2026 - Vatandaşlık Genel Tekrar / TEK VİDEO ~ İsmail Eryılmaz — Transcript
Full transcript
- 0:01[müzik]
- 0:08Sevgili memur adayları merhabalar. Hoş
- 0:10geldiniz. Sefalar getirdiniz. Ben İsmail
- 0:14Erry Yılmaz. Baktığımızda hepinizin yıl
- 0:17sonuna yaklaşırken bir sınav periyodunu
- 0:20tamamlarken en çok beklediği şey ilgili
- 0:23derslerin tekrarı. Ben de şu an tam
- 0:25olarak vatandaşlık bilgisi tekrarı için
- 0:28geldim sana. Ama vatandaşlık bilgisi
- 0:31demişken ben vatandaşlık bilgisinde daha
- 0:35önce gördüğüm derslerden farklı olarak
- 0:37hukuki terimler, yaşlar, yıllar, belli
- 0:40koşullar, belli farklı kavramlar
- 0:43görüyorum." dediğini duyuyorum. Ve bu
- 0:45kavramları, bu süreleri, bu yılları, bu
- 0:48metinleri bazen karıştırıyorsun. Bunun
- 0:50da farkındayım. Ve peki ne yapmalıyım?
- 0:53Dediğinin de gerçekten çok çok
- 0:55farkındayım. İşte seninle öyle bir
- 0:57vatandaşlık kampı yapacağız ki, öyle bir
- 1:00tekrar yapacağız ki başlarken
- 1:02unutmayayım sana diyeceğim ki lütfen
- 1:05bunu evde tek başınıza denemeyin
- 1:07diyeceğim. Öncelikle vatandaşlık bilgisi
- 1:10de olsa diğer dersler de olsa tekrar ne
- 1:12demek? Ben dersimi çalıştım eksiklerimi
- 1:15kapatmaya geldim. Ben dersimi çalıştım
- 1:18pekiştirmeye geldim. Ben dersimi
- 1:20çalıştım. En çok sorulan noktaları
- 1:23tekrar etmeye geldim demektir. Bu
- 1:26anlamda eğer dersini çalıştıysan tekrar
- 1:29senin için çok faydalı olacak. Eğer
- 1:31belli koşullarda eee tekrar edemediysen
- 1:34bu tekrarla birlikte müthiş bir
- 1:36pekiştirme olacak. Ha İsmail hocam ben
- 1:38vatandaşlık bilgisi çalışmadım. Ha seni
- 1:42de düşündüm. Henüz başlamadıysan birkaç
- 1:44günlük vaktin varsa ben vatandaşlık
- 1:47bilgisini çok kısa sürede halletmek
- 1:49istiyorum diyorsan bu tekrardan önce şu
- 1:51an gördüğün kapakla sana vatandaşlık şah
- 1:55diye görsellerle zenginleştirilmiş kısa
- 1:58sürede seri bir şekilde vatandaşlığı
- 2:01tamamlaman için bir eser hazırladım ve
- 2:04bu eserin her bir sayfasındaki ilgili
- 2:06konuyu eğer önemliyse videosuna
- 2:08gönderiyorum QR kodla ve daha da
- 2:11önemlisi
- 2:12Hücrelendirdin ve her bir sayfasına özel
- 2:16öğretici ve pekiştirici soru çözümlerini
- 2:18yine ilgili sayfaya koydum ki sen kısa
- 2:21sürede vatandaşlık bilgisini hallet ve
- 2:24tekrar kampına gel. Ve kitaptan hiç
- 2:27uzaklaştırmıyorsun. Şu an arkasını
- 2:29çevirdin. Aynı kitabın arkasını
- 2:32çevirdiğinde de şu an yapıyor olduğun
- 2:35kampının slaytlarına ulaşacaksın. İşte
- 2:38hem vatandaşlık tekrar kampı hem de
- 2:41vatandaşlık şat yani seri bir şekilde
- 2:44hücrelenmiş soru çözümleriyle
- 2:46desteklediğim efsane bir eseri de sana
- 2:49buradan sunmak istiyorum. Ve beni
- 2:52tanıyanlar bilir. Dersim özellikle şöyle
- 2:55geçer. Ders odaklı, sınav odaklı, soru
- 2:58odaklı, iş odaklı. Dolayısıyla sen de şu
- 3:01an tam olarak tekrara fokuslanmalısın.
- 3:04Şu an yapıyor olduğumuz işin adı tekrar.
- 3:06Konu vatandaşlık bilgisi ise hukuki
- 3:09terimler karıştırıyorsun. Hocam kaç
- 3:12kişiyle kurulur, nasıl kurulur, kim
- 3:14yapar gibi karıştırmalar var ortada. Ben
- 3:18bunları fark ettim ve artık ben birkaç
- 3:21yıldır alışla gelmiş tekrarları da
- 3:23yapmıyorum. Fişek gibi bir tekrar dedim
- 3:25ya. Evde tek başına deneme dedim ya.
- 3:28İşte felsefem tam olarak buradan
- 3:30kaynaklanıyor. Bu yapacağım tekrarda ben
- 3:33ay 5 videoyla bütün hepsini konularını
- 3:36okuyayım geçeyim asla. Ya da ben önemli
- 3:39yerleri tekrar baştan doktrinsel olarak
- 3:41anlatayım. Hayır YouTube'da geniş
- 3:43anlatımlı videolarım var ve sen her
- 3:45dersten o kadar çok video dinliyorsun
- 3:48ki, o kadar çok yorulmuşsun ki bunun da
- 3:50farkındayım. Tek bir videoda vatandaşlık
- 3:53bilgisi ile ilgili karıştırdığın,
- 3:57unuttuğun,
- 3:59çözemediğin, ÖSYM'nin en çok sorduğu
- 4:02noktaları hallediyorum. Hazırsan
- 4:05başlıyorum. Öncelikle vatandaşlık
- 4:08bilgisinde hocam şu kaç kişiyle kurulur,
- 4:11bu kaç kişiyle kurulur karıştırdığını
- 4:13duyar gibi oldum. Onunla başlıyorum.
- 4:15Şöyle bir baktığında dernek kazanç
- 4:18paylaşma amacı gütmeden en az 7 kişiyle
- 4:21kurulan bir kişi topluluğu. Kooperatif
- 4:23kar ve menfaat sağlama amacıyla kurulan
- 4:26ve yine en az 7 kişiyle kurulan bir kişi
- 4:28topluluğu. Bununla birlikte siyasi parti
- 4:32en az 30 Türk vatandaşı tarafından
- 4:34izinsiz kuruluyor. Derslerden hatırla.
- 4:37Bildirim yapıyoruz İçişleri
- 4:38Bakanlığı'na. Ha mecliste siyasi parti
- 4:41grubu kuracaksak mecliste siyasi parti
- 4:45grubu en az 20 milletvekili ile
- 4:48kuruluyor. Bu anlamda parti en az 30
- 4:51Türk vatandaşı. Parti grubu en az 20
- 4:54milletvekiliyle kuruluyor. Belediye en
- 4:57az 5.000 nüfusun olduğu yerlerde
- 4:58kuruluyor. Birazdan söyleyeceğim. İl ve
- 5:00ilçe merkezlerinde nüfusa bakmadan
- 5:02kurulması zorunlu. Bunun dışında en az
- 5:045.000 nüfus gerekiyor. Büyükşehir
- 5:06belediyeleri en az 750.000 nüfusun
- 5:09olduğu yerlerde kuruluyor. Döndüm.
- 5:11Köyler 152.000 nüfusun olduğu yerlerde
- 5:14kuruluyor. Döndüm meclis 600
- 5:17milletvekilinden oluşuyor. 1982
- 5:19anayasasına göre Anayasa Mahkemesi 61
- 5:22anayasasıyile ilk kez kuruldu. 15 üyeden
- 5:25oluşuyor. Üçünü meclis 12'sini
- 5:27Cumhurbaşkanı seçiyor diyeceğim. Ve
- 5:29döndüm. Hakimler ve Savcılar Kurulu
- 5:32Başkanı, Adalet Bakanı olan HSK'nın
- 5:35toplam 13 üyesi var. ve Yüksek Seçim
- 5:38Kurulu 7 asıl 4 yedek toplam 11 üyesi
- 5:41var. Sen şu nasıl baktığında kaç kişiyle
- 5:45kurulur meselesini şöyle bir yakından
- 5:47görüyorsun şu an. Şöyle bir gözünden
- 5:49gezdirdin. İkinci kez pekiştirdin.
- 5:51Döndün bana ve devam ediyoruz hiç hız
- 5:54kesmeden ve baktığımızda nasıl kurulur
- 5:57meselesini konuşacağız. İl ve ilçe
- 6:00kanunla kurulur. Hatta il ve ilçenin adı
- 6:03dahi kanunla değiştirilir. Baktığımızda
- 6:07belediye il ve ilçe merkezleriyle
- 6:09nüfusun en az 5.000 olduğu yerlerde
- 6:12kurulur. Büyükşehir belediyeleri 750.000
- 6:15nüfus ve kanunla kurulur. Köyler 152.000
- 6:19aralığındaki nüfusun olduğu yerlerde İçi
- 6:22İşişleri Bakanlığı kararıyla kurulur.
- 6:25Bakanlıklar Cumhurbaşkanlığı
- 6:27kararnamesiyle kurulur. Soruldu, tekrar
- 6:30sorulur. Bakanlıkların kurulması,
- 6:32kaldırılması ve teşkilatı
- 6:34Cumhurbaşkanlığı
- 6:36kararnamesiyle olur. He anayasa diyor
- 6:39ki, "Kamu tüzel kişiliği de kanunla ve
- 6:42cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle
- 6:43kurulur." Kısaca bir bilgiye
- 6:45değiniyorum. Belediyelerle ilgili
- 6:47belediyenin tam olarak hangi işlemde
- 6:49kurulacağı kanununda, belediye kanununda
- 6:51açıkça yazmıyor. Dolayısıyla belediye
- 6:54bir kamu tüzel kişisidir. Belediye kamu
- 6:56tüzel kişiliğine sahip olduğu için
- 6:58anayasada demiş ki kamu tüzel kişiliği
- 7:00meclisin çıkardığı kanunla ya da
- 7:02cumhurbaşkanının çıkardığı
- 7:03kararnamesiyle kurulur. O zaman
- 7:05belediyelerde bir kamu tüzel kişisi
- 7:07olduğu için kanunla ya da kararnameyle
- 7:09kurulur diyebiliriz. Baktığımızda sen
- 7:12biraz daha yakından gördün. Şöyle bir
- 7:15baktın. Büyükşehir kanunua kuruluyor
- 7:17dedin. Köyler İçişleri Bakanlığı
- 7:19kararıyla kuruluyor dedin. İl, ilçe
- 7:21kanunla kuruluyor dedin. İl ve ilçenin
- 7:24adı dahi kanunla değiştiriliyor dedin.
- 7:26Bakanlıklar Cumhurbaşkanlığı
- 7:28kararnamesiyle kuruluyor dedin. Hah,
- 7:30özümsedin bana geri geldin. Çünkü ben
- 7:33hiç hız kesmeden fişek gibi tekrarıma
- 7:36devam ediyorum. İsmail hocam yaşlarla
- 7:39ilgili benim problemim var. O olmak için
- 7:41kaç yaşını dolduracağım? Bu olmak için
- 7:43kaç yaşını dolduracağım? Hiç korkma
- 7:45artık hayat boş. İsmail'le coş. Ne yani
- 7:49hepsini bir seferde çözeceğim. Bir kere
- 7:52yaşlarla ilgili ne kadar yaş varsa
- 7:54bundan bahsetme dönemine geldik. Bir
- 7:56kere gerçek kişilerde ceza ehliyeti 12
- 7:59yaşın dolmasıyla başlar. 12 yaşına kadar
- 8:01ceza almazlar. 12 yaşını doldurunca ceza
- 8:04ehliyetleri başlar. Ancak tam ceza
- 8:07ehliyeti ise 18 yaşın doldurulmasıyla
- 8:10başlar. Ha, sağır veizlerde bunlara üçer
- 8:13yaş ilave edilerek muamele edilir. Yani
- 8:16sağır ve dilsizlerde cezalandırma
- 8:18ehliyeti 15 yaşın doldurulmasıyla
- 8:21başlar. Sağır ve diğizlerde tam ceza
- 8:23ehliyeti ise 21 yaşın doldurulmasıdır. O
- 8:26zaman gerçek kişilerde ceza ehliyeti ne
- 8:29zaman başlar derse 12. Gerçek kişilerde
- 8:32tam ceza ehliyeti ne zaman başlar derse
- 8:3418 diyeceğiz. Sahır ve dinsizlerde ceza
- 8:37ehliyeti ne zaman başlar derse 15. Sır
- 8:39ve sizlerde tam cezahliyeti ne zaman
- 8:41başlar derse 21 diyeceğiz. Yani ne zaman
- 8:44başlar derse alt sınırdan, tam derse üst
- 8:47sınırdan hareket edeceğiz. Şöyle bir
- 8:49yakından bir daha gördün bir daha
- 8:51pekiştirdin. Şöyle bir göz gezdirdin.
