27) KPSS / AGS Tarih - XIX.Yüzyıl Islahatları I - Ramazan YETGİN - 2026 — Transcript
Full transcript
- 0:00[Müzik]
- 0:07Değerli arkadaşlarım hepinize
- 0:09merhabalar. 19. yüzyıl ıslahatları ile
- 0:11beraberiz. Yine kameramanımız Murat
- 0:14kardeşimle beraber her zamanki gibi
- 0:16streç akımız Nazım Yaşar'la
- 0:18yolculuğumuza devam ediyoruz. Nazım
- 0:20nasıl gidiyor?
- 0:21>> Murat nasıl oldun? Hastaydın kardeşim.
- 0:23Şükür hocam iyileştir
- 0:25>> dedim ya. Özel sektör adamı ayakta
- 0:26iyileşilir. Yapacak bir şey yok. Ben
- 0:28hala hastayım da yapacak hiçbir şey yok
- 0:30yani. Video ları çekebilmek. Bunun
- 0:33hazırlığı vallahi çok uzun sürüyor
- 0:35arkadaşlar. Bugün bir gün video çekin
- 0:36anlarsınız yani ne demek istediğimi.
- 0:38Hele ileride böyle YouTube işlerine
- 0:41giren öğretmen arkadaşlarımız oluyor.
- 0:42Hocam vallahi hiç dinlerken
- 0:43anlamıyorduk. Hiç öyle değil mi? İşte
- 0:45kameranın karşısında, önünde yer almakla
- 0:48arkasında yer almak dinlerken de bir de
- 0:50yapmak zor iş. Bir de millet slayt
- 0:51kullanıyor. Bir de biz yazdığımız için
- 0:53hani çocuk diyor video süresi uzun ya.
- 0:55Video süresinin yarısı şey yazma.
- 0:57Aslında yazma işi olmasa diyelim ki 2
- 1:00saatlik videolar kaça düşer? 1 saate
- 1:02düşer. Ama bu sefer de yazan
- 1:04arkadaşlarımız var. Durumu olup da
- 1:06olmayıp da video ders notunu alamayan
- 1:07arkadaşlarımız var. Yazma işini seven
- 1:09arkadaşlarımız var. Bunların hepsini bir
- 1:11düşünerek iş yapıyoruz. Aslında komplike
- 1:13bir iş.
- 1:15Benim adamım Mahmut yani Türk siyasi
- 1:18tarihinin bana göre yani Osmanlı
- 1:21Devlet'te beş padişah saydı bana beş
- 1:24padişahtan biridir. Hani hepimizin
- 1:26birliği Fatih Sultan Mehmet işte Kanan
- 1:28Söylemez Yavuz Sultan Selim 3 diyoruz.
- 1:31Hani ben kurucu olarak Osman Bey'i de
- 1:33alıyorum 4. Bana göre 5. padişah ik
- 1:36nedenini soracağım. Nedenini
- 1:37söyleyeceğim tabii ki gönünüzde yaş eee
- 1:41böyle anlatınca hoşunuza giden beş
- 1:43padişah var. Yorumlarınızı alayım.
- 1:44Bakayım. Siz Osmanlı'da beş padişah
- 1:46saysanız kimi sayarsınız? Ben Osman Bey
- 1:48le başladım. Sebebi de devleti kurma
- 1:50sebebi var. Ve özellikle Mahmut'u bu
- 1:53kategoriye koyuyorum. Tabii ki aramızda
- 1:55Abdülmecid Seven, ik Abdülhamid Seven,
- 1:57daha evvelden anlattım belki de Lale
- 1:58Devriatçısı, 3 Ahmet'i seven arkadaşlar
- 2:01oluyor. Şimdi bu Osmanlı Devleti de
- 2:03padişahlardan hadi bakalım ilk be
- 2:05tanesini bir yazın. Gönlünüzden geçen
- 2:07hocam yaptıkları icraatlarla işte
- 2:09şunlarla bunlarla benim çok hoşuma
- 2:11gidiyor. Ama Mahmut'un hikayesi biraz
- 2:12farklı. bir dinleyin. Belki de hiç
- 2:14şimdiye kadar almadığınız bir padişahtır
- 2:16hani ilk beşe. Ama ben eee bunu niye
- 2:19almak istiyorum? Bu bir kere ik Mahmut
- 2:211. Abdülhamid'in oğludur. 3. Selim bir
- 2:24çocuğu olmadı arkadaşlar. Ve Selim eee
- 2:29yani mantıken hep yiğenlerini, amcasının
- 2:31oğullarını veya kardeşinin oğullarını
- 2:34eee onları şey yaptı, yetiştirdi. Bu
- 2:37yetiştirdiklerinden bir tanesi 4.
- 2:39Mustafa'dır. Diğeri de zaten
- 2:41Mahmut'tur. 4. Mustafa daha büyük
- 2:43yaşlıdır bu arada. Onu da söyleyeyim.
- 2:45Tabii aslında şöyle de bir olay var. 3.
- 2:49Selim sizler de biliyorsunuz Kabakçı
- 2:51Mustafa isyanıyla tahttan indirilecek.
- 2:53Şimdi buraya kadar her şey normal.
- 2:55Kabakçı Mustafa Paşa Paşa diyorum. A
- 2:58isyanından sonra
- 3:00Selim öldürülmemiştir. Topkapı Saray'ın
- 3:02içinde bir bölüme alındı. Kendisi zaten
- 3:04neyzen olduğu için ne işleriyle
- 3:06ilgileniyordu ve 4. Mustafa da devleti
- 3:08yönetmeye başladı. Şimdi buraya kadar
- 3:10tamam ama Selim'in haksız yere bir
- 3:12tahtan indirilme durumundan dolayı
- 3:15Selim'in Nizam-ı Cedid adı verilen tüm
- 3:17yenilikleri de mantıken ortadan kalktı.
- 3:19Peki bu Nizamicinin bir kadro işidir. Bu
- 3:22kadroda sadrazam, vezir, defterdar, kaz
- 3:25asker, nişancı, şeyhül islam aklınıza
- 3:28gelebilecek üst düzey yetkililer var. Bu
- 3:30biliyorsunuz bu yetkililer meşret
- 3:32meclislerine layialar düzenlediler ve 3.
- 3:34Selimi Nizami Ceddi yapmasını ikna
- 3:36ettiler. Şimdi hatırlayın Avusturya'ya
- 3:38göndermiş olduğu eee Ratip Efendi vardı
- 3:40o yaptı. Diğeri geldi o yaptı falan
- 3:42derken aslında bayağı da bir Nizam Cıdı
- 3:45statları oturmaya başlamış. Ne zamana
- 3:47kadar? Tabii ki Kabakçı Mustafa isyanına
- 3:49kadar. Şimdi
- 3:52Kabakçı Mustafa isyanından sonra 4.
- 3:54Mustafa diye bir adam var. Bakın
- 3:56tarihimizde bir yıl tahta kalmıştır 4.
- 3:59Mustafa ve bu bir yıllık süre içinde de
- 4:02zaten tahta kalsa da yeniçeriler ve
- 4:04Kabakçı Mustafa'nın ağının yanındakiler
- 4:07devlete artık hüküm sürmeye başladı.
- 4:09Çünkü biz seni çıkarttık. Selim'i
- 4:11indirdik. Biz seni yerine koyduk tahta
- 4:13diye. Selim'i ne yap şey 4 Mustafa'yı ne
- 4:15yapacaklar? sürekli hep onun hükmü hükmü
- 4:18altında kalacak. Normalde devlette öyle
- 4:19olmaz. Devletler nasıl yapar? Kendisini
- 4:21çıkaran kadro devlete zarar vermeye
- 4:23başladığı zaman o kadroyu da ortadan
- 4:25kaldıracak bir kadro bulur. Hep Osmanlı
- 4:28tarihi böyle olmuştur.
- 4:30Örnek Nazım beni indirdi. Tamam. Nazım
- 4:34beni indirdi ama Nazım Murat'la
- 4:36işbirliği yaptı. Nazım şimdi gidecek
- 4:39yukarıdaki sosyal medyadan Mehmet'i
- 4:41bulacak. Bu sefer de kimi yok edecek?
- 4:43Muradı. Başka şansı yok. Yoksa o zaman
- 4:45devlet tahakküm altına girer.
- 4:484. Mustafa Tahta çıktığında 3. Selim on
- 4:51Nizami Ceddet kadrosu. Nizami Cit
- 4:53yenilikleri de ortadan kalkınca Rusçuk
- 4:56ayağını, rusçuk bir bölgenin adı bir
- 4:58adama gidiyor. Bu adam da bu arada 3.
- 4:59Selimi çok seviyor. Adamın adı Alemdar
- 5:03Mustafa Paşa. Bir bu Alemdar Mustafa
- 5:06Paşa denen adamın yanına gidiyorlar.
- 5:08Durumu anlatıyorlar. Diyorlar ki Kabakçı
- 5:10diye bir adam var. Ayaklandırdı.
- 5:11Selim'imizi tahttan indirdi. Tüm Nizami
- 5:13yeniliklerine son verdi. İşte durum
- 5:15böyle böyle. Alemdar Mustafa'ya diyorlar
- 5:18ki bak Selim öldürülmedi. Topkapı
- 5:20Sarayı'a yaşıyor bir odada. Gel ne yap
- 5:23ne şu 4 Mustafa'yı indir. İndirdikten
- 5:25sonra Nizamcı yeniliklerine devam
- 5:27edelim. Bak devlet tam oturdu. Başarılar
- 5:29elde etmeye başladık. Burayı
- 5:30bırakmayalım diyorlar. Aslında bunlar
- 5:33devleti iyi yöneten kadrolar. Alemdar
- 5:35Mustafa Paşa da tamam diyor bir
- 5:37fırsatını bulursak nasıl yapacağız
- 5:39diyor. Şimdi adam oradan Rusçuk'tan
- 5:4115.000 askeriyle yürüdüğünü duysa bu
- 5:43sefer 4. Mustafa'nın adamlarıyla bir
- 5:44savaş başlayacak. Bir fırsat kollanmaya
- 5:47başlanıyor ve Alemdar Mustafa Paşa'ya
- 5:49fırsatı 4. Mustafa veriyor. Çok ilginç.
- 5:524. Mustafa diyor ki onu getiren
- 5:55kadrolar. E bu sefer de devlette
- 5:56biliyorsunuz ben bunu isterim. Bana şu
- 5:58Ketüdağlığı var. Bana şu kahyalığı ver.
- 6:00bana şu ağlığı ver diye diye 4 Mustafa
- 6:02da adam arıyor. Ulan şimdi beni bunlar
- 6:04getirdi ama e devletle ben iş
- 6:05yapamıyorum ki. Bunu diyorlar ki Alemdar
- 6:08diye bir adam var. Bu kadroyu yani
- 6:10Kabakçı Mustafa'yı onlar ortadan kaldır.
- 6:13Bakın Allah istedi. Hani dersin ya bir
- 6:15göz Allah sana verdi iki göz. Alemdar
- 6:17Mustafa Rusçuk'tan nasıl İstanbul'a
- 6:19geleceğim onu düşünüyordu. Kim çağırdı?
- 6:214. Mustafa çağırdı. 4. Mustafa'nın
- 6:24kulağına fısıldayanlar da eski nizam
- 6:26ettiler. Siz merak etmeyin. 4. Mustafa
- 6:28dedi ki tamam gelsin. Gerçekten geldi
- 6:31Alemdar Mustafa Paşa İstanbul'a nerse
- 6:3315.000 askeriyle geldi ve Kabakçı
- 6:35Mustafa'yı öldürdü. Bakın o Kabakçı
- 6:39Mustafa hatırlayın Nizam diyeniklerine
- 6:40son veri 3 senip tahtan indirse Kabakçı
- 6:42Mustafa indirdi ama bir türlü gitmeyeyim
- 6:45aradan geçti bir hafta. Sonra dedi ki 4.
- 6:47Mustafa, "Ulan" dedi, "şim bu başıma
- 6:49benim bela olur." Bir hemen bir şehir
- 6:51İslamını veziri gönderdi. Dediler ki,
- 6:53"Devlet yaptığınız işten dolayı sizleri
- 6:55tebrik ediyor ama burada kalmanıza artık
- 6:58bir sebep kalmadı. O yüzden" di Rusçaya
- 7:00geri dön. Görcü Mustafa da akıllı.
- 7:03Rusçuk ayanı ki onun yanına giden
- 7:06Nizam-i Cedit taraftarlarına da yaran
- 7:08derler. Yani Rusçuk ayağını veya Rusçuk
- 7:10yaranı eee Alemdar Mustafa Paşa artık
- 7:14bir formülü bulamıyor. Artık bu saatten
- 7:16sonra Topkapı Sarayı'na girecek.
- 7:17Girdikten sonra 4 Mustafa'yı al aşağı
- 7:20edecek. Topkapı Sarayı'nın diğer bir
- 7:22bölümünde yaşayan 3ün seni bir tahta
- 7:23çıkaracak. Ancak
- 7:27Topkapı Sarayı'a bir de unutulan bir
- 7:29adam var. 3. Selim'in çok sevdiği, çok
- 7:31yetiştirdiği. Her zaman onun tahta
- 7:33çıkmasını seçki 4. Mustafa'yı sevmezdi.
- 7:35Mahmut var ama Mahmut'tan kimsenin
- 7:37haberi yok. Mahmut'tan Alemdar'ın da
- 7:39haberi yok. Bak şimdi Alemdar Rusçuk'la
- 7:41yaşıyor. Haberi bile yok. Topkapı
- 7:43Sarayın içinde kim var? Kut sahibi olan
- 7:45kim var? Bilmiyor. Onun tek bir derdi
- 7:48var. 3. Selimi tekrardan başa geçmek.
- 7:51Arkadaşlar Alemdar Mustafa dedi ki
- 7:52yapacak bir şey yok. Topkapı Sarayı'ı
- 7:54basacağız. Biz bu üç Selim'i tekrardan
- 7:57tahta çıkartacağız.
- 7:59Topkapı Saray'ın üzerine 15.000 askerle
- 8:01geldiler. Sarayın içine girdiler. 4.
- 8:04Mustafa'ya hemen dediler ki, "Bakın
- 8:07padişahım, bunların amacı seni indirip
- 8:10Selim'i tekrardan tahta geçirmek. Ne
- 8:11yapalım?" Hemen dedi, "Cü Selim'i öldürt
- 8:14ki senden başka birinin kalmadığı
- 8:16anlaşılsın ki sana dokunmasınlar" dedi.
- 8:19Çünkü Osmanlı Devlet'te tek kişi kaldığı
- 8:21zaman ne olmuyor? Oturup da değerli
- 8:22arkadaşlar olmuyor yani onu
- 8:24öldürmüyorlar. Peki 4. Mustafa hemen
- 8:27cellatlarına, askerlerine haber verdi.
- 8:29Dedi ki, "Serimin'in odasına basın.
- 8:31Selim'i öldürün.
- 8:33Selim de garibim orada zaten herhangi
- 8:36bir elinde kılıç yok. Kılıcı elinden
- 8:38alınmış. Sadece bir ney var yanında
- 8:40birkaç tane kalfa var. Kadınlar var
- 8:42cariyeler ona hizmet eden. 3. Selim'in
- 8:45odasına doğru yöneliyorlar. 3. Selim
- 8:47tabii ki olayın daha farkında değil. Bu
- 8:49esnada hemen cariyeler
- 8:52Selim'i korumak adına kılıcın üzerine
- 8:54atılıyor. Kan dökmek kadınlara yasaktır.
- 8:56Osmanlı yani kan dökmek derken öldürmek.
- 8:59Bakın istese orada gelen cellatlar ya da
- 9:013. Selim askerleri kafasına bir tanesi
- 9:03vursa o cariyeden hepsini öldürür.
- 9:04Arkadaşlar parmaklarını kesmişlerdi
- 9:07cariyede. Hani öldürmemişlerdir ama onu
- 9:09da korumaktan men etmişlerdir.
- 9:13Selim elindeki ney yok mu? Ney? Ney
- 9:16neyden yapılmadır ya? Allah'ın kamıştan
- 9:18onunla savunulur mu? Karşıda adam kılıç
- 9:20var. Mecbur kaldı kendini savunmaya
- 9:22kalktı. Bir tane asker şu sağ kaşağına
- 9:26vurdu şuraya. Kılıç darbesi arkadaşlar.
- 9:29Şurası şöyle komple hani deri açısından
- 9:31söyleyeyim anlamanız için. Bu deri
- 9:33komple şu sakalını çok uzun sakallıydı
- 9:36ta buraya kadar düştü. Yani sağ gözünü
- 9:38kapatarak düştü.
- 9:42Haber 4. Mustafa'ya geldi. Dediler ki
- 9:44Selim'i öldürdük. Şimdi 4. Mustafa dedi
- 9:47ki bunu hemen alın. Yani Selim'in
- 9:50cesedini alın. Alemdar'ın önüne atın.
- 9:52Bunlar Topkapı Saray'ın içinde oluyor
- 9:54beyler bayanlar. Ülkede hiç savaş var
- 9:57gene.
- 9:583. Selim odasından çıkarıldı. Alemdar'ın
- 10:01önüne atıldı. Ya 3. Selim Alemdar'ın
- 10:04önüne atıldığı zaman Alemdar şoka girdi.
- 10:07Çünkü onu çıkartmak isterken o öldü.
- 10:10Onun da suçu varmış şu an mantıken
- 10:12aslında eline fırsat geçmişti. 4.
- 10:14Mustafa onu ilk çağırdı saraya girdi.
- 10:17Yanında bir de o kadar asker de vardı.
- 10:18isteseydi 4. Mustafa'yı orada derdest
- 10:20ederdi, etmedi. Hatta yanındaki
- 10:23Alemdar'ın yanındaki askerleri dedi ki,
- 10:24"Yah sen ne yapıyorsun? Hazır fırsat bu
- 10:26fırsat. Dönü Mustafa'yı alalım indirelim
- 10:28dediler." O ona rağmen ne dedi? "Bu Medi
- 10:30Mertli'ye sığmaz. Adam bizi çağırmış
- 10:32buraya bizden yardım bekliyor. Bu" dedi,
- 10:34"Mertliğ'e sığmaz diye yapmadı." Hatta
- 10:36onun yanındaki askerler çok kızdı ya
- 10:38dedi. Fırsat bu fırsat bir Mustafa var
- 10:40yanında da üç adam var dediler. Hemen al
- 10:42aşağı edelim Selim'i de getirelim
- 10:44dediler Topkapı Sarayına.
- 10:48Alemdar
- 10:49kendisini tahta çıkmasını istediği 3.
- 10:51Selim'i o halde görünce yere kapaklandı.
- 10:55Öyle bir feryat figan ağlıyor ki kendisi
- 10:57zaten seviyordu onu. Ağla ağla ağla.
- 11:00Artık dediler ki artık herhalde 4.
- 11:02Mustafa'dan hemen bir kişi yanına geldi.
- 11:04Dediler ki bak Alemdar senin bilmediğin
- 11:08bir adam var burada. Bir şey var bir
- 11:11şehzade var. Kim var ya dedi. Mahmut
- 11:14tanıyor musun? Yo tanımıyor. Gördün mü?
- 11:15Görmedim ya dedi. Burada Mahmut var.
- 11:17Hatta 3. Selim dedi yani Selim en çok
- 11:21eee padişah olmasını istediği kişi
- 11:22Mahmut. E ne yapalım ded Mahmut'u
- 11:25kurtaralım. Yoksa 4. Mustafa akıllıdır.
- 11:27Gider onu da öldürür. Arkadaşlar oradaki
- 11:29geçen konuşmadan kıllanan 4. Mustafa
- 11:32dedi ki doğru söylüyorlar. Bir de Mahmut
- 11:34var. Şimdi bunlar ya Mahmut'u almaya
- 11:36kalkarlar. Selim'i geçiremediler. Selim
- 11:38öldü. Had deder Mahmut'un ucuna. Aynı
- 11:41adamlara Mahmut'u öldürme emri verdiler.
- 11:43Mahmut da öbür tarafta.
- 11:46Mahmut da öbür tarafta. Bunlar Topkapı
- 11:48Saray'ın içinde oluyor. İçinde Mahmut'u
- 11:51öldürmeye gidiyorlar bu sefer de. E
- 11:53Mahmut tabii daha evvelden çok iyi
- 11:55derecede eee eğitim almış. Zelim onu çok
- 11:58iyi yetiştirmiş. Silahı var yanında,
- 12:00kılıcı var, askerleri var. Yanında
- 12:02cariyeler gene var. Bakın, Mahmut bir
- 12:06operasyonla kurtarılmıştır.
- 12:08Selim'i öldüren tayfa aynı şekilde
- 12:11Mahmut'un odasına gelmiştir. Mahmut'un
- 12:13odasının yanında eee
- 12:16bir hamam var. Bu hamama girecek. Yani
- 12:19hamama girecek. Hatta hazırlıklar da
- 12:21yapılmış. Hamama girecek. Hamda da
- 12:24biliyorsunuz ısıtılmak amacıyla şey var.
- 12:26Kömürler var, bilmem neler var. Bugün
- 12:28bazı saunalarda görüyorsunuzdur ama
- 12:30gerçek kömür kullanmıyor. Tabii suyu
- 12:32ısıtılması için kömürler var ya orada
- 12:34Cevri Alfa diye bir kadın. Mahmut'u
- 12:36korumak istiyor. Alıyor ellerine
- 12:38külleri, o şeyleri ne derler ona?
