur
55:32aslında. Mesela bir prens gibi bir şey.
55:33Bunu söyleyeyim. Zaten devlet kurmaları
55:35öyle basit olmuyor ama bir fırsatını
55:38buluyor. Bizans'taki taat kavgalarından
55:39faydalanıyor ve İzmir'e geliyor. Foça'ya
55:43o bölgede yani İzmir bölgesinde eee
55:46Bizans'ta öğrenmiş olduğu gemi teknik ve
55:49yapımlarını İzmir'de yapıyor ve ilk
55:52donanmayı 1081 tarihinde kuruyor. Bakın
55:56kuruluş tarihine lütfen dikkat edin.
55:57Nazım dikkat et. Ne yazıyor? 1081. O
56:00günün kurulduğu tarihi biz bugün Deniz
56:03Kuvvetleri Komutanlığı'nın kuruluş
56:04yıldönümü olarak kutuyoruz.
56:07Tamam. Nasıl Mete Han'ın tahta çıkışı
56:09olan milattan önce 209'u Kara Kuvvetleri
56:11Komutanlığı'nın kuruluş yıldönümü olarak
56:13kutluyorsak Çaka Devleti de böyle
56:14kutluyoruz. Bakın kaç senelik bir
56:16devlet. Bakın şöyle 12 yıllık bir
56:19devlet. Allah Allah hocam. 12 yıl ne
56:20yaptı? Neler yapmadı? Midilli'ye sefer
56:22yaptı. Rodos'a sefer yaptı. Adam hazır
56:24fırsat bulmuş. Gemi yapmış. bu gemilerle
56:27beraber sefere çıkıyor. E Bizans'a ait
56:29olan adaları tek tek almaya başlıyor.
56:32Baktı ki Bizans, yaktı ki Bizans 1090
56:35yılında hatırlayın Peçenekler İstanbul'u
56:38kuşatınca denizden de kim kuşattı? Çaka.
56:42Baktı ki Bizans bu iş böyle olmayacak.
56:43Ulan benim acil bir şey yapmam lazım. Bu
56:45arada Çaka Devleti'nin çok önemli bir
56:46özelliği var. Çaka bir şeydir. E kayın
56:50pederdir. Anadolu Selçuk Devleti
56:52hükümdarı 1. Kırçarsan da şeydir.
56:55Damattır. Şimdi Bizans bu damada diyor
56:59ki damat bak bu adam yani şakadan
57:03kastediyorum. Senin yerinde gözü var.
57:05Bak ben sana söyleyeyim. senin hakkında
57:07şöyle diyor, böyle diyor, bilmem ne
57:08diyor falan. Arayı açıyor. 1. Kılıç
57:11Arslan da klasik olarak değerli
57:13arkadaşlar bir damat olarak kayın
57:14pederini bir ziyafete davet ediyor.
57:16Aslında kendi aralarındaki belki de bu
57:17kuşatmaları konuşacaklar ama 1. Kılıç
57:20arslan ziyafette Çakay'ı öldürüyor. Yani
57:23damat neyi öldürüyor? Kayın pederini
57:25öldürüyor. Evet. O yüzden zaten devlet
57:28sona eriyor. Belki de eğer ki oradaki
57:31bir stratejik belki de hata olmasa,
57:33Bizans'ın buradaki entrikası olmasa
57:35İstanbul çoktan belki de Çaka Devleti
57:37tarafından fethedilecek. Bilemiyoruz ki
57:39işte tarihte. O günün şartlarında artık
57:41Kılıçarsan ne düşünmüşse damat gidip
57:44gayın pederi öldürmüş.
57:47Doğru mu kardeşim? Olay bu. Evet. Hadi
57:50bir yazalım bakalım. Tabii çaka ilk Türk
57:52denizcisi olması yönüyle çok çok
57:53kıymetli. Başla.
57:56İzmir'de
57:58Çakabey tarafından kurulmuştur.
58:01Evet.
58:04>> İlk Türk denizcisi
58:08Türk denizcisi
58:10Çakabeydir. Evet.
58:15Devam et lazım.
58:16>> Devam ediyoruz değil mi?
58:19>> He
58:21>> ya bence de yani o nokta niye bu kadar
58:23ayrı? Çaka Bey 1081 donanma
58:26>> Çaka Bey'in 1081 tarihinde
58:31kurmuş olduğu donanma. kurmuş olduğu
58:35donanma. Evet.
58:38>> Günümüze
58:41deniz kuvvetleri komutanlığının deniz
58:44kuvvetleri
58:46komutanlığının Evet. lazım.
58:48>> Kuruluş yıldönümü olarak kutlanmaktır.
58:50>> Kuruluş yıldönümü olarak kutlanmaktadır.
58:53Kuruluş yıldönümü olarak
58:57kutlanmaktadır. Evet.
59:00Koyarız tabii canım. Ne demek? Devam.
59:02>> Bizans imparatoru.
59:04>> Bizans imparatoru. Evet.
59:08>> Türkiye Selçuklu devleti hükümdarı 1.
59:12Kılıç arslanı.
59:151. Kılıç arslanı.
59:18Çakabe'ye karşı kışkırtmış.
59:21>> Karşı kışkırtmış. Bu çıkan bir sınav
59:23sorusudur bu arada. Evet.
59:26>> Ve Bizans imparatorluğunu.
59:31>> Bizans imparatorluğunu
59:33he
59:35>> kışkıtmalar.
59:38Eee
59:39kayıt
59:41>> lazım. Şurada bir hata yapıyorum. Bak
59:42şurayı düzgünce bir oku. Çaka Bey'e
59:44karşı kışkırtmış. Devam et.
59:48Kışkırtmaları sonucunda.
59:49>> Kışkırtmaları sonucunda. Evet.
59:54Heh. Şimdi oldu diam.
59:59>> Kayın pederi Çaka
1:00:02beyi öldürtmüştür.
1:00:06Bu arada tabii öldürttükten sonra Bizans
1:00:08İmparatorluğu Çaka'nın tüm mirasına,
1:00:10varlığına yani İzmir bölgesine tekrar
1:00:12egemen oluyor. Yani Çak'ya Evet. öldürme
1:00:15açısından Türkiye Selçuk Milleti son
1:00:17verdiği gibi gözükse de topraklarını TSD
1:00:20değil Bizans almıştır. O zaman da hangi
1:00:23devlet varlığına son veriyor? Bizans
1:00:25İmparatorluğu
1:00:27topraklarını almıştır.