- 8:53Belle aldın bendesin. Devam ediyoruz.
- 8:56Sevgili memur adayı, gelecek senenin
- 8:59memuru. Bu video son izlediğin
- 9:02vatandaşlık bilgisi videosu olsun. Amin.
- 9:05Döndüm. Sağır ve dilsizlerde ceza
- 9:07ehliyetinin yaş başlangıcı 15 yaşın
- 9:10doldurulması dedik. Hazır 15 yaş derken
- 9:12kronolojik olarak gerekli yaşları bir
- 9:14konuşalım. 15 yaş demişken sarı ve
- 9:17dilsizlerde evet 15 yaşın dolmasıyla
- 9:19başlıyor. Bununla birlikte mahkeme
- 9:21kararı ile erginlik yani kaza-i rüşt
- 9:24içinde küçüğün en az 15 yaşın
- 9:26doldurulması gerekiyor. 15 yaşını
- 9:28doldurması gerekiyor. Baktığımızda
- 9:30küçüğün isteği ve menfaati, yasal
- 9:32temsilcinin rızası, mahkeme kararı ve
- 9:35küçüğün 15 yaşı doldurması lazımdı. He
- 9:37bununla birlikte 15 yaş gereken bir
- 9:39hususta vasiyetname yoluyla vakıf
- 9:41kurulabilmesi için en az 15 yaşın
- 9:43doldurulması şart. Döndüm benim için 15
- 9:47yaşın doldurulması gereken hususlar
- 9:49bunlar. Seri bir şekilde önüne aldım ve
- 9:52sonrasında sen izledin izledin. Şöyle
- 9:54bir tekrar ettin ve tekrar bana
- 9:57dönüyorsun. Döndün. Kıymetli memur adayı
- 10:00erginlik ve evlenmenin de yaşı var ya.
- 10:03Ergin olmak için de, evlenmek için de
- 10:06medeni hukuk bize bazı yaşlar koşmuş.
- 10:09Demiş ki, "Olağan erginlik yaşı 18 yaşın
- 10:12doldurulmasıdır." demiş. Olağan olarak
- 10:14ergin olacaksak bir yaşı doldurmaya
- 10:16bağlamış. Bunu da sormuş ÖSYM 18.
- 10:19Baktığımızda olağan evlenme yaşı kadın
- 10:22ve erkekte 17 yaşın doldurulmasıdır.
- 10:24Tabii burada vel rızası yine aranır.
- 10:26Döndüm. Olağanüstü evlenme yaşında da
- 10:28pek önemli bir sebebin varlığı aile
- 10:32mahkemesinin kararı ve 16 yaşın
- 10:34doldurulması şartını gerekiyor. Yani
- 10:37olağan erginlik için 18. 2012'de sordu.
- 10:41Olağan evlenme için 17 yaş. Olağanüstü
- 10:44evlenme yaşı da 16 yaşın doldurulması.
- 10:47Ve burada 2025'te sordu. Aile mahkemesi
- 10:51kararı da gerekiyor. Olağanüstü
- 10:53evlenmede baktığımızda ben biraz daha
- 10:56yaşlarla ilgili öğreneceğim dersen 18
- 10:58yaş önemli. 18 yaş gerçekten çok çok
- 11:03önemli. Döndüm. Olağan erginlik yaşı az
- 11:05önce de söylediğim gibi 18 yaşın
- 11:07doldurulması. Döndüm. Oy kullanmak için
- 11:1118 yaşın doldurulması gerekir. Döndüm.
- 11:14Siyasi partilere üye olma. Siyasi
- 11:16partilere kurma, üyelikten ayrılmak için
- 11:1918 yaşı doldurman şart. Döndüm.
- 11:22Milletvekili olmak, bakan olmak,
- 11:24cumhurbaşkanı yardımcısı seçilmek olmak
- 11:27için 18 yaşı doldurmuş olmak şart.
- 11:30Unutma, milletvekili olma şartları ile
- 11:33Cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakan olma
- 11:35şartları aynı. Ne gibi? Örneğin Türk
- 11:38vatandaşı olma, kısıtlı olmama, 18 yaşı
- 11:41doldurma, ilkokulu tamamlama,
- 11:45askerlikle ilişki olmama, kamu
- 11:48haklarından yoksun bulunmamak, kasıtlı
- 11:50suçlardan toplam bir yıl ve üstü hapis
- 11:52cezası almamak, yüz kızartıcı suç,
- 11:55devlet sırlarını açağa vurma ve terörden
- 11:57hüküm giymemiş olmak. Bütün şartlar
- 11:59bakan, yardımcı, vekil olmak için aynı.
- 12:03Peki döndüğümüzde benim için önemliydi
- 12:0518 yaşı doldurmuş olma şartı. Hatta
- 12:08bugün belediye başkanlığına bile aday
- 12:10olacaksam 18 yaşı doldurmuş olmam şart.
- 12:13Benim için senin yakından görmen de çok
- 12:15önemli. Şu an yakından çıkır çıkır şıkır
- 12:18şıkır görüyorsun. Tekrar bana döndün.
- 12:20Hiç hız kesmiyorum ve devam ediyorum. 40
- 12:23yaşın gerektiği durumlar. Cumhurbaşkanı
- 12:25seçilmek için 40 yaşında olması lazım.
- 12:28milletvekili e olma şartları ile
- 12:30cumhurbaşkanı olma şartları sadece iki
- 12:33bakımdan farklılık gösteriyor. Bir
- 12:36yaş şartı 18 değil 40 oldu
- 12:38cumhurbaşkanında. 2. Eğitim şartı
- 12:41milletvekili olmak için ilkokul
- 12:44cumhurbaşkanı seçilmede yüksek öğrenim
- 12:46görmüş olmaktır. Bu anlamda diğer
- 12:48şartlar aynıdır. Yaş ve öğrenim
- 12:50bakımından farklılık gösterir.
- 12:51Cumhurbaşkanı seçilecekse en az 40
- 12:53yaşını dolduracağız. Bununla birlikte
- 12:55Anayasa Mahkemesine üye seçilebilmek
- 12:57için en az 45 yaşın doldurulması
- 13:00şarttır. Ve anayasa diyor ki hakimler ve
- 13:03savcılar 65 yaşını tamamlayıncaya kadar
- 13:06hizmet görürler. İdari yönden Adalet
- 13:09Bakanlığına bağlılar. İdari yönden hakim
- 13:11ve savcılar der. Ha anladım. Bir yerde
- 13:14de Anayasa Mahkemesine üye seçilmek için
- 13:17en az 45 yaş lazım. Seçildik. Anayasa
- 13:19Mahkemesi üyeleri 65 yaşına kadar görev
- 13:22yapar diyor. 65'in olduğu iki yer
- 13:24neymiş? Hakim ve savcılar 65'e kadar
- 13:26görev yapıyormuş tamamlayana kadar. İki
- 13:29Anayasa Mahkemesi üyeleri de 65 yaşına
- 13:31kadar görev yapıyormuş. Bu ne demek?
- 13:33Örneğin 63 yaşında üye seçilsem bile
- 13:35Anayasa Mahkemesi 65'te
- 13:38eyvallah diyecekler. Üyelikten
- 13:39gideceğim. O yüzden 65'ten sonra
- 13:41çalışamıyorsun diyorlar üye olarak
- 13:43Anayasa Mahkemesinde. Şöyle bir yakın
- 13:45gördün. Tempoyu koruyorum. Baktın şöyle
- 13:50ekranları aldın, zihne yerleştirdin.
- 13:52Tekrar neredesin? Bende. Ben biraz daha
- 13:55ilerliyorum ve bir de bence bilinmesi
- 13:58gereken terim ve kavramlar var. Senin
- 14:00çok karıştırdığın terimler var. Çokça
- 14:02bilmen gereken terimler var. ÖSYM'de,
- 14:05soru bankalarında, denemelerde çok
- 14:07gördüğün terimler var. Onları da seri
- 14:09bir şekilde seninle tekrar etmek
- 14:10istedim. Baktığımızda bir kere sosyal
- 14:12düzen kuralları vardı. Din kuralı, ahlak
- 14:15kuralı, görgü ve adet kuralı ile hukuk
- 14:17kuralı. Bu kurallara uyulmadığında
- 14:19karşılaşılan tepkinin genel adı yaptırım
- 14:21yani müeyyidedir. Eğer yaptırımı devlet
- 14:24uyguluyorsa niteliği maddi, devlet
- 14:27uygulamıyorsa niteliği manevidir. Ve
- 14:30yaptırımı devlet eliyle uygulanan,
- 14:33yaptırımı maddi nitelikte olan tek
- 14:35sosyal düzen kuralı hukuk kuralıdır.
- 14:37Yani hukuk kuralı dışında kalan diğer
- 14:39kurallar yaptırımı manevi nitelikte olan
- 14:42kurallardır. Yani hukuk kurallarını
- 14:44diğer sosyal düzen kurallarından ayıran
- 14:47en temel faktör yaptırımı yani
- 14:49müeyyidesinin maddi nitelikte olması,
- 14:52devlet eliyle uygulanmasıdır. Hazır
- 14:54dönmüşken hukuk kurallarının bazı temel
- 14:56nitelikleri var. Hukuk kuralları
- 14:58geneldir. Yani objektif niteliktedir.
- 15:00Kişilik dışıdır. Soyuttur, süreklidir ve
- 15:04maddi yaptırıma sahiptir. Bu anlamda
- 15:07hukuk kurallarının hazır konuşmuşken
- 15:09maddi yaptırımları vardı. Bu yaptırımlar
- 15:12ceza, cebri icra, tazminat, iptal ve
- 15:15hükümsüzlük yani geçersizliktir.
- 15:17Hükümsüzlüğün altında da yokluk, butlan
- 15:19ve tek taraflı bağlamazlık alt
- 15:21başlıklarını konuştuk seninle. Burada
- 15:24ÖSYM son yıllarda ne gibi sorular sordu
- 15:26bize? Dedi ki, "Bir kimsenin hukuka
- 15:29aykırı davranışıyla ortaya ne çıkması
- 15:31lazım ki bunu gidermeye hükmedelim?
- 15:34Tazminata hükmedelim. Zarar dedik.
- 15:36tazminatı böyle sordu. Hukuka aykırı
- 15:38davranışta ortaya çıkan zararın
- 15:40giderilmesi genel anlamda. Genel anlamda
- 15:42cebri icrayı sordu. Borcun devlet
- 15:45zoruyla yerine getirilmesi. Cebir
- 15:46zorlamak demek oradan aklında kalsın.
- 15:48Suç işleyenlere biz hangisini uygularız
- 15:50derse ceza derim. İdari bir makam, bir
- 15:53devlet kurumu hukuka aykırı işlem yaptı.
- 15:56Bunu mahkemenin ortadan kaldırmasına ne
- 15:58ad verilir derse iptal derim. He,
- 16:01hükümsüzlük yani geçersizlikle ilgili
- 16:03olay örnekleri çok olduğu için
- 16:05kitaplarda çok soru görürsün ama
- 16:06ÖSYM'nin geçmişine baktığımızda
- 16:09yurttaşlık bilgisi ile ilgili eee iki
- 16:11tane tane soru görürsün maksimum. He ama
- 16:14şunu bilmen lazım. Türk hukuk sisteminde
- 16:16yaptırımlar arasında genel müsadere yok.
- 16:21Kısasa kısas yok ve idam yoktur. İdam 4
- 16:24harfli. Ölüm de 4 harfli. Ateistler bunu
- 16:26açıklasın. 2004'te idam kaldırıldı.
- 16:29Bizim hukuk sistemimizde genel müsadere
- 16:31yok. Kişinin malına devletin el
- 16:33koyabilmesi geleneği genel müsadere yok.