- 12:40Kürekle. Kürekle alıyor. Mahmut'un
- 12:42olduğu odaya getiriyor. Küreği
- 12:44dolduruyor böyle. Yani o kendisine bir
- 12:47sıcak bir alan yaratıyor. Neden
- 12:48yaptığını anlatacağım. Şehzadelerin veya
- 12:50padişahların fark etmez odalarındaki tüm
- 12:53kapılar yuvarlaktır ve medrese
- 12:55öğrencileri de dahi hocalarına karşı
- 12:58eğilerek geçerler. Yani aslında bir
- 13:00kapıdan hani Topkapı Sarayı düşünün ilk
- 13:02açıldığında binlerce kişi geçebilir ama
- 13:05o odadan sadece kaç kişi geçebilir? Bir
- 13:08Mahmut'u öldürmeye gelenlerden ilkine
- 13:10Cevrik Alfa denen kadın o küreklerle
- 13:12attı. Neyi? Külü külü suratlarını attı.
- 13:16Böylelikle onların görmemesini
- 13:18sağlayarak belirli bir zaman kazandı.
- 13:20Peki Mahmut ne yapacak? Yanındakiler
- 13:22dedi ki Şehzadem acil dedi senin çatıya
- 13:25çıkman lazım. Yani çatıyı kırmamız
- 13:27lazım. Tabii kırmaya çalışırken bir
- 13:29taraftan askerler geliyor. Bir taraftan
- 13:31Mahmut'u öldürmeye çalışıyor. Bir
- 13:32taraftan Cevrik Alfa ve yanındakiler kül
- 13:35atmaya devam ediyorlar. Ortalık
- 13:37gözükmüyor. Şimdi bir küllü düşünün
- 13:38arkadaşlar. Bazen bizlerin de evlerde
- 13:40sobaları tüter. Hatta sobalar küllü
- 13:42tutar biliyorsun. Nasıl oluyor? Bir anda
- 13:44dağılıveriyor. Kadın tomarla getirmiş.
- 13:47Her gelenin yüzüne sürpriyor. Her
- 13:48gelenin bir kişi akıllık yaptı. Hemen
- 13:51kendi mevcut eteğini, eteğini yani
- 13:52yeniçeri eteyim kaldırdı. Kaldırıp
- 13:55yüzüne atılınca gelmeyince bir baktı ki
- 13:57Mahmut tam yukarıdan şey çıkıyor. Kırdı
- 13:59Mahmut. Mahmut kırdı. Elindeki hançeri
- 14:03Mahmut'a doğru salladı ve Mahmut sol
- 14:06omzundan yaralandı. O esnada da gitti
- 14:09kafasını duvara vurdu. Oradan da
- 14:10yaralandı. Ama Mahmut ona rağmen nereye
- 14:13çıktı? çatıya çıktı. Çatıdan da oradan
- 14:16aşağı indi. Karşıdan bir adam geliyor.
- 14:19Alemdar tanımıyor ki adamı. Alemdar dedi
- 14:21ki bu kim ya? Gelen yaraçe kim bu dedi.
- 14:24Dediler ki efendim Mahmut bu. Hemen
- 14:26Mahmut'un himayesi altına aldılar ve
- 14:28Mahmut dedi ki bırak dedi şimdi Dörcü
- 14:30Mustafa'yı falan bırak dedi. Sadaret
- 14:32hükmü Sadrazam'da gidelim o hükmünden
- 14:34onu alalım. aldıktan sonra 4.
- 14:36Mustafa'nın icabına bakarız dediler ve
- 14:38gerçekten de öyle oldu. Hemen
- 14:41Alemdar Mahmut'u kendi kollarının altına
- 14:44alarak gittiler. Sadrazan'dan mührü
- 14:47müayün aldılar. Ardından da 4.
- 14:49Mustafa'nın tahtına ı Mahmut'u
- 14:52oturtturdular.
- 14:54Neymiş bu kardeş? Kut. Heh. Diğer anlamı
- 14:58ne? Talih. Şans. Doğru mu? Baht bak
- 15:04Selim'i nasip ediyorlardı. Tahta kim
- 15:06çıktı? Tahta hiç beklemeyen adam Mahmut
- 15:08çıktı. İşte tarih böyle bir şey. Ve o
- 15:10Mahmut Cevri kalfa gibi o yanındaki
- 15:13insanları o kadar hürmet etti ki Mahmut
- 15:16zamanlarda kadınlara yönelik hakların
- 15:18gelişmesinde kendisini bir kadının
- 15:20kurtarması da çok etkili olmuştur.
- 15:24Hatta Mahmut Tahta çıktı. Bu 4.
- 15:27Mustafa'ya yardım eden cariyeler vardı.
- 15:30Onların hepsi Osmanlı Devletik'te kadın
- 15:32öldürmek ve yasak olduğu için direkt e
- 15:35hepsini bağladılar. Denize attılar.
- 15:38Mahmut'u öldürmeye yönelik hamle
- 15:41yapanları.
- 15:42Erkekleri normal öldürüldü. Kadınlar
- 15:45denize atıldı. Denize.
- 15:47Mahmut intikam almayacak mı ya? Ama
- 15:49tamam ama bu sefer de Mahmut'u getiren
- 15:51kadro alemdar.
- 15:53O da bir ayan. Ne demek ayan ya? Toprak
- 15:57ağası. O bölgenin en güçlü lideri
- 16:00ekonomik anlamda Osmanlı Devleti'nde
- 16:02vergi vermeyen. O vergi vermezse ne olur
- 16:04kurban olduklarım? O bölgede ne olur?
- 16:06Hem vergiyi toplayacağım hem vergiyi az
- 16:08göndereceğim veya göndermeyeceğim. Kendi
- 16:10ekonomik sistemini ortaya koymuş adam.
- 16:12Askeri sistem yaratmış. Mehmet Ali de
- 16:14öyleydi.
- 16:16Mahmut'un tahta çıkış hikayesi budur.
- 16:17Peki Mahmut kendisini Alemdar Mustafa
- 16:20Paşa'nın sonuçta getirdiği kadro
- 16:21getirdiği için Alemdar Mustafa Paşa'yı
- 16:24da ne yapmıştır? Vezir
- 16:27e kendi vezir sadza mı yaptı, vezir
- 16:29yaptı. Neyse. E şimdi bu saatten sonra
- 16:32alemdar bu kadar Rusçuk'tan gelip
- 16:34İstanbul'a bir hüküm sürerse la sormaz
- 16:36da yeniçeri ocağı kaldırılmadık.
- 16:38Yeniçeri ocağı duruyor. Yeniçeri
- 16:40ocağındakiler kime bilenmeye başladı bu
- 16:42sefer de 4. Mustafa'nın indirilip
- 16:44tekrardan Mahmut'un getirilirken. Çünkü
- 16:46Yenişeriler 4. Mustafa'yı destekliyor.
- 16:48Çünkü onlar getirmişti 4. Mustafa'yı
- 16:50tahta onlar çıkarmıştı. Doğru mu Nazım?
- 16:53E sonra ne oldu? 4. Mustafa Tahtan
- 16:56idikten sonra bu huzursuz yeniçeriler
- 16:58başta Alemdardan korktukları için sesini
- 17:00çıkartmadılar. Ama Alemdar Mustafa
- 17:02Paşa'nın yeniçerili üzerine tahakkümü
- 17:04artınca artık Yeniçeriler bir karar
- 17:07vermeye kalktılar. Dediler ki biz bunu
- 17:09ne yapalım? Sarayında kendi yaşadığı
- 17:11yerde çevreleyelim, öldürelim ve
- 17:14Alemdar'dan kurtulalım dediler.
- 17:16Alemdar'ı da tabii ki çok eee bu
- 17:18esnadaki o kendini padişahtan üstün
- 17:21görme davranışları da var. Alemandar eve
- 17:23gidiyor. Bir divan toplantısının
- 17:24çıkışında.
- 17:26Kendi evde dururken bir anda
- 17:29yeniçerilerin konağa sardığını görüyor.
- 17:32Anlıyor. Yani o yeniçerin kendisini
- 17:34öldürmeye geldiğini anlıyor. Yapacak bir
- 17:36şey kalmadığını da anlıyor. Arkadaşlar
- 17:39yeniçeriler çatıdan yani şöyle düşünün
- 17:42konağı 500'e yakın yeniçeri çevirmiş.
- 17:45Bahçesinden girmeye kalkan, bacasından
- 17:48girmeye kalkan, çatısından girmeye
- 17:50kalkan. Bu arada Alemdar'ın
- 17:52kendi silah deposu olduğu için onu çatı
- 17:54katına koymuş. Çatıdan girmeye kalkınca
- 17:57yeniçeri bekledi. İyice sarsın, karınca
- 18:00gibi olsun dediler. Çünkü adam dedi ki,
- 18:02"Benim buradan ama ben gidersem bunları
- 18:05da götürürüm." dedi. Çatıdan aşağıya
- 18:08doğru inmeye başlayınca barut fıçısını
- 18:11aldı. Kat kat kat dolandırdı. Onu
- 18:15anlamadı yeniçeri barut olduğunu.
- 18:17Yeniçeriler çatıdan içeriye dolmaya
- 18:19başlayınca barutu ateşledi.
- 18:22Kendisi öldü. 500 yeni içeriyi de yanına
- 18:25götürdü
- 18:27ya.
- 18:29Ve böylelikle Alemdar Mustafa Paşa devri
- 18:32de son. Mahmut Alemdar Mustafa Paşa
- 18:35yüzünden sened ittifakı imzaladı. Belki
- 18:37gene merkezi otoriteyi arttırmak
- 18:39amaçlanmış olabilir ama Osmanlı
- 18:41Devleti'nde hükmeden bir padişah ayan
- 18:45ayan olsun beyan olsun ne fark eder ya?
- 18:47Padişahın hükmü kesindir. Bir şey verdi
- 18:49mi yapılır. İlk defa bir padişah bir
- 18:52Ayan adı verilen kişileri resmi olarak
- 18:54tanımak istiyor. Ayan o dönemin mafyası
- 18:56kardeşim. Bunu böyle anlayın. Askeri
- 18:59var, gücü var, ekonomisi var. vergi
- 19:01vermiyor. Askere gitmiyor. Asker de
- 19:04göndermiyor. Oğlum bu o zaman devlet
- 19:06gibi devlet. Devlet içinde devlet olmuş
- 19:08bunlar. Feodal bey olmuş. Alemdar
- 19:11Mustafa Paşa'nın bu ölümünden sonra
- 19:15dizginleri eline alacaktır. Kim?
- 19:19Mahmut. Çünkü ı Mahmut'a yapılan en
- 19:21büyük şey senedi ittifak oldu. Senedi
- 19:23ittifak. Rusçuk ayanı Aldar Mustafa
- 19:25Paşa'nın diğer ayanları toplayıp
- 19:27İstanbul'da ı Mahmut'la Mahmut istemese
- 19:31bile imzalatmasıdır.
- 19:33Neydi? Şimdiye kadar ben bir ayana emir
- 19:36vereceğim. Vergini gönder diyeceğim de o
- 19:38ayan vergisini göndermeyecek. Burada ne
- 19:40var? Merkezi otorite ne kadar bozuk ki
- 19:42senedi ittifaka oturuyoruz. Ama amacımız
- 19:44ne? senedi ittifakı yaparak yani o
- 19:47ayanlarla ittifak yaparak bir yeni
- 19:49çeriler eğer bir baskın düzenlerse tüm
- 19:52ayanlar tüm varlıkları ve güçlerini
- 19:53İstanbul'a gönderecekler ve isyanı
- 19:55bastıracaklar. İki ayanlar haktan
- 19:59rastgele vergi almayacaklar. Düzenli
- 20:01vergi alacaklar. Devletin sınırının
- 20:02dışına çıkmayacaklar. Zekat 4 ise kırta
- 20:04bir kırta 4 niye alıyorum diyecek. Öş
- 20:06onda 1,26
- 20:08alıyordu ayanlar.
- 20:10Bunlar düzene girecek. 3. Ayanlar
- 20:13devletin yanında olacak. Padişah ne
- 20:15derse onu yapacak. Baktığın zaman
- 20:17maddelere, "Aa hocam maddelerde hiçbir
- 20:19şey yok." Tamam da devlet bir kişiyle
- 20:22masaya oturmuş, bir grupla masaya oturup
- 20:24bir anlaşma yapmış değerli arkadaşlar.
- 20:26Onun varlığını resmileştirmiş. Onun
- 20:29varlığını kanunen kabul etmiş. Senedi
- 20:31ittifak ne diyoruz? Osmanlı Devleti'nde
- 20:33ilk defa padişah yetkilerini
- 20:35sınırlandırdığı bir belgedir. Bu belge
- 20:38Osmanlı Devleti'nin ilk demokratikleşme
- 20:39hareketi sayılır.
- 20:42O yüzden 1215'teki Magna Karta'ya ben
- 20:44çok benzetmesem de ona benzetilir. Magna
- 20:47Karta'da İngiliz kralının eee vatansız
- 20:50John'la işte oradaki soyutlar arasında
- 20:52yapılan bir anlaşmaydı.
- 20:55Avrupa hukukunun temellerinden biridir
- 20:56Magna Karta. Bu Magna Karta'ya
- 20:58benzetilen girişim bizde ne olarak kabul
- 21:00edilmiş? Senedi ittifak.
- 21:03E senedi ittifakla ben ayanları
- 21:05meşrulaştırdım.
- 21:06İstemeye istemeye Mahmut bunları yaptı.
- 21:09Ama Mahmut ne yapacak? Alemdarın
- 21:11ölümünden güç alacak ve gidip tüm
- 21:14ayanlıkları ortadan kaldıracak. Volat
- 21:17Alemdar gibi bir gecede 6ı baba
- 21:19kaldıracak. Evet aynen öyle. Alemdarın
- 21:22öcünü alacak. Böylelikle Senedi
- 21:25İttifakta tabii ki tarihe karışacak.
- 21:27Yemek Sened ittifak öyle kalmayacak ki.
- 21:28Alemdar Mustafa Paşa'nın zorlamasıyla
- 21:31imzalatıldı. Mahmut istemeye iste Mahmut
- 21:33dedi ki lan 33 tane padişah geldi
- 21:35şimdiye kadar hiçbiri böyle bir şey
- 21:36imzalı kabak benim mi başıma patlat dedi
- 21:38ya bu nasıl bir kadersizlik dedi. Çünkü
- 21:40seni kim getirdi? Sen doğalyalılardan
- 21:43çıkmadın ki tahtan seni Selim'in
- 21:46ölümünden sonra birileri kurtarıp da
- 21:48Alemdar o zaman Alemdar seni çıkartmış
- 21:50oluyor. O yüzden zaten Alemdar hemen
- 21:52vezir yapıyorsun. Sadra zam yapıyorsun
- 21:54onun yanına alıyorsun. O yüzden seni
- 21:56çıkaran kadrolara borcu oluyor herkesin.
- 21:59Bu borç nasıl kalkacak? Ya ödenecek ya o
- 22:01borca olanları kaldırmak zorundasın.
- 22:03Osmanlı Devleti'nde özellikle 17.
- 22:06yüzyıldan sonra çıkan tüm padişahlara
- 22:08bakın. Hep birilerine borçlu olarak
- 22:09çıkmıştır. Çünkü hep isyanların
- 22:11sonucunda çıkan padişahlar var. 3. Ahmet
- 22:13patron ahlil isyan etti. E 1 Mahmut'u
- 22:16tahta çıkarttılar. İsteseler başka adamı
- 22:18da çıkartırlardı. Niye 1inci Mahmut?
- 22:20Çünkü o kadroya ne veriyor? Ona
- 22:22seraskerlik veriyor. Atıyorum ona işte
- 22:24ketüda veriyor, kahyalık veriyor.
- 22:26Yeniçeri ocağının ağlığı veriliyor. O
- 22:28yüzden böyle oluyor. Mahmut senedi
- 22:31ittifaktan sonra yemin etti zaten ben
- 22:33bunları kaldıracağım diye ve kaldırdı
- 22:35bütün ayanlıkların olduğu bölgelere.
- 22:38Hepsine merkeze vali atadı. Köylere
- 22:40muhtar atadı. Niye? Merkezi otorite ta
- 22:43köylere kadar gelsin diye. Ya senin
- 22:46Mahmut dediğin adam ta Orhan Bey
- 22:49döneminde kurulmuş divanı kaldırdı ya.
- 22:51Çünkü divan içsiz. Esen hatırlayın
- 22:54haftada bırakın her gün toplanan divan
- 22:56daha sonra haftada 4 güne, sonra haftada
- 22:591'e, sonra ayda 1'e eee sadrazanlık
- 23:02makamı Fatih'ten sonra önem
- 23:03kazandığından dolayı sadrazanlar Fatih
- 23:05Sultan Mehmet'le beraber divana
- 23:06başkanlık etmeye başlayınca bu sefer
- 23:08sadrazamlık makamı artınca e divandaki
- 23:11sorunların hepsi bir günde çözülmüyor
- 23:13ki. Herkes Sadrazam'ın konağına gidiyor.
- 23:15Biz buna Babali deriz. Babali o zaman
- 23:18neyin önemi artıyor? Sadzam'la beraber o
- 23:20bağ bali denilen şeyin önemi artıyor.
- 23:23Konağın önemi artıyor. Herkes
- 23:24Sadrazam'ın yanına geliyor. Sadam da iyi
- 23:27de kötü de. Hatırla bakalım. Sad zam
- 23:30oluyorsun ama ilk kabak kimin başına
- 23:31patlıyor? Senin başına patlıyor. Lan
- 23:33oğlum Sultan Ahmet meydanında adamları
- 23:34aslar yıl günlerce durdu lan. Sadam
- 23:37olmak iyi mi köprülü Mehmet? Niye
- 23:39sadamlık kendisine teklif edince benim
- 23:41şartlarım var dedi o zaman. Kim kime bu
- 23:43memlekette sadamlık teklif edince benim
- 23:45şartım var diyebilir ya.
- 23:47Mahmut senedi ittifak'tan sonraki en
- 23:50önemli meselesi devlet ve merkezi
- 23:53otoriteyi tekrar tesis etmek zorunda
- 23:54kaldı. Özellikle nizam-ı cedit
- 23:57kaldırıldı. Hatırlayın 3ün senim gidince
- 23:59nizam-ı cedit kaldırıldı. Peki nizam-ı
- 24:01Cedidin yerine neyi kurdu biliyor
- 24:02musunuz mu? Bir gün bu soru gelecek ama
- 24:05kimden kime gelir? Ne zaman gelir
- 24:07bilmem. Ve çoğunlukla insanlar da yani
- 24:10öğrencilerimiz de bu soruyu yanlış
- 24:12yapacak. Arkadaşlar, Nizam-ı Cedidin
- 24:15yerine Sekban-ı Cedid kurulmuştur.
- 24:17Lütfen isimlere dikkat edelim. Nizam-ı
- 24:19Cedid. Mahmut neyi kurmuştur? Sekban-ı
- 24:22Cedid. Ha, Sekban-ı Cedit çok mu yaşadı?
- 24:24Yaşamadı. Ardına Eşkinci Ocağı kuruldu.
- 24:28Ona da yeniçeri ayaklandı. Yeniçeriyi
- 24:30kaldırmaktan başka şans bırakmadılar ki
- 24:31Mahmut'a. Mahmut'a yeniçeriği
- 24:34kaldırmaktan başka şans bırakmadılar.
- 24:36Onu askeri ıslahatlarda anlatacağım.
- 24:38Yönetim anlamında. E ıslahat yapılacak.
- 24:41Daru Şurayı Babali kuruldu. E memurların
- 24:43yargı var, terfi işlemleri var.
- 24:45Daruşurayı bilmem ne kuruldu. E devam
- 24:48ediyorsun. Yönetim alanında yapılan
- 24:49islahatlarda özellikle çıkartılan
- 24:51kanunların halka ulaştırılabilmesi
- 24:53amacıyla takvim vekayı yayınlandı. İlk
- 24:55Osman Devlet'in resmi gazetesidir. Ya
- 24:57neymiş? Takvim-i vekai. yıllarca
- 25:02gitti bu resmi gazete. Türkiye
- 25:03Cumhuriyeti adı resmi gazete oldu zaten.
- 25:06E bu dönemde e kardeşim Avrupa'ya
- 25:09öğrenciler gönderelim. Şu Avrupa'nın
- 25:11bilimini, tekniğini, buluşunu alalım
- 25:13diye öğrenci göndermeye kalk. Oğlum sen
- 25:15buradan İstanbul'dan Yalova'ya öğrenci
- 25:17mi gönderiyorsun? İstanbul'dan Paris'e
- 25:18gönderiyorsun. E elin adamı da diyor ki
- 25:20kardeş nerede diyor şey pasaport.
- 25:24He doğru mu? He pasaport nerede? Demek
- 25:27ki uluslararası bir kimlik çıkarılmış.
- 25:29Bunun üzerine pasaport uygulamasına gir.
- 25:31Ya pasaport varsa ya sana giren vardır
- 25:33ya senden çıkan vardır kardeşim. Bir
- 25:35daha iki. Doğru mu? Pasaport olmadan ne
- 25:37yap? Biz pasaport niye alıyoruz
- 25:38kardeşim? Yurt dışına çıkabilmek için.