1:00:29Tekrar bu toprakları almıştır. Burada
1:00:33bir şey söyleyeceğim.
1:00:3512 yıllık bir devletin günümüze
1:00:38bıraktığı cesar olmaz mı ya? Yok
1:00:41arkadaşlar Bizans oraya girdi zaten ufak
1:00:43bir yerde. Cami yapmış olsa bile
1:00:46yıkmıştır. Tershane kurmuş olsa bile
1:00:49yıkmıştır. Kümbet görse bile yıkmıştır.
1:00:52O yüzden Çaka'nın günümüze bir eseri
1:00:56yok.
1:00:58Anlaştık mı? Dimaç. Hadi beraber
1:01:00yapalım. D. Danışmentler Kayseri Ulu
1:01:03Cami Yağı Basan Medisesi kaldı. Doğru
1:01:04mu? Devam ediyorum. S. Saltuklular,
1:01:07Micinger Kalesi, efendim Üç Gümbetler,
1:01:09Kale Cami, Tepsi Minare bu tür eserler
1:01:11kaldı. Devam ediyorsunuz Mengüceklerden
1:01:13Divri Ulu Cami kaldı. Devam ediyorsunuz
1:01:15Hasan Kef kalıntıları, Batman Irmağın
1:01:18üzerinde bulunan Malabadi Köprüsü,
1:01:20efendim Koç Sarulu Cami. Bunlar kimden
1:01:23kaldı? Artuklardan. Ama Çaka'nın bir
1:01:25eseri yok arkadaşlar.
1:01:27Şimdi sınava girdin ki bu geçen 2 sene
1:01:31öncenin sınav sorusudur. 2 sene önce
1:01:32KPS'de geldi. Ne yaptı KPS'de? karşı
1:01:36karşıya verdi. Danışmentler dedik
1:01:37karşısına atıyorum Yağ Basan esası
1:01:39efendim oraya karşısına hepsi hepsi
1:01:41doğruydu. Çak'a Çakaya'ya bir eser verdi
1:01:44ya. Çakaya eser istediğin eseri ver.
1:01:47Çaka'nın eseri yok ki. Günümüze ulaşan
1:01:49bir eseri yok. O yüzden Çaka'nın
1:01:51karşısındaki bir eser soruları yanlıştır
1:01:54değerli arkadaşlar. O zaman ben de ne
1:01:55yazıyorum buraya? lazım.
1:01:57Çaka'nın
1:02:00bir
1:02:02eseri
1:02:04günümüze
1:02:06gelmemiştir.
1:02:07[Müzik]
1:02:08Anlaştık mı? Lütfen bu not aklınızda
1:02:12bulunsun değerli arkadaşlar. Şimdi
1:02:14gelelim bir başka yere. Hangi yere
1:02:16geleceğiz? Şöyle bir çevirelim.
1:02:19Tekrardan geri başa gelmemiz lazım.
1:02:24Evet.
1:02:27Ben yokum ama geleceğim inşallah. Evet
1:02:28geldim. Şimdi değerli arkadaşlar bir de
1:02:31Orta Asya ve Yakğuda kurulmuş diğer Türk
1:02:32İslam devletleri var. Yaklaşık olarak o
1:02:34not yazacağım yaklaşık olarak ortalama
1:02:36söylüyorum eee 10 yılda bir geliyor.
1:02:39Yani öyle çok gelen bir yer değil ama
1:02:42eee işte maalesef birinizden birine denk
1:02:44gelecek bir sene. İşte onlardan dolayı
1:02:46sıkıntımız var. Şu notu da yazalım. Bu
1:02:48beş büyük haricinde daha da var mı
1:02:50Nazım? Söyle.
1:02:53Bitlis'te Bitti Sulu Cami'de yapanlar
1:02:55Dilmaç oğulları. Evet.
1:02:59>> Harputla
1:03:01Çubuk oğulları.
1:03:04Evet. Devam.
1:03:07>> Efes'te Tanrı vermiş oğulları.
1:03:11Tanrı vermiş oğulları. Bak hepsini
1:03:13yazıyoruz tek. Devam.
1:03:15>> Ahlatta
1:03:16>> Ahlatta Ahlat şartlar.
1:03:22veya sökmenler.
1:03:25Evet.
1:03:26>> Diyarbakır'da
1:03:27>> Diyarbakır'da
1:03:30>> Diyarbakır'da inal veya
1:03:34>> Yınal oğulları
1:03:37beylikleri de
1:03:40bu dönemde kurulmuştu. Bu dönem dedim
1:03:421071 Malatya'tan sonra bu dönemde
1:03:45kurulmuştur
1:03:47dur. Notumuz da budur değerli
1:03:49arkadaşlarım. Şimdi geldik buradaki
1:03:52hakkınlara. Nasıl biliyorsun Aklarını?
1:03:54Şii karakterli bir Türk devleti. Doğru
1:03:56mu? Doğru. Genellikle Azerbaycan
1:03:59bölgesinden tutun Anadolu bölgesinden
1:04:00tutan coğrafyasından tut Irak coğrafya
1:04:02birçok bölgede inanılmaz egemen olan bir
1:04:04devlet. En önemli hükümdarları Uzun
1:04:07Hasan. Hep duymuşsunuzdur. Ve uzun Hasan
1:04:09dünya tarihinde Grand Türko denilen yani
1:04:12büyük Türk denilen buna da küçük Türk
1:04:13deniliyor. İki Türk'ün karşılaştığı 1473
1:04:16Otuk Veli Savaşı'ndan sonra arkadaşlar
1:04:18devlet tabii ki zayıflama dönemine
1:04:20giriyor. Uzun Hasan çokça eee bilim
1:04:23insanlarını koruyan, seven bir insan.
1:04:25Birçok bilim insanı burada yetiş mesela
1:04:27hepimizin bildiği Timur devleti doğan
1:04:29ama Ak koyunlarda yetişen Ali Kuşçu
1:04:33özellikle değerli arkadaşlar Otuki
1:04:35Savaşı öncesindeyken elçi olarak Fatih'e
1:04:37gönderiliyor ve Fatih Sultan Mehmet
1:04:38tarafından ülkeye yani İstanbul'a davet
1:04:40ediliyor. Ömrünün son iki yılını Ali
1:04:42Kuşak koyunlardan ayrılarak Osmanlı
1:04:45Devleti'nde geçiriyor. Böyle bir adam
1:04:46Celalettin Devvani var. Birçok adam var.