- 16:35Bizde özel müsadere var. Suçta
- 16:38kullanılan, suçtan elde edilen eşya
- 16:40kazançları devlet zor alım yapıyor.
- 16:43Müsaadere ediyor. Bizde genel müsadere
- 16:45yok. Özel müsadere var. İdam yok, kısas
- 16:49yok. Çok önemli. Sen biraz da yakından
- 16:52bir gör şunları. Şöyle bir baktın.
- 16:54yaptırımın tanımını öğrendin. Maddi
- 16:56nitelikte olan tek sosyal düzen kuralı
- 16:59hukuk kuralıdır dedin. Hukuk
- 17:00kurallarının temel niteliklerini gördün.
- 17:03Hiç vakit kaybetmeden döndün bana ve
- 17:05devam ediyoruz. Bir sonrakindeyim.
- 17:08Baktığımızda hukuk türleri var bizim
- 17:10karşımızda. Yürürlükten kaldırılan yani
- 17:13kullanımı terk edilen, yürürlükte
- 17:14olmayan hukuk kuralları tarihi hukuk.
- 17:17olan değil, olması gereken hukuk
- 17:19kuralları ideal, tabii ya da doğal hukuk
- 17:21olarak bilinir. Bunun dışında yetkili
- 17:24makamın koyduğu ve yalnızca yazılı olan
- 17:27hukuk kuralları mevzu hukuku olarak
- 17:29bilinir ki yazılı olan hukuk kurallarına
- 17:32biz mevzuat adı veririz. O zaman yetkili
- 17:35makamın koyduğu kurallar nedir derse
- 17:37mevzu hukuk. Yalnızca yazılı olan hukuk
- 17:39kuralları nedir derse mevzu hukuk
- 17:42diyeceğiz ve yazılı olan hukuk
- 17:43kurallarına biz mevzuat diyormuşuz.
- 17:46Hatta yazılı ve yazısız hukuk
- 17:48kurallarının tamamına ise pozitif hukuk
- 17:50diyeceğiz. Pozitif hukuku derslerden
- 17:52hatırla. Yürürlükteki hukuk da
- 17:54denilebilirdi. Olan hukuk, müspet hukuk,
- 17:56dogmatik hukuk diyenler de vardı. Yazılı
- 17:59ve yazısızı gördüğünde pozitif hukuku
- 18:02işaretleyeceksin. Döndüm. Eğer bir hukuk
- 18:05kuralının aksi kararlaştırılamıyor ise,
- 18:07kesin hüküm bildiriliyor ise emredici
- 18:10hukuk kurallarıdır. Eğer tarafların
- 18:13sözleşmede öngörmediği ya da yazmadığı
- 18:15konulardan doğan anlaşmazlığı çözüyorsa
- 18:18öngörülmeyen konulardan doğan
- 18:20anlaşmazlığı tamamlayıcı hukuk kuralları
- 18:22çözer. Yapılan bir beyanın anlamının
- 18:25netleşmesi gerekiyorsa yazman gerekeni
- 18:27yazdın. Etmen gereken beyanı ettin. Ayın
- 18:30başı yazdın ama yorumlanması lazım.
- 18:33Yorumlayıcı hukuk kuralı diyor ki, "Ay
- 18:35başından birinci gün anla, ortasından 15
- 18:37gün anla, sonundan 30 gün anla, yarım ay
- 18:39yazmışsa 15 gün anla di" diyor. Kendimi
- 18:42tutamıyorum, çok enerjikim ama bir
- 18:44hukuki kavram, kurum ya da terimin
- 18:46anlamını veriyorsa tanım yapıyordur.
- 18:48Tanımlayıcı hukuk kuralıdır. Ve
- 18:50baktığımızda aksi kararlaştırılamıyor
- 18:52derse emredic emredici diyeceksin.
- 18:55Yapılan bir beyanın anlamını
- 18:56netleştiriyorsa yorumluyor diyeceksin.
- 19:00Eğer hiç beyan yapılmamış, öngörülmemiş,
- 19:02oradaki anlaşmazlığı çözüyorsa, e
- 19:04tamamlıyor diyeceksin. Bir hukuki
- 19:06kavram, terim ya da kurumun anlamını
- 19:08veriyorsa tanım yapıyor diyeceksin.
- 19:11Yalnızca yazılı diyorsa mevzu hukuk
- 19:14diyeceksin. Yetkili makam koydu diyorsa
- 19:17mevzu hukuk diyeceksin. Yazılı ve
- 19:19yazısız diyorsa pozitif hukuk
- 19:21diyeceksin. Şöyle yakından bir gördün,
- 19:25yakından aldın. Şöyle bir çek ediyorsun.
- 19:28Hemen böyle bir göz gezdirdin. Geri bana
- 19:30geldin. Hiç hız kesmeden devam ediyorum.
- 19:33Bence bilinmesi gereken kavram ve
- 19:35terimlerde boşluk meselesi de çok
- 19:37önemli. ÖSYM'nin EKPS, ön lisans, orta
- 19:41öğretim ve lisans KPS'de yaklaşık olarak
- 19:436 tane sorusu var. Yani ÖSYM belli
- 19:46periyotlarda boşlukla ilgili soru
- 19:48sormuş. Biz de bunları derslerimizde
- 19:50geniş geniş anlattık. YouTube kanalımda
- 19:52zibilyon gibi sorusunu çözdüm ama tekrar
- 19:55yapıyoruz. Baktığımızda kanun boşluğu
- 19:58kendi içinde kural içi ve kural dışı
- 20:00boşluk olarak ikiye ayrılıyordu. Kural
- 20:02dışı boşlukta gerçek ve gerçek olmayan
- 20:04kanun boşluğu olarak alı ayrılıyordu.
- 20:06Bir de ayrı bir hukuk boşluğu türümüz
- 20:08vardı. Baktığımızda kanun koyucunun
- 20:11bilerek ve isteyerek bıraktığı boşluk
- 20:13kural içi boşluktu. Kural içi boşluk
- 20:17takdir yetkisiyle dolduruluyordu. İstem
- 20:19dışı yani ihmalden, teknik
- 20:22ilerlemelerden, yapılan değişikliklerden
- 20:24meydana gelen boşluk da kural dışı
- 20:26boşluktu. ikiye ayrılıyor. Gerçek ve
- 20:29gerçek olmayan kanun boşluğu. Eğer
- 20:32kanunda bir olayla ilgili hiçbir
- 20:34düzenleme yoksa, kanunda hiçbir
- 20:37düzenleme yok, kanunda hiçbir düzenleme
- 20:39yoksa kanunda gerçekten boşluk vardır.
- 20:42Gerçek kanun boşluğu. Kanunda düzenleme
- 20:45var ancak yetersizse, karşındaki dava
- 20:47ile örtüşmüyorsa, bizi tatmin etmiyorsa
- 20:50gerçek olmayan boşluk vardır. Eğer hakim
- 20:53önüne gelen bir davada yazılı ve yazısız
- 20:56kaynaklarda bir düzenleme bulamamışsa
- 20:58yani kanunda boşlukla karşılaştı bir de
- 21:00örf ve vadete gitti. Örf ve vadette de
- 21:02düzenleme yoksa yazılı da yazısız da
- 21:05boşsa hakim kıyasa da başvurarak hukuk
- 21:08yaratacak. Yani yazılı ve yazısız
- 21:10kaynaklar boşsa hakim hukuk yaratacak.
- 21:13Hukuk boşluğunda hakim hukuk yaratarak
- 21:16dolduracakmış. Yazılı ve yazısız boşsa
- 21:19hukuk boş. Hukuk boşluğunda hakim ne
- 21:21yaratsın? hukuk yaratsın. O zaman şöyle
- 21:24bir baktığımda sana yakınlaştırdığımda
- 21:26zibil tane soru gelmiş dedim. Bilerek
- 21:29isteyerek bırakılan boşluk kural içi
- 21:31neyle doldurulur? Takdir yetkisi.
- 21:33Kanunda hiçbir düzenleme yok. Gerçek
- 21:35kanun boşluğu. Yazılı ve yazısız
- 21:37kaynaklar boş. Hukuk boşluğu. Hukuk
- 21:39boşluğunda hakim ne yapsın? Kıyasa da
- 21:41başvurarak hukuk yaratsın diyebilecek
- 21:44hale geldiysen çok şükür bendesin.
- 21:47Baktığımızda bir diğer slayta geldim.
- 21:50diyor ki bilinmesi gereken kavram ve
- 21:52terimler var. ÖSYM çok sormuş. Haydi
- 21:55bakalım Allah'ını seven defansa gelsin.
- 21:57Gerçek kişilik tam ve sağ doğumla
- 21:59başlar. Evet. Gerçek kişilik tam ve sağ
- 22:03doğumla başlar. Sadece tam doğum olmaz.
- 22:05Sadece sağ doğum olmaz. Hem tam doğum
- 22:07hem sağ doğum olacak. Hak ehliyetinin
- 22:10kazanılma anı ise tam ve sağ doğma
- 22:12koşuluyile ana rahmine düşüldüğü an
- 22:15olacak. O zaman ikisinde de tam ve sağ
- 22:18doğum geçiyorsa karıştırabilir miyim?
- 22:19Yes, of course. Derslerde de aynısını
- 22:22yaptırmıştım sana. Sakın ola karıştırma.
- 22:24Gerçek kişiliğin başlangıcının yanına
- 22:26tam ve sağ doğum yaz. Hak ehliyetinin
- 22:28başlangıcına da ana rahmine düşüldüğü
- 22:31anda sen de memur ol. Ve devam ediyorum.
- 22:35Fiil ehliyeti kişinin kendi işlem ve
- 22:37eylemleriyle kendi lehine borçlar
- 22:39yaratabilme iktidarıdır. Kişinin kendi
- 22:41işlem ve eylemleriyle kendini borç
- 22:43altına sokabilme veya dava ehliyeti
- 22:45olarak bilinir. Fiil ehliyeti derslerden
- 22:47hatırla. Üç temel şartı vardı. Ayırt
- 22:50etme gücüne sahip olmak, kısıtlı olmamak
- 22:53ve ergin yani reşit olmak vardı.
- 22:56Baktığımızda fiil ehliyetinin üç temel
- 22:58şartında söyledim. Muris var. Muris ölen
- 23:01ya da miras bırakan kişidir.
- 23:04Tereke terk etmekten gelsin aklına. Yani
- 23:08murisin yani ölen kişinin terk ettiği,
- 23:11bıraktığı hak ve borçların tamamına
- 23:13tereke adını veriyoruz. Baktığımızda bu
- 23:16terekeyi almaya hakkı olan kimselere de
- 23:19biz varis diyoruz. Muris ölen kişi,
- 23:22mirası bıraktığı kişiler varis. Terekede
- 23:25murisin yani ölenin terk ettiği hak ve
- 23:28borçların tamamıdır. Uyrukluk ÖSYM iki
- 23:31defa buradan soru sordu. Diğer adı
- 23:34tabiyettir. Uyrukluk kişileri ya da
- 23:36şeyleri devletime bağlayan hukuki ve
- 23:39siyasi bağdır. Kişiyi ya da şeyi devlete
- 23:43bağlayan hukuki ve siyasi bağın adı
- 23:46uyruklukmuş. Diğer adı tabiyet. kişiyi
- 23:49bağlarsa kişi uyrukluk bağıyla
- 23:52bağlandığında devletin vatandaşı olur.
- 23:54Şeyden kastı neydi? Türk bayrağı taşıyan
- 23:56gemiler, uçarklar. Onlar da devletimizin
- 23:58kurallarına tabi olur. ÖSYM sordu.
- 24:02Kişileri ya da şeyleri devlete bağlayan
- 24:04bağın adı nedir? dedi. Uyrukluk tabiiyet
- 24:06dedik. Bir de ÖSYM yine sordu. Kişiler
- 24:09devlete uyrukluk bağı ile bağlandığında
- 24:11ne adını alır? dedi. Cevap vatandaştı.