- 25:41Evet. Ülkemizde bir pasaport uygulaması
- 25:43varsa bizim temel amacımız yurt dışına
- 25:44çıkmaktır. O zaman bu dönemde Avrupa'ya
- 25:46öğrenciler gönderiliyor. Ya bu
- 25:48öğrenciler gidiyor orada eğitim
- 25:51görüyorlar. Fransa'nın cumhuriyetini
- 25:53alıyorlar. Ülkemizde de meşruiyet
- 25:54cumhuriyet akımlarını başlatan genç
- 25:56Osmanlılar diğer adıyla Jöntürkler
- 25:58oluyor. Bu dönemde yönetim alanında
- 26:01yapılan ıslahatlarda şöyle genel bir
- 26:03bakışında neyi görüyorsunuz? Mesela
- 26:05İstanbul o kadar fazla göç var ki gene
- 26:08her zamanki gibi işsizlik, her zamanki
- 26:10savaşlardan dolayı gelen insanlar. E
- 26:13bunlar için de diyoruz ki kardeşim niye
- 26:16herkes İstanbul'a geliyor ya? İstanbul'a
- 26:18girişe bir memur koyalım. Bu memur
- 26:20sorsun. Bir neyi soracak?
- 26:23Kardeş sen niye İstanbul'a geldin? İş
- 26:25arıyor. Yok iş bir şey yok. Kalmadı
- 26:27İstanbul'da iş. Geri dön köyüne. Kardeş
- 26:29sen niye geldin İstanbul'a ya? Ben
- 26:32Tekirdağ'a geçeceğim kardeşim. Ticaret
- 26:33yapıyorum malım, dükkanım orada.
- 26:34İstanbul'a mal almaya geldim. Tamam sen
- 26:36geç. İstanbul'a niye geldin? Akrabanız
- 26:39yer. Git lan. Başka zaman da akrabanız
- 26:40yer. Başka bulamadın mı başka zaman? Bu
- 26:42zaman da akrabaz yer dedim. Bakın
- 26:44İstanbul'a gelenler fişlenmeye başladı.
- 26:46Ne anlamda? Tezkere veriliyor. Geçiş
- 26:49belgesi. Ya geleceğim. Geçerken de 50
- 26:52tane şart soruyorlar. Niye? İstanbul'ın
- 26:53nüfusunu belli bir dengede tutmak. Çünkü
- 26:55yetmiyor.
- 26:57Yiyecek yetmiyor. İçecek yetmiyor.
- 26:59Altyapı yetmiyor. O yüzden Mahmut
- 27:02İstanbul'a gelenlerden mürur adı verilen
- 27:04bir tezkere istemiştir. Bak bunlar hepsi
- 27:07yönetim alanında.
- 27:10İleride yeniçeri ocağının kaldırıldığı
- 27:13gün ki gün dediğimiz güne öyle bir
- 27:15kaldırılmadan bahsedi. İç savaş çıktı.
- 27:18Diğer ocaklar hani düşünün humbaracı,
- 27:20topçu, top arabacı, lağımcı ocakları
- 27:23birleşiyor.
- 27:24Yeni çeri ocağına savaş ilan ediyor.
- 27:26Böyle bir şey var mı? Yani bizdeki ne
- 27:28gibi düşünelim? Hava kuvvetlerimizin
- 27:30kara kuvvetlerine savaşı ilan ettiği
- 27:32gibi düşünün. Anlamanız için söylüyorum.
- 27:33Hatta hava kuvvetleri değil. Yanına
- 27:35jandarmayı alıyor. Yanına deniz
- 27:37kuvvetlerini alıyor da öyle kara
- 27:39kuvvetlerine saldırıyor. Lan ne olur o
- 27:41zaman bu ülke? Bu ülkede bunların hepsi
- 27:43İstanbul'da yaşanıyor. Lan İstanbul
- 27:45zaten yeni şeritler haraca bağlanmış.
- 27:47Millet zaten gayrimüslim bile haraca
- 27:49bağlandığı için gayrimüslim gitmek
- 27:51istiyor. Haraca bağlandığı için insanlar
- 27:54mal varlıklarını, altınını maltını zaten
- 27:57korkusuna müsadele olduğu için hep ağaç
- 27:59kavuklarına, yer altlarına, bilmem
- 28:01nereye saklıyor. Mahmut Yenişeri
- 28:03ocağından sonra kendisine gelen
- 28:05gayrimüslimlere ne dedi? Gayrimüslim
- 28:06hakk gitmek istiyor. Dedi ki bu nasıl
- 28:08bir ülke? Dedi ya. Gözümüzü açıyoruz.
- 28:10Yeniçeri geliyor. Haraç istiyor.
- 28:12Kalkıyoruz. Yeniçeri yok. Bambaşka bir
- 28:15iç savaş var. Biz nasıl yapacağız böyle
- 28:16dedi ya. Biz dedi bu şehirden gitmek
- 28:19istiyoruz. Mahmut sırf onlara kıyak
- 28:22olsun diye. Özellikle gitmesinler
- 28:24İstanbul'u terk etmesinler. Çünkü
- 28:25iyaşeyi, gayrimüslimler ağırlıklı
- 28:27sağlıyordu. İstanbul'un iyaşesi.
- 28:30Saltanatımın korku kaynağı olmasını
- 28:33istemiyorum. O yüzden ferdin malına el
- 28:36koyma geleneğini kaldırıyorum. Dedi.
- 28:38Neyi kaldırdım? Müsaadere. İlk defa Fars
- 28:41Sultan Mehmet zamanında Çandarlı
- 28:42ailesine uygulanan müsadere ilk defa
- 28:45kimin üzerinden kaldırmıştır? Esnafın ve
- 28:47memurun üzerinden kaldır. Halkın tümünün
- 28:49üzerinden kaldırması Tanzimatınır. Ama
- 28:51genelde ilk defa sorulur. O da ikinci
- 28:52Mahmuttur. Bak bunların hepsi
- 28:55gördüklerinizin hepsi yönetim ve idari
- 28:58alanda yapılanlardır. Mahmut kendisine
- 29:00biliyorsunuz Osmanlı tarihinde gavur
- 29:02padişah diyorlar. Vay anam vay. Keşke
- 29:04herkes böyle gavur olsa. Gavurmuş. Ne
- 29:07gavuru ya? Sana böyle öğrettiriyorlar.
- 29:09tarihi ne gavuru ya bu adam zamanında
- 29:13bütün türbeler yenilenmiş, bütün camiler
- 29:15yenilenmiş. Kabe onarılmış, Mescid-i
- 29:18Nebevi onar anlıyor. Medine'deki bütün
- 29:20tür eee adama gavurmuş. Ne gavuru ya?
- 29:23Neymiş efendim? Resmini devlet
- 29:26dairelerini astırmış. Tasfiriunu da
- 29:28devlet ayak şey olduğu için ne derler
- 29:31ona? Mahmut'a büyük tepki varmış. Hatta
- 29:34size tepkinin bir tane örneğini
- 29:35söyleyeyim. Anlayın.
- 29:38O devlet dairenin resmini astırma
- 29:39olayından sonra hatırlayın Mahmut'un
- 29:41siyasi tarihinde de anlattım. İbrahim
- 29:43Paşa diye bir adam Kütahya'ya kadar
- 29:45gelecek. La kimse de demiyor oğlum bu
- 29:47adam su Mısır'dan kalktı nasıl geliyor
- 29:49buraya kadar? Tamam peş peşe orduları
- 29:51yeniyor. Tamam da kardeşim bu adam
- 29:53Hatay'dan geçiyor durduran yok. Oradan
- 29:55geçiyor durduran yok. Konya'dan geçiyor
- 29:58durduran yok. Ya Konya halkı ne yaptı
- 30:00biliyor musuz mu? Dediler ki geçsin.
- 30:02Niye? Mahmut'tan dolayı. Mahmut'a gavur
- 30:05padişah lakabı halk arasında
- 30:07yayınlandığı için dediler ki hatta
- 30:09şeyden Konya'dan geçerken hak toplandı.
- 30:12İbrahim Paşa'ya dediler ki indir bu
- 30:13gavuru dedi ya bunun yaptıkları
- 30:16yaptıkları ıslahat mıslahat değil dedi.
- 30:17Bunların hepsi batı özentisi dedi. İndir
- 30:19dedi. Konya halkı bile sadece Konya
- 30:21halkı değil geçerkenki bütün Osmanlı
- 30:24halkları şeye İbrahim'e destek verdi ya.
- 30:27O yüzden adam Kütahya'ya kadar
- 30:28gelebildi. Hangi valinin ordusu
- 30:31gelebilir ya? Söyleyin bakayım.
- 30:33Konya'nın valisi yok muydu o gün? O gün
- 30:35Atay'ın valisi yok muydu? O gün atıyorum
- 30:37Kütahya'nın valisi yok muydu? Kendi
- 30:39askeri yok muydu? Durduramaz mıydı?
- 30:41Anlayın. Bir tane resim, bir tane kılık
- 30:45kıyafet kanunu biliyorsun memura fes
- 30:47ceket zorunluluğu, pantolon setre giyme
- 30:50zorunluluğu getirdi. Memur dedi ayrılsın
- 30:53arkadaş dedi ya bir milletten ayrılsın.
- 30:55Kılı kıyafet kanunu getirdi. Yahudiler
- 30:58ayrı renk gidecek. Müslüman ayrı renk
- 31:00giyecek. O ayrı renk gidecek. Hayır
- 31:01dedilsin diye.
- 31:05Hayır dedilsin diye. Hatta onun ünlü
- 31:07cümlesi vardır biliyorsunuz.
- 31:10Ben dedi Müslümanımı
- 31:12camide,
- 31:14Yahudimi Havra'da, Hristiyanımı kilisede
- 31:17fark ederim. Yani oraya girerse sanlarım
- 31:19Müslüman mı, Hristiyan mı yoksa dedi
- 31:22hepsi benim bir cümle evladımdır. Ne
- 31:25demek o? Hepsi benim bu ülkenin
- 31:26evladıdır dedi. Osmanlıcılık denilen ilk
- 31:29politikayı din, dil, ırk, farkı
- 31:32gözetmeksin Mahmut başlattı. Mahmut bana
- 31:35göre modernleşmenin en büyük adamıdır.
- 31:38Mahmut Tanzimat fermanını Mustafa Reşit
- 31:41Paşa'ya yazdırdı da ömrü vefa etmeyiple
- 31:44oğlu Mecidi ilan etti.
- 31:46Bak Tanzimat fermanı maddeleri yok.
- 31:48Hepsini Mahmut'a yazdırmış. Mahmut
- 31:50Mustafa Reşit'e yazdı. Mustafa Reşit
- 31:52bazı eklemeler yaptılar. Gülane parkında
- 31:54oğlu Mecit okudu. Ya bunların hepsi
- 31:58Mahmut. İyi ki de ı Mahmut diye bir adam
- 32:00var. Ne gavur padişah ya. Adamın İslam'a
- 32:02hizmetleri saymakla bitmez ya. Ama
- 32:05buradaki yenileşme her zamanki gibi
- 32:08bizim toplumumuzda da böyledir. Yeniliğe
- 32:10çok karşıyız arkadaşlar.
- 32:12Gelenekçi yapımız her yerde var. Yani
- 32:16yeniliği bir türlü lazım. Ha şöyle bir
- 32:17özelliğimiz var. Yeniliği kabul edersek
- 32:20de gerçekten ona çok bağlı oluyoruz. Bu
- 32:22bir dahaki 1925'te Mustafa Kemal şapkayı
- 32:26getirdiğinde de aynı sorunlar yaşandı.
- 32:28Mahmut Fes'i getirdiğinde de aynı
- 32:30sorunlar yaşandı. fark etmiyor.
- 32:32İnkılaplara karşı çıkan her zaman bir
- 32:34hal zümresi elbet ki vardır ve elbet ki
- 32:37olacaktır. Bugün de yapılan birçok
- 32:39yeniliğe bizler karşıda durmamızın
- 32:41sebebi bizlerin bugünkü belki de anlık
- 32:43düşünceleridir. Sonraki zamanlarda bunun
- 32:46önemi çok daha artmaktadır. Doğru
- 32:49yapılan işlerden kastediyor. O yüzden
- 32:51biz tarihin içinden de geçiyoruz şu an
- 32:53arkadaşlar. 2025'teyiz.
- 32:562026'daki bir sınava hazırlanıyorsunuz.
- 32:58Tarihin içinden geçiyoruz farkında
- 32:59olmadan. Günümüzde bakın neler oluyor
- 33:01neler. Dünyada hepimiz tarihte bunları
- 33:05görüyoruz. Biz de bir tarihçi oluyoruz
- 33:06mantıken bir sosyal tarihçi oluyoruz.
- 33:08Her gün Twitter'da, X'te şunda Bunda,
- 33:11Instagram'da yazılanları görüyoruz.
- 33:13Tarihe ilgin devam ettikçe arttıkça hep
- 33:16önüne o sayfalar düşmeye başlıyor.
- 33:19Doğru değil mi kardeşim?
- 33:22Neyle konuşursan veya neyi ararsan hep
- 33:25onunla ilgili sayfalar önüne düşmeye
- 33:28başlıyor. KPSS'ye ilgilenmeden önce hiç
- 33:31Ramazan yetkinin adını duymamıştın belki
- 33:34ama duydun, araştırdın. Şimdi onunla
- 33:36ilgili videolarını YouTube'dan izleyince
- 33:37hep diğer videolar da mesela karşına
- 33:39çıkmaya ve önerilenler de geliyor. Bu
- 33:41bir algoritma. Şimdi bütün mesele Mahmut
- 33:43anladınız mı yönetim alanında
- 33:45yaptıkları? yönetim alanında çok şey
- 33:46yapmıştır. Memurlukları işte hariciye,
- 33:49dahiliye yani ikiye ayırmıştır.
- 33:52Memurlara maaş vermiştir. Niye? Bir
- 33:54dakika. Memura normalde ne veriliyordu?
- 33:56Hatırla bakayım. Tımar sisteminden para
- 33:58verilmiyor mu? Tımar toprak. La tımar mı
- 34:00kaldı? O yüzden Mahmut tımar sistemini
- 34:02kaldırmıştır. Yerine devlet memurlarına
- 34:05maaşa bağlamıştır. Maaşa. O zaman tımar
- 34:09sisteminde kaldıran kim? Mahmut.
- 34:11Müsadereyi kim kaldırdı? Mahmut.
- 34:13Yeniçeri ocağını kim kaldırdı? Mahmut
- 34:15divanı kim kaldırdı? Mahmut la Mahmut'u
- 34:19sormayacak da bu ÖSYM kimi soracak ya?
- 34:21Her sene her sene Mahmut'un bir ıslahatı
- 34:26sorulsa niye soruldu diyebilirsin.
- 34:2940'a yakın büyük ıslahatı var. Çünkü
- 34:31ıslahat da demeyim neresi inkılap bunlar
- 34:33yani. O yüzden Mahmut
- 34:36tarihçi akademisyenler veya tarihi
- 34:38ilgisi olanlar insanlar tarafından iyi
- 34:40irdelendiği zaman anlayın ki Mahmut
- 34:42gerçekten büyük bir lider. 19. yüzyılda
- 34:45yaptıklarını Mecit, Aziz ve Hamit devam
- 34:47ettirmiştir. Büyük adamdır. Ama her
- 34:49şeyin bir başı var. Başı başlatan bana
- 34:51göre biraz Selim ama Mahmut bambaşka bir
- 34:53adam. Bir kere Yeniç hocanı kaldırmış.
- 34:55Her şeyi geçiyor mu ya? Her şeyi
- 34:57geçiyor. E divanı kaldırdı. E divan
- 35:00işlevini yitirdi. Divanı bir kere heyeti
- 35:02ülkeler yani vekiller heyeti yani
- 35:04günümüz anlamıyla bakanlar kuruluna
- 35:05çevirdi. Nazırlık yani eskiden defterdar
- 35:08neydi? defterden hazine işte mali maliye
- 35:12bakanı oldu. Maliye nazırı. Nazır ne
- 35:13demekmiş? Bakan. Peki şey üslamlık.
- 35:16Şeyhülü islamlık diye bir makam var
- 35:18biliyorsunuz. Dikkat işte sınav
- 35:20sorularından bir tanesi de budur. Şimdi
- 35:22sınava girdi öğrenci.
- 35:25Mahmut zamanında divan-ı hümayında
- 35:27kaldırılıp yerine nazırlıklar
- 35:28kurulmuştur. İşte bir devam eder cümle.
- 35:31Bu buna dönüşmüştür. Şeyhül islamlık
- 35:33makamı neye düştür? A'ya hemen Diyanet
- 35:34İşleri Başkanlığı yazar. Sakın düşmeyin
- 35:37lan. Diyanet İşleri Başkanlığı 1924'e
- 35:38Mustafa Kemal emriyle şeri ve efekinin
- 35:40yerine kurulmuştur. O yüzden buradaki
- 35:43bilmeniz gereken bab-ı meşiat
- 35:45dairesidir. Bu bir. 2. Reisül Küttap
- 35:47önce görevini hatırlayacak. Neydi
- 35:49görevi? Dışişleri bakanlığıydı. O zaman
- 35:51mantıken ne olmuştur? Dışişleri bakanı.
- 35:53Eskiden dışişleri denilmez de hariciye
- 35:56denir. Ya bugün çok şeye eee hastaneye
- 35:59gidiyorsun. Dahiliye diye bir ölüm yok
- 36:01mu lan? Dahiliye ne demek? İç
- 36:02hastalıkları.
- 36:03Hariciye ne demek? Dış hastalıkları.
- 36:05Öyle bir bölüm yok işte. harici nerede
- 36:07kullanılıyor? Şey, devlet kademesinde
- 36:10dış işleri anlamında kullanılıyor. Demek
- 36:12ki bir şeyler bir şeylere dönüşmüş.
- 36:13Örnek sadrazamlık başkaleti. Daha sonra
- 36:16tekrardan ismi sadrazam olarak devam
- 36:17etti. Ama burada ne vardır? Bir
- 36:19dönüşümden bahs devlet idari mekanizma
- 36:22açısından bir dönüşüme girmiştir. Hadi
- 36:24bakalım Mahmut diyoruz. Başlıyoruz
- 36:27değerli arkadaşlar. Hadi bakalım.
- 36:29>> Islahatların genel özellikleri 19.
- 36:31yüzyıldı statlarına tamamen Avrupa örnek
- 36:33alınmıştır.
- 36:35Tamamen Avrupa örnek alınmıştır. Bu bir.
- 36:40Devam lazım.
- 36:41>> Saray ve asker.
- 36:43>> Her zamanki gibi saray ulema ve asker
- 36:47karşı çıkmıştır.
- 36:50Evet Nazım devam.
- 36:53>> Evet 19. tamamında Abdülhamit zamanla
- 36:55biliyorsunuz kanuni esasi ve 1. Meşti
- 36:57ilan ediliyor. Böylelikle halk ilk defa
- 37:00yönetime katılmıştır. İlk defa bundan
- 37:02önceki ıslahatlarda 1817'de var mı? Yok.
- 37:05Halk ilk defa yönetime katılmıştır. Bunu
- 37:07Abdülhamit döneminde işleyeceğiz. Evet.
- 37:10Devam.
- 37:11>> Her alanda ıslahat yapılmıştır.
- 37:13>> Her alanda ıslahat yapılmıştır. Her
- 37:15alanda ıslahat yapılmıştır. Maliye,
- 37:18ekonomi, askeri, eğitim. Arkadaşlar bu
- 37:22arada her alanda derken dini alan olmaz.
- 37:25Dini alan da nasıl dini alan derken zor
- 37:27bir sorudur bu. Çünkü dini alandan
- 37:29kastedilen eğer işte Kur'an-ı Kerim'inle
- 37:31ilgili yorumlama ya devlet bu soruyu
- 37:34sormaması lazım. Zor bir soru. Çünkü din
- 37:36alanında örnek şeyhül islam'ın
- 37:37yetkilerini almak da dini alanda bir ya
- 37:39da kaz askerden ulema sallıyorum almak
- 37:41yine bir dini. Orada biraz sıkıntı var.
- 37:44O yüzden dini alanda herhangi bir ıslat
- 37:46yapılamaz. Yani onu söylüyorum. Devam.
- 37:50demokratikleşme
- 37:53faaliyetleri başladı. Yani şöyle demek
- 37:56istiyorum.
- 37:57Ramazan ayını biz 30 günden 10 güne
- 38:01indirdik. Demek dini bir ıslattır. Doğru
- 38:03mu kardeşim? Yani zaten onu diyecek güç
- 38:05de yok kimsede. Zaten adama halife yani.
- 38:07Hadi yani öyle bir şey olmadığı için.
- 38:09Gelelim ı Mahmut'a. Özellikle
- 38:11hatırlayın. Önce şu indirilenleri bir
- 38:13şey yapayım. 3. Selim
- 38:16sonra indirildi. Yerine kim çıktı? 4.
- 38:19Mustafa. 4. Mustafa indirildi. Yerine
- 38:23kim çıktı?
- 38:24Mahmut. Peki ı Mahmut'u tahta çıkaran
- 38:27adam, anlattığım adam Alemdar Mustafa
- 38:30Paşa. Peki bu Alemdar Mustafa Paşa kim?
- 38:34Rus çuk ayanı.
- 38:37Peki ayan ne demek?
- 38:40Ayan bir bölgedeki
- 38:43bir bölgedeki ekonomik ve askeri güce
- 38:47sahip olan kimse askeri güce sahip olan
- 38:50kimseye biz ne diyormuşuz? Bunu
- 38:52söylüyoruz değerli arkadaşlar. Bunu da
- 38:54böyle biliyoruz. Devam et bakalım.