1:04:49Akkoyunlar güzel yani bilime önem veren
1:04:51bir devlet. Kur'an-ı Kerim'i Türkçeye
1:04:54çevirmişlerdi. Ancak bu ilk değildir. Bu
1:04:55arada bu da yanılgıyı da bu ortaya
1:04:57koyayım. Son yapılan araştırmalar
1:04:59Kur'an-ı Kerim'i Türkçeye çevirenin
1:05:00Karahanlar olduğu söylüyor. O yüzden
1:05:02hani Kur'an-ı Kerim'i çevirmişlerdi.
1:05:04Doğru bir ifade. Ya mesela sana bu
1:05:06sorular dörtlü gelecek. Söyleyim mi? Şu
1:05:08şu şu Tebriz bölgesine egemen olmuştur.
1:05:10En önemli İçimdarı Uzun Hasan'dır.
1:05:12Kur'an-ı Kerim'i Türkçeye
1:05:13çevirmişlerdir. Atıyorum 1473 Oslukeli
1:05:16savaşıyla işte yıkılma sürecine gibi.
1:05:18Yukarıda tanıtılmaya çalışılan devlet
1:05:20aşağıdakilerden hangisi? AK başi
1:05:23karakterli bir
1:05:25>> Şii karakterli
1:05:28bir Türk devletidir. Evet.
1:05:33>> En önemli hükümdarı
1:05:37Evet.
1:05:41Kur'an-ı Kerim'i Türkçeye
1:05:42çevirmişlerdir.
1:05:46Türkçeye çevirmişlerdir.
1:05:50Kalem alayım.
1:05:53Ver bakalım. Şuradan yuvarlayıp sen de
1:05:55bana yuvarla. Sağ olasın. Devam.
1:05:59>> Dede Korkut hikayelerini yazıya
1:06:00geçirmişlerdir.
1:06:01>> Dede Korkut hikayelerini
1:06:04yazıya geçirmişlerdir.
1:06:07Evet. Ankara
1:06:11>> Ankara 1402 Ankara Savaşı Timur'la
1:06:13Yıldırım Beyaz arasında oluyor. Yıldırım
1:06:14Beyaz Timur'a esir düşüyor. Akkoyunlar
1:06:16doğuda Osmanlı en büyük rakibi oluyor.
1:06:18Ankara Savaşı'ndan sonra doğuda
1:06:21Osmanlı'nın rakibi olmuşlardır.
1:06:23Osmanlı'nın rakibi oldular. Evet.
1:06:28>> 1473
1:06:29Otluk Beli Erzincan'dadır arkadaşlar.
1:06:32savaşında Fatih'e yenilmiştir.
1:06:35Fatih'e yenilmişlerdir. Evet.
1:06:39>> Önemli adamlar yetiştiriyorlar. Bakalım
1:06:41kimler var. Ali Kuşçu, Hüseyin Baykara
1:06:44olması lazım. Var mı
1:06:47>> Hüseyin Baykara? Yok mu?
1:06:49>> Allah Allah. Ben başka bir yerde
1:06:50karıştırıyorum o zaman. Silelim
1:06:53Hüseyin kardeşim. Siliyorum kusura
1:06:55bakma.
1:06:57Evet. O başur döneminde olabilir. Ali
1:06:59Kuşçu,
1:07:01>> Celalin
1:07:03Devvani. Evet.
1:07:06>> Ve İsa Savcı gibi
1:07:09önemli
1:07:11bilim insanları yetiştirmişlerdir. Bilim
1:07:14insanları
1:07:16yetiştirdiler.
1:07:18E Akkoyun olur da Karakoyun olmaz mı
1:07:20diyorsunuz? Tabii ki doğru.
1:07:22Karakoyunların merkezi Van Erciş'tir. Ha
1:07:24bugün Van Erciş'te yaşayan
1:07:25arkadaşlarımızın çoğunluğu Karakoyunlu
1:07:27bilmem işte ilkokulu, Karakoyunlu
1:07:29Anadolu Selçuklu, Karakoyunlu Anadolu
1:07:31Lisesi, atıyorum Karakoyunlu Caddesi
1:07:33erçişe gittiğiniz zaman çokça
1:07:34görebileceğiniz çünkü merkezi başkenti
1:07:36yani Karakoyunlar Akkoyunların
1:07:38rakibidir. Akkoyunlar Şiidir.
1:07:39Karakoyunlar Sünnidir. O yüzden Osmanlı
1:07:41Devleti araları her zaman iyi olmuştur.
1:07:43Ama varlıklarını Bursa da Bayram
1:07:45hocadır. Ha he. Bunüs de Bayram hocadır.
1:07:47Özellikle Azerbaycan'ın Türk
1:07:49İslamlaşmasında önemli faaliyetler
1:07:51vardır. Karakoyunlar da yazalım
1:07:52kardeşim.
1:07:55>> Kurucusu
1:07:57Bayram hocadır. Evet.
1:08:00>> Başkentleri Erciştir.
1:08:04Evet.
1:08:08Azerbaycan'ın
1:08:10Türkleşmesinde etkili olmuşlardır. Şu
1:08:13ana kadar karakoyunlarla ilgili bir
1:08:15sınav sorusu geldi. O da şuydu.
1:08:17Türkleşmesinde
1:08:18etkili oldular. Evet.
1:08:21>> Evet. Varlıklarına kim son veriyor?
1:08:23Akkoyunlular son vermiştir.
1:08:27Son zamanlarda çok tartışması yapılan
1:08:29bir devlet Safa Biler Şah İsmail
1:08:32üzerinden Türk müdür değil midir diye.
1:08:34Şah İsmail Türktür arkadaşlar. Yani bunu
1:08:36bütün dünya kanıtlamışken yok o
1:08:37değildir, yok bu değildir demen de şey
1:08:39yok. Ya Türk olabilir. Niye bu kadar şey
1:08:41yapıyorsunuz yani? Yani farz Şah İsmail
1:08:44Türkoğlu Türktür. Hatta öyle söyleyeyim
1:08:46ben size. E zamanında İran, İran'a
1:08:48birçok egemen olan Tar Rıza Şah Peylevi
1:08:50zamanından 1979 Ayetullah Humeyni'nin
1:08:53İran'a kadar darbesine kadar birçok Türk
1:08:55hanedanlığı İran'ı yönetmiştir. Yani
1:08:57bunda bir şey yok ki. Çünkü çok
1:08:59kültürlerin karıştığı bir coğrafya.