- 24:14Döndüm. Yetkide paralellik ve usulde
- 24:17paralellik. 1984 Danıştay içtihadından
- 24:20ortaya çıkıyor bu ilkeler ve ÖSM zannca
- 24:232022 olsa gerek bir sınavı iptal etti ve
- 24:26iptal edildiği için çok gün yüzünde
- 24:27görünmüyor. O sınavda vardı. Bu
- 24:29paralellik soruları baktığımızda yetkide
- 24:32paralellik bir işlemi ortaya koyan
- 24:34mercii ya da kişi ile kaldıran kişinin
- 24:37aynı olmasıdır. Baktığımızda
- 24:39bakanlıkları cumhurbaşkanı kurar,
- 24:40cumhurbaşkanı kaldırır. Kim sorusu
- 24:42koyanda da kaldıranda da, yapanda da
- 24:45kaldıranda da aynıysa yetkili
- 24:47paraleldir. Yetkide paralellik budur.
- 24:50Usulde yani şekilde paralellik ise bir
- 24:53işlemin ortaya konulma ve kaldırılma
- 24:56şekli usulü aynıysa biz buna usulde
- 25:00paralellik vardır deriz. Örneğin
- 25:02bakanlıklar ne ile kurulur? Nasıl
- 25:04kurulur? Buna cevap veriyorsak usulde
- 25:06paralellik. Bak Cumhurbaşkanlığı
- 25:09kararnamesiyle neyle kaldırılır?
- 25:11Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle. İller
- 25:14neyle kurulur? Kanunla. Neyle
- 25:17kaldırılır? Kanunla. İşte bu yetkide şey
- 25:20usulde paralellik. Ama eğer ilgili kişi
- 25:23ya da makama vurgu yapılıyorsa örneğin
- 25:26ili kim kurar? Meclis. Kim kaldırır?
- 25:28Meclis. Kim hangi makam sorusunda
- 25:31aynılık varsa yetkide eğer nasıl
- 25:34yapıldığı ile ilgili kaldırılması ve
- 25:37yapılması aynıysa usulde paralellik,
- 25:40şekilde paralellik olacak. O zaman şöyle
- 25:42bir baktığımızda bakanlıkları kim kurar,
- 25:45kim kaldırır? Cumhurbaşkanı. O zaman
- 25:47yetkili paralel, yetkili aynı yetkide
- 25:49paralellik. Bakanlıklar neyle kurulur?
- 25:52Cumhurbaşkanlığı kararnamesi. Neyle
- 25:54nasıl kaldırılır? Yine Cumhurbaşkanlığı
- 25:55kararnamesiyle usulde yani şekilde
- 25:57paralellik. Şu an yakında görüyorsun bu
- 26:00tanımları bileceksin. ÖSYM'nin çıkmış
- 26:02sorularında var. Elindeki bütün
- 26:04kitaplarda var. Her yerde zibil gibi
- 26:07sorusu var. Şekerrim hemen döndün bir
- 26:09taradın. Tekrar bana geldin. Hiç vakit
- 26:12kaybetmiyorum hocam. Bence bilinmesi
- 26:14gereken terim ve kavramlara devam
- 26:16ediyorum. Yasama dönemi iki genel seçim
- 26:19arasında geçen 5 yılın tamamıdır. Bu
- 26:21anlamda cumhurbaşkanı ve meclis
- 26:24seçimleri 5 yılda bir birlikte
- 26:25yapılıyor. Baktığımızda eee bunun iki
- 26:28genel seçim arasında geçen 5 yılın
- 26:30tamamına yasama dönemi, bunun her bir
- 26:33yıllık dilimine ise yasama yılı adını
- 26:35veriyoruz. Bu anlamda geldim bir diğer
- 26:38kavrama. soruldu. Sorulur. Yetki
- 26:41genişliği. Geçen yıllarda da soruldu.
- 26:44ÖSYM çok fazla soru sordu. Yetki
- 26:46genişliği anayasada yer alan bir ilke.
- 26:49Neyle anlatıyoruz? Bütün okullarımız
- 26:51Milli Eğitim Bakanlığına bağlı mı? Yes,
- 26:53of course. Lakin bugün Van'da kar
- 26:56yağdıysa kar tatilini kim veriyor? Vali.
- 26:59Neden? Ankara'dan karar gelene kadar
- 27:01bürokratik engeller, gecikmeler ortaya
- 27:03çıkabilir diye hemen ben hızlıca eee
- 27:06operasyon yapayım diyor. Bu anlamda
- 27:09merkezden yönetimin sakıncalarını ve
- 27:11gecikmelerini ortadan kaldırmak,
- 27:13azaltmak için yalnızca il yönetiminde,
- 27:17yalnızca valiye tanınan Ankara adına,
- 27:20merkez adına karar alma yetkisidir.
- 27:22Yetki genişliği nerede kullanılıyor? İl
- 27:24yönetiminde, il idaresinde. O zaman
- 27:26sadece kim kullanıyor? Vali. Bu yetki
- 27:29nerede yer alıyor? Anayasada. Anayasal
- 27:32bir yetki. 2025 KPS lisansa sordu.
- 27:35Herkes il yönetimini biliyor, valiyi
- 27:37biliyor ama anayasal bir yetki olduğunu
- 27:39kaçırdı. Bazı arkadaşlar bu yüzden hata
- 27:41yaptı. Anayasal bir yetkidir. Yetki
- 27:43genişliği. İl yönetiminde kullanılır.
- 27:46Valiye tanınmıştır dolayısıyla dersen
- 27:48işi çezersin. Döndüm. Kanuni hakim
- 27:51güvencesi. Yine ÖSYM sordu. Hiç kimse
- 27:54kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir
- 27:57merci önünde yargılanamaz diyor. Yani
- 28:00beni öldürsen seni vergi mahkemesi mi,
- 28:02vali kaymakam mı, ceza mahkemesi mi
- 28:04yargılar? Ceza mahkemesi yani herkesin
- 28:06içinde bulunduğu vaziyete göre ya da
- 28:09işlediği fiile göre kanunun belirlediği
- 28:11mahkeme vardır. Onun dışında başka hiç
- 28:13kimse veya merci yargılayamaz diyor. Bu
- 28:16anlamda masumiyet karinesi çekirdek
- 28:19haklardandır. Biliyorsun suçluluğu
- 28:21mahkeme kararıyla sabit oluncaya kadar
- 28:24hiç kimse suçlu sayılamaz. Herkes
- 28:26masumdur. Masumiyet karinesi bir
- 28:28çekirdek haktır. Ne gibi? İşte yaşama
- 28:30hakkıyla maddi ve manevi varlığın
- 28:32bütünlüğü, din, vicdan, düşünce ve
- 28:34kanaat hürriyeti, suç ve cezaların
- 28:36geçmişi, yürümezliği ve masumiyet,
- 28:38karinesi çekirdek yani sert çekirdek
- 28:40haklardı. Hatırlatalım. Döndüm iyi niyet
- 28:43ve dürüstlük kurallarına. İyi niyet
- 28:45hakkı kazanmada geçerlidir. Hakkı
- 28:48kazanma diyorsan aklına iyi niyet, iyi
- 28:50niyet diyorsan aklına hakkı kazanma
- 28:52gelecek şekerim. Dürüstlük ise hakları
- 28:55kullanma ve borçların yerine
- 28:56getirilmesinde geçerlidir. Bu anlamda
- 28:59benim bir sloganım vardı. İyi olan
- 29:01kazansın, dürüst olan kullansın. İyi
- 29:03olan kazanacak, dürüst olan kullanacak.
- 29:06Sen iyisin, kazanacaksın. Çünkü hakların
- 29:09kazanılmasında iyi niyet kuralı
- 29:11geçerlidir. Hakların kullanılması ve
- 29:13borçların yerine getirilmesinde
- 29:15dürüstlük ilkesi geçerlidir. Buradaki
- 29:17iyi niyet ne demekti? Bilmemek, haberdar
- 29:20olmamak, bilgisizlik demekti. Nasıl
- 29:22yani? Ben mesela senin cep telefonunu
- 29:24çaldım, satıyorum. Satıyorum ama sen bir
- 29:28başkası geldi hırsızlık yaparak getirip
- 29:30sattığımı bilmiyor. Bu durumdan haberdar
- 29:33değil. İyi niyettedir. Kazanabilir o mal
- 29:36üzerindeki hakkı. İşte buradaki örneğe
- 29:38göre hırsızlık yaptığımı bilmemesi bir
- 29:40kişinin iyi niyetli olduğunu gösteriyor.
- 29:42Bu bağlamda hakkı kazanmada iyi niyet
- 29:45kuralı, hakları kullanmada dürüstlük
- 29:47kuralı. İyi olan kazanacak, dürüst olan
- 29:50kullanacak ve iyi niyet hukuksuz bir
- 29:53durumdan haberdar olmamak bilgisizlik
- 29:56demekmiş. Döndüm hocam aslen kazanma ve
- 30:00devren kazanma vardı. Arada aracı yoksa
- 30:03asten, arada aracı varsa senden önce
- 30:05birinin iradesindeyse devren kazanmaydı.
- 30:08Ve aslen kazanma kendi içinde ikiye
- 30:10ayrılıyordu. Aslen kazanma taşınırlar
- 30:13üzerindeyse, menkul değerler üzerindeyse
- 30:17biz buna sahiplenme diyoruz. İhraz da
- 30:19diyorlar. Taşınmazlar yani
- 30:22gayrimenkuller üzerinde ise buna işgal
- 30:25adını veriyoruz. Yani taşınırı sahiplen,
- 30:28taşınmazı işgal et. Tarihte de
- 30:31savaşlarda ne yapıyorlar? O yurdu işgal
- 30:34ediyorlar. Çünkü orası ne? Taşınmaz.
- 30:36Taşınırı sahiplen. Taşınmazı işgal et.
- 30:39Daha yakından görmek istersin diye
- 30:41düşünüyorum. Hocam burada çok önemli
- 30:43bilgiler var. Yetki genişliği il
- 30:45yönetiminde kullanılır. Anayasal bir
- 30:48ilkedir. Valiye tanınmıştır. Bil. İyi
- 30:50olan kazansın, dürüst olan kullansın.
- 30:53İyi niyet bilmemek haberdar olmamaktır.
- 30:56Bil. Bununla birlikte taşınırlar
- 30:58sahiplenilir. Taşınmazlar işgal edilir.
- 31:01Ne olur bil. Soruldu. Sorulur. Bana dön.
- 31:06Sakinleşelim.
- 31:07Voltajı düşürelim. Devam edeceğiz. Şöyle
- 31:11bir baktım hocam. Bilinmesi gereken
- 31:13kavramlarda bir diğer unsur yine idare
- 31:16hukukundan geliyor. Kamu düzeni olmazsa
- 31:19eee kolluğu güvenliği sağlayamazsın.
- 31:22Kamu düzeninin dört tane unsuru var.
- 31:25Güvenlik, dirlik ve esenlik, genel ahlak
- 31:28ve genel sağlık. Kamu düzeninin dört
- 31:30tane unsuru varmış. Güvenlik, dirlik ve
- 31:33esenlik. Genel ahlak, genel sağlık. Bunu
- 31:36bileceksin. Kamu düzeninin unsurları.
- 31:39Bunları korumak ve eee varsa bir tehdit,
- 31:42ondan kurtarmak amacıyla neye ihtiyacın
- 31:44var? güvenliğe yani kolluğa bu anlamda
- 31:47genel idare kolluk makamlarını
- 31:50bileceksin. Genel idare kolluk
- 31:52makamlarından birincisi milli güvenliğin
- 31:55sağlanmasından dolayı sorumlu olan
- 31:57cumhurbaşkanımız. Milli güvenliği
- 32:00sağlayan cumhurbaşkanımız genel idare
- 32:01kolluk makamlarından sonra içişleri
- 32:03bakanı vali ve kaymakam. Ha hocam
- 32:08emniyet jandarma. Ha onlar genel idare
- 32:10kolluk birimleridir. İçişleri
- 32:12bakanlığına bağlı. Tamam. Biraz daha
- 32:15baktığında kamu düzeni bozulmadan önce
- 32:19görev yapan, suç işlenmeden önce görev
- 32:22yapan, önleyici faaliyet yapan, valiye,
- 32:25kaymakama bağlı olarak hareket eden
- 32:27kolluğumuz kamu düzeni bozulmadan önce
- 32:30önlüyor. İdari kolluğumuz. Ha kamu
- 32:33düzeni bozulduktan sonra savcıya bağlı
- 32:37olayları bastırıcı nitelikte faaliyet
- 32:39varsa adli kolluktur. Kamu düzeni
- 32:42bozulmadı, suç işlenmedi. Hocam idari
- 32:45kolluk. Kamu düzeni bozuldu, suç
- 32:47işlendi. Savcıya bağlı adli kolluk görev
- 32:50yapacak. Ha bir de siyasi kolluğumuz
- 32:53var. O da cumhurbaşkanına bağlı MİT
- 32:55başkanlığıdır. Bilginiz olsun. Siyasi
- 32:57polisimiz, istihbarat birimlerimiz.