- 38:58>> He.
- 39:00>> Evet. Alemdar Mustafa Paşa ne olmuştu
- 39:02hatırlayalım.
- 39:04Sadrazam oldu. Sadrazam oldu. Evet.
- 39:08Devam.
- 39:09Türkiye için etkin bir gelen ayarları.
- 39:11>> He.
- 39:14>> Şu son ikisini mi yazıyorsun?
- 39:18>> Ayanlar İstanbul'a davetmiş.
- 39:19>> Evet. Ayanlar İstanbul'a davet edildi.
- 39:24Davet edildi. Evet.
- 39:27>> Evet. Senedi ittifak imzalandı. Daha
- 39:30tahta çıkar çıkmaz çok geçmedi. Senedi
- 39:32ittifak imzalandı.
- 39:35Hadi bir sorum olsun. Bakayım bu senedi
- 39:36ittifak nerede imzalandı?
- 39:39Hadi bakalım. Tamam.
- 39:42Senedi ittifakın iki tane, bu arada
- 39:45tarihini de söyleyeyim 180'dir.
- 39:48İki tane şey var. Bir padişah olan ı
- 39:51Mahmut var. Karşı tarafta ise kimler
- 39:53vardır? Ayanlar vardır. Peki Sen
- 39:56İttifak'ın içine içeriğine geçelim. Bir
- 39:58gün bu sınav sorusu gelecek. Her zaman
- 40:00şöyle geliyor. Osmanlı Dev Deveteki ilk
- 40:02demokratikleşme hareketi. Hayır. Bir gün
- 40:04ne der devlet? şunları verir, verir,
- 40:06verir bu nedir diye sorar veya buna
- 40:08atılacak en güzel en iyi başlık
- 40:10hangisidir der. Senin Sen ittifakı
- 40:12bulmanı ister. Başla kardeşim.
- 40:13>> Ayanlar merkezi otorite
- 40:15>> Ayanlar merkezi otoriteyi kabul edecek.
- 40:18Evet.
- 40:19>> Asker ve vergi yardım.
- 40:21>> Asker ve vergi toplamaya yardım edecek.
- 40:23Zaten göndermeyen onlar. Asker ve vergi
- 40:25toplamaya yardım edecek. Bu bir. İkişah
- 40:32>> bak burada zaten iş çıkıyor. Padişahın
- 40:34burada otoritesi sarsılıyor. Bakın
- 40:35padişah eşit ve
- 40:37>> adaletli vergi alacak.
- 40:38>> Adaletli vergi alacak. He
- 40:41>> ağır vergiler koymayacak.
- 40:42>> Vergi alacak. Ağır vergiler koymayacak.
- 40:46Ağır vergiler
- 40:48koymayacak. Evet Nazım devam.
- 40:49>> Ayanların olduğu bölgede
- 40:52>> ayanların olduğu bölgede. Evet.
- 40:57>> Kim topluyormuş? Ayanlar topluyor. E ne
- 40:59güzel vallahi. Ayanlar toplayacak. Evet.
- 41:02>> Devamında ayanlık babadan oğula geç.
- 41:04>> Ayanlık babadan oğula geçecek.
- 41:07Ayanlık babadan oğula geçecek. Evet.
- 41:10>> İstanbul'da çıkan isyanlardan
- 41:13>> eğer bir isyan olursa İstanbul'da
- 41:16çıkan isyanlara Evet.
- 41:18>> Ayanlar beklemed
- 41:20>> isyanlara karşı ayanlar emir beklemeden
- 41:24ne yapacakmış?
- 41:26İsyanı bastıracak.
- 41:29isyanı bastıracak. Evet bunlar önemli.
- 41:32Peki önemi ne? Hadi bakalım. Bayır. Bir
- 41:37>> ilk kez Osmanlı padişahının
- 41:43mutlak otoritesi sarsılmıştır.
- 41:46Mutlak otoritesi ne olmuştur?
- 41:48>> Sarsılmıştır.
- 41:51Devam. 2.
- 41:54>> Ayanların varlığı resmileşmiştir. Çünkü
- 41:56masaya oturdu. Devlet tarafından ne
- 41:59olmuş? Resmileşmiştir. Evet.
- 42:04>> Osmanlı Devleti tarihinde ilk
- 42:06demokratikleşme hareketidir. İlk
- 42:10demokratikleşme hareketidir.
- 42:14Evet. lazım.
- 42:17Büyük
- 42:19>> 1215'te
- 42:22İngiltere'de yayınlanan
- 42:26Magna Karta'ya benzetilir.
- 42:29Kartay'a yani büyük şart demek
- 42:32benzetilmiştir.
- 42:35Evet olay bu. Gelelim not kısmına. Nazım
- 42:37notu şöyle yazacağım. Dikkatli dinleyin
- 42:40arkadaşlar. Görünüş itibariyle padişahın
- 42:43yetkilerini kısıtlıyor mu ilk defa?
- 42:45Evet. Ama padişah bu senedi ittifakı
- 42:47yapma sebebi ne? Merkezi otoriteyi
- 42:50korumaktır. Bir daha söylüyorum. Padişah
- 42:52oturduğu zaman otoriteyi kaybetmek için
- 42:54oturur mu? O zaman dikkat. Sened-i
- 42:57ittifakın
- 43:00ı Mahmut tarafından imzalanmasının temel
- 43:03sebebi
- 43:05Mahmut tarafından imzalanmasının
- 43:09temel sebebi
- 43:11neymiş? Merkezi otoriteyi sağlamaktır.
- 43:16Merkezi otoriteyi sağlamaktır. Sonuçta
- 43:20karşı taraftaki ayanlar da ne vergi
- 43:22veriyor ne asker veriyor. Gidiyor
- 43:24yeniçeri isyana destek veriyor. O var bu
- 43:25var. En azından bunları bir dizginleme
- 43:27olayı var fark ettiyseniz. Bunu da
- 43:29söyleyelim. Evet, geldik idari alanda
- 43:31yapılan ıslahatlara.
- 43:33Hep beraber bakalım. Bu arada kalemimi
- 43:35de hazırlayın.
- 43:37Atımı hazırlayın der gibi oldu. Ver
- 43:39bakayım kalemi de.
- 43:43Gelelim Mahmut'a. Üç sınavdan birine
- 43:45kesin gelmesini beklemiyor. Üç sınavdan
- 43:47kastedimizi daha söylüyoruz. KPS'nin
- 43:49lisansı, ön lisansı, orta öğretimi veya
- 43:52EKPS'si veya AG'si, kaymakamlık,
- 43:56hakimlik, ne söylüyorsan Mahmut çünkü
- 43:59eee
- 44:01modern Osmanlı tarihinin en büyük
- 44:03padişahlarından biri sayılıyor. Yaptığı
- 44:05ısatlar. Peki şu ıslahatları bir
- 44:07yazalım. Neler yapmış ya? Ardından
- 44:08konuşuruz. Başla bakalım. Bir
- 44:10>> ayanlığı kaldırmıştır.
- 44:12>> Ayanlığı kaldırdı. Evet.
- 44:14>> Köylere muhtar.
- 44:15>> Bir daha söyleim. Ayanlığı kaldırdı.
- 44:17Köylere muhtar.
- 44:19>> Köylere muhtar. Evet.
- 44:22>> Eyaletlere de müşir yani vali atadı.
- 44:26Eyaletlere
- 44:27müşir yani vali atamıştır deriz.
- 44:32Evet. 1 2 devam etım.
- 44:34>> Tımar sistemini kaldırdı.
- 44:36>> Tımar sistemini kaldırdı.
- 44:39Devamı var mı? müsadere sistemini
- 44:41kaldırmıştır.
- 44:41>> Tımar sistemini ve müsadere sistemini
- 44:45kaldırmıştır.
- 44:46Müsadere sistemini kaldırmıştır. İki
- 44:50tane büyük icraat bence.
- 44:53Evet Nazım devam.
- 44:54>> Devlet dairelerine resmini
- 44:56>> devlet dairelerine resmini astırmıştır.
- 44:58Bu nedir? Devlet otoritesini sağlamaya
- 45:01yöneliktir. Haberiniz olsun. Bu da
- 45:02merkezi otoriteyi sağlamaya yönektir.
- 45:04Devlet adamlarına dedim ya. Oğlum
- 45:06demiyorsunuz da ne adam biz de yazıyoruz
- 45:08ha.
- 45:10Şöyle. Evet.
- 45:12>> Devlet daireler
- 45:13>> devlet dairelerine resmini astırmıştır.
- 45:16Bu merkezi otorite midir?
- 45:19Resmini astırmıştır. Değerli
- 45:20arkadaşlarım
- 45:22>> biliyorsun
- 45:25Mahmut benim adamım. Bunun ismi ne
- 45:27olarak geçer? Tasviri Hümayah
- 45:31portresi. Devam lazım.
- 45:35>> Ne? Evkaf vekaleti.
- 45:38>> Evkaf
- 45:40vekaleti. Evet.
- 45:44>> Bu neymiş yani? Vakıflar Genel Müdürlüğü
- 45:50niye kurmuştur sence? Bütün Osmanlı
- 45:52Devleti vakıf eserlerini tamir yapmak
- 45:55için ve oraya bütçe aktarılıyor. Oraya
- 45:57para toplanıyor. O yüzden Efkah
- 45:59vekaletini kurdurmuştur. Kıymetli
- 46:02dostlar devam.
- 46:04için,
- 46:06>> belediye işlerini düzenlemek için
- 46:15ihtisap nezaretini kurmuştur.
- 46:19Nezaretini kurdu. Evet.
- 46:24>> Pasaport uygulamasına geçildi. Amaç ne?
- 46:27Avrupa'ya ne göndermek?
- 46:30>> Öğrenci. Şimdi bir olay anlatacağım
- 46:32size.
- 46:34Hayata geçirmiştir.
- 46:36Arkadaşlar pasaport uygulaması idari
- 46:40yani yönetim alanında bir ıslahattır.
- 46:42Ama o pasaportla eğitim yani öğrenci
- 46:45gönderilmesi Avrupa eğitim alanında
- 46:46yapılan ıslahatır. Yani Mahmut'u biraz
- 46:48da ayırt etmek çok zor. Çünkü her
- 46:50inkılap veya her islahat birbirini çok
- 46:52etkiliyor. Yani yönetimde de olabilir,
- 46:54eğitimde de olabilir. Eğitimde de
- 46:56olabilir, askeriyede de olabilir. Yani
- 46:58burada biraz ayırt etmek çok zor. O
- 47:00yüzden devlet Mahmut'tan üç soru sorar.
- 47:03Bir, aşağıdakilerden hangisi ı Mahmut
- 47:06dönemi ıslahatlarından biri değildir? Bu
- 47:07çok klasiktir. O yüzden Selim'in
- 47:10ıslahatıyla bir sonraki Mecid'in
- 47:11ıslahatını bilmek yeterli. Zaten
- 47:13Mahmut'u zaten biliyorsun. İki, bir tane
- 47:16ıslahatı alır, tek soru yapar. İşte 1831
- 47:20tarihinden itibaren Osmanlı Devleti'nde
- 47:22Mahmut zamanında yayınlanmaya başlayan
- 47:23ilk resmi gazete nedir? Cevap: Takvim
- 47:25vekai. Bu tekli olarak sorulur. Şimdi
- 47:28asıl mevzuya gelelim.
- 47:30Mahmut'u bilen Necid'in sorusunu da
- 47:32yapar. Hamit'in sorusunu da yapar.
- 47:34Aziz'in sorusunu da yapar. Aa hocam
- 47:36nasıl yapar? Ben Mahmut'u bilirsem
- 47:38aşağıdakilerden hangi Sultan Abdülmeç
- 47:40dönemiatlarından biri değildir? O
- 47:41değildir. Genellikle kimin ıslahatı
- 47:43veriliyor? Mahmut'un. Aşağıdakiler
- 47:44hangisi Tanzimat dönemi ıslahatlarından
- 47:46biri değildir? Cevap gene ne? Mahmut'un
- 47:47ısılahatı. Aşağıdakilerden hangisi
- 47:49Abdülhamit dönemi gelişmelerinden biri
- 47:51değildir? Cevap gene Mahmut'unatı. Çok
- 47:53ilginç şekilde şimdiye kadar yaptığım
- 47:56tüm analizler Mahmut'u bilenin 19.
- 47:59yüzyıldaki bütün sorulara doğru cevap
- 48:00verdi. Islahatlar açısından söylüyorum.
- 48:02O yüzden birazdan size de bir oyun
- 48:04anlatacağım. Onu en son zamanda
- 48:06yapacaksınız. Böylelikle Mahmut, Mecit,
- 48:08Aziz ve Hamit ıslahatlarını çok ciddi
- 48:10şekilde öğreneceğiz. Bunu hayatımızda
- 48:12bir kere öğreneceğiz. Bir daha da
- 48:13öğrenmeye ihtiyaç duymayacağız. Devam.
- 48:16>> İstanbul'a gelenler için
- 48:18>> İstanbul'a gelenler için Evet.
- 48:23>> Mürur tezkeresi düzenlendi. Peki mürur
- 48:25ne demek lazım? Bilgin var mı hiç?
- 48:30Yine araştırma işi sana düştü.
- 48:32Korkuyorum sana iş vermekten ziyan
- 48:33olacak diye ama. Evet. Mürür ne demek?
- 48:36Arapça
- 48:38tezkeresini çıkarmıştır.
- 48:40Devam et Nazım.
- 48:41>> İdari işler.
- 48:42>> İdari işler. Evet.
- 48:46>> Ve ıslahatları düzenlemek amacıyla.
- 48:49Evet.
- 48:53Darı Babali Daru Şurayı Babali
- 48:57kurulmuştur.
- 49:00>> Evet. Neymiş?
- 49:01>> Ne?
- 49:02>> He. Geçip gitmek işte. Geçip gitmiyor.
- 49:05Orada durduruyor adam.
- 49:06>> Devam.
- 49:08eee memurlar memurların yargı ve tercih
- 49:12>> memurların yargı ve terfi işlemleri için
- 49:17terfi işlemleri için meclis-i vala-i
- 49:21ahkam adliye dikkat. Bu meclis-i vala-i
- 49:24ahkam adliye ileride Meclisi ahkam
- 49:26adliye olacak. O da ileride yargıtay
- 49:27olacak.
- 49:29Ne kurulmuş? Meclis-i valay-i
- 49:33ahkam-ı adliye
- 49:36kuruldu. Evet, devam.
- 49:38>> İlk resmi gazete olan
- 49:39>> ilk resmi gazete olan
- 49:44takvim-i vekai çıkarılmıştır.
- 49:47Takvimi vekai çıkarılmıştır. Çok
- 49:50ilginçtir bunun hikayesi de
- 49:53bu dönemde Mahmut'la biliyorsun Mehmet
- 49:55Ali arasındaki büyük rekabetten dolayı
- 49:57Mehmet Ali Mısır'da vaka-ı Mısriye'yi
- 50:00çıkarmıştır. Mısır gazetesi yani. O
- 50:03yüzden de o da Devlet gazetesini
- 50:04çıkarttı. Onu da söyleyeyim. Devam.
- 50:06Memurlara maaş bağlanmış.
- 50:08>> Memurlara maaş bağlandı. Neden? Tımar
- 50:11sistemi kaldırıldığı için maaş bağlandı.
- 50:13Evet.
- 50:15>> Ve memurlar dahiliye ve hariciye diye
- 50:21ikiye ayrılmıştır. Hariciye diye ikiye
- 50:25ayrılmıştır. Evet. Devam.
- 50:27>> Memurların ceket ve
- 50:29>> memurlara
- 50:31ceket.
- 50:33Evet.
- 50:34>> Pantolon.
- 50:36ve fes giymesi evet
- 50:38>> zorunlu hale getirmiş
- 50:39>> zorunlu hale getirmiştir.
- 50:43Ya böylelikle bunun bir devlet memuru
- 50:46olduğu anlaşma. Bizde de mesela eee ilk
- 50:50şeylerde ne derler ne uygulaması serbest
- 50:53kıyafet uygulamasından sonra kimin
- 50:54öğrenci olup olmadığı belli olmuyor.
- 50:57Doğru mu bu böyle? Mesela askeri
- 51:00kıyafetin ülkemizden kaldırıldığını
- 51:02düşünelim. Abu herkes kot pantolon değil
- 51:05mi kardeşim? Yani gömlek, kravat, sakal.
- 51:09Ben 2010'da Suriye'ye gittim. Dediler ki
- 51:12hocam şurada bir işleminiz var. İşlem
- 51:14yapmaya gittik bizim arkadaşlar. İşlem
- 51:15yapmaya girdik. Devlet dairesini bir gör
- 51:17ya böyle devlet dairesi mi olur kurban
- 51:19olayım ya. Arkadaşlar o kadar farklı
- 51:22giyimler, o kadar farklı hiç anlaşm yani
- 51:24bur ciddiyeti yok yani. Anlıyorsun zaten
- 51:28ya. Burada bir devlet ciddiyeti yok
- 51:30yani. Sakal ayrı. Saç sakal ayrı
- 51:33ayakkabı. Adam terlik girmiş parmak
- 51:35arası gelmiş. Kurban olayım böyle
- 51:36ciddiyet mi olur ya? Zaten belli zaten.
- 51:39Bir de böyle 1'de de uykuya yatıyorlar
- 51:40biliyorum
- 51:42ya. Acayip bir ülkeydi ya. Ben savaştan
- 51:44önce gittiğimiz için söylüyorum.
- 51:45Savaştan sonra zaten her yer gittiğimiz
- 51:47her yer yıkıldı. Devam.
- 51:49>> Devlet memuru yetiştirmek için.
- 51:51>> Devlet memuru yetiştirmek için. Dur
- 51:54şimdi Nazım. Arkadaşlar normalde biz
- 51:57devlet memurlarını Enderun'dan
- 51:59yetiştiriyorduk. Doğru. Ama Ender'un
- 52:01vasfını kaybetti. Onun üzerine Mekteb-i
- 52:03Marifi-i Adliye diye bir teşkilat açtı.
- 52:06Kim? Mahmut. Mektebi Maarifi-i Adliyeye
- 52:12getirmiştir. Adliye Teşkilatı Kurulu. Bu
- 52:15arada şunu da söyleyeyim. Enderum
- 52:16kapatılmamıştır. Sadece önemi
- 52:18azalmıştır. Devam.
- 52:19>> Divanı kaldırı.
- 52:22>> Divan-ı Hümayün kaldırıldı. Evet.
- 52:28yerine ise heyet-i vükela kurulu.
- 52:32Heyet-i Vükela yani vekiller heyeti yani
- 52:35bakanlar kurulu tüm bakanlıklarda
- 52:38nazırlığa çevrildi. Tüm Divan-ı un
- 52:40üyeleri nazırlığa çevrildi. Şimdi
- 52:42bakalım başla kardeşim. Divan-ı unayı
- 52:44neye çevirdi?
- 52:45>> Nazırlık.
- 52:46>> Nazırlık
- 52:47yani diğer adıyla şu hepsinin hepsinin
- 52:50birleşim ne buysun? Sadrazamlık
- 52:52başvekalete,
- 52:54Reisül Küttaplık Hariciye Nazırlığına,
- 52:59Sadaret Ketgüdalığı Dahiliye Nazırlığına
- 53:02yani içişleri bakanlığına
- 53:04efendim vakıflar neye çevrilmiştir?
- 53:07>> Efkaf Hümayuna
- 53:11padişah vakıfları demek işte Şehlü
- 53:13İslam'a dikkat. Bab-ı meşat dairesine.
- 53:17Bab-ı meşat dairesine. Niye ben buna
- 53:20vurgu yapıyorum? Hemen söyleyeyim. Çünkü
- 53:22bunu sordukları zaman Diyanet İşleri
- 53:23Başkanlığı koyduğu zaman bu ülkenin
- 53:25%70'i Diyanet İşleri Başkanlığı yapar.
- 53:27Halbuki Diyanet İşleri Başkanlığı
- 53:28Türkiye Cumhuriyeti'nde kurulan bir
- 53:30kuruluştur. Bu bir. İki zaten şu Reis ve
- 53:33Kütaplı sordular iki defa.
- 53:36İki defa sorulanın 3üncü defa sorulma
- 53:38ihtimali ilk çıkana göre daha fazladır.
- 53:40O yüzden hala buradaki ne çıkma ihtimali
- 53:43var? Reisi küttaplık neye dönüştürülmüş?
- 53:46Cevap Hariciye Nazırlığına veya işte ik
- 53:49Mahmut zamanında hariciye nazırlığı
- 53:51kurulmuştur. Hariciye nazırlığı
- 53:52aşağıdakilerden hangisinin yerine
- 53:53kurmuştur? Cevap Reis-i Küttaplığın
- 53:55yerine. Anlaşıldı mı kıymetli dostlar?
- 53:57Notumuzu yazalım lazım. Başla.
- 53:59>> Adalete önem verdiği için.
- 54:01>> Evet. Kendisi adalete önem verdiği için
- 54:04zaten lakabı mahlası addidir.
- 54:07>> Ve yeni kanun ve tüzü
- 54:08>> ve yeni kanun
- 54:10>> ve tüzükler hazırladığı için.
- 54:13Hazırladığı için. Evet. Adli unvanı
- 54:16verilmiş.
- 54:16>> Adli unvanı verildi. Kendisine ne unvanı
- 54:20verilmiş? Adli, adaletli yani unvanı
- 54:22verilmiştir. Var mı başka bir şey?