1:09:01Evet. Safa Bilal'la başlayalım kardeşim.
1:09:04>> İran'da kurulmuş
1:09:07Şii karakterli bir devlettir. Şii
1:09:10karakterli bir devlettir. Evet.
1:09:141514
1:09:16yılında
1:09:18Yavuz Sultan
1:09:21Selim'e
1:09:22Çaldıran Savaşı'nda mağlup olmuşlardır.
1:09:28Mağlup
1:09:30olmuşlardır.
1:09:32Tabii tabii varlıkları çok uzun süre
1:09:34gidiyor. Biz onlarla gidiyoruz. Eee,
1:09:36Kastı Şiirini imzalıyoruz. Bu günümüz
1:09:38Türkiye İran sınırını en belirleyen
1:09:40anlaşma. Ağırlık olarak Osmanlı Devlet
1:09:42tarihinde işlendiği için biz ne
1:09:43yapmıyoruz? Burada çok detaylı
1:09:45işlemiyoruz. Geldik Babürlere. Babür
1:09:48İmparatorluğu nasıl biliriz? Dur şöyle
1:09:50Babürü kapatmay ya arkadaş. Babürlüler
1:09:531526 yılında Hindistan'da kurulan bir
1:09:56Türk İslam devleti. Kürüsü Babür Şah.
1:09:58Zaten devletin isminden oradan gelir.
1:10:00Ama o bir adam var ki
1:10:03adı
1:10:06Şah Cihan. O kadar seviyor ki karısını.
1:10:10Herkese nasip olmuyor biliyorsunuz.
1:10:11Lazım. O kadar seviyor ki, eee,
1:10:15ölümünden çok etkileniyor ve ona bir
1:10:17anıt mezar yaptırmak istiyor. Hatta
1:10:18bunun için Osmanlı Devletinden önemli
1:10:20hatatları falan da çağırıyor. Kadının
1:10:22adı Ercüment Nur Bağanu Sultan'dır.
1:10:26Kadının birden fazla lakabe unvanı
1:10:28olduğu için Begüm Sultan diye de anılır.
1:10:30Anlaşıldı mı? O yüzden bu kadına yapılan
1:10:33tajmal yani inanılmaz taçların kralı ne
1:10:37oldu?
1:10:38Tamam. düştün zannettim. Ha
1:10:41kardeşim her düşeni tutarız da gözden
1:10:43düşene çare yok. Hayırlı cumalar. İyi
1:10:45hadi bakalım. Evet. Var mı sıkıntısı
1:10:48olan? Tacali yapıyor. Eee tacali kelime
1:10:51manasına çevirince terlerin tacı gibi
1:10:53bir saçma bir şey çıkıyor. Alakası yok.
1:10:55Yani taçların kralı anlamında önemli bir
1:10:57yapıt. Günümüzde Hindistan'da birçok
1:11:00giden kitle ne almıştır? inanılmaz dedi
1:11:02de turist alan bir yer. Eee, Tajali her
1:11:05zaman sınavda bir tarih kısmında
1:11:07sorulabiliyor. İki, eee, güncel olaylar
1:11:09vatandaşın arkasına sorulabiliyor. Her
1:11:11sınavda Tacise gel dünyanın 7
1:11:13harikasından biliyorsunuz ki biri kabul
1:11:15edilen bir eserden bahsediyoruz. Yazalım
1:11:17kardeşim Barbürleri. Bu arada İngiltere
1:11:19son verecektir. Evet,
1:11:21>> Hindistan'da kurulmuş. Evet.
1:11:25>> Kurucusu Babür Şah'tır. Kurucusu Babür
1:11:30Şah. Evet.
1:11:33Babür Şah
1:11:35hayatını nerede anlatmış?
1:11:39>> Babürnamede
1:11:41veya diğer adıyla Vekaamede anlattı.
1:11:44Evet.
1:11:46>> Cihan Şah eşi Mümtaz Mahal veya Ercüment
1:11:51Begüm Sultan. Mümtaz Mahal. Diğer
1:11:55parantez açtım. Ercüment
1:11:59Banu Sultan yazalım. Çok isim var ya.
1:12:02Eşi için Tacali yaptırmıştır arkadaşlar.
1:12:05Direkt sınavda soru olacak yerlerden
1:12:07biridir. Dikkat Tacali yaptırmıştır.
1:12:10Bugün kendisi de orada yatar bu arada.
1:12:11Şey Cihan Şah öldükten sonra oraya
1:12:13gömüldü.
1:12:14>> 1858'de
1:12:18İngiltere tarafından yıkılmıştır.
1:12:20İngiltere tarafından yıkılmıştır.
1:12:25Harzem Şahları anlatayım. Harizm
1:12:27bölgesinde kurulduğu için kurulduğu
1:12:28yerin adını alıyor. Doğru mu? He aynı
1:12:30Gazneliler gibi yazdır kardeşim. Orada
1:12:32bir şey anlatacağım.
1:12:34>> Kendilerine neyi görüyorlar? BSD'nin
1:12:36devamı olarak görmüşlerdir. Devamı
1:12:39olarak görmüşlerdir. Evet.
1:12:43>> Evet. Cengiz
1:12:46Harzemşahlara
1:12:50Otrar faciasını yaşattı
1:12:53ama bence Cengiz Aklı onu da söyleyeyim.
1:12:56Evet. 1230
1:12:58ysı çimen hep duyduğunuz bir savaş
1:13:01savaşında
1:13:02ASD'ye mağlup oldu. Ancak şeyine
1:13:06varlıklarına Moğollar sonları mağlup
1:13:08oldu. Varlıklarına
1:13:11Moğollar yani ilhanlılar sonlardı.
1:13:14İlhanlılar yani Moğollar sonlardı. Ben
1:13:16orayı da bir anlatayım.
1:13:19Şimdi
1:13:22Otrisi var. Ot bu arada Harzemşah
1:13:25ülkesinde Gür gençlerinden önemli
1:13:27başkente giden bir ticari merkezdir.