- 33:00Kıymetli arkadaşım, şöyle bir baktığımda
- 33:03daha yakından görüyorsun. Kamu düzeninin
- 33:05unsurları güvenlik, dirlik, esenlik,
- 33:07genel ahlak, genel sağlık. Çok iyi
- 33:09bileceksin. Genel idare kolluk
- 33:11makamları, Cumhurbaşkanı, içişleri
- 33:13bakanı, Vali ve Kaymakam bileceksin.
- 33:16Emniyet jandarma içişlerine bağlı
- 33:18bileceksin. Milli güvenliğin
- 33:20sağlanmasından meclise karşı
- 33:22cumhurbaşkanı sorumluymuş. Az önce
- 33:24söyledim. Ve kamu düzeni bozulmadan önce
- 33:27görev yapıyorsa idari, kamu düzeni
- 33:29bozulduktan sonra olayları bastırıyorsa
- 33:31adli kolluktur bileceksin. MİT
- 33:33başkanlığı siyasi polis olarak
- 33:35bilinirmiş. siyasi kolluktur ve
- 33:38cumhurbaşkanına bağlıdır. Bana döndün
- 33:40hocam. Hazır bu kadar suç muç demişken
- 33:43ben suç demişken durur mıyım ya? Suç.
- 33:47Ceza hukukuna göre suçun manevi
- 33:49unsurları vardır. Kusurluluk unsuru.
- 33:51Bunlar da kast ve taksirdir. Türk Ceza
- 33:54Kanunu 21 ve 22 no'lu madde.
- 33:57Eğer suçun kanuni tanımındaki unsurları
- 34:00bilerek ve isteyerek işliyorsan kast,
- 34:02neticeyi istemeden gerçekleştiriyorsan
- 34:05taksir. Bilerek ve istiyor isteyerek
- 34:07yapıyorsan kast. Netice istemiyorsan
- 34:10taksir. Kast ve taksir suçun manevi
- 34:13unsurlarıymış. Hatta baktığımızda
- 34:16suçlarla ilgili bir yargılama evreleri
- 34:18var. Yargılama süreci. Bu yargılama
- 34:20sürecinin de bazı tanımlara gebe
- 34:23olduğunu biliyoruz. Mesela suç şüphesini
- 34:25öğrendik.
- 34:27İddianameyi kabulüne kadar geçen evreye
- 34:31biz soruşturma evresi deriz. Soruşturan
- 34:34kim? Cumhuriyet savcısı.
- 34:37İddianameyi kabul etme ile birlikte dava
- 34:40açılır. Davanın açılmasıyla birlikte
- 34:43iddianamenin kabulünden hükmün
- 34:46kesinleşmesine kadar geçen evre
- 34:48kovuşturma evresidir. O zaman
- 34:50baktığımızda tanımları iyi bileceğiz. ve
- 34:53soruşturma evresini yürüten, kamu
- 34:55davasını açan cumhuriyet savcısıdır.
- 34:58Delilleri toplayan, kamu davasını açmaya
- 35:01yetkili olan Cumhuriyet savcısıdır.
- 35:04Ancak filmlerde falan görüyorsunuz bazen
- 35:06hatalı bilgiler oluyor. Dikkat!
- 35:08Tutuklamayile ilgili ÖSYM de soru sordu.
- 35:10Hem de o filmlerden, medyadan gördüğünüz
- 35:12bilgileri düzeltmek amacıyla verdim.
- 35:15tutuklama kararını soruşturma evresinde
- 35:17ise savcı talebiyle hakim, kovuşturma
- 35:20evresinde de resen ya da yine savcı
- 35:22talebiyle mahkeme verir. Yani tutuklama
- 35:24kararını hakim ya da mahkeme verir.
- 35:26Savcı tutuklama talebinde bulunabilir.
- 35:29Yani savcı tutuklama kararı veremez.
- 35:35Kamu davasını açar, soruşturma evresini
- 35:37yürütür. Bunlar önemli. Bu anlamda biraz
- 35:41daha yakınlaştığında kast ve taksirin
- 35:44suçun manevi unsurları olduğunu
- 35:46öğrendim. Bilerek ve isteyerek diyorsa
- 35:48kast, istemeden diyorsa taksir. Hocam
- 35:51soruşturma evresinin tanımına,
- 35:52kovuşturma evresinin tanımına baktın.
- 35:54Soruşturma evresini yürüten savcı,
- 35:56kovuşturma evresini yürüten mahkemeydi.
- 35:58Tutuklama kararını hakim ya da mahkeme
- 36:01verirdi. Bunu da özellikle öğrendim ve
- 36:03bana geri döndün. Hazır yeri gelmişken
- 36:06hocam mahkemelerden bahsetmişken neler
- 36:09mahkeme kararıyla yapılır? Hocam gaiplik
- 36:12kararı ölümüne olası gözle bakılacak
- 36:15durum ya da uzun zamandan beri haber
- 36:17alamama durumu. Sulh hukuk mahkemesi
- 36:19kararıyla olur. Gaiplik kararını mahkeme
- 36:22verir. Hocam kaza-i rüşt zaten diğer adı
- 36:24mahkeme kararıyla erginlik. Mahkeme
- 36:27kararıyla olur. Kamulaştırmanın iptali.
- 36:29E tabii ki kamulaştırman taşınmazın
- 36:32bulunduğu yer mahkemesi idare
- 36:34mahkemesiyle olur hocam. Ha bedel
- 36:36uyuşmazlığı adli yargıda iptal kararı
- 36:39ise idari yargıda ama mahkeme kararıyla
- 36:41at değişikliği ÖSYM sordu. İsmail adını
- 36:44erdem olarak değiştirecekse gibi bir şey
- 36:46dedi. At değişikliği mahkeme kararıyla
- 36:49olur. Hakkın devlet eliyle korunması
- 36:51var. Hatırlıyor musun? Ya tespit davası,
- 36:54men davası, önleme davası, vekaletsiz iş
- 36:57görme davası, tazminat davası gibi
- 36:59davalarla koruyorduk aslen hakkımızı.
- 37:02He o davaların adı eda davaları. Hakkın
- 37:05gaspına karşı açılabilecek davalar. Bu
- 37:08anlamda yine eda davaları adı üstünde
- 37:11eee devlet eli olur, mahkeme kararıyla
- 37:13olur. Mahkeme kararıyla olan işlemlere
- 37:16dikkat edin. Burada arkadaşlar gerçek
- 37:18kişiliğin sona ermesinde ölüm karinesini
- 37:20karıştırıyorlar. Ölüm karinesinde kesin
- 37:22ölüm tehlikesi diyecek. Ceset yok
- 37:24diyecek. Ve ölüm karinesinde kimin emri
- 37:26gerekiyor? Mahallenin en büyük mülki
- 37:28amiri. Yani ölüm karinesinde mülki amir
- 37:30kararı gerekiyor ama gaiplikte mahkeme
- 37:33kararı gerekiyor. Lütfen ikisini ayırt
- 37:36et. Burayla ilgili küçük notlar
- 37:37alabilirsin. Şöyle birazcık yaklaştırdım
- 37:39sana. Nelerin mahkeme kararıyla olduğunu
- 37:41gördün. Özellikle benim için önemli.
- 37:44Buraya ekleyebilirim. Tutuklamada hakim
- 37:46kararla ya da mahkeme kararla olur
- 37:48bilgisini toparlamış olurum. geri bana
- 37:50döndün. Hiç vakit kaybetmiyorum ve devam
- 37:53ediyorum. Peki süreler hocam ben
- 37:55süreleri ezberlemekte de sorunlar
- 37:57yaşıyorum. Dil diyorsun. Ben hazırım.
- 38:01Hayat boş. İsmail'e coş diyorum.
- 38:04Baktığımızda meclis her yıl Ekim ayının
- 38:07ilk günü yani 1 Ekim'de kendiliğinden
- 38:10toplanır. Baktığımızda meclis bir yasama
- 38:12yılında en çok 3 ay tatil yapar. tatil
- 38:16dışında çalışmalarına ara vermesi tek
- 38:19seferde 15 günü geçemez. O zaman 1
- 38:21Ekim'de kendiliğinden toplanıyor. Bir
- 38:23yasama yılında, bir yılda en çok 3 ay
- 38:26tatil yapıyor. Çalışmalarına ara vermesi
- 38:28tek seferde 15 günü geçemiyor. E tatilde
- 38:32ya da aradaysa olağanüstü toplanabiliyor
- 38:34mu? Yes, of course. Baktığımızda meclis
- 38:36başkanı ve cumhurbaşkanı doğrudan
- 38:38doğruya meclisi olağanüstü toplantıya
- 38:40çağırabilir. Meclis başkanı da olur,
- 38:42cumhurbaşkanıa en az 120 milletvekili
- 38:45yani üye tam sayısının 1/5'i meclis
- 38:47başkanına talep ederek onun aracılığıyla
- 38:50çağırır. O zaman meclis başkanı ve
- 38:51cumhurbaşkanı doğrudan doğruya
- 38:53çağırıyor. En az 120 milletvekili
- 38:55dolaylı olarak çağırıyor. Bilgin olsun.
- 38:57Olağanüstü toplantıya meclisi. Peki
- 39:00yakından bir kez daha baktın. Yakından
- 39:02şöyle bir inceledin. İncelemeni
- 39:04yaptıktan sonra nefes nefeseyiz. Devam
- 39:06edeceğiz. Yılmak yok. Yola devam.
- 39:09Bendesin. Şöyle bir baktığımızda 15 gün
- 39:12demişken ya anladık da meclisin tatil
- 39:15dışında çalışmalarına ara vermesi tek
- 39:17seferde 15 günü geçemez. Tamam. Ama
- 39:20mecliste bir de yazılı soru önergesi
- 39:22veriliyordu. Bir milletvekili bile
- 39:24verebiliyordu. Kime? Bakan veya
- 39:26Cumhurbaşkanı yardımcılarına. yazılı
- 39:28soruyu soruyordu. Yazılı sorulara en geç
- 39:30kaç gün içinde cevap veriliyordu? 15.
- 39:33Hocam döndüm. Cumhurbaşkanının kendisine
- 39:35meclisin gönderdiği kanunları yayımlama
- 39:38ya da geri gönderme ile ilgili kararını
- 39:40verme tasarrufunu kullanma süresi de 15
- 39:42gündür. 15 gün içinde yayımlar ya da
- 39:45geri gönderir diyorduk. Ve bunun dışında
- 39:47iptal istemi vardı. milletvekilinin
- 39:50düşürülmesi veya dokunulmazlığın
- 39:51kaldırılması kararlarına karşı 7 gün
- 39:54içinde iptal istemiyle Anayasa
- 39:56Mahkemesi' başvuruyorduk.
- 39:58Anayasa Mahkemesi kaç gün içinde karara
- 40:00bağlıyormuş? 15 gün içinde. İptal
- 40:02istemine cevap 15 gün içinde.
- 40:04Cumhurbaşkanının kanunları yayınlayayım
- 40:06mı geri mi göndereyim? Kararını vermesi
- 40:0815 gün içinde. Yazılı sorulara en geç 15
- 40:11gün içinde cevap verilir. Unutma
- 40:13meclisin tatil dışında çalışmalarına ara
- 40:15vermesi tek seferde 15 günü geçemez.
- 40:18Lütfen unutma. Hatta bir de böyle
- 40:21hatırla. Sendeyiz şu an. Hazırdan
- 40:23bakıyorsun. Yakındasın. Tekrar tekrar
- 40:25şöyle bir göz gezdirdin. Göz gezdiriyor
- 40:28musun? Göz gezdiriyor musun? Hah. Şöyle
- 40:30baktın. Baktın baktın. Geri geldin bana.
- 40:33Hocam baktığımızda benim için yi günler
- 40:36var hocam. Milletvekillerinin Anayasa
- 40:38Mahkemesien iptal isteminde bulunma
- 40:40süreleri 7 gündür. Dokunulmazlığın
- 40:42kaldırılması ve vekilliğin düşürülmesi
- 40:43kararlarına karşı 7 gün içinde iptal
- 40:46istemiyle nereye gidiyorduk? Anayasa
- 40:48Mahkemesine kaç gün içinde cevap
- 40:49veriyordu? 15 gün içinde. Az önce
- 40:51söyledik hocam. Bir de memurlara
- 40:54verilecek disiplin cezaları var ya
- 40:56uyarma, kınama, aylıktan kesme gibi.