- 54:25Ha bu arada kendisinin döneminin çok
- 54:27önemli bir olayıdır. Eee
- 54:31bir insanın
- 54:34eee
- 54:36suçlu olduğunun kesin kararlaştırılana
- 54:40kadar suçsuz ve masum olması diğer
- 54:43adıyla masumiyet karinesi ilk defa kimin
- 54:46zamandadır? İk mahsus zamanda bunu
- 54:48yazılı hale getirmiştir. Evet zaten
- 54:50herkes klasik olarak bilmiyor bizim
- 54:51ülkemizde suçu kanıtlanana kadar herkes
- 54:54masum. Bu ne? Ama bunun bir de neyi
- 54:56olması lazım? Yazı kanunu olması lazım.
- 54:58Gene kimdir değerli arkadaşlar? Mahmut.
- 55:00Onu da yazayım mı?
- 55:03Masumiyet karinesi.
- 55:05Masumiyet karinesi ilkesi yazılı hale
- 55:09getirildi. Yazılı hale getirilmiştir.
- 55:13Kimin zamanı? Mahmut. Bu arada Mahmut
- 55:16zamanı tabii ki yapılan tüzükler Mecit,
- 55:18Aziz ve Hamit döneminerinde de hep hukuk
- 55:21fakültesi okuyan değerli
- 55:22arkadaşlarımızın eee ders konularından
- 55:24ibaretir. Osmanlı hukuk sistemi, İslam
- 55:25hukuku sistemi. İşte onlar Roma hukuku
- 55:27alıyor, ona alıyor, buna alıyor. Ama
- 55:29tabii ki bir de ne dönemi var? Mahmut
- 55:31dönemiyle yani ileride başlayacak olan
- 55:33Tanzimat dönemi çok çok kıymetlidir. Bu
- 55:35da hukukta büyük değişimler var. Burası
- 55:38tamam mı? Tamam. Şimdi 5 dakika
- 55:40molanınız var. 5 dakika sonra devam
- 55:42ediyoruz.
- 55:43Geldik askeri alanda yapılan
- 55:46ıslahatlara. Yani mahtı deyince zaten
- 55:48hemen askeri alandaki hemen yeniçeri
- 55:50ocağı geliyor. Ama ondan önce bir olay
- 55:52var. Şimdi iki imam tahta çıktıktan
- 55:54sonra nizam-ı Cedid yani kaldırılmış
- 55:57Nizam-ı Cedid'in yerine Sekban-ı Ceddi
- 55:58koyuyor. Tam buraya kadar normal ama
- 56:01yeniçeri ayaklanacak ve Sekban-ı Cedid'i
- 56:03kaldıracak. Sonra diyor ki Mahmut y
- 56:06diyor arkadaş bu yeniçerilerin içinde
- 56:08hiç mi devlet yanlısı yok ya diyor bir
- 56:10ishbarat yapıyor. İstatları
- 56:146000 7.000 civarında devlete bağlı yani
- 56:18ocak devlet için anlayışını güden
- 56:21yeniçerilerden yeni bir ocak kuruyor.
- 56:23Bunun da adı eşkinci ocağı. Ama bu sefer
- 56:25de yeniçeri ocağının diğer kalanları
- 56:26kendilerini vatan aynı gibi
- 56:27hissettiklerinden dolayı ayaklanıp bu
- 56:30ocağı da kaldırıyor. Bakın şimdi
- 56:32arkadaşlar adam iki tane ıslahat yapmış.
- 56:35Biri Sekbanı Cedit diğeri Eşkinc Ocağı
- 56:38ikisi de kaldırılmış. Şimdi
- 56:40Mahmut için tek yapılacak şey
- 56:42yeniçerilerle ulemanın arasını bozmak.
- 56:45Neden? Çünkü yeniçeriler her zaman
- 56:47ayaklandıkları zaman din kisesi altında
- 56:49ayaklanmışlar. Yani ulemanın desteği
- 56:51olmadan herhangi bir ayaklanma
- 56:52yapmamışlar. O yüzden ulemadan artık
- 56:56çağırıyor yanına. Bakın diyor devletin
- 56:57ciddiyeti bu. Sıkıntılarımız var. Bilmem
- 57:00neyimiz var. Bak Mora isyanı var.
- 57:011826'dan bahsediyorum. Tepedelendi. Ali
- 57:04Paşa isyan etmiş. Sıkıntılar çok büyük.
- 57:07Artık diyor bu Yeniçeriye desteğiniz
- 57:08kesin. Peki Yeniçeri ne yapmış? Bir
- 57:11ocağa aykırı alımlardan dolayı zaten kim
- 57:14artık devşme kim deği belli değil. İki
- 57:16İstanbul'da evlenmeleri artık serbest
- 57:19olduğu için evlenmişler. Çocuk sahibi
- 57:21olmuşlar. Dükkan açmışlar. esnaflık
- 57:23yapıyorlar esamen. Yani o eee ulufe
- 57:26maaşlarını artık gidip bozduruyorlar.
- 57:29Milletin bütün esnafın elinde ulufeler
- 57:30var. Düşünebiliyor musun? Ulüfe
- 57:31kağıtları var. Her 3 ayda bir ama böyle
- 57:34bir şey değil ki artık. Yeniçeri
- 57:36askerden kaçıyor. Yenişeri artık
- 57:38yeniçeri sıkıntı arkadaşlar. Mahmut
- 57:40bunun farkında. Yani tepesinin üzerinde
- 57:44hep bir kılıçla yaşamış Mahmut.
- 57:47E şimdi ne yapacak? Bu ocağı kaldırmak
- 57:50için destek arayışına çıkıyor. Bir,
- 57:52diğer ocakların tamamını bağlıyor. İki,
- 57:54ulemayı kesiyor. Bakın ulemadan
- 57:56özellikle şeyhülü islam, kazaser,
- 57:59medrese öğrencilerine hepsine haber
- 58:01veriliyor ve Topkapı Sarayı'ndan
- 58:05ne çıkarılıyor? Ne çıkarılmıştır sence
- 58:07et meydanına, Sultan Ahmet Meydanı'na
- 58:09götürülüyor. Sancak, sancak. Peygamber
- 58:12sancağa çıkarılıyor ve herkesin bu
- 58:14sancak altında birleşmesi isteniyor.
- 58:17Bunun üzerine yaklaşık 3500'e yakın
- 58:18müderris ve öğretmen ve öğrenci ilk
- 58:22sancağa gelenler oluyor. Ardına halktan
- 58:24bezmiş halk oraya geliniyor. Artık
- 58:26yeniçeri olayı anlıyor. Yani
- 58:28kendileriyle bir iş savaş. Onlar da o
- 58:29düzeni alıyor. Levent ve Selimi
- 58:31yakıştalarında sabahleyin bir top
- 58:33atışıyla başlanıyor. Arkadaşlar
- 58:36düşünebiliyor musunuz? Diğer tüm ocaklar
- 58:38birleşip bu ocağa karşı saldırıya
- 58:40geçiyor. Ocaktan çıkabilenler yani
- 58:43oradan kışladan çıkabilenler sokaklara
- 58:46dağılıyor ve sokak savaşı başlıyor. O
- 58:48gün sadece 6.000 7.000 yeniçeri
- 58:50öldürülüp 20.000'e yakın esir elde
- 58:52ediliyor ve tarihteki bu yeniçeri ocağı
- 58:56kaldırıyor. Peki yeniçeri ocağıyla
- 58:58beraber ocak mı kaldı? Bunlar Bektaş
- 58:59değil miydi? Tüm Bektaş tekkeleri
- 59:01kapatılıyor.
- 59:03Artı ı Mahmut diyor ki kardeşim bu ocak
- 59:06benim diyor yıllarca anamı ağlattı. Bu
- 59:09ocakla alakalı hiçbir şey istemiyorum
- 59:11diyor ya. Ne demek istemiyorum? Bir
- 59:13inandıkları tarikat bektaşlık. Gülbank
- 59:15duası kaldırıldı. Döndü bakın neyi
- 59:18kaldırdı. Bu dedi yeni çerilerin
- 59:20söylediği marşlar var ya hani askere
- 59:22giden arkadaşlar şimdi bilecekler.
- 59:24Askerde sabah içtimadan sonra ilk
- 59:25koşularda ön tarafta bir asker uzman bir
- 59:28asker. Uzman dediğimiz yani bayağıdan
- 59:30beri askerde olan bir asker. Tüm
- 59:32marşları bildiği için en önde o koşar.
- 59:34Sen onun arkasında marş söyleye söyleye
- 59:36gidersin.
- 59:38Yaylalar değil mi? Hepinizin bildiği
- 59:40işte yaylaları söyle. Diyor ki yaylalar
- 59:42yasaklandı. Niye? Yeni içeriği bana
- 59:45hatırlatan her şey ne olacak? İptal
- 59:49olacak. Sevgiden ayrılın lazım.
- 59:51İnsanoğlu ne yapıyor ilk başta? Klasik
- 59:54Instagram'dan fotoğraflar kaldırılır.
- 59:56Doğru mu? Ondan sonra mutlu pozlar
- 59:58atılır. Erkekler body salonuna gider.
- 1:00:02Klasik işler var biliyorsun efendim.
- 1:00:05>> Kadınlarımız kuaföre gider. Bir ay sonra
- 1:00:07kadın erkeği unutur. Erkeğin acısı bir
- 1:00:09ay sonra başlar falan. Böyle ilginç bir
- 1:00:12şey var ya kardeşim. Siz sizi hatırlatan
- 1:00:15her şeyden vazgeçmi musunuz? Al
- 1:00:16mektuplarını ver mektuplarını.
- 1:00:19Al hediyelerini ver hediyelerini falan.
- 1:00:21E mektup yakma vardı eskiden. Bizim
- 1:00:23zamansımızda kovaya duydulur yakarlardı
- 1:00:25falan. E kardeşim bu adam yıllarca bunun
- 1:00:28çilesini çektikten sonra elbet genişer
- 1:00:30ocağı kaldırınca onu hatırlatacak her
- 1:00:31şeyi de vazgeçiyor. Bunlardan bir tanesi
- 1:00:34de marşlar.
- 1:00:37Birçok marş var. Meterhane kapatılıyor
- 1:00:40ya. Ünlü eee piyanist Donizettin'in
- 1:00:44kardeşleri geliyor. Osmanlı Devleti'nde
- 1:00:46yepyeni bir teşkilat kuruluyor. Bu
- 1:00:48teşkilatın adı ne ya? Bu teşkilatın adı
- 1:00:52Mehder'in yerine kurulan mızıkka yümayin
- 1:00:54oluyor. Şimdi buraya kadar tamam. Peki
- 1:00:56bu Osmanlı Devleti'nde vaka-ı hayriye
- 1:01:00diye nitelendirilir. Yani hayırlı olay.
- 1:01:02Osman tarihne geçiş sistemindeki ismi
- 1:01:04budur. Çokça gelmiştir bu soru. Dikkat.
- 1:01:06Yeniçeri ocağının kaldırılmasına ne
- 1:01:08deniyormuş? Vakayı aileye. Yani hayırlı
- 1:01:10olay. Peki yeniçeri ocağı kaldırıldı. E
- 1:01:12yerine yeni ocak kurulacak. Bu ocağın
- 1:01:14adı da Muhammed'in güzel askerleri,
- 1:01:16Muhammed'in meşhur askerleri,
- 1:01:18Muhammed'in şerefli askerleri anlamına
- 1:01:19gelen Asakiri Mansure-i Muhammediye. Bak
- 1:01:23şimdi. Asakiri Mansure-i Muhammediye.
- 1:01:27Peki bu ordu için yeniden bir alım
- 1:01:29yapılması gerekmiyor mu? E alım
- 1:01:31yapılacak. Diyorlar ki o zaman
- 1:01:33memleketteki erkekleri sayalım. Askere
- 1:01:35elverişli olanları alalım. Peki sayarken
- 1:01:38lan zaten millet evine kadar gidirecek.
- 1:01:39Eski sayımlar gibi düşünün. Türkiye'de
- 1:01:41biliyorsunuz isten 2000'li yıllara kadar
- 1:01:43evde sayım yapılırdı. Pazar günü sokağa
- 1:01:46çıkma yasağı ilan edilir arkadaşlar.
- 1:01:48Pazar burada heyecanla beklerdik. Şimdi
- 1:01:51o memurun ne zaman geleceği de belli. Bu
- 1:01:53arada ben memur da oldum bu arada. Yani
- 1:01:54o sayan kitlelerden bir tanesi de
- 1:01:56bendim. Evet. Son 2000 yılında yani kaç
- 1:01:59yaşında oluyorum lazım. 18 yaşında
- 1:02:01başvurmuşum. Beni verdiler Altında
- 1:02:03telsizlere sayıyorum. Nasıl saydığım da
- 1:02:06belli değil. Her taraf sıkıntı. O işte
- 1:02:09hep eve davet edir. Evin içine girer,
- 1:02:10sayarlar. Ondan sonra tek tek. Ya acayip
- 1:02:14bir sistemdi. İşte işte babamız falan
- 1:02:17takım elbise giyilir bilmem ne. Acayip
- 1:02:18bir ortamdı. Sonradan bu Allah'tan
- 1:02:20adrese dayalı sistem geldi de şimdi
- 1:02:22gerçek nüfus saplanabiliyor. Çünkü
- 1:02:24aileye soruluyordu. Ailede kaç kişi var
- 1:02:26diye. Adam 5 derse 5 yazılıyordu. Ya
- 1:02:28memlekette kadın sayılmıyordu ya.
- 1:02:31Kadınları saymıyordu toplum. Değerli
- 1:02:34arkadaşlar, o yüzden net nüfusun ortaya
- 1:02:36çıkma ihtimali çok azdı. Bu arada sadece
- 1:02:39Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesi falan
- 1:02:41değil. Karadeniz, İç Anadolu
- 1:02:44ha neler yaşadı bu ülke? Şu an
- 1:02:46kadınlarımız ders çalışıyor, atanıyor.
- 1:02:48En çok mutluluk olanlardan bir tanesi
- 1:02:50benim. Niye? Hem ekonomik anlamda
- 1:02:53kendilerini özgürleştiriyorlar hem de
- 1:02:55topluma faydalı oluyor. Hem annelik
- 1:02:56vazifesi hem de kariyer vazifesini
- 1:02:59birlikte yürütüyorlar. Çok daha zor
- 1:03:00işler. Peki
- 1:03:03bu nüfus sayımı yapılırken demedi mi lan
- 1:03:05biri? La arkadaş zaten biz evlere gidip
- 1:03:07erkekleri sayacağımıza bir de mülkleri
- 1:03:09sayalım. Mülk. Hayvanları da sayalım.
- 1:03:12Hayvanları da erkekleri de sayalım.
- 1:03:16Şimdi ilk akla geliyor. Acaba
- 1:03:17hayvanlarla erkekler hangisi daha fazla
- 1:03:19diye değil. Neden burada hayvanlarla
- 1:03:22şeyi sayıyoruz? Mülkü vergi alabilmek
- 1:03:25için.
- 1:03:27Erkekleri saymamızın temel sebebi de
- 1:03:29askere uygun olanları belirlemek için.
- 1:03:31Bütün mesele bu. O zaman Osmanlı
- 1:03:33Devlet'te ilk kez nüfus sayımı ne zaman
- 1:03:35yapılmıştır? Mahmut zamanında. Ama o
- 1:03:38nüfus sayımında kadınlar sayılmamıştır.
- 1:03:40Bunu da söyleyeyim. Tamam. Peki askeri
- 1:03:43alanda lan yeni Asakari Mansurei
- 1:03:45Muhammediye diye bir ordu kurdum. Gittim
- 1:03:47nüfus sayımda erkekleri belirledim. Peki
- 1:03:49tamam da erkekleri ben göz göz kararı,
- 1:03:51yaş kararı belirledim. Kaç yaşındasın
- 1:03:53oğlum? 19. Kaç yaşındasın? 22. Ben bir
- 1:03:55sistem belemişim. 19'la 25 arası
- 1:03:58alacağım. Tamam da her 19'la 25
- 1:04:00arasındaki çocuk sağlıklı mı? Esen
- 1:04:02değiştirme kanununa göre nasıl
- 1:04:03alıyordun? Alıyordun. Yara, iz, bere,
- 1:04:06yanık olmayacak. Kellik olmayacak. Ne
- 1:04:09uzun boylu ne kısa boylu olacak. Birçok
- 1:04:11şart vardı. Ya bu şartlar o günde de
- 1:04:13var. O yüzden bu çocukları belirlenen
- 1:04:15çocuklar diyelim ki ülkede 100.000 erkek
- 1:04:17belirlendi. Böyle daru şuuray askeriye
- 1:04:20gidecek. Ne o? Askerlik şubeleri.
- 1:04:22Klasik. Biz de gittik asgari şubesine. E
- 1:04:25ben askere gitmeden önce Akderi askerlik
- 1:04:26şubesine gittim Mamak'ta. Biliyorsun
- 1:04:27kardeşim Akeri askerlik şubesi önü ne
- 1:04:30yapılıyor? Ön muayene. Sağlık muayenesi.
- 1:04:33E düz taban çıksam almayacaklardı. Doğru
- 1:04:36mu? Atıyorum başka herhangi bir
- 1:04:38sakatlığım, herhangi bir şeyim olsaydı
- 1:04:40gene almayacaklardı.
- 1:04:42Orada bir muayeneden geçiyorsun. Sağlığa
- 1:04:45yani askerlik yapmaya elverişli raporunu
- 1:04:47alıyorsun. Darı Şurayi askeri ne
- 1:04:49demekmiş? Askerlik şubedir. Peki ülkede
- 1:04:52ser askerlik kuruluyor. Ne demek biliyor
- 1:04:54musun sen? Genelkurmay başkanlığı
- 1:04:56kuruluyor.
- 1:04:58Genelkurmay başkanı diye bir adam oluyor
- 1:04:59bu ülkede. Ser askerlik. Bak bunların
- 1:05:01hepsini. Askeri alanda yapılan
- 1:05:05islahatlar. Mahmut ya genelde buradan
- 1:05:07soruyorlar ya da buradan soruyorlar.
- 1:05:09Bakalım sınavda hangisi gelecek. Başla
- 1:05:11kardeşim. Askeri alanında yapılan
- 1:05:13isatlar.
- 1:05:16Sekban-ı Cedit ve Eşkinci Ocakları
- 1:05:20kurulmuştur. Eşkinci ocakları
- 1:05:23kurulmuştur. Şimdi bir hatayı daha
- 1:05:25söyleyeyim.
- 1:05:27Bir hatanız var. Sınava girdiniz.
- 1:05:31Bir öncülü verdi. Sekban-ı Cedid Ocağı
- 1:05:35kurulmuştur. 2. Yeniçeri ocağı
- 1:05:38kaldırılmıştır. 3. Eşkinci ocağı
- 1:05:41kurulmuştur. Yukarıda verilenlerden
- 1:05:43hangileri Mahmut dönemi ıslahatları
- 1:05:45arasındadır? Şimdi cevabı ne beklenir?
- 1:05:471, 2 ve 3. Mantıken. Peki bizim öğrenci
- 1:05:50ne düşünüyor bazen? Ulan diyor sekbanı
- 1:05:53cedit de diyor ikinci hoca kaldırıldı. E
- 1:05:55kaldırıldısa ıslahat değil. Bak öyle bak
- 1:05:58helale e oğlum o zaman bizim bugün
- 1:06:012025'i anlatıp tarih dersini bitirmemiz
- 1:06:02lazım mantıken. Aa sen o gün dönemdesin.
- 1:06:06O gün o gün ocak kuruldu mu? Kuruldu.
- 1:06:08Islahat mı ıslat? Kaldırılmaz seni
- 1:06:09ilgilendirmez. O zaman bizonus falan
- 1:06:12işlemeyek. Berlin'e geçe direkt. Sevri
- 1:06:14işlemek hiç Lozan'a geçek.
- 1:06:18İptal de edilse kaldırılsa da ıslahat
- 1:06:21ıslahattır mantığıyla bakacaksınız. O
- 1:06:23zaman Mahmut ıslahatlarına
- 1:06:25aşağıdakilerden hangisi Mahmut dönemi
- 1:06:28ıslahatlarından biri değildir? A)
- 1:06:29Sekmani Ced ocağı var mı? Var. Eşkinci
- 1:06:32hoca var mı? Var.
- 1:06:35Bu işe bu gözle bakacaksın. Sakın ola
- 1:06:37ulan bunlar kaldırıldı. O zaman ıslat
- 1:06:39yoktur diyemezsiniz. Bak bir olayı
- 1:06:42anlatayım. Ben yaşadığım bir tecrübedir
- 1:06:44bu. Öğrenciler arasında bir deneme
- 1:06:47sınavında öğrenciye soruyoruz. Öğrenci
- 1:06:49gidiyor diyor ki hocam segman ve 2 ocağa
- 1:06:52kaldırıldı. Kaldırılan şeyin saati mı
- 1:06:53olur? Hayır mantık yanlış. Sen
- 1:06:56kaldırıldıktan sonraki bir anlatımı
- 1:06:58dinliyorsun şu an. O yüzden bu yorumu
- 1:07:00yapabiliyorsun. Sen hangi tarihtesin şu
- 1:07:03an? Mahmut'tayım. Şu an Mahmut Hocağı
- 1:07:06kurdum mu? Kurdum. Bitti. ıslahat.