1:13:29Yapılan bir anlaşma var aslında. Bu
1:13:31anlaşma gereği e Moğol tüccarlarına
1:13:33dokunulmuyor. Harzem Şah tüccarları da
1:13:35Moğolistan'da ne yapabiliyor? Eee
1:13:37ticaret yapabiliyor. Bir gün eee Cengiz
1:13:40Han'ın önemli adamlarından değerli
1:13:42arkadaşlarım bir kitle 200 kişilik bir
1:13:43tüccar kitlesi içinde sevdiği kişiler de
1:13:45var bu arada. Eee oturarda Vali İnalcık
1:13:48tarafından durduruluyor. A burada
1:13:50Harzemşah valisinin adı neymiş? İnalcık.
1:13:52Arkadaşlar inalcık durduruyor ama
1:13:54oradaki 199 kişiyi ajan olduğu
1:13:59gerekçesiyle önce tutuklayıp sonra
1:14:00öldürüyor. Bir kişi kaçıyor. O bir kişi
1:14:04de gidip Cengiz'e haber veriyor. Zaten
1:14:05ik bir sene sonra baktı kimse gelmiyor.
1:14:07İnsan anlar zaten. Cengiz sabırla
1:14:10bekliyor. Önce Arzem Şah'ın adamına
1:14:12diyor ki o barış için gelen tüccar
1:14:16kafilesini öldüren inalcıyı bana ver.
1:14:18İnalcıyı bana ver. Vermiyor arkadaşlar.
1:14:21Özellikle Arzem Şahlar da burada biraz
1:14:23da kuyruğu da dik tutmak istiyor
1:14:24Moğollara karşı. Devlet olarak
1:14:25anlayabiliyorum ama Moğollar iki sene
1:14:28büyük bir hazırlık yapıyor ve Cengiz
1:14:32Harzemşah ülkesinin içinden geçiyor
1:14:33arkadaşlar ve inalcı yakalıyor.
1:14:37Şimdi Cengiz Han'ın ya şimdi Cengiz Han
1:14:40dediğimiz Moğol kitle var ya onun kim
1:14:42komşusu olmak ister ki? Yani Harzi
1:14:43Hemşah'la düşünebiliyorsunuz. Komşusun.
1:14:45Senin komşun Moğol ya. Senin kapı komşun
1:14:48Moğol. Bir gün iyi olabilirsin, yarın
1:14:51kötü olabilirsin. Ya öyle bir sıkıntı
1:14:53var. Harzem Şahları anlıyorum devlet
1:14:55olarak dik durmak istediler ama orada
1:14:57faciaayı başlatan İnal inalcıktır. O
1:14:59valiyi verse belki de iş soruncek.
1:15:00Gerçekten bildiğiniz Moğollar lan bir
1:15:03yerleşik aşama geçek oğlum bir insan
1:15:05olak lan. Bir ticaret yapak, bir para
1:15:06kazanak diye ilk defa bir faaliyet
1:15:07yapıyor. Orada da başlarından bela eksik
1:15:09olmuyor. Bir de öldürdüğün kitle Cengiz
1:15:11Han'ın çok sevdiği insanlardan oluşan
1:15:13bir tüccar kitlesi. Bunun üzerine inalcı
1:15:16yakaladı. Şu iki kulağının içinden gümüş
1:15:19eritip doldurdu. Başka gümüş eritti ya.
1:15:23Gümüşü eritti. Şu kulaklarından iki
1:15:25kulaktan birden dökü la gümüş herif
1:15:27dökmek ne demek ya? Acaba dökünce ne
1:15:29oluyor? Onu da bilmiyoruz da hani hani
1:15:31bir şeyi eritip onu döktüğün zaman orada
1:15:34ne oluyor başkan?
1:15:35>> Hani yakar geçer ama bir de o donduktan
1:15:37sonrasını düşün.
1:15:39>> E bir de donuyor. Böyle kalın sen o
1:15:41zaman mantıken kafa kiten böyle kalır.
1:15:43>> Tabii böyle bir şey var mı ya? Böyle bir
1:15:45işkence demek ki o zamanlarda Moğolların
1:15:47yaptığı işkence türlerinden bir
1:15:48tanesidir. Ben anladığım kadarıyla gümüş
1:15:50eritip kulaklarından içeri dökmüştür. E
1:15:52tabii ki Cengiz Han'ın yapmış olduğu bu
1:15:54faaliyetler. Şimdi arkadaşlar
1:15:57internet yok, Twitter yok, hiçbir şey
1:15:58yok. Bu gümüş, bu gümüş var ya gümüş
1:16:02eritti. Bir başka toplanma gereken oğlum
1:16:04altını eritti, döktü ya. Oğlum ne altını
1:16:07kaza tutturdu. O tarafta her millet
1:16:09Cengiz Han'ın işkencesini farklı şekilde
1:16:11algılıyor. O yüzden kitleler Cengiz
1:16:13Han'ın önünden kaçıyor sürekli.
1:16:15Bizlerden de kaçacaklar. Anadolu
1:16:17işlerine gelecekler yıllarca Kösedağ'dan
1:16:19sonra falan. Demek ki Cengiz Han
1:16:20korkutucu bir üslubu var ki zaten öyle
1:16:23ama dediğim gibi Otrar faciasını bak
1:16:25yaşattı. Otrar faciası çok kıymetli.
1:16:28Gelelim Timur devletine. Hepimizin
1:16:31bildiği bir devlet değerli arkadaşlar.
1:16:33Timur
1:16:35eee biliyorsunuz ki kendi soysal anlamda
1:16:39Türktür ve gelip de değerli arkadaşlar
1:16:421402 Ankara Savaşı'nda Yıldırım Beyazı
1:16:44da Ankara'da Çubukovasına mağlup
1:16:46etmiştir. Aslında baktığımız zaman
1:16:48Türktür ama Türk tarihini iki tane de
1:16:49mantıken ileriki yıllarda anlaşılı iki
1:16:51zarar vermiştir. Bir tanesi özellikle
1:16:54Karadeniz'in hemen üstündeki olan Altın
1:16:56Ordu devletini parçalayarak hanlıklara
1:16:58işte Kırım'dır, Kazandır, Ejderhand'dır
1:16:59o tür eee hanlıklara ayırıyor. E bu da
1:17:02Rusların bu küçük lokmaları yutup aşağı
1:17:04doğru inmesine neden oluyor. İki tabii
1:17:06ki 1402 Ankara Savaşı'ndan sonra Anadolu
1:17:09beyliklerinin beyliklerini kendisine
1:17:11iade edip Fetret devrine sebep olup dört
1:17:13şehzadenin birbirleriyle 11 yıl
1:17:15mücadelesine Osmanlı devlet'in yıkılma
1:17:17tehlikesiyle başa kalmasına sebep
1:17:19oluyor. Ama Timur gerçekten inanılmaz
1:17:21bilginler devletidir. Bakın bilginler.