- 40:57Günün sonunda konuşacağız. Tekrarın
- 40:59sonunda. Onlara itiraz süremiz 7 gündür.
- 41:027 günleri bu kadar tasnifledik. 30 gün.
- 41:04Hocam, Anayasa Mahkemesi'ne bireysel
- 41:07başvuruda bulunma süresi iç hukuk
- 41:09yollarının tüketilmesi itibariyla 30 gün
- 41:11içindedir. Baktığımızda bireysel başvuru
- 41:14süresini de insan haklarında da
- 41:16sorabilir. Anayasada bireysel başvuru
- 41:18var. oradan da sorabilir. Her yerden
- 41:19karşımıza gelebilir. Bireysel başvuru
- 41:21biliyorsun Avrupa İnsan Hakları
- 41:23Sözleşmesi kapsamındaki haklarımız
- 41:28devlet kurumu yani kamu gücünde
- 41:30tarafından ihlal edildiğinde iç hukuk
- 41:32yollarını tüketmiş olmak şartıyla 30 gün
- 41:35içinde bireysel başvuru yapabiliyorduk.
- 41:37Nereye? Anayasa Mahkemesi'ne bireysel
- 41:40başvuru 30 gün içinde Anayasa
- 41:42Mahkemesi'ne yapılır. Tabii ki özel bir
- 41:44engelin mücbir sebebim varsa engel
- 41:46durumunun ortadan kalkması itibariyla 15
- 41:49gün içinde ek bir süre hakkı tanınır.
- 41:50Ama oralara varacağını düşünmüyorum.
- 41:52Baktığımızda bunu Avrupa İnsan Hakları
- 41:56Mahkemesine yapılan bireysel başvuruyla
- 41:58karıştırmayın. O merkezi Strazburg'da
- 42:01bulunan uluslararası bir yargı organı ve
- 42:04Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne
- 42:05bireysel başvuru süresi 4 aydır. O zaman
- 42:08ülkemizde Anayasa Mahkemesi' bireysel
- 42:10başvuru süresi 30 gün. Avrupa İnsan
- 42:13Hakları Mahkemesi'ne bireysel başvuru
- 42:15süresi 4 aydır. Unutmuyorsun.
- 42:18Yakından bakıyorsun. 7 günleri gördün.
- 42:21Bunun dışında 30 gün bireysel başvuruda
- 42:23bulunuyormuşum. Bireysel başvuruyu
- 42:25Anayasa Mahkemesi' yapıyormuşum. Ha bir
- 42:27de Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne
- 42:29bireysel başvuru varmış. Onun süresi 4
- 42:30aymış. Karıştırmayacakmışım. Döndün geri
- 42:33bana. Hemen devam ediyorum. Bir yıllık
- 42:35süreler. Seçim kanunlarında yapılan
- 42:37değişiklikler yürürlüğe girmesi
- 42:39itibariyla 1 yıl içinde yapılacak
- 42:42seçimlerde uygulanmaz diyor. Yani bugün
- 42:44seçim kanunu değiştirdiler mi? Seçim
- 42:47kanunua bugün değişiklik yapıldı.
- 42:48Önümüzdeki sene bugüne kadar yani 1
- 42:50yıllık süreçte bir seçim oluyorsa
- 42:52kanunun yeni yani değişmiş hali değil
- 42:55eski hali uygulanır. Seçim kanunlarında
- 42:57yapılan değişiklikler kaç yıl içinde
- 42:59yapılacak seçimlerde uygulanmaz?
- 43:021. Döndüm. Meclis seçimleri savaş
- 43:05sebebiyle 1 yıl geriye bırakılabilir. Bu
- 43:08ne demektir? Burası çok önemli. Meclis
- 43:10seçimlerinin geriye bırakılması erteleme
- 43:12demektir. Ve geriye bırakma yani
- 43:14erteleme dediğimizde aklımıza iki şey
- 43:16gelecek. Savaş bir yıl. Savaş bir yıl.
- 43:18Çünkü meclis seçimleri sadece savaş
- 43:20sebebiyle bir yıl geriye
- 43:22bırakılabilirdi. Ama unutma meclis
- 43:24seçimlerini erteleme yani geri bırakma
- 43:26kararını sadece meclisin kendi genel
- 43:28kurulu verir. Başka kimse veremez.
- 43:31Meclis kendi seçimi sadece kendi
- 43:33erteleyebilir. Bununla birlikte Anayasa
- 43:36Mahkemesi kendi verdiği iptal
- 43:37kararlarının yürürlüğe girişini bir yıl
- 43:39erteleyebilir. Bununla birlikte aday
- 43:41memurluk süresi en az 1 yıl. En çok 2
- 43:44yıldı. Bir yıllara geldik ya en az bir
- 43:46yıl aday memurluk süresi var memurlar
- 43:48kanununa göre. Onu da vermiş olduk. Bir
- 43:50yıl gereken durumları da sen şöyle bir
- 43:51yakından bir gördün. Yakından baktın.
- 43:54Hop bir yılları gördün. Seçim
- 43:56kanunlarındaki değişiklikler bir yıl
- 43:57içinde yapılacak seçimlerde uygulanmazı
- 43:59biliyorsun. Savaş sebebiyle bir yıl
- 44:01meclis seçimleri geriye bırakılabilir.
- 44:03Yalnızca meclis kararıyla bunu
- 44:04biliyorsun artık. Aday memurluk süresi
- 44:06en az bir en çok ik yıldır. Artık bunu
- 44:08biliyorsun. Gel bana. Gel bana. Gel
- 44:11bana. Hiç vakit kaybetmiyorum. 4 yıl
- 44:13gereken durumlar. Hocam Anayasa
- 44:15Mahkemesi Başkanı kendi genel kurulunda
- 44:18kendi üyeleri arasından 4 yıl için
- 44:20seçilir. Danıştay başkanı 4 yıl için
- 44:23seçilir. Danıştayın başkanı, başkan
- 44:25vekilleri hatta Danıştay'ın başsavcısı
- 44:27bile 4 yıl için kendi üyeleri arasından
- 44:29seçilir. Yargıtay başkanı 4 yıl için
- 44:32seçilir. Yine Yargıtayın kendi genel
- 44:33kurulunca seçilir. Bununla birlikte HSK
- 44:36üyeleri 4 yıl için seçiliyor. Kim
- 44:39tarafından? birazdan göreceksin.
- 44:424 yıl dedik de Yargıtay Cumhuriyet
- 44:43Başsavcısı ve vekilini de cumhurbaşkanı
- 44:45seçiyor 4 yıl için. Bunu da bir not
- 44:48olarak ekleyebilirsin. Yargıtayın üyesi
- 44:50değil başsavcı ve vekil ayrı bir makam
- 44:52orada. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve
- 44:54Vekilini Cumhurbaşkanı 4 yıl için seçere
- 44:56ekleyebilirsin. Anayasa Mahkemesi
- 44:58Yargıtay Danıştay ve HSK ile ilgili
- 45:00bilgi verdim. Anayasa Mahkemesi,
- 45:02Yargıtay ve Danıştay'ın başkanları 4 yıl
- 45:05için seçiliyor. HSK'nın üyeleri 4 yıl
- 45:07için seçiliyor. Bunu söyledim. Yakından
- 45:10bakıyorsun. Tekrar kalkışa geçtim.
- 45:12Başkanları söyledim. HSK'da üyeleri
- 45:14söyledim. Bana geldin. Hemen devam
- 45:16ediyorum. 5 yıl gereken durumlar. Uyarma
- 45:18ve kınama cezası aldım memuriyette.
- 45:20Allah göstermesin. 5 yıl sonra talep
- 45:23edersen sicilinden silinir. Hocam
- 45:25bununla birlikte 10 yıl gereken durumlar
- 45:28aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin
- 45:30durdurulması cezası aldın. Allah
- 45:32göstermesin. 10 yıl geçtikten sonra
- 45:34talep üzerine sicilden silinebilir.
- 45:37Döndüm hocam. Bir de somut norm denetimi
- 45:39var. Buna anayasaya aykırılığın ileri
- 45:41sürülmesi ya da defi yolu da deriz. Bu
- 45:44anlamda baktığımızda mahkemelerde
- 45:46uygulanacak kanun veya bir
- 45:48cumhurbaşkanlığı kararnamesi,
- 45:49cumhurbaşkanı kararnamesi hükmünün
- 45:52anayasaya aykırılığı sebebiyle hakim
- 45:54itiraz ediyordu. Hatırlayın 5 ay içinde
- 45:57bir cevap veriyordu. Anayasa
- 45:58Mahkemesi'ne yapılıyordu bu itiraz. 5 ay
- 46:00içinde Anayasa Mahkemesi bir karar
- 46:02veriyordu. Eğer red kararı vermişse o
- 46:04itiraza, somut norm denetiminde
- 46:07anayasaya aykırılık ileri sürüldü.
- 46:10red kararı verirse 10 yıl süreyle aynı
- 46:13hükümde, aynı konuda itiraz tekrar
- 46:15yapılamaz. Benim için önemli. ÖSYM
- 46:18buraya ilişkin bir soru sormuştu. İdare
- 46:20mahkemesinde uygulanacak bir kanun ya da
- 46:22kararname hükmünün anayasaya aykırılığı
- 46:25ileri sürülmüş ve dava geriye
- 46:26bırakılmıştır. Buna ne ad verilir dedi.
- 46:28Cevap somut norm denetimi. Bir kanun ya
- 46:30da kararnamenin anayasaya aykırılığının
- 46:33ileri sürülmesine, Anayasa Mahkemesine
- 46:35ileri sürülmesine biz somut norm
- 46:37denetimi, anayasaya aykırılığın ileri
- 46:39sürülmesi ya da defi yolu diyoruz. Ben
- 46:41döndüm seni biraz daha
- 46:43yakınlaştırıyorum. Uyarma ve kınama
- 46:45cezası 5 yıl sonra. Aylıktan kesme ve
- 46:47kademe ilerlemesinin durdurulması cezası
- 46:5010 yıl sonra talep üzerinden sicilden
- 46:51siliniyor. Bunu lütfen unutma. ÖSYM
- 46:54sordu. Tekrar sorar. Bendesin. Döndüm.
- 46:57Benim için önemli 12 yıl gereken
- 46:59durumlar. Anayasa Mahkemesi, Yargıtay ve
- 47:02Danıştay üyeleri 12 yıl için seçilir.
- 47:05Tekrar da seçilmez. Anayasa
- 47:07Mahkemesi'nin üyeleri 12 yıl için
- 47:08seçilir. Yargıtayın, Danıştay'ın üyeleri
- 47:1112 yıl için seçilir. Benim için önemli
- 47:13bak bu yıllar önemli bir şey. Anayasa
- 47:16Mahkemesi Yargıtay ve Danıştay'ın
- 47:17başkanı da kendi içlerinden 4 yıl için
- 47:21seçiliyordu. Üçünün de başkanı. Üyeler
- 47:2312 yıl için seçiliyor. Hatta kendi
- 47:25başkanını kendi içinden seçemeyen tek
- 47:27yüksek mahkeme hangisiydi? uyuşmazlık
- 47:29mahkemesiydi. Hatta uyuşmazlık
- 47:32mahkemesinin başkanını Anayasa Mahkemesi
- 47:34kendi üyeleri arasından seçerdi. Bu üçü
- 47:36kendi başkanını kendi üyeleri arasından
- 47:38seçiyor 4 yıl için. Ama kendi başkanını
- 47:40kendi içinden seçemeyen tek yüksek
- 47:43mahkeme uyuşmazlık mahkemesiydi. Çünkü
- 47:45uyuşmazlık mahkemesinin başkanını
- 47:48Anayasa Mahkemesi kendi üyeleri
- 47:49arasından seçiyordu. Yakından izle.
- 47:52Şöyle bir baktın 12 yıl gereken
- 47:54durumlara benim için önemli. Tekrar
- 47:56kavradın. AYM üyeleri kaç yıl için
- 47:58seçilir diye sormuştu. 12 yıl dedin.