- 1:07:08Devam.
- 1:07:091826 Yeniçeri Ocağı kaldırılmıştı.
- 1:07:11>> 1826'da
- 1:07:13yeniçeri ocağı kaldırıldı. Evet.
- 1:07:15>> Bu olay vakayı hayır.
- 1:07:17>> Bu olaya vaka-ı Hayriye denildi.
- 1:07:22Vaka-ı Hayriye adı verildi. Ne demekmiş?
- 1:07:24Yani hayırlı olay
- 1:07:28>> denildi. Değerli arkadaşlar yerine ne
- 1:07:30kuruldu onu da söyleyelim. Asakiri
- 1:07:33bir sınavda çıktı. Mansurii
- 1:07:37Muhammediye
- 1:07:39Muhammediye.
- 1:07:41Anlaştık mı? Asakiri, Mansurii,
- 1:07:44Muhammediye. Hatta bir şey söyleyeceğim.
- 1:07:46Asakari, Mansurei, Muhammediye şey üst
- 1:07:49düzey bir ordu. Bu orduya da mantıken
- 1:07:51acemi olanlar nasıl yeniçeri ocağına
- 1:07:53asker veriyorsa mantıken de buraya da
- 1:07:55birilerinin asker vermesi lazım. O
- 1:07:57yüzden mekteb Fünunu Harbiye açılıyor.
- 1:07:58Mekteb Harbiye var ya harp okulu. He.
- 1:08:00Harp Okulu kimi asker yetiştirecek?
- 1:08:03Buraya asker yetiştirecek. Yani
- 1:08:05Mahmut'un yapmış olduğu statlara
- 1:08:06bakalım. Hepsi bugünümüzdeki
- 1:08:08kuruluşlardır. Mekteb tıbbiye, mekteb-i
- 1:08:10harbiye. Tamam. Devam. İki tane not var.
- 1:08:13Nazım harbi
- 1:08:15>> söyle.
- 1:08:17>> Ordunun ihtiyacı.
- 1:08:19>> Ordunun ihtiyacı değil. Asker ihtiyacı
- 1:08:22lazım.
- 1:08:23>> Tamam. Sen düzelt. Asker ihtiyacını
- 1:08:26karşılamak için. Evet.
- 1:08:29Mektebi fünunu harbiye yani klasik
- 1:08:33olarak neymiş yani harbiye kuruluyor
- 1:08:40>> ileride de
- 1:08:43Asakiri
- 1:08:46Mansureyi bu devamı mıydı Nazım?
- 1:08:49>> Tamam bu bunun devamıydı. Notun devamı
- 1:08:52mı yani?
- 1:08:54>> Muhammediye yerine ne kurulmuş? ismi
- 1:08:56değişmiş yani. Asakiri
- 1:09:00Nizamiye Ordusu kurmuş. Bakın devam
- 1:09:03ediyor hala. Devam. Yeni ocağın
- 1:09:05kaldırması Osmanlı Devlet.
- 1:09:07>> Yeniçeri ocağının kaldırılması
- 1:09:10Osmanlı Devleti'nden. Ağzım biraz sesli.
- 1:09:13Evet.
- 1:09:14>> Ordu ve Devlet Teşkilat.
- 1:09:16>> Ordu ve devlet teşkilatlarındaki Evet.
- 1:09:19başlangıç
- 1:09:23>> teşkilatlarındaki
- 1:09:26Evet.
- 1:09:26>> modernleşmen
- 1:09:27>> modernleşmenin başlangıcı sayılmıştır.
- 1:09:30Modernleşmenin
- 1:09:31başlangıcı sayılmıştır.
- 1:09:35Evet. Devam.
- 1:09:39>> Askerlik çağına gelmiş kişileri tespit
- 1:09:43etmek.
- 1:09:46>> Tespit etmek.
- 1:09:49ve vergi almak amacıyla. Ve vergi almak
- 1:09:53amacıyla. Evet Nazım
- 1:09:56>> ilk kez nüfus sayımı yapılmıştır.
- 1:09:59İlk kez nüfus sayımı yapılmıştır.
- 1:10:02Hayvanlar sayılmış.
- 1:10:05>> Kimler sayılmış? Hayvanlar
- 1:10:07>> sayılmıştır.
- 1:10:08>> Ve müklerde sayılmıştır. Müklerde
- 1:10:12sayılmıştır.
- 1:10:14Hep şey vardır ya. Türkiye'de
- 1:10:16Galatasaray taraftarım fazla, Fenerbahçe
- 1:10:18taraftarım fazla diye. Hani hep bu şey
- 1:10:21vardır ya hani hep bu anımsatır. Keşke
- 1:10:23nüfus sayımında hani derlerdi ya hangi
- 1:10:26takımlısınız diye sorsanız diye. Bütün
- 1:10:28nüfus sayımlarında bu mantık hep şeydir
- 1:10:31yani. Abi halbuki nüfus sayım ne alakası
- 1:10:32var? İnsanlar böyle o zamanlar öyle
- 1:10:35düşünüyor yani. Devam. Darı şurayı
- 1:10:39>> Darı Şurayı
- 1:10:42askeri yani askerlik şubeleri
- 1:10:44kurulmuştur.
- 1:10:46Askerlik şubeleri kurulmuştur.
- 1:10:50Evet. Nazımet.
- 1:10:54>> Evet.
- 1:10:58>> Mekteb harbiye
- 1:11:00ve mektebi-i tıbbiye açılmıştır.
- 1:11:05Devam. Köylerin ve kasabaların
- 1:11:07güvenliğini sağlamak
- 1:11:09>> köy ve kasabaların güvenliğinin
- 1:11:11sağlanması için arkadaşlar tımar sistemi
- 1:11:13kaldıktan sonra redif birlikleri
- 1:11:14kuruluyor. Köy ve kasabaların
- 1:11:17güvenliğinin sağlanması amacıyla
- 1:11:22redif birlikleri kurulmuştur. Redif
- 1:11:25birlikleri
- 1:11:27kurulmuştur. Devam.
- 1:11:30serlik
- 1:11:33yani diğer adıyla Genelkurmay Başkanlığı
- 1:11:35kurulmuştur.
- 1:11:39Başkanlığı kurulmuştur.
- 1:11:44Evet. Bunları da söyleyelim. Bu kalem
- 1:11:45yazmıyor gene. Nazım kalem. Şu kalemi
- 1:11:49alın benden.
- 1:11:51Şunu vereyim ben. Ver oradan kardeşim.
- 1:11:54Evet. Geldik eğitim kültür alanındaki
- 1:11:58ıslahatlara. Bu arada şunu söyleyeyim.
- 1:12:00Hani şey diyoruz ya mehterhane
- 1:12:01kapatıldı. Yerine mızka yumayın kuruldu.
- 1:12:04Bazı kaynaklar bunu askeri alanda alır.
- 1:12:06Bazı kaynaklar eğitim alanır. Her
- 1:12:07ikisini bana göre kapsar. Ha ben eğitim
- 1:12:10de aldım sonuçta bu bir okul. Hani okul
- 1:12:12olduğu için. Ama burada da mesela
- 1:12:13tıbbiye okul, harbiye okul. Bunlar da
- 1:12:16eğitim alanında. O yüzden Mahmut'ı böyle
- 1:12:18ayırt etmek biraz zor. Çünkü mesela
- 1:12:21tımar sistemi hangi alanları etkiler?
- 1:12:23Tımar sistemi söyle bakalım. Ekonomi 1,
- 1:12:26askeri 2, eee, yönetim 3, sosyal 4. Ben
- 1:12:31her alan etkilerim. Her alan etkilemez
- 1:12:33mi? Yatım var. Aynı mantık düşünün yani.
- 1:12:35Devam.
- 1:12:37Şimdi kardeşim şeyi çevireceksin.
- 1:12:40Murat'a da bir şey biz öğretiyoruz.
- 1:12:42Kurban olduğum ya rabbim, ya resulallah
- 1:12:44ya. Hadi Murat. Geldik eğitim kültüre.
- 1:12:47Güzel. 3üncü satıra geldik yani. Devam
- 1:12:50ediyoruz. Hadi bakalım. Eğitim, kültür
- 1:12:52ve sağlık alanı. Mahmut zamanında
- 1:12:55arkadaşlar inanılmaz derecede
- 1:12:57hastalıklar yayılıyor. Bu hastalıklarla
- 1:12:59başa çıkabilmek için karantina
- 1:13:01uygulaması. Hatırlıyoruz hep beraber
- 1:13:03karantinaya günlerce girmiştik Covid-19
- 1:13:06sürecinde. Doğru mu Nazım? Sen
- 1:13:08sağlıkçıydın bir de sen dışarıda
- 1:13:10geziyordun. Biz içeride oturuyorduk
- 1:13:12vallahi. Evet sizlerin işleri çok zordu.
- 1:13:15Karantina uygulamasını Mahmut
- 1:13:16getirmiştir. Dikkat. 2. Avrupa'ya eğitim
- 1:13:20amaçlı öğrenci gönderilmesi gene Mahmut.
- 1:13:23İstanbul'da ilköğretimi zorunlu hale
- 1:13:26getirmesi gene Mahmut ilköğretimi
- 1:13:28zorunlu hale gelirse ne oldu biliyor
- 1:13:29musun? Esnaflar karşı çıkı dedik
- 1:13:31kardeşim çırak bulamıyız. Türkiye'nin
- 1:13:32zaten bugünkü temel sorunlarından bir
- 1:13:34tanesini
- 1:13:36ülkede mesleki eğitimde aşağıdan yani
- 1:13:39alaylı mektepli değiliz alaylı şekilde
- 1:13:41yetişen öğrenci bulunamaması. Yani bugün
- 1:13:44sıvacılık, inşaat işleri yarıdan çoğu
- 1:13:47artık yok oluyor. Hep bakın gelen
- 1:13:49insanlar hiç genç var mı aralarında?
- 1:13:51Yok. Hiç kimse, herkes çocuğu okusun.
- 1:13:54Gerçekten masa başı bir iş olsun. Yani
- 1:13:56doktor olsun, hakim olsun, sağlıkçı
- 1:13:58olsun. Evet ister. Ama bu işleri de
- 1:14:00yapacak insanlar var. Mesleki açıdan
- 1:14:03Türkiye'de hani son zamanlarda lise
- 1:14:06eğitimi indirilmesi muhabbetini ben 10
- 1:14:08yıldır söylüyorum kardeşim. Türkiye
- 1:14:11mesleki eğitime önem verecekse eğer
- 1:14:13ilerideki zamanlarda Almanya bizden
- 1:14:15nasıl 1970'lerde alıyor da hatırlıyor
- 1:14:18musuz mı? işçi alıyordu. Aynısını almak
- 1:14:20zorunda kalabiliriz.
- 1:14:23Aynısını. Lise eğitimi zorunlu olmamalı.
- 1:14:27Hala aynı kanıdayım. Evet. Ancak orada
- 1:14:30çocuğun da iyi yönlendirilmesi lazım.
- 1:14:33Yani çocuk sonuçta okuldan sıkılabilir,
- 1:14:35bıkabilir ama lisede iyi bir eğitim
- 1:14:36görüp olabilir. Mesela ortaokulda çok
- 1:14:38başarısız olan bir öğrenci lisede çok
- 1:14:41başarılı olabilir.
- 1:14:43Ancak lise eğitimi zorunlu tuttuğundan
- 1:14:45itibaren inşallah bunu 2 yılda zorunlu
- 1:14:47tutacaklarmış. 2 yıl ardından 4 yıl ne
- 1:14:50kadar fazla ya. 4 yıl ne ya? 4 yıl 4 yıl
- 1:14:54ne? E ben videolarımda hep söylüyorum
- 1:14:56bunu. Türkiye eğitim sistemi yanlış
- 1:14:59kardeşim.
- 1:15:01Yanlış ya. Ya şu dünyaya bir bakalım ya.
- 1:15:04Bu dünya ne yapıyor? Bu ileri ülkeler ne
- 1:15:06yapıyor? Nazım bir kere araştırdın mı
- 1:15:07lan? Finlandiya eğitim sistemini bir
- 1:15:09kere araştırdınız mı? Kanada eğitim
- 1:15:10sistemi bir kere. Güney Kore ve Japonya
- 1:15:13eğitim sistemleri, Singapur eğitim
- 1:15:14sistemi.
- 1:15:17Araştırmıyoruz arkadaşlar. Araşt ya da
- 1:15:19onu buraya aynen almaya kalkıyoruz. Ya
- 1:15:21olmuyor işte. Olmuyor.
- 1:15:24Türkiye kendi eğitim sistemini bulmak
- 1:15:28zorunda. Bir taraftan okuyana yol
- 1:15:30vermeli, yer vermeli, burs vermeli,
- 1:15:32okutmalı. Bir taraftan ben okumayacağım
- 1:15:35diyen çocuğa da mesleki eğitimde zirveye
- 1:15:38ulaştırmalı. La oğlum ne onu
- 1:15:39becerebiliyoruz ne bunu
- 1:15:41becerebiliyorsun?
- 1:15:44Olmuyor. Bugün devlet memuru 50.000 L
- 1:15:46alırken bir inşaat ustası 150.000 lira
- 1:15:48kazanıyor arkadaşlar. Neden? Adamın
- 1:15:51elinde meslek var çünkü. E ben
- 1:15:53üniversiteyi bitiriyorum 25 yaşında. Ne
- 1:15:54öğreteceğim bana 25 yaşında? Berberlik
- 1:15:56mi öğreteceksin? Ne öğreteceksin bana?
- 1:15:58Babadan eğer çıraklaştin herhangi veya
- 1:16:01haşır neşir olduğun bir dükkanı yoksa
- 1:16:02babadan hiçbir şey öğrenemez.
- 1:16:05Çıraklığını yapmadığınız bir işin ustası
- 1:16:08olamazsınız kardeşim.
- 1:16:11Tamam. Önce çıraklığını yapacaksınız.
- 1:16:14Herkesin hayali. Bir dükkan alayım,
- 1:16:16ticaret yapayım, zengin olayım. Olmaz.
- 1:16:19>> Dolandırılırsız.
- 1:16:21Ha babadan marketçiliğin varsa, babadan
- 1:16:22hırdavatçılığın varsa, babadan elektrik
- 1:16:25sat, ticaretle uğraşsak arkadaşlar
- 1:16:27devlet memuru olmaya da hiç gerek yok.
- 1:16:28Yok
- 1:16:31bu bir gerçek. Siz devlet memuru olmak
- 1:16:35istediğiniz yüzünden biz bu dersi
- 1:16:36anlatıyoruz. Bak aradaki farkı bir kere
- 1:16:38daha anlatıyorum. Sen öğretmensin. Evet.
- 1:16:40Sen devletle çalışacaksın diye ben bu
- 1:16:42dersi anlatıyorum.
- 1:16:44E bugün birçok öğretmen farklı
- 1:16:46mesleklerde çalışıyor. İstese de
- 1:16:47istemese de. Herkes mi mutsuz yani? He
- 1:16:50sana sorayım. Lazım lazım sana 50.000 L
- 1:16:52yerine 200.000 L vereyim. Mutsuz musun?
- 1:16:54Mutlu musun? E aynı şeyi aynı eforu sarf
- 1:16:57ediyor. Birini devlette sarf edeceksin
- 1:16:59diğerini özelde ya da kendi işini
- 1:17:01kuracaksın. KPS her şey demek değil. KPS
- 1:17:04bazen her şey oluyor. Bazen değil
- 1:17:06oluyor. Bu ülkede değerli arkadaşlar
- 1:17:08devlet memurluğu garanti olduğu için biz
- 1:17:11bu sıkıntıyı yaşıyoruz. Özelimiz iyi
- 1:17:13olsa hiç sorun olmayacak. Özel sektörde
- 1:17:16sen adama öğretmen, asgari ücret
- 1:17:17verirsen ne olacak? Koş nasıl olacak?
- 1:17:21E bir taraftan öbür taraftan 60.000 L
- 1:17:2370.000 L kazanıldığı görülüp bir
- 1:17:24taraftan asgari ücrette çalışı hatta
- 1:17:26daha fazla çalışırsa ne olur bunun
- 1:17:28üzerine? Herkes o yüzden KPS'ye giriyor.
- 1:17:30İşte herkes bir umutla giriyor. Birileri
- 1:17:33bir umutla bir gireyim diye giriyor.
- 1:17:35Bazıları da oturup ciddi ciddi emek
- 1:17:37veriyor. İşte bizim öğrencimiz ciddi
- 1:17:39ciddi emek veriyor kardeşim. İnşallah
- 1:17:41Allah emek verenlerin
- 1:17:44devletin de iyi alımlarıyla beraber
- 1:17:45inşallah sizleri de memur yapar.
- 1:17:47Memurluk bambaşka bir şey ama her
- 1:17:49gittiğiniz yerde memurluk eşittir
- 1:17:51mutluluk diyemem. Diyemem kardeşim. Öyle
- 1:17:54bir şey yok. Hayat yaşıyorsunuz ya.
- 1:17:56Memur oldun gittin evlendin. Memur oldun
- 1:17:59gittin adam mobing yaptı. Ya Türkiye'de
- 1:18:01ben sana mobingin 50.000 çeşidini
- 1:18:03söyledim.
- 1:18:05Her şey memurluk değil. Bir sınav
- 1:18:08kaybedince hayat kaybedilmiyor.
- 1:18:11Ben de bir karşılık devlet memuru
- 1:18:13değilim.
- 1:18:14Ama işimi iyi yaptığımdan dolayı
- 1:18:16yıllardır sektöre hizmet verdiğim belli
- 1:18:18bir kademeye rabbim bizleri sizlerin
- 1:18:20sayesinde getirdi.
- 1:18:22O yüzden şu işleri 10 kere yapmayalım.
- 1:18:25Bak bir bir defa yapalım. Bak adam
- 1:18:27hayatına bir defa yapmış gibi almış. Bak
- 1:18:28hepsini anlatıyorsun tek. Bir defa
- 1:18:30yaptın. İkinci defa yaptın bunları 10
- 1:18:32kere çal bir bir puanım olsun ya. La
- 1:18:35böyle KPS mi geliyor? Böyle sınava mı
- 1:18:37girilir ya? La hiçbir hedefiniz yok.
- 1:18:41Sınava giren KPS'ciler
- 1:18:43hedef koymadan olmaz. Alacağınız puanı
- 1:18:45her yere yazmanız lazım.
- 1:18:48Beyninizin bulaştırmanız lazım. Ve gelen
- 1:18:51sınav sorularını 5 saniye içinde tarih
- 1:18:53sorusunu çözmeniz lazım. Ben Mahmut'u bu
- 1:18:55kadar anlatmamın sebebi Mahmut'tan kesin
- 1:18:57soru geleceği içindir. Gel bakayım. Bak
- 1:18:59bakayım KPSS rüne Mahmut'un sorulmadığı
- 1:19:01sene var. Ya öyle sorulmuş ya cevap
- 1:19:04Mahmut olmuş ya direkt Mahmut'u sormuş
- 1:19:06ya da Mahmut'un içinden sormuş.
- 1:19:09Eğitim işlerinde en büyük sıkıntımız
- 1:19:13lise eğitimimizdir. Bizim ilkokullarımız
- 1:19:16çok iyi. Öyle ya da böyle. Evet.
- 1:19:17Sınıflar kalabalık olanlar var. Olanlar
- 1:19:19var. Öğretmenimiz iyi. Ama biz branşa
- 1:19:21geldi mi çocuğun ergenlik dönemi geldi
- 1:19:23mi biz yönlendiremiyoruz kardeşim.
- 1:19:26Yönlendiremiyoruz bu çocukları. Çocuğun
- 1:19:28acayip şeyleri, yetenekleri var. O
- 1:19:30çocukları köreltiyoruz.
- 1:19:33Bizim ilköğretimde Mahmut bakın ilkokulu
- 1:19:37adam zorunlu hale getirdi de kaldırdı
- 1:19:40esnaf ya. Ya dedi. Ne yapıyorsun sen
- 1:19:42Mahmut dedi? Biz nereden bulacağız
- 1:19:43çırağı dediler. Nasıl gidecek bu sektör
- 1:19:46dediler.
- 1:19:49Anlaşıldı mı? Her şey KPS değil. Bazen
- 1:19:52her şey KPS olur. Bazen olmaz. Allah
- 1:19:55hayırlısını versin. Yani ben her zaman
- 1:19:58söylüyorum. Hayırlı, hayırlı olan neyse
- 1:20:01sizlere onu versin. İşte ilköğretmeki
- 1:20:03olay bu. Nazım Mahmud'a direkt esnaflar
- 1:20:05gelip karşı çıktı.
- 1:20:08Bu dönemde bakın değerli arkadaşlar
- 1:20:11ortaokullar açıldı. Mekteb Ulumi-ı
- 1:20:13Edebiye diye geçer. Bunlar açıldı.
- 1:20:16Rüştiyeler yani ortaokullar açıldı.
- 1:20:18Bakın bunların hepsi Mahmut dönemindeki
- 1:20:20büyük ıslahatlardır. Hadi bir yazalım
- 1:20:22bakalım. Eğitim, kültür ve sağlık
- 1:20:24alanında baştan abaz eğitim amaçlı yok.
- 1:20:31Avrupa'ya.