1:17:23İşte Hüseyin Baykara burada. Doğru mu
1:17:25kardeşim? Önemli adamlar var Timur'da.
1:17:27Onları da bir yazalım. Hadi başlayalım.
1:17:30kendisi Türk yönettiği halk Moğul.
1:17:32>> Kendisi Türk yönettiği
1:17:36halk Moğoldur. Evet.
1:17:41>> Türk tarihine iki defa zarar vermiştir.
1:17:44Türk tarihine iki defa zarar vermiştir.
1:17:48Evet.
1:17:52>> Bir Ankara Savaşı sonrası
1:17:56ne yapmıştır? Osmanlı Devleti'ni Fetret
1:17:59devrine sokmuştur.
1:18:03Evet.
1:18:05Altınorda devletini parçalayarak
1:18:08Evet. Altınorda devletini parçalayarak
1:18:12ne yapmıştır kardeşim? Rusların
1:18:14güçlenmesini sağlamıştır. Rusların
1:18:18güçlenmesini
1:18:21sağlamıştır. Geldik kardeşim. Buyur.
1:18:24>> Evet. Biliyorsunuz Ali Kuşçu önce Timur
1:18:26devletinde sonra Akkoyunlu sonra Osmanlı
1:18:30Hüseyin Baykara. Bu devletin diğer adı
1:18:32neymiş? Bilginler Devleti. Bir kere bir
1:18:34sınav sorusu oldu. Timur. Evet.
1:18:38>> Ulu değil mi? Ali Şirnevay. Bunu şey
1:18:42kısmında işleyeceğiz kardeşim. Medeniyet
1:18:44kısmında. Ali Şirnevay. Çağatay
1:18:46Türkçesinin en büyük şairidir.
1:18:48Muhakemetül lügateyn. Bu eseri yazdı.
1:18:51Gelelim Cengiz'e. Gerçek adı Temecçün.
1:18:53Doğru mu Cengiz? lakabıdır. Bir kurultay
1:18:56yapıyorlar. 1200 kaçtı? 6'daki
1:18:59kurultayda.
1:19:01>> Evet. Kurultayda seçilmiştir de
1:19:03arkadaşlar. Seçilmiştir. Evet. Sonra
1:19:08>> dünyanın
1:19:10en
1:19:11>> en geniş kara imparatorluğu
1:19:12>> en geniş kara imparatorluğunu kurmuştur.
1:19:16Derler ya günümüzde etolojik açısından
1:19:18ve antropolojik açısından. Dünyada her
1:19:20200 kişiden biri saf mı olur? 5 kişi de
1:19:23kırma mı olur? Yani adamlar gittikleri
1:19:25her yerde insanlara tecavüz
1:19:26ettiklerinden dolayı doğan çocuklar
1:19:28aslını kaybettiklerinden dolayı böyle
1:19:31bir sıkıntı var değerli arkadaşlar.
1:19:33Zamanla biliyorsun Cengiz Han ölmesine
1:19:35yani ölmeden önce iki tane torunu ve iki
1:19:38tane oğlunu eee devletin çok büyük
1:19:41devlet dörde ayırıyor ama bunları
1:19:43sağlığında yapıyor. Ölmeden önce
1:19:44yapıyor. Neredemiş? Onu da bir yazalım.
1:19:47>> Yazalım.
1:19:50>> Evet. Türk törelerinden yasanamei
1:19:52büzürgü oluşturuyor. Türk törelerinden
1:19:55yasanamei
1:19:58büzürgü oluşturmuş. Bir defa sınav
1:20:00sorusu oldu farklı bir sınavda. Büzürgü
1:20:03büyük yasalar yani büyük Cengiz yasaları
1:20:10oluşturmuştur.
1:20:12Evet. Sağlığında 4e bölmüştü. Altın
1:20:14orada. Nerede kuruldu? Kim kurdu?
1:20:17>> Karadeniz'in kuzeyinde. Evet.
1:20:21Özeyinde kurulmuştur.
1:20:26Kurulmuştur. Timur saldırıları sonucunda
1:20:28yıkılmıştır.
1:20:30Timur saldırıları
1:20:33sonucunda doğru mu Nazım? Yıkılmıştır.
1:20:36Hanlıklara ayrılıyor.
1:20:39Çağatay nerede kuruluyor?
1:20:42>> Doğu Türkistan'da kurulmuştur.
1:20:46Evet.
1:20:49Timur Devleti tarafından yıkılmıştır.
1:20:57Yıkılmıştır. İlhanlı biz bu çok
1:20:59ilgilendiriyor bizi. İnanılmaz
1:21:01ilgilendiren bir şey. Coğrafi olarak
1:21:03nerede kurulmuş?
1:21:05İran'da kurulmuştur. Devam et lazım.
1:21:09>> Şu üçlü yazalım burayı. Ben 1258'de
1:21:13Abbasilere son veriyor. Doğru mu
1:21:15kardeşim? Abbasilere son vermiştir. Bize
1:21:19zararı ney onu anlatacağım. 1243'te
1:21:23Kösedağ savaşıı yaptığımız devlettir.
1:21:26Kösedağ Savaşı'nı yaptık. Kim yaptı?
1:21:28Anadolu Selçuklu. Onu Anadolu Selçuk da
1:21:30anlatacak. Kubilay nerede kuruluyor? Ya
1:21:33Çin'de kurulan bir devletin Müslüman
1:21:35olma şansı var mı? Bu arada dikkat.
1:21:37Bunların üçü de Müslümandır. Sadece
1:21:39Kubilay Çin'de kurulduğu için. Neyi
1:21:41benimsiyor? Budizmi benimsemiştir.