- 48:01Tekrar bendesin. Hocam baktığımızda bir
- 48:04diğer meseledeyiz. Önemli ÖSYM bunu
- 48:07birçok sınavda sordu. Eski halini hala
- 48:10öğrenciler çözmeyin dememize rağmen
- 48:12getiriyorlar. Lütfen dikkat. kanun
- 48:16cumhurbaşkanlığı kararnamesi ya da
- 48:18yayınlanıyorsa yönetmelik üzerinde tarih
- 48:21yoksa aksi belirtilmemişse yayımlandığı
- 48:25gün aynı gün yürürlüğe girer. Kanun ne
- 48:27zaman yürürlüğe girer üzerinde tarih
- 48:29yoksa yayımlandığı gün. Cumhurbaşkanlığı
- 48:31kararnameleri ne zaman yürürlüğe girer?
- 48:32Aksi belirtilmemişse yayımlandığı gün.
- 48:35Aksi belirtilmemişse aynı gün yürürlüğe
- 48:38girer. Kesinlikle bak sevgili memur
- 48:41adayı yan yattı, çamura battı. O kitapta
- 48:44böyle gördüm. Burada eskisini gördüm.
- 48:46Yok. Aynı gün yayımlandığı gün yürürlüğe
- 48:49girer. Üzerinde tarih yoksa baktığımızda
- 48:52kim seçer bölümü açtım sana ya. Benim
- 48:55için önemli. Bununla karıştırıyorsun
- 48:57sürekli.
- 48:58Baktığımızda valiyi, kaymakamı
- 49:01cumhurbaşkanı kararıyla cumhurbaşkanı
- 49:03atıyor. Hocam Devlet Denetleme Kurulu
- 49:05zaten cumhurbaşkanına bağlı.
- 49:07Cumhurbaşkanı seçiyor üyelerini ve
- 49:09başkanını. Kamu başetçisi ve Meclis
- 49:11Genel Kurulu tarafından 4 yıl için gizli
- 49:13oyla seçiliyor. Hocam Yüksek Seçim
- 49:15Kurulu yasama bölümünde birazdan
- 49:18konuşacağız. Üyelerini Yargıtay ve
- 49:20Danıştay seçiyor. 6ı'sını Yargıtay,
- 49:22beş'ini Danıştay seçiyor. Toplam 11
- 49:24üyesi var. YK'ya Yargıtay ve Danıştay
- 49:26üye seçiyor. YK kendi başkanını kendi
- 49:29seçiyor. O ayrı bir şey. Serdar Mutta
- 49:322026'da yeni seçildi. YSK başkanı güncel
- 49:35olarak dikkat et. Bununla birlikte
- 49:37Yargıtayın tüm üyelerini hakimler ve
- 49:39Savcılar Kurulu seçiyor. Danıştay
- 49:41üyelerini Cumhurbaşkanı ve HSK seçiyor.
- 49:431/4'ünü Cumhurbaşkanı, 3/4'ünü HSK
- 49:46seçiyor. Anayasa Mahkemesi'in 15 üyesi
- 49:48var. Anayasada sayısı net verilmiş.
- 49:50Üçünü meclis, 12'sini Cumhurbaşkanı
- 49:52seçiyor. Anayasa Mahkemesi'in üyeleri
- 49:54kaç yıl için seçiliyordu? Ha 12. Tamam
- 49:57hocam. Hakimler ve Savcılar Kurulu
- 49:59üyeleri. Hocam başkan adalet bakanı.
- 50:02HSK'nın başkanının adalet bakanı
- 50:04olduğunu dört defa soruda sorguladı.
- 50:06ÖSYM
- 50:08adalet bakanıın müsteşarı HSK'nın doğal
- 50:10üyesi 7 üyeyi meclis dördünü
- 50:13Cumhurbaşkanı seçiyor. O zaman HSK'nın
- 50:14üyelerini kim seçiyormuş? 7'yi meclis
- 50:17dördünü Cumhurbaşkanı seçiyormuş.
- 50:19Anayasa demiş ki adalet bakanı müsteşarı
- 50:20doğal üye. Adalet bakanının kendisi de
- 50:23HSK başkanı demiş. Dikkat ve döndüm.
- 50:27Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu.
- 50:29Bunu hatalı yazmış olabilirim.
- 50:32Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik
- 50:33Kurumunda kurul diye bir organ var.
- 50:35Cumhurbaşkanı seçiyor üyeleri ve
- 50:37başkanını bilginiz olsun. Hatta 2026'da
- 50:41eee bu kurumun başkanını da değiştirdi.
- 50:44Bir bakmanı tavsiye ediyorum.
- 50:46Baktığımızda şöyle bir yakından bakar
- 50:48mısın hocam? Yakından baktığında vali ve
- 50:51kaymakam cumhurbaşkanı kararıyla
- 50:53atanıyor. Devlet Denetleme Kurulu
- 50:55cumhurbaşkanına bağlı üyelerini ve
- 50:56başkanını cumhurbaşkanı seçiyor. Kamu
- 50:58başetçisini Türkiye Büyük Millet Meclisi
- 51:004 yıl için seçiyor. YSK üyelerini
- 51:03Yargıtay ve Danıştay seçiyor. Başkanını
- 51:05kendi genel kurulunda kendi seçiyormuş
- 51:07YSK. Serdar Mutto olmuş. Hocam,
- 51:10Yargıtayın tüm üyelerini hakimler ve
- 51:12Savcılar Kurulu seçiyor. Danıştay
- 51:14üyelerini Cumhurbaşkanı ile HSK seçiyor.
- 51:17Anayasa Mahkemesi'nin 15 üyesi var.
- 51:20Cumhurbaşkanı ve meclis seçiyor. HSK
- 51:23üyelerini meclis ve cumhurbaşkanı
- 51:26seçiyor. Adalet Bakanı başkan,
- 51:27müsteşarı, doğal üye. İnsan Hakları ve
- 51:30Eşitlik Kurumunun Kurul olan organının
- 51:33üyelerini, başkanını Cumhurbaşkanımız
- 51:35belirliyor dedik. Yakından gördün.
- 51:38Tekrar bana döndün. Hocam ben hiç hız
- 51:41kesmiyorum. Olağanüstü hal. Olağanüstü
- 51:44hale yer veren ilk anayasamız. İlk
- 51:46anayasamız biliyor musun? Kanunu esasi.
- 51:49Tabii ki günümüze kadar bu uygulama
- 51:51geldi. Sıkı yönetim uygulaması da vardı.
- 51:542017 anayasa değişikliği ile sıkı
- 51:55yönetimi kaldırdık. Artık ülkemizde
- 51:57olağanüstü hal var. şiddet hareketleri,
- 52:00eee, temel hak ve hürriyetleri ortadan
- 52:02kaldırmaya yönelik şiddet hareketleri,
- 52:04tabii afet, ağır ekonomik bunalım,
- 52:07tehlikeli, salgın hastalık, savaş,
- 52:09seferberlik bu gibi durumlarla
- 52:11olağanüstü hal ilan edilebiliyor. Yurdun
- 52:14bir bölümü veya tamamında 6 ayı geçmemek
- 52:17üzere cumhurbaşkanı ilan ediyor. Yurdun
- 52:19bir bölümü de olur, tamamı da olur. Kim
- 52:22ilan ediyor? Cumhurbaşkanı. Kaç ayı
- 52:24geçmemek üzere? 6 ayı geçmemek üzere
- 52:27olağanüstü hal ilan ediyor. Olağanüstü
- 52:29hal kararı resmi gazetede yayınlanıyor
- 52:31ve yürürlüğe giriyor. Aynı gün meclis
- 52:34onayına sınılıyor. Onaylayan meclis
- 52:38süresini kısaltan meclis
- 52:41olağanüstü halin süresini cumhurbaşkanı
- 52:44talebiyle uzatan meclis hatta o hali
- 52:48kaldıran meclistir. Bu anlamda dikkat
- 52:50edeceksin. İlanı cumhurbaşkanı ediyor
- 52:52olağanüstü halde. Ama onaylayan, uzatan,
- 52:55kısaltan, kısaltan, kaldıran meclistir.
- 52:58Cumhurbaşkanı 6 ayı geçmemek üzere ilan
- 53:01ediyor. Meclisin bir seferlik uzatması 4
- 53:03ayı geçmesin yeter. O zaman soruldu.
- 53:06Cumhurbaşkanı ile ilgili bir soru olsun.
- 53:08Hatta sana yakınken slayt gör soruyu.
- 53:10Olağanüstü hali ilan etme yetkisi kime
- 53:12aittir? Cumhurbaşkanına. Nasıl ilan
- 53:14edilebilir? Yurdun bir bölümü de olur,
- 53:16tamamı da olur. Kaç ayı geçmemek üzere
- 53:18olağanüstüst hali ilan edilir? 6 ay.
- 53:20Olağanüstü hali onaylama yetkisi kime
- 53:22aittir? Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne.
- 53:24Kısaltma yetkisi meclise.
- 53:25Cumhurbaşkanının talebiyle uzatma
- 53:27yetkisi kime aittir? Meclise. Kaldırma
- 53:29yetkisi meclise. Meclisin bir seferlik o
- 53:32hal uzatması kaç ayı geçemez derse 4 ay.
- 53:36TBMM 4 ayı geçmemek üzere bir seferde
- 53:39uzatabilir. Ohali ne olur? Cevapla.
- 53:41Çıkarsa cevapla. O hali ilan sebeplerine
- 53:44bakma. Her şeyden ilan edilir. Sen kimi
- 53:46ilan eder, kim onaylar, kim uzatır, kaç
- 53:48aylığına ilan edilir, kaç aylığına
- 53:50uzatılır? Bunu bileceksin.
- 53:52Döndün bana ve devam ediyorum. Sevgili
- 53:56memur adayı, başkomutanlık çok soru
- 53:59gelen, net soru gelen bir yerdir.
- 54:02Anayasa diyor ki, "Başkomutanlık Türkiye
- 54:04Büyük Millet Meclisi'nin manevi
- 54:06varlığından ayrılamaz ve Cumhurbaşkanı
- 54:09tarafından temsil olunur." der. Meclisin
- 54:11manevi varlığına bağlıymış ama
- 54:13cumhurbaşkanı temsil edermiş. Peki
- 54:16tamam. Savaşta der başkomutanlık
- 54:19görevini cumhurbaşkanlığı namına
- 54:22Genelkurmay Başkanı yerine getirir. Yani
- 54:24savaşta cumhurbaşkanının yerine o görevi
- 54:27Genelkurmay Başkanı yerine getirecek.
- 54:29Neden? Başsız gövde olmaz. Savaştayız.
- 54:32Başta cumhurbaşkanı duracak. Genelkurmay
- 54:34Başkanı onun namına savaştayken yerine
- 54:36getirecek. O zaman soru başkomutanlığı
- 54:39kim temsil eder? Cumhurbaşkanı.
- 54:41Cumhurbaşkanı başkomutanlığı kim adına
- 54:44temsil eder? Meclis. Başkomutanlık
- 54:47nerenin manevi varlığına bağlıdır?
- 54:49Meclis. Kim temsil eder? Cumhurbaşkanı.
- 54:53Savaşta başkomutanlık görevini
- 54:55cumhurbaşkanlığı namına kim yerine
- 54:57getirir? Genelkurmay Başkanı. Bu
- 55:00sorulara ne olur dikkat et. Allah'ını
- 55:03seven defansa gelsin. Bu seni atayacak
- 55:07bilgiler olsun. Ve şöyle bir baktın
- 55:10yakından şöyle bir değerlendirdin.
- 55:12Duruma baktın. Kim temsil eder dedin.
- 55:14Cumhurbaşkanı meclis adına temsil eder
- 55:16dedin. Savaşta cumhurbaşkanlığı
- 55:18genelkurmay başkanı yerine getirir
- 55:20dedin. Her şey çok güzel. Ve geri bana
- 55:22döndün. Ponçik Ponçik. Devam ediyorum.
- 55:26Devlet Denetleme Kurulu üç defa çıkmış
- 55:28sınav sorusu vardır. Anayasada yürütme
- 55:30bölümünde düzenlenmiştir.
- 55:32Cumhurbaşkanlığına bağlıdır.
- 55:34Cumhurbaşkanı isteği üzerine inceleme,
- 55:36araştırma, denetleme hatta idari
- 55:39soruşturma başlatma yetkisine sahiptir.