- 1:20:33Bu arada Avrupa'ya ilk defa öğrenci
- 1:20:34gönderen Mahmut değildir. Daha evvelden
- 1:20:36de öğrenciler güldü ama eğitim amaçlı
- 1:20:37değil. Gezme görme açısından. Avrupa'ya
- 1:20:40eğitim amaçlı
- 1:20:43ilk defa öğrenciler gönderildi. İlk defa
- 1:20:47öğrenciler gönderildi. Peki göndermem
- 1:20:49için neyi çıkartmam lazımdı? Pasaport.
- 1:20:52Bak onunla o ilişkili. Devam. Mektebii
- 1:20:54Ulumu-ı Edebiye
- 1:20:55>> Mektebi-i Ulumu-ü Edebiye
- 1:21:00zengin çocukların gittiği ortaokul mu?
- 1:21:02He kolej
- 1:21:04>> ve Rüşdiye bizim taraf Rüşdiyeler
- 1:21:07kuruldu. Rüşdiye ne demekmiş? Ortaokul.
- 1:21:11İptidai ne demek? İlkokul. Mustafa Kemal
- 1:21:14Atatürk'ün hayatını hatırlayın. Şemsi
- 1:21:16Efendi İptida ilkokul ve eee Selanik
- 1:21:20Askeri Rüşdiyesi yani ortaokul. Sonra ne
- 1:21:22oldu? Manastır Askeri İdadisi lise oldu.
- 1:21:25En son ne oldu? Tabii ki Darülfül
- 1:21:27üniversiteler. Devamların
- 1:21:31>> bulaşıcı hastalıkların
- 1:21:34yayılımının engellenmesi amacıyla
- 1:21:38engellenmesi amacıyla karantina
- 1:21:41uygulamasına geçildi. Karantina
- 1:21:43uygulamasına
- 1:21:45geçildi. Devam.
- 1:21:48>> Bu arada kendisi de veremden olmuştur.
- 1:21:49Şey Mahmut veremden bu kadar olay
- 1:21:52yaşayan bir adam neyden ölmesi beklenir?
- 1:21:55Allah'ını seversen tahta çıkmış. Sen
- 1:21:57ittifak dönmüş. 1800 şeylerde 12'de 612
- 1:22:02Rus savaşı dönmüş. 1879
- 1:22:05İngiltere ile savaş 1815'te çıkmış
- 1:22:09Eflak'ta isyan tepedelenli Ali Mora
- 1:22:12isyanı dönmüş yeniçeri ocağına
- 1:22:14kaldırmış. Daha evvel ıslahat yapmış
- 1:22:16kaldırılmış. E sonra Mehmet Ali Paşa
- 1:22:18olayı vereman amca ya. Adam Verem'den
- 1:22:22gitti ya. Veremden öldü adam ya.
- 1:22:24Düşünebiliyor musun? Osmanlı padişahı
- 1:22:25Verem'den ölür mü? E dağılma dönemi
- 1:22:28padişahısan Veremden ölüyorsun işte.
- 1:22:31E bunun iki padişah öncesi 1.
- 1:22:33Abdülhamitle Özi kalesindeki o şeyden
- 1:22:35felçindi.
- 1:22:38Düşünün yani Mahmut'un yaşadıkları hiç
- 1:22:39kolay bir şey değil. Mahmut yani Osmanlı
- 1:22:42ömrünü uzatmıştır. O kadar söyleyeyim.
- 1:22:43Yaptığı reformlarla. Devam.
- 1:22:45>> Yurt içine geziler düzenlendi.
- 1:22:47>> Yurt içine geziler düzenlendi. Evet.
- 1:22:53İlkokul İstanbul'da sadece ilkokul
- 1:22:56İstanbul'da zorunlu hale gelmişti. Sonra
- 1:22:59kaldırıldı. Zorunlu hale geldi. Evet.
- 1:23:05>> Mehterhane
- 1:23:07kapatıldı. Yerine donize etti kardeşler.
- 1:23:11Yerine açılmıştır. Mızıkayı humayun.
- 1:23:14Mızıkayı
- 1:23:16hümay
- 1:23:20açılmıştır.
- 1:23:21Değerli arkadaşlar bir kere daha
- 1:23:23söylüyorum. Bunu açan ünli ünli bu arada
- 1:23:27Donizetti kardeşlerdir ya da Donizetti
- 1:23:30paşılar.
- 1:23:32Favoritli yok muydu eskiden? Heh onun
- 1:23:34hataları bunlar. Devam.
- 1:23:37>> E dur burası önemli. Şimdi biliyorsun
- 1:23:40bizim en büyük sıkıntımız nedir?
- 1:23:43Biz bir türlü bu diplomasi işini
- 1:23:45beceremiyoruz. Duygularımızı kapat eee
- 1:23:47işte bu işe karışıyor diplomasi işine.
- 1:23:50Bizler sıkıntı bugün hala Türkiye
- 1:23:52Cumhuriyeti bana diplomasiyi hala
- 1:23:54öğrenememiştir. Kim ne derse desin
- 1:23:56kardeşim. Maalesef ki bizim bu
- 1:23:59yeteneğimiz yok ya. Zaten bizim
- 1:24:01yeteneğimizin olmadığını 1699
- 1:24:03Karlovça'da zaten müzakere yolla yaptık.
- 1:24:05Hatta ilk müzakere yolla yaptık.
- 1:24:07Arabuluculuk istedik. 1739 Belgrad'la
- 1:24:10arabulucumuz Frans ya niye biz başkasını
- 1:24:12arabulucu yapıyoruz ya? Ve bunu niye
- 1:24:15yapıyoruz biliyor musunuz? Çünkü
- 1:24:16Fransızca metnin orijinali veya Rusça
- 1:24:18metnin orijinalinde yorumlamalar var.
- 1:24:22Yorumlamalar. Ya öyle olsaydı Mondros
- 1:24:24müteakeresini imzalayan Rauf Orbay lan
- 1:24:26müteaker eden limandan geri geldi. İlk
- 1:24:28açıklaması. Mutluluktan ölüyorum dedi
- 1:24:30ya.
- 1:24:32Lan mutluluktan ölüyorum diyen Rauf
- 1:24:34Orbay imzaladı 3 gün sonra Musul 15 gün
- 1:24:37sonra tüm Anadolu işgal edildi. Niye?
- 1:24:39Anadolu'nun 7. maddesinden dolayı
- 1:24:41Mondros'u. Bu mu diplomatik zafer?
- 1:24:44Niye göndermedi Mustafa Kemal Rauf
- 1:24:46Orbayı Lozan'a ya? He
- 1:24:50bir anlatın bakayım bana. Niye
- 1:24:52göndermedi.
- 1:24:53Diplomasi bambaşka bir şey. Suratsız
- 1:24:57olacak, geçimsiz olacak.
- 1:25:01Klasik evdeki koca olacaksın ya. Doğru
- 1:25:04mu kardeşim?
- 1:25:06Geçimsiz ve suratsız olacak. Şu
- 1:25:08İngilizlerin suratlarını görüyoruz mu?
- 1:25:09Bir anlaşma met. Vallahi bizimkiler daha
- 1:25:11hepsi sırıtıyor. Oğlum neye
- 1:25:13sırıtıyorsunuz lan? Ne kazandık da ne
- 1:25:15sırıtıyorsunuz?
- 1:25:17Arkadaşlar mutluluk anlaşmalarına ben
- 1:25:20anlaşmalarında hep şuna dikkat ederim.
- 1:25:22Verilen kare resme. Hadi bakalım
- 1:25:25İngiliz. Hadi bakalım Amerika. Hadi bak
- 1:25:27Kanada. Lütfen bir bakalım bakalım.
- 1:25:30Acaba bunların hepsinin fotoğraflarına
- 1:25:32yüzleri bir kere gülüyor mu? Hepsi
- 1:25:35suratı beş karış. Kazansa da bu arada
- 1:25:38yani anlaşmada bir kazanım elde etse de
- 1:25:40beş karış, etmese de beş karış.
- 1:25:44Devlet temsil ediyorsun. Devlet.
- 1:25:48O yüzden bu diplomatik işini hala
- 1:25:51beceremediğimizi düşünüyorum. Suratsız
- 1:25:53olacağız, şekilsiz olacağız. Başka
- 1:25:56şansımız yok.
- 1:25:58Çünkü metinlerdeki orijinal metni
- 1:26:02herifler istedikleri gibi
- 1:26:03yorumlayabilir. Senin Fransızcan ki
- 1:26:06biliyorsun 3. Selim eee zamanda
- 1:26:09Fransızca eğitim başladığı zaten ilk
- 1:26:11yabancı dili öğrenen Osmanlı padişah
- 1:26:13yani şey olarak ders açısından söyle
- 1:26:15yoksa Fatih biliyordu zaten. Şey
- 1:26:17Fransızca öğrenen 3 senedir. Hatta 3
- 1:26:19sene Mahmut'u yetiştirirken Mahmut'a da
- 1:26:21Fransızca öğretir. Niye? E çünkü
- 1:26:23Fransa'da hep arabulucu oluyordu. İşte
- 1:26:25Mahmut dedi ki bu böyle olmasın. Yabancı
- 1:26:28dil bilen Müslüman diplomat
- 1:26:30yetiştirelim. Yetiştirelim. Tercüme
- 1:26:32odasını mı burada? Bak tercüme heyeti
- 1:26:34değil. Tercüme heyeti neydi? Kitapları
- 1:26:36tercüme ediyor. Tercüme odası kurdu. Ne
- 1:26:39demek bu? Bu yabancıların şimdiye kadar
- 1:26:42yapmış olduğu tüm anlaşmalar incelendi.
- 1:26:44Oradaki ufak nüanslar, oradaki ufak
- 1:26:47bilerek kelime oyunları hepsi ortaya
- 1:26:49çıkarıldı. İşte o yüzden lan 1774 küçük
- 1:26:52kaynarca anlaşmasıda orijinalinde
- 1:26:54yazmayan metni Ruslar ekledi. Bir daha
- 1:26:58söylüyorum. 1774 Küçük Kaynarca
- 1:27:00anlaşmasında eee Balkanların her yerinde
- 1:27:03konsolosluk açabilecek oradaki herkes de
- 1:27:06eee Osmanlı şey Rusya'ya gidip
- 1:27:08şikayetini dinlenecek madde mi var? Öyle
- 1:27:101775'teki orijinal metnine
- 1:27:12eklemişlerdir.
- 1:27:14Hangi diplomatik faaliyette bir anlaşma
- 1:27:16metni imzalandıktan sonra oraya ekleme
- 1:27:17yapabilirsin ya? Böyle şu kolay mı? sana
- 1:27:20sorayım.
- 1:27:22Maalesef biz bu işi çok geç yapıyoruz.
- 1:27:24Ha öğrenmiyor muyuz? Öğreniyoruz.
- 1:27:26Türkiye Cumhuriyeti'nde elbet ki yapılan
- 1:27:28diplomatik zaferlerden elde edilen
- 1:27:29anlaşma metinleri vardır. Ama ben sadece
- 1:27:32devlet ciddiyetinde kazanım alsan da
- 1:27:34almasan da sırıtılmasına karşı
- 1:27:38bu olmaz. Ketun olacak. Ketun.
- 1:27:42Bakıyorum diğerleri hepsi kötü.
- 1:27:43Bizimkiler oynuyor
- 1:27:46kardeşim. Biraz daha ciddiyet. Benim tek
- 1:27:48demek istediğim bu. Ha belki de
- 1:27:50diplomaside çok bir şeyler kazandık biz
- 1:27:52bunu. Her şey bize açıklanmıyor sonuçta.
- 1:27:53Doğru mu kardeşim? Her şey biz
- 1:27:55açıklanmasını da beklemiyoruz. Devlet
- 1:27:56sırı diye bir şey var. Ama buradaki en
- 1:27:58önemli olay Mahmut'un tercüme odalarını
- 1:28:01kurdurmasıdır. Bir kez sınav sorusu. O
- 1:28:04yüzden dikkat. Mahmut'un tercüme odaları
- 1:28:07bize KPSS'de gelebilir. Yazıyoruz ama
- 1:28:10şöyle gelecek.
- 1:28:13Yabancı dil bilen değil mi?
- 1:28:17Müslüman diplomat yetiştirmek.
- 1:28:21Müslüman diplomat yetiştirmek amacıyla
- 1:28:26tercüme odaları kuruldu kardeşim.
- 1:28:29Tercüme odaları kuruldu. Bu buna çok
- 1:28:33dikkat edeceğiz. Evet. Nazım not.
- 1:28:36>> Şimdi
- 1:28:38Mahmut'un o biraz önce ünlü bir sözü
- 1:28:41vardı. Hatırlayalım. Biliyorsunuz kılık
- 1:28:43kıyafet devrimini getirdikten sonra dedi
- 1:28:46ki ben işte Müslümanımı camide, Yahudi
- 1:28:48Havrada, Hristiyanımı kilisede ancak
- 1:28:51ayırt ederim. Ne demek bu? Hepsi bir
- 1:28:54cümle evladıdır. Yani din, dil, ırk
- 1:28:57farkı gözetmeksin. Herkes Osmanlı
- 1:29:00vatandaş sayma anlayışına Osmanlıcılık
- 1:29:02denir. Bu politikanın ilk uygulayıcısı
- 1:29:05Mahmut'tur. O zaman biz de şöyle
- 1:29:08yazalım. Onun ünlü lafını yazalım. Söyle
- 1:29:10bakalım. Mahmut
- 1:29:12benam
- 1:29:14>> ben tebamdan
- 1:29:17müslümanımı camide
- 1:29:21>> camide hristiyanımı kilisede.
- 1:29:25Hristiyanımı
- 1:29:27kilisede. Evet.
- 1:29:28>> Musevisi havrada.
- 1:29:30>> Musevii
- 1:29:32Havra'da
- 1:29:34ne yaparmış?
- 1:29:35>> Fark ederim.
- 1:29:36>> Fark ederim.
- 1:29:38Aralarında başka bir fark yok.
- 1:29:40>> Aralarında
- 1:29:42başka bir fark yoktur benim gözümde
- 1:29:44diyor.
- 1:29:45>> Evet. Başka bir fark yoktur. Cümlesi
- 1:29:48>> hakkında adalet.
- 1:29:50>> Cümlesi hakkında
- 1:29:53adalet
- 1:29:54>> ve muhabbetim tamdır.
- 1:29:55>> Ve muhabbetim tamdır.
- 1:29:57>> Hepsi evladım.
- 1:29:58>> Evet. Muhabbetim tamdır.
- 1:30:01Hepsi evladımdır.
- 1:30:04Hepsi evladımdır. Bu ünlü sözüdür.
- 1:30:08Bununla hangi politikayı başlatmıştır
- 1:30:10ilk defa? Osmanlıcılık. Bunu eee
- 1:30:13özellikle en sona işleyeceğiz. Osmanlı
- 1:30:15Devlet'in dağılmaktan kurtarma
- 1:30:16fikirlerine. Gelelim ekonomi alanına.
- 1:30:18Bir şey söyleyeceğim ya. Mahmut
- 1:30:20döneminde ekonomi alanında bir ıslahat
- 1:30:21olmazsa yani çok meşhur bir ıslahat
- 1:30:23olamaz. Çünkü sen zaten 1838'de
- 1:30:25Baltimanı diyip çok kötü bir anlaşma
- 1:30:27imzalamışsın. Tekeli kırmışsın. Tekel ne
- 1:30:30demek?
- 1:30:31Osmanlı Devleti'e bazı hammaddelerin
- 1:30:33satımı yasaktır. Nazım. YouTube'dakiler
- 1:30:36Türkiye Cumhuriyeti'de de öyledir.
- 1:30:38Her mal satılır mı ya? Özellikle senin
- 1:30:41ihtiyacın olan veya senin hammaddeni zar
- 1:30:43zor karşıladığın bir şey satamazsın.
- 1:30:46Bu yedi vahit derler. Yi vahidi bilir
- 1:30:48misin? Neymiş bu 7 vahit? Nelerin Osman?
- 1:30:51Yo dur bakma. Nazım o Nazım amcayla
- 1:30:55akraba oldum vallahi. Evet. Bu yedi vait
- 1:30:58ne? 7 Vahit hangisinin satımı Osman'da
- 1:31:02dışarıya yasaktır? O yedi vtit kırılıyor
- 1:31:04işte İngiltere. Kırıyor
- 1:31:05>> söyle.
- 1:31:07>> Tuz. Evet. Güzel.
- 1:31:08>> Balık var.
- 1:31:09>> Balık. O da güzel. Hangi cins? Hamsi.
- 1:31:13Kalkan, kılıç. Hangisi?
- 1:31:15>> Su var.
- 1:31:16>> Su.
- 1:31:17Evet. 7 White ne? Bak bakalım bir neler
- 1:31:20satılmıyor. Yani senin işine yarayacak
- 1:31:23bazı şeylerin satımı
- 1:31:26ihracatı yasaktır başkan. Ama bu 1838
- 1:31:29Balta limanına kırılıştır anlatabiliyor
- 1:31:31muyum? Balta limanı o yüzden çok kötü
- 1:31:33bir anlaşmadır. Ekonomi anlamında hem
- 1:31:35vergiler düşürmüştür. İngiliz malları
- 1:31:37buraya gelmiştir hem de İngiliz malları
- 1:31:39tüm Anadolu'ya yayılmıştır. Türk esnaf
- 1:31:41iflas etmiştir. Lonca teşkilatı
- 1:31:43dağılmıştır. Birçok ovay ocak
- 1:31:45yıkılmıştır. Birçok esnaf baktığından
- 1:31:47dolayı. O yüzden 7 vahit tekeli
- 1:31:50kırılması da 1838 Balta limanına gelir.
- 1:31:52Sonra bakarsın. Başla. Ekonomi alanında
- 1:31:54yapılan 1.
- 1:31:57>> Ticaret nezareti yani Ticaret Bakanlığı.
- 1:32:00Evet.
- 1:32:01>> Tarım.
- 1:32:03>> Tarım ve ticaret işleri düzene konulmak
- 1:32:07istenmiştir.
- 1:32:09Düzene konulmak istenmiştir. Evet.
- 1:32:10Devam. Yerli malı kullanımı teşvik
- 1:32:12edilmiştir.
- 1:32:13>> Yerli malı kullanımı
- 1:32:16teşvik edilmiştir.
- 1:32:19Evet.
- 1:32:19>> Bakırköyde bez
- 1:32:21>> ben de Bakırköy Ruhesinin aslakları
- 1:32:23diyecektim. Bakırköy'de ne açılmış?
- 1:32:25>> Bez fabrikası.
- 1:32:26>> Bez fabrikası açılmış. Evet.
- 1:32:29>> Osman tücarlar
- 1:32:33>> açılmıştır. Osmanlı tüccarlarına. Evet.
- 1:32:36>> Avrupalı tüccarlar.
- 1:32:38Avrupalı tüccarlarla
- 1:32:41rekabet edebilmesi için
- 1:32:46>> gümrük vergilerinde kolaylık sağlanmış.
- 1:32:48Sonra düşürülecek o Balta Limanındakiler
- 1:32:50gümrük vergisine kolaylık sağlanmıştır.
- 1:32:53Evet.
- 1:32:56>> Feshane açılıyor. Ordunun fes
- 1:32:59ihtiyacının
- 1:33:01karşılanması için Evet.
- 1:33:05>> Fesane İstanbul'da bir semt adı değil mi
- 1:33:07bur? He
- 1:33:10>> fesane açılmış. Tabii canım. Ramazan
- 1:33:13şenlik Ramazan etkinlikleri feshanede
- 1:33:15çok yoğundur. Bir gün gidelim Ramazan'da
- 1:33:19>> gene oruç tutmadığım bir gün gideriz.
- 1:33:22>> Söyle bakalım.
- 1:33:24>> Memurun giyeceği kıyafetlerin yerli mal.
- 1:33:27Memurun giyeceği
- 1:33:29kıyafetlerin ise
- 1:33:32kıyafetlerin ise yerli malı olma
- 1:33:36zorunluluğu getirmiştir. Olma
- 1:33:38zorunluluğu getirilmiştir.
- 1:33:41Şimdi benim bu anlattıklarım ikinci
- 1:33:44Mahmut sorunun en ağırlıklı geldiği o
- 1:33:47yüzden tekrara muhtaç olan ve burada
- 1:33:50özellikle tekrar kısmında dikkatlice
- 1:33:53dinlemenizi öneriyorum. Çünkü Mahmut
- 1:33:55sizin üçünüzden hatta dördünüzden veya
- 1:33:58hangi sınava giriyorsanız girin en
- 1:34:00yüksek dağılma dönemi ıslahatından
- 1:34:01gelecek sorudur. Genellikle çift
- 1:34:03senelerde bir siyasi iki ıslahat
- 1:34:05sorulur. Bazen tabii ki iki siyasi bir
- 1:34:07ıslahat soruluyor. Ama ıslahat
- 1:34:08sorulurken de nereden soruluyor? Mahmut.
- 1:34:10Mahmut'u üç şekilde soruyorlardı. Bir
- 1:34:12daha söylüyorum. Bir
- 1:34:15aşağıdakilerden hangisi ı Mahmut
- 1:34:17ıslahatlarından biri değildir? Bu bir
- 1:34:19klasiktir. İki bu gördüğünüz
- 1:34:21ıslahatlardan tümünden tekli sorarlar.
- 1:34:24Takvi vekai mür tezkeresine, yeniçeri
- 1:34:26ocağının kaldırması, vakayı, asak yeri
- 1:34:27mansurei muhammediye ilk öğretimin
- 1:34:29zorunlu olması, Avrupa eğitim amaçlı
- 1:34:30gönder hepsini tekli tekli sorabilirler.