1:21:44Budizmi benimserken de önemli bir seyyah
1:21:47gelip bu devleti ziyaret ediyor. Marco
1:21:51Polo. Biraz önce Artukları da ziyaret
1:21:52etmiştik. Marco Polo ziyaret etti. Bir
1:21:54defa sınav sorusu oldu. O da neydi?
1:21:57Marco Polo. Aşağıda verilen hangi Cengiz
1:21:59imparatorluğundan dağılmış olan bir
1:22:01devleti ziyaret ederek onların bu seçme
1:22:03sürecini takip etmiştir? Cevap Kubilay
1:22:06Hanlıdır. Şimdi geldik nereye? Tabii ki
1:22:09işaretleme kısmına. Hadi bir
1:22:11işaretleyelim. Bu üniteden size hangi
1:22:14sorular gelecek? Hep beraber birlikte
1:22:17bakalım. Hazır mıyız? 1. Mısır'da
1:22:21kurulan ilk Türk İslam Devleti
1:22:23hangisidir? Cevap Tolunoğulları. Bu bir
1:22:27tevaf mülük devletidir. Ne demek
1:22:28tevafi-i mülük? Apasi topraklarında
1:22:31kurulan küçükşehir devletçikleri.
1:22:32Geldim. İşit kelime manası ne demek?
1:22:35Prens. Dikkat. Bu da bir tevafi mülük
1:22:38devleti mi? Peki bu iki devlet niye kısa
1:22:40süreli? Çünkü
1:22:43yöneticileri Türk, halkı ney? Arap. O
1:22:47zaman devlet millet bütünlüğü var mı
1:22:48kardeşim? Yok. Geldik buraya. Eyyubi
1:22:52kurucusu kim? Selahaddin Eyybüi. Ama onu
1:22:54sormayacaklar. Özellikle Kudüs'ü
1:22:57haçlılardan geri alan savaşlar.
1:22:59Selahaddin Hıdin zaten ezberlemeye gerek
1:23:01yok diye düşünüyorum. Doğru mu kardeşim?
1:23:03Peki geldik buraya. kelime manası köle
1:23:06veya kölemen olan veya diğer adı et
1:23:09devletül Türkiye olan bakın buna
1:23:11düşersiniz. Aranızda Türkiye Selçuk
1:23:13Devleti yapan olacak. Aranızda atıyorum
1:23:16eee büyük Selçuk Devleti yapan olacak.
1:23:17Sakın buna düşmeyin. Et devleti Türkiye
1:23:20hangi devletmiş? Memlük. Memlük kelime
1:23:23manası ne demek? Köle veya kölemen
1:23:25demektir. Moğolları iki savaşla
1:23:28durdurdu. Ancalut Elbistan savaşlarında
1:23:31Ridaniye savaşıyla da varlıklarına son
1:23:34verilmiştir. Ama burada bir şeye dikkat.
1:23:36Veraset sistemi diğer Türk
1:23:37devletlerinden farklıdır. Niye? Emir
1:23:40denilen komutanlar da başa geçip ne
1:23:41olabiliyordu Nazım? Sultan olabiliyordu.
1:23:44Geldik buraya. Anadolu'da kurulan beş
1:23:46büyük beş küçük var ama devlet sana
1:23:48genelde nereden sorar? En son neredeyse
1:23:5110 yılı geçti. Bak 10 yıl. 2013 15'te
1:23:55sordular. 10 yıl oldu neredeyse. O zaman
1:23:56dikkat. Danışmentlerden özellikle
1:24:00günümüze kalan şu medreseyi bilmeniz
1:24:01lazım. Hangisi? Ama nerede? Tokat
1:24:04Niksard'da. Geldik buraya. Saltuklardan
1:24:08bir şunların hepsini veriyor. Saltukları
1:24:11sorarken öyle soruyorlar. Hepsini böyle
1:24:13veriyor zaten. Soruyu yap diye veriyor.
1:24:16Tamam kardeşim. Bunları verir.
1:24:18Hangisinden günümüze kaldığını söyler.
1:24:21Saltuklardan günümüze kaldığını
1:24:22bileceğiz. Geldik buraya. Mengücek,
1:24:27Divri Ulu Cami'nin günümüzdeki Birleşmiş
1:24:30Milletlere bağlı UNESCO tarafından ilk
1:24:33korunan eserimiz olduğunu bilmeniz
1:24:35lazım. Bir doğru mu kardeşim? Bu kadar.
1:24:39>> Evet. Eserleri bileceğim. Geldik
1:24:41Artuklara. Özellikle hangi köprüyü
1:24:43bilmen lazım?
1:24:45Rahmetli Murat Göebakan'ın kıraç
1:24:48zannettiğimiz
1:24:50Malabadi köprüsü kesinlikle bilinecek.
1:24:52Çün Malabati köprüsünü sormadan daha
1:24:54şimdiye kadar sormamışlar. Bir de bir
1:24:57sınavda Anadolu'da üç şube şeklinde
1:25:00kurulan devlet nedir diye sormuşlar. Bak
1:25:02gene devlet demiş. Artukları
1:25:03söylemişler. Bunu da bilelim. Ama bu
1:25:06adam bu adam çok önemli. El Cezeri. En
1:25:09son Diyarbakır'a gittiğimde surun tam
1:25:11altında Elce Cezeri'nin yapmış olduğu
1:25:13mekanik aletlerin sergisi vardı. Yani
1:25:16ara ara Cezeri'nin sergileri geziyor. Ya
1:25:19orada da görebilirsiniz. İnanılmaz.
1:25:20Diyarbakır bu caminin arkasında güneş
1:25:22saati gene Cezeri'ye aittir. Dikkat.
1:25:24Geldik buraya. Çaka'nın özelliği ne?
1:25:27Kurmuş olduğu donanmanın günümüzde Deniz
1:25:30Kuvvetleri Komutanlığı'ın kuruluş yıllü
1:25:32olarak hala günümüze kutlandığını
1:25:34bilelim. Sizler de biliyorsunuz ki damat
1:25:371. Kılıç arsan Bizans'ın entrikaları
1:25:40sonucunda ne yapıyordu arkadaşlar? Kayın
1:25:42pederini bir ziyafette öldürüyor. Peki
1:25:45bu esnada ne oluyordu? Bir taraftan
1:25:47peçenekler, bir taraftan çaka İstanbul'u
1:25:49kuşatıyordu. Olay budur değerli
1:25:51arkadaşlarım. Ama bu devletin
1:25:52topraklarına kim son verdi? Bizans
1:25:55dikkat. Çakanın neyi yok?