- 55:41Bu anlamda üyelerini ve başkanını
- 55:43cumhurbaşkanı seçer. Cumhurbaşkanlına
- 55:46bağlı. Cumhurbaşkanının isteğiyle
- 55:48harekete geçer. Kendiliğinden değil.
- 55:50Yargı organlarını denetleyemez. Soruldu.
- 55:53İdarenin hukuka uygun düzenli ve verimli
- 55:56işleyişini sağlamak amacıyla
- 55:57cumhurbaşkanlığa bağlı olarak inceleme,
- 56:00araştırma, denetleme yapan kuruluş
- 56:02hangisidir? Devlet Denetleme Kurulu.
- 56:04Devlet Denetleme Kurulu nereye bağlıdır
- 56:06dedi. Cumhurbaşkanlığı. Devlet Denetleme
- 56:08Kurulu'nun üyelerini, başkanını kim
- 56:10seçer derse, Cumhurbaşkanı. Devlet
- 56:12Denetleme Kurulu hangisini denetleyemez
- 56:14derse yargı organı diyeceksin. H şöyle
- 56:18bir yakından aldın. Anam ben burayı
- 56:19cızdım. Ben burayı cızdım. Nasıl
- 56:21sileceğim? Bu da nazar boncuğu olsun.
- 56:23Ben içerleşmeyecektim bu tahtaya ya.
- 56:25Heh. Şöyle bir yakından gördün. Her şey
- 56:27çok güzel. DDK aklımdan çıkmayacak
- 56:30şekerin dedin. Geri bana geldin. Ve
- 56:33baktığımızda hızı hiç bölmüyorum.
- 56:35Sayıştay anayasada yargı bölümünde ama
- 56:38bir yüksek mahkeme değil. HSK da
- 56:40Sayıştay'da. Anayasada yargı bölümünde
- 56:42yer alıyor ama birer yüksek mahkeme
- 56:44değildirler. Sayıştay adı saymaktan
- 56:47geliyor. Bir mali denetim kuruluşudur.
- 56:50Meclis adına mali denetim yapar. Anayasa
- 56:52der ki merkezi yönetim bütçesi
- 56:55kapsamındaki kamu idareleriyle sosyal
- 56:57güvenlik kurumlarının tüm gelir
- 57:00giderleriyle mallarını Türkiye Büyük
- 57:03Millet Meclisi adına denetler diyor.
- 57:05Sayıştay meclis adına mali denetim
- 57:07yapıyorsa üyelerini de başkanda kim
- 57:09seçecek? Türkiye Büyük Millet Meclisi. O
- 57:12zaman Sayıştay üyelerini cumhurbaşkanı
- 57:14seçmez notunu aldın mı? Evet. Anayasada
- 57:16ama yargı bölümünde ama yüksek mahkeme
- 57:18değil notunu aldın mı? Evet. Sayıştayın
- 57:20üyesini başkanını meclis seçer notunu
- 57:22aldın mı? Tamam hocam. Benim için önemli
- 57:26notlar Sayıştay her zaman sorulur ama
- 57:28ben sana can alıcı yerlerini veriyorum.
- 57:30ÖSYM'nin sorduğu yerleri veriyorum.
- 57:31Yakındasın. Şu an baktın Sayıştay
- 57:34anayasada yargı bölümünde yüksek mahkeme
- 57:36değil meclis adına mali denetim yapar.
- 57:40Mali denetimi kimin adına yapar diye de
- 57:42soruldu. Türkiye Büyük Millet
- 57:43Meclisiydi. Üyesini, başkanı da meclis
- 57:45seçer. Geldin bana hemen doğru devam
- 57:48ediyorum. Yüksek Seçim Kurulu 1950'de
- 57:52bir yasayla kurduk. İlk kez anayasaya
- 57:55girişi dahil oluşu anayasaya 61
- 57:57anayasasıyla oldu. Seçimlerin genel
- 58:00yönetimi, düzeni ve dürüstlüğünden
- 58:01sorumlu. ÖSYM sordu. Seçim tutanaklarını
- 58:04kabul ediyor. YK baktığımızda anayasada
- 58:08yasama bölümünde düzenleniyor. Benim
- 58:10için çok çok önemli hocam. Anayasada
- 58:12nerede düzenlendiğine lütfen dikkat et.
- 58:15Yasama bölümünde düzenleniyor. Yargı
- 58:17bölümünde değil. Seçim yargısı olarak
- 58:19biliriz. Kararları kesindir. Denetime
- 58:22tabii değildir YSK'nın. Ama kararları
- 58:25kesin olan bir kurul olsa da bir
- 58:28mahkeme, yüksek mahkeme değildir. Şöyle
- 58:31bir baktığımızda
- 58:337 asıl 4 yedek toplam 11 üyesi var.
- 58:36Üyelerinin 6ısını Yargıtay 5ş'ini
- 58:38Danıştay seçiyor. Önceki yerlerde
- 58:40söyledim. YK'nın üyelerini Yargıtay ve
- 58:43Danıştay seçiyor. YK'ya ne meclis ne
- 58:47Cumhurbaşkanı üye seçmez. YSK başkanı ve
- 58:51vekili de kendi üyeleri arasından YSK
- 58:53genel kurulunca seçiliyor. Yeni
- 58:55seçildiğini de söyledim. Bu anlamda YSK
- 58:58ile ilgili sorulur. YSK anayasalar hangi
- 59:00bölümde düzenlendi? Yasama üyelerini kim
- 59:03seçer? Yargıtay danıştay. Kaç üyesi var?
- 59:067 asıl 4 yedek. Seçim tutanaklarını kim
- 59:08kabul eder? Yüksek Seçim Kurulu.
- 59:11Kararları denetlenebilir mi? Hayır.
- 59:13YK'nın kararları kesin yazıyor burada.
- 59:17Yakından okusana. Şöyle bir baktın.
- 59:20Yüksek Seçim Kuruluu bilmelisin. Genel
- 59:22hatlarını sordu ÖSYM. Hiç üye sayısına
- 59:24girmedi. Midemizi hiç bulandırmadı.
- 59:27Şakır şakır çözdük. Vallahi yine öyle
- 59:30yapacağız biliyor musun? Döndün bana.
- 59:33Hocam geldim bir diğerine Kamu
- 59:36Denetçiliği Kurumu. 2010 Anayasa
- 59:38değişikliğiyle anayasada kurulduğu yer
- 59:40aldı. 2012'de kendine özel bir kanunla
- 59:43işlevsel hale fiilen geldi. Baktığımızda
- 59:46içindeki denetçilere ombutsman diyoruz.
- 59:48denetçi ya da denetlenemeyen gibi
- 59:50manalara geliyor. Kamu Denetçiliği
- 59:52Kurumu idarenin işleyişi ile ilgili
- 59:55şikayet ve itirazları inceliyor. Meclis
- 59:58başkanlığına bağlı kuruldu. Kamu
- 1:00:00denetçiliği kurumu nereye bağlı olarak
- 1:00:02kuruldu? Soruldu. Türkiye Büyük Millet
- 1:00:06Meclisi Başkanlığı'na. Kamu denetçiliği
- 1:00:08kurumu meclis başkanına bağlıdır. Kamu
- 1:00:11başetçisini de kim seçer?
- 1:00:14Meclis Genel Kurulu 4 yıl için gizli
- 1:00:17oyla seçer. Baktığımızda idarenin
- 1:00:19işleyişi ile ilgili şikayet ve
- 1:00:20itirazları incelemek amacıyla meclis
- 1:00:22başkanlına bağlı kuruldu. İdareye bir
- 1:00:25itiraz yaparsınız. Eee itirazınız
- 1:00:27reddedilir ya da cevap gelmez. Bunun
- 1:00:29itibariyla 6 ay içerisinde Kamu
- 1:00:31Denetçiliği Kurumuna
- 1:00:32başvurabiliyorsunuz. 6 aylık bir başvuru
- 1:00:35süresi görmüş kendi kanunu. Bu anlamda
- 1:00:37belki insan haklarında çıkar diye bu
- 1:00:39bilgiyi de verdim. Bir kenara not
- 1:00:40alabilirsiniz. nereye bağlı olduğunu
- 1:00:42sordu Meclis Başkanlığına. Bunun dışında
- 1:00:45eee kamu başetçisi kaç yıl için seçilir?
- 1:00:484 yıl için. Kim seçer? Meclis seçer.
- 1:00:50Hepsini sordu. Eee belki bu sefer genel
- 1:00:53kültürel bir soru sorar. Denetçilere ne
- 1:00:55ad verilir? Der kamu denetçiliğinde.
- 1:00:57Ombutsman ismini konuşuruz. Belki insan
- 1:00:59haklarında kaç ay içinde başvuru yapılır
- 1:01:01der sanmıyorum ama 6 ayı söyleriz. Ne
- 1:01:04olur ne olmaz. Bir yakından baksana.
- 1:01:06Kamu denetçiliği kurumunu Allah aşkı
- 1:01:08için unutma ve şunu bil.
- 1:01:11Bana gel.
- 1:01:14Kamu Denetçiliği Kurumuyla Devlet
- 1:01:16Denetleme Kuruluu lütfen ayırt et. Bir
- 1:01:19postitle önüne yaz. KDK Meclis Başkanına
- 1:01:23bağlı. DDK Cumhurbaşkanlığına bağlı.
- 1:01:26KDK'nın başetçisini Türkiye Büyük Millet
- 1:01:29Meclisi seçer. DDK'nın üyesini de
- 1:01:32başkanını da cumhurbaşkanı seçer.
- 1:01:34Yazsana. Rahat edeceksin. Hocam devam
- 1:01:38ediyorum. Hiç hızımı kesmiyorum ya. Kamu
- 1:01:40Denetçiliği Kurumu anayasada siyasi hak
- 1:01:43ve ödevler arasında yer alıyor. Dilekçe,
- 1:01:45bilgi edeme ve kamu denetçisine başvurma
- 1:01:47hakkı var. Siyasi haklar demişken de
- 1:01:50anayasada temel hak ve hürriyetlerimiz
- 1:01:51var. Kişinin hak ve hürriyetleri, sosyal
- 1:01:53ve ekonomik hak ve hürriyetler, siyasi
- 1:01:55hak ve hürriyetler. Hatta George Jelinek
- 1:01:58bunları sırasıyla statü olarak
- 1:02:01sınırlamıştı.
- 1:02:02Negatif statü hakları, pozitif statü
- 1:02:05hakları, aktif statü hakları diye
- 1:02:08statülü isimleri kim vermişti? George
- 1:02:11Jelinek.
- 1:02:13Ha, insan haklarında bir de kuşak kuşak
- 1:02:16sınıflandırma var insan haklarında. O da
- 1:02:17Karel Vasak. O zaman anayasamız kişinin
- 1:02:20sosyal siyasi diyor. Sırasıyla biz
- 1:02:23aslında anayasa hukukunda bunlara eee
- 1:02:26koruyucu haklar, isteme hakları, katılım
- 1:02:30hakları da diyoruz. George Jelinek
- 1:02:32bunlara demiş ki negatif statü, pozitif
- 1:02:35statü, aktif statü. Ha, Vasak diye bir
- 1:02:39sınıflandırmacımız varmış. O da
- 1:02:41kuşaklara göre sınıflandırmış. Kenarda
- 1:02:43dursun. Şimdi anayasada yer alan siyasi
- 1:02:45hak ve ödevler yani aktif statü hakları
- 1:02:49yani katılım haklarını konuşalım. Bir
- 1:02:51bilin ya. Çünkü burayı bilen
- 1:02:52diğerlerinden ayırt ederek çıkabiliyor.
- 1:02:54Türk vatandaşlı vergi ödevi, mal
- 1:02:57bildirimi, kamu hizmetlerine girme. Ya
- 1:02:59Rabbim sana da nasip etsin hocam. Vatan
- 1:03:02hizmeti, seçme ve seçilme, siyasi parti
- 1:03:05kurma, dilekçe, bilgi edinme ve kamu
- 1:03:07denetçisine başvurma hakkı. Bunlar
- 1:03:10siyasi haklardandır. Hangisi siyasi
- 1:03:12haklardan değildir diyecek. 2013'te dedi
- 1:03:15cevap ispat hakkıydı. Çünkü o kişinin
- 1:03:17haklı ödevlerindendi. Hangisi siyasi
- 1:03:19haklardan değildir diyecek. toplantı ve
- 1:03:20gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı
- 1:03:22diyecek. O kişinin hak ve