- 1:34:33Bak tekli tekli 3. Aşağıdakilerden
- 1:34:35hangisi Sultan Abdülmecid dönemin
- 1:34:37ısılahatlarından biri değildir?
- 1:34:38Genellikle kimin ısılahatı verilir? Evet
- 1:34:40Mahmut'un bir ısılahat verir. O yüzden
- 1:34:42ben Mahmut'u bilirsem soru yaparım. Soru
- 1:34:45yaparsam öne geçerim. Öne geçersem memur
- 1:34:49olurum. Evet. Mahmut bu kadar önemli.
- 1:34:52Mahmut'tan bir soruyu yanlış yaparsan
- 1:34:55025 de doğrundan gider.
- 1:34:58Bizim niye yanlışlarımız doğrularımızı
- 1:35:00götürsün ya? Biz doğru yapalım geçelim.
- 1:35:01Başlıyoruz. Hazır mıyız? Bir şu olayı
- 1:35:04anladık mı? Mahmut'un tahta geçme
- 1:35:06hikayesini anlattık. Burada Rusçu
- 1:35:08ayağının kimin olduğunu görüyoruz.
- 1:35:11Alemdar Mustafa Paşa'nın da nasıl
- 1:35:12öldüğünü de anlattım sizlere. Geldik
- 1:35:15buraya. Sen ittifak iki tarafı vardır.
- 1:35:18İkinci Mahmut ve Ayanlar arasında
- 1:35:20imzalandı. Dikkat. Bunu imzalanmasının
- 1:35:22aslında temel sebebi devletin merkezi
- 1:35:26otoriteyi sağlamaktır. Çünkü Ayan ne
- 1:35:28vergi veriyor, ne bir atıyorum isyana
- 1:35:31bastırıyor, neyi hiçbir şey yapmıyor.
- 1:35:33Aslında Mahmut buraya otururken amacı
- 1:35:35neymiş? Ayanları kontrol altına almak
- 1:35:38ama sonuçta ayanların dedikleri de oraya
- 1:35:40yazıyor, padişahın dedikleri de. O
- 1:35:43yüzden de ne oluyor? Padişahın ilk defa
- 1:35:46Osmanlı Devleti'nde otoritesi
- 1:35:48sarsılıyor. Peki bu durum ne demek
- 1:35:50istiyoruz? Osmanlı Devleti'ndeki ilk
- 1:35:52demokratikleşme faaliyeti. Bu
- 1:35:54Avrupa'daki neye benzetilmiş yıllarca?
- 1:35:56Magna Karta'ya benzetilmiş. Gelelim
- 1:35:59buraya. Yönetim alanında yapılan
- 1:36:01ıslahatlar. Bir
- 1:36:04müsadere sistemi ilk defa kaldırı.
- 1:36:07Lütfen buraya dikkat. Bir daha
- 1:36:09söylüyorum.
- 1:36:10İlk defa ne demek lazım?
- 1:36:13İlk defa şu demek. Bunun son defası da
- 1:36:15var demek. Ne demek bu? Aslında
- 1:36:18müsaderenin tamamen kaldırması. Herkesin
- 1:36:21herkesin mal ve mülk sahibi olabilmesi
- 1:36:24Tanzimat Ferman. Ama burada ne vardı?
- 1:36:26Oradaki gayrimüslimler gitmesin, esnaf
- 1:36:28terk etmesin diye esnaf ve memurun
- 1:36:30üzerinden kaldırıldı. Tanzimatla ise
- 1:36:33komple herkesin üzerinden kaldı. Ama ilk
- 1:36:35kaldıran kim? Tabii ki bu kaldırma. Çok
- 1:36:38önemli bir şey bu ya. Millet zengin
- 1:36:40olamıyordu ki Osmanlı'da. Osmanlı'da
- 1:36:41zengin bile fakir giyiniyor.
- 1:36:44Niye? Nazım Efendi beni şikayet etmesin
- 1:36:46diye. Doğru mu Nazım? Şöyle yeni bir
- 1:36:49tane sarık cübbe alsam Nazım. Oho
- 1:36:51Ramazan hoca parayı bulmuşsun özel
- 1:36:53dersten deyip beni şikayet edecek. O
- 1:36:55yüzden herkes yamalı.
- 1:36:57Nazımla şey Nazım fakir ben Fas fakir.
- 1:37:00Halbuki ev günümüzde de yok mu aga? He
- 1:37:03sana söyleyeyim bakayım var mı yok mu?
- 1:37:05>> Günümüzde birçok zengin insan nasıl
- 1:37:07giyiniyor?
- 1:37:09Ulan yolda görsen dilence desen para
- 1:37:11verirsin. Ha halbuki adama diyor o hocam
- 1:37:13bunun diyor 40 tane evi var diyor.
- 1:37:15Bilmem nerede yatı var diyor. Nerede
- 1:37:16katı bir Müslüman bu neyi dinleyin her
- 1:37:20müslümansa
- 1:37:23kendini
- 1:37:25zenginken fakir gösteremez.
- 1:37:28Neden? Çünkü ihtiyaç sahibi bir insanın
- 1:37:31başvurabileceği bir kişi olmalı. Bu
- 1:37:34mahallesinden, akrabasından, şundan
- 1:37:36bundan. Sen kendini de böyle yaparsan
- 1:37:40bir kere cimri olursun. Allah cömerttir.
- 1:37:43Cömerti sever. O yüzden bizim
- 1:37:45Müslümanların genel sıkıntısılardan bir
- 1:37:47tanesi neymiş kardeşim? Cimri değil.
- 1:37:49Cimri olmak ayrı bir şey. Bir de kendini
- 1:37:52fakir göstermek.
- 1:37:55Fakir göstermek. Bilerek yapın. Aman
- 1:37:58kimse benden para istemesin. Tekrar ya
- 1:38:00bundan mı isana oğlum üzerine bir
- 1:38:01kıyafet bile alam. Bütün mesele bu. O
- 1:38:04zaman Müslüman ne yapmalıymış kardeşim
- 1:38:05kendini? Zenginse zengin gibi giyinmeli.
- 1:38:09Zengin gibi göstermeli ki fakir de gidip
- 1:38:12ondan ne yapılabilmeli? Bir ihtiyacı
- 1:38:13olduğu zaman ona danışabilmeli. Oğlum
- 1:38:16sen fakir, ben fakir. Hani diyor ya
- 1:38:18bunun bir tık altılı yamyamlık olur
- 1:38:19şeyde mahsusunda aynısı lan. Gerçekte
- 1:38:22böyle bir şey olur mu? O zaman herkes
- 1:38:24birbirini anlayamaz ki bu bana yardım
- 1:38:26edecek kişiyi bulamaz. Anlaşıldı mı?
- 1:38:29Bazı şey de doğru yapalım. İşte
- 1:38:31bunlardan bir tanesi müsadere. Müsadere
- 1:38:33varken herkes ne yapıyormuş? Herkes
- 1:38:36zengin gibi asla giyinemiyormuş bilerek.
- 1:38:39Çünkü Nazım'ın beni şikayet etme
- 1:38:41ihtimali kıskançlar %1 milyon. E bu
- 1:38:44sefer de ne oluyor? Devlet soruşturma
- 1:38:45açıyor. Artık ölmeyi de beklemiyor.
- 1:38:47Hatırlarsan eskiden ölüp konuyordu ya
- 1:38:49ölmeyi beklemiyor. Yaşarken ele konuyor.
- 1:38:52O yüzden müsadere her zaman sınav sorusu
- 1:38:55olabilir. Peki ayrıca hangi sistemi
- 1:38:57kaldırmış işlevini yetiren? Tımarı
- 1:38:59kaldırmış. Peki devam ediyoruz.
- 1:39:02Yavur padişah denmesine sebep olan olay
- 1:39:04neydi kardeşim? Resmini asırması. Geldik
- 1:39:07buraya. Pasaport niye uygulanır? Çünkü
- 1:39:11biri çıktığı için mürur.
- 1:39:15Evet. Mührur tezkeresi. İstanbul'a giriş
- 1:39:17yapacak kişilerden. İstanbul'a ne amaçla
- 1:39:20geldiği sorgulanan ve eğer ki
- 1:39:21İstanbul'da ticaret amaçlı gelmişse
- 1:39:23akraba ziyareti falan bunlar veriliyor.
- 1:39:25Ama ben buraya göç etmeye geldim. Şuraya
- 1:39:28da bir gece kondu dikeceğim diyorsan
- 1:39:30izin verin. Geldik buraya.
- 1:39:34Takvimi vekai defalarca sorulmuştur.
- 1:39:36Osman devetin ilk resmi gazetesi. Geldik
- 1:39:39buraya.
- 1:39:41Divan-ı imayun kaldırmış. Yerine ne
- 1:39:42kurulmuş? Heyeti mükala. Dikkat. Bazen
- 1:39:45sana heyeti mükela demezler. Ne der?
- 1:39:47Nazırlık kurulu der. Peki özellikle iki
- 1:39:50sınava sorusuna dikkat. Reisül kütüp
- 1:39:52neye çevrilmiş? Harici nazırlığı. Şeyhül
- 1:39:55islamlık neye çevrilmiş? Babı meşihat
- 1:39:58dairesi dikkat. Şunu çokça sordular ya.
- 1:40:02Bir gün bunu sorarlar. Ben Adana'ya da
- 1:40:03Diyanet İşleri Başkanlığı B'ye Şeriye ve
- 1:40:05Vevfap vekaleti. Oğlum ne kadar dini
- 1:40:07terim varsa hepsini koyarım buraya sen
- 1:40:09düş diye. Haksızlı mıyım kardeşim? Cevap
- 1:40:11ne? Halbuki babı meşiatlar. Peki meşiat
- 1:40:13nedir?
- 1:40:17Evet. Nazım oradan Şiatı gördü ya
- 1:40:19yapıştırıyor. Kelimenin
- 1:40:21transkripsiyonunu yapıyorsun ama yanlış
- 1:40:23yerden yapıyorsun. Haberin olsun. Geldik
- 1:40:25buraya. Adli unvanı niye verdiler? Çok
- 1:40:28fazla tüzük ve kanun çıkarttığı için.
- 1:40:30Hatta bu dönemde masumiyet
- 1:40:31karinesilerinden o karine ortaya
- 1:40:34çıkmıştır. İşte eee cezasız suç mu
- 1:40:38olmaz? Ne derler? Yani suç ve cezada bir
- 1:40:40ilke var ya hani ceza nasıl diyeyim? Her
- 1:40:43suçun bir cezası olmak zorunda. Yani
- 1:40:45mesela suç var ama bunun cezası yok
- 1:40:48kanunda. O zaman o suç sayılmıyor. İşte
- 1:40:50o suçu cezalandırmak için birçok kanun
- 1:40:53çıkarılmıştı. Mesela eskiden şey mi
- 1:40:55vardı? Hani derler ya kapkaçılık
- 1:40:58yoktu. Kapı adam alıyor şey cüzdanı
- 1:41:01kaçıyor veya çantayı kaçıyor. E ona ne
- 1:41:03yapıyorsun ister istemez? O suçun
- 1:41:05terimini tanımını yapıyorsun. Öylelikle
- 1:41:07ceza vereceksin. Suç ve ceza ilkesi
- 1:41:09gelmiştir. Geldik buraya.
- 1:41:12Sekban-ı Cedit dikkat 3. Selim zamanında
- 1:41:16kaldırılan hangi ordunun yerine
- 1:41:18kurulmuştur?
- 1:41:20Bir gün Nizam-ı Ceddin yerine ne kuruldu
- 1:41:22diye soracaklar. Bütün millette neyi
- 1:41:24işaretleyecek?
- 1:41:26Asakari Mansurey Muhammediye. Doğru mu?
- 1:41:28Halbuki cevap ne?
- 1:41:31Cevap ne? Neyin yerine kurulmuş? Sekbani
- 1:41:32Ced Nizam-ı Ced veya Sekbanı Cedid'in
- 1:41:35yerine ne kuruldu diye bir şey
- 1:41:36gelmeyecek. Onu bilin. Ama Nizam-ı
- 1:41:38Ceddin yerine ne kuruldu? Sekbanı Ced ya
- 1:41:41da şöyle gelecek. Nizam cıtı
- 1:41:42ıslahatlarından sonra kaldırılmasından
- 1:41:45sonra hangi ordu kurulmuştur? Hemen
- 1:41:46insanın aklına ne geliyor? Asakari
- 1:41:48Mansurey Muhammed'i alakası yok. Çünkü
- 1:41:50bu olay neydi? Vaka-i hayriye. Yani
- 1:41:52hayırlı olay. Dikkat hayırlı olay
- 1:41:54neymiş? Yeniçeri ocağının kaldırması.
- 1:41:56Şimdi bir şey soracağım.
- 1:41:59Mahmut yeniçeri ocağını kaldıramasaydı
- 1:42:01eğer sizce bu kadar ıslahatı yapabilir
- 1:42:04miydi? O zaman ıslahatların önündeki en
- 1:42:07büyük engel kaldırılmış mı? Ha dikkat o
- 1:42:10zaman sana sınavda ı Mahmut'un yapmış
- 1:42:12olduğu hangi ıslahat sonucunda diğer
- 1:42:14ıslahatların da öne açılmıştır? Cevap
- 1:42:16ne? Yeniçeri ocağının kaldırılması.
- 1:42:19Yeniçeri ocağı kaldırdıktan sonra
- 1:42:21kurulan ordunun adı Asakari Mansuriye'yi
- 1:42:25Muhammediye. Peki ben hayvanı ve mülkü
- 1:42:28ve erkeği niye saydım?
- 1:42:31Erkeği niye saydım? Askerliğe tespit
- 1:42:34etmek için. Peki hayvanla mülkü niye
- 1:42:37saydım? Vergi için. Güzel. Peki bu
- 1:42:39dönemde mekteb-i Harbiye, Harp Okulu ve
- 1:42:42tıp okulları açılmıştır.
- 1:42:45Bu dönemde reddit birlikleri kuruluyor.
- 1:42:47Niye? Tımar sistemi kaldıktan sonra
- 1:42:49köyleri ve eyaletleri ve şehirleri
- 1:42:51korusun diye. Şehir demeyeyim de köy,
- 1:42:53kasaba biraz daha taşra bölgesi kurulsun
- 1:42:55diye. Seraskerlik. Hiç duydunuz mu?
- 1:42:59He baş. Ser ne demek? Baş. Güzel. Peki
- 1:43:02eğitim kültür alanına gelelim. Hangileri
- 1:43:04önemli? Bir Avrupa'ya eğitim amaçlı ilk
- 1:43:08defa öğrenci gönderen Osmanlı padişah
- 1:43:11Mahmut.
- 1:43:13Osmanlı Devleti ilk karantina sistemini
- 1:43:15uygulayan Mahmut.
- 1:43:17Osmanlı Devleti ilkokulu İstanbul'da
- 1:43:19zorunlu hale getiren ilk padişah Mahmut.
- 1:43:23Mehterane kapatılıp yerine ne kuruldu
- 1:43:25mızık. Ama bunun kurucuları kimler?
- 1:43:28Donizetti kardeşler.
- 1:43:31Yabancı dil bilen Müslüman yetiştirmek
- 1:43:34için ne yapıyorum? Tercüme odaları. Bu
- 1:43:36arada çizdiğim tek sınav sorusu
- 1:43:38olmuştur. 3. Osmanlıcılık denilen
- 1:43:41Osmanlı Devleti'n dağılmaktan kurtarma
- 1:43:43fikirlerinden biliyorsun beş tane var.
- 1:43:45Osmanlıcılık, İslamcılık, Türkçülük,
- 1:43:48adem-i merkeziyetçilik ve batıcılık.
- 1:43:50Bunları fikirsel anlamda o beşinden ilk
- 1:43:53uygulamaya konulan Osmanlıcıır. Tamam.
- 1:43:56Osmanlıcı. Geldim buraya. Ekonomi
- 1:43:59alanında öyle çok bir şey var mı? Yok. O
- 1:44:03zaman benim gördüğüm kadarıyla değerli
- 1:44:05arkadaşlar bir de Mahmut'un hangi lafı
- 1:44:07çok önemli?
- 1:44:09Ben tebamdan Müslümana. İkinci hangi
- 1:44:11lafı çok önemli?
- 1:44:13>> Denize düşen yalan. Üçüncü hangisi
- 1:44:15önemli?
- 1:44:17Söyleyim size
- 1:44:21Mahmut'un en ünlü lafı ya Devlet Paşa ya
- 1:44:25Kuzgun Leşedir. O laf da ik Mahmutaydır.
- 1:44:27Bu öldürme meselesi vardı 3. söylemin. O
- 1:44:29esnada söylediği bir laftır. Demek ki K
- 1:44:32Mahmudun aslında çok lafı var günümüze
- 1:44:33gel ama denize düşen Yılanın en bilineni
- 1:44:35ve sınav sorusu olmuştur. Rusya'ya karşı
- 1:44:38biliyorsun Hünkar İskelesi anlaşması
- 1:44:40imzalaması münasebetiyle söylenmiştir.
- 1:44:42Bunu da bilelim. Yine Mahmut'un yeniçeri
- 1:44:45ocağı kaldıktan sonra saltanatımın,
- 1:44:47toplumum yani milletim için, halkım için
- 1:44:50bir korku kaynağı teşkil etmesini
- 1:44:52istemiyorum. O yüzden ferdin malına el
- 1:44:55koyma geleneğini kaldırıyorum. Yani
- 1:44:57müsadereyi kaldırmazım. Kaç dakika oldu
- 1:45:00Mahmut?
- 1:45:03>> Kaç dakika oldu ik Mahmut? Allah rahmet
- 1:45:04etsin. Vallah büyük adam ya. Saat 45
- 1:45:07dakika.
- 1:45:07>> Ne?
- 1:45:08>> 1 saat 45.
- 1:45:08>> 1 saat 45 dakika. 10 numara. O zaman
- 1:45:10burada bir şey verelim. Bu videoyu
- 1:45:12yükleyelim çünkü Mec'e geçmeyelim. Mec
- 1:45:14çünkü o da var. O yüzden
- 1:45:17Mahmut'u tek aldım. Tek alalım. Mahmut'u
- 1:45:20bir iyi bir bilelim. İyi bilirsek Mecit,
- 1:45:23Aziz ve Hamidi yaparız ama Mahmut'u
- 1:45:25bilmeden asla geçmeyin. Bir sonrakinde
- 1:45:27Sultan Abdülmecid, Tanzimat, ıslahat ve
- 1:45:30Tanzimat dönemi yenilikleri Abdülaziz ve
- 1:45:33Abdülhamit' de devam edip ondan sonra
- 1:45:35bitireceğiz değerli arkadaşlarım.
- 1:45:37Böylelikle ne yapacağız? Tabii bir
- 1:45:39Mecidi işleyeceğiz ayrı. Aziz Hamit'i
- 1:45:41ayr işleyeceğiz. Kendinize dikkat edin.
- 1:45:43Hemen varsa sorularımızı çözüyoruz.
- 1:45:46Mahmut statları neyde var? AGS soru
- 1:45:50bankasıa direkt Mahmut statları diye bir
- 1:45:53bölüm var. AGS'ye geçsene. AGS değiliz.
- 1:45:55KPS AGS soru bankası.
- 1:46:01Soru bankası yok mu? Ver oradan.
- 1:46:06Şimdi bu kitabı alan arkadaşlar zaten
- 1:46:09hep mesaj atıyorlar. Çok sağ olsunlar.
- 1:46:12Bu arada gerçekten kitaplara verdiğiniz
- 1:46:14önem için de çok teşekkür ediyorum.
- 1:46:15Herkes orijinalini alıyor. Buna da çok
- 1:46:17gayret ediyorsunuz. Hepinizden Allah
- 1:46:19razı olsun. Onu baştan söyleyeyim. Bakın
- 1:46:21test 23 direkt sadece Mahmut ıslatları.
- 1:46:25Yani şu an bu kitabı elinde olan
- 1:46:26arkadaşlar bu video bittikten sonra
- 1:46:28sadece burayı hemen hızlıca
- 1:46:31çözebilecekler. Bunun bir sonraki
- 1:46:33testinde ise devamında diğer ıslahatlar
- 1:46:35dediğimiz Mecit Aziz ve Hamid'in
- 1:46:38ıslahatları gelecek arkadaşlar. Ondan
- 1:46:40sonra zaten inkılap tarihine geçeceğiz.
- 1:46:42Evet kendinize iyi bakın. Sultan
- 1:46:44Abdülmecid'de görüşmek.
- 1:46:58[Müzik]
About this transcript
This page contains the full transcript of 27) KPSS / AGS Tarih - XIX.Yüzyıl Islahatları I - Ramazan YETGİN - 2026 by Benim Hocam, generated from the public captions YouTube serves with the video. The transcript has 13,228 words across 2,687 segments, with the original timestamps preserved so you can click any line to jump to that moment in the embedded player.
What you can do with it
Use the transcript to take notes, quote the speaker, build a study guide, generate a summary with ChatGPT or Claude via the YouTube Summary tool, or export it as a timed subtitle file with YouTube to SRT. You can also re-open it in the transcriber to translate the transcript into 100+ languages.
Free YouTube transcript tool
YouTube2Text is a free YouTube transcript generator — no signup, no daily limit. Paste any YouTube link and get the full transcript instantly, with timestamps, click-to-jump, translation to 100+ languages, AI prompts for ChatGPT, Claude, and Gemini, and exports to TXT, SRT, VTT, or Markdown.