1:25:58>> Günümüze kadar gelmiş herhangi bir eseri
1:26:00yok. Bizans tamamen varlıklarına son
1:26:02verip orada yapılan bir eser bile olsa
1:26:05hepsine son verdik. Geldik buraya.
1:26:08Bunlar da diğer beylikler not kısmında.
1:26:10Bunlar arasında Ak koyunlularla ilgili
1:26:14özellikle bilmen gereken adam kim? Aga
1:26:17Uzun Hasan. Bu bir. İki.
1:26:20Otluk Beli Savaşı'nı Uzun Hasan kiminle
1:26:22yaptı? Fatih Grand Türko mu? Yani ne
1:26:26demek? Büyüktürk. İki tane büyüktürk
1:26:28vardır bu arada. Biri Fatih'e
1:26:29verilmiştir. Avrupalılar tanı. Diğeri de
1:26:31Kanı Sultan Süleyman'a. Ali Kuşçu
1:26:34önce Timur'dadır. Şimdi nerede?
1:26:36Akkoyunda. Sonra nerede? Son döneminde.
1:26:38Evet. Karakoyunların başkenti nere?
1:26:42Ercişiler beni iyi dinlesin.
1:26:43Azerbaycan'ın Türkleşmesinde etkili
1:26:45oldu. Bir sınav sorusu. Bak gelenleri
1:26:47soracaklarından dolayı dikkat
1:26:49işarettiklerini gelenlerdir. Safa Biler
1:26:51ile alakalı herhangi bir soru gelmiyor.
1:26:52Çünkü Osmanlı içinde işleniyor. Yani
1:26:541639 kas işirim mesela onu orada
1:26:56işleyeceğiz. Babüre dikkat. Günümüze
1:26:59bıraktıkları eserin adı ne? Hacmal
1:27:01Hindistan Agraentinde bulunan müthiş bir
1:27:04eser. Harzem Şah'ta Otrar faciasını kim
1:27:07yaşattı onlara? Yukarıda kim yaşattı?
1:27:11Cengiz Han yaşattı. Başkent Ürgenç veya
1:27:14Gürgenc'in içinden geçti. Oturar falan
1:27:15bıraktım. 1 milyon insan katletmiştir.
1:27:18İşte Harzem Şahların yaptığı bir
1:27:19davranış yanlıştır. Günümüze getiri.
1:27:22Timur iki tane aslında Türk olmasına
1:27:24rağmen ileriki boyutlarda gör yani
1:27:26düşünecek olursak bir Osmanlı
1:27:28Devleti'nin fetret devrine iki Altınordu
1:27:31devletini parçalayarak Rusların
1:27:33güçlenmesine sebep oldu. Dikkat Ali
1:27:35Kuşçu burada da var zaten. Ali Kuşçu
1:27:37burada. Buradan Akkoyunlara Akkoyund'an
1:27:40son dönemde Osmanlı'ya onu da bilelim.
1:27:42Cengiz değerli arkadaşlar dörde ayırdı.
1:27:45Bir sınavda geldi. Aşağıdakilerden
1:27:46hangisi? Cengiz imparatorluğu
1:27:48dağılmasıyla ortaya çıkan devletlerden
1:27:51biri değildir? Cevap Babür vermişti. O
1:27:53yüzden fark ettiyseniz Kubilay İlhanlı
1:27:56Çağtay Altınordu. Ancak şurada şuna
1:27:57dikkat edelim. Bunlar arasında Kubilay
1:27:59Çin'de kuruldu. Budist oldu. Diğerleri
1:28:03Müslüman olmuştur. Bunu da böyle
1:28:05bilelim. Şimdi ilk Müslüman Türk
1:28:07devletleri siyasi tarih hayırlı olsun.
1:28:09Artık bundan sonra bu devletlerden
1:28:12özellikle Karanlı Gazileri Büyük Selçuk
1:28:13ki en önemlisi orada Büyük Selçukluktur.
1:28:15Büyük Selçuklu devletini baz alarak neye
1:28:18geçiyoruz? Kültür medeniyete. Aynı
1:28:20İslamiyet öncesinde işlediğimiz gibi
1:28:21gene devlet yönetimi, ordu, toprak
1:28:23yönetimi, işte atıyorum sanat. Bunların
1:28:26hepsini tek tek işleyeceğiz. Şimdi ne
1:28:27yapıyoruz? Hemen siyasi tarihi
1:28:30işlediğimizden dolayı soru
1:28:31bankalarımızın her ikisi de biliyorsun
1:28:33ona uygun. Hemen siyasi tarih sorularını
1:28:35çözüyorsunuz. Müslüman Türk devletleri
1:28:36ya da ilk Türk İsistan devletleri
1:28:37üniteslerin. Ondan sonra kültür
1:28:39medeniyet bittikten sonra zaten ünite
1:28:40bitiyor. Kültür medeniyet testlerini hem
1:28:42KPS AGS yazan hem de normal KPS yazan
1:28:45soru bankamdan ikisini bir çözüyoruz.
1:28:47Çünkü ikisinin soruları birbirinden
1:28:49farklı. Ne yapıyoruz? Kültür medeniyette
1:28:52devam ediyoruz.
1:29:03[Müzik]

About this transcript

This page contains the full transcript of 6) KPSS / AGS Tarih - İlk Türk İslam Devletleri (II) - Ramazan Yetgin - 2026 by Benim Hocam, generated from the public captions YouTube serves with the video. The transcript has 10,552 words across 2,182 segments, with the original timestamps preserved so you can click any line to jump to that moment in the embedded player.

What you can do with it

Use the transcript to take notes, quote the speaker, build a study guide, generate a summary with ChatGPT or Claude via the YouTube Summary tool, or export it as a timed subtitle file with YouTube to SRT. You can also re-open it in the transcriber to translate the transcript into 100+ languages.

Free YouTube transcript tool

YouTube2Text is a free YouTube transcript generator — no signup, no daily limit. Paste any YouTube link and get the full transcript instantly, with timestamps, click-to-jump, translation to 100+ languages, AI prompts for ChatGPT, Claude, and Gemini, and exports to TXT, SRT, VTT, or Markdown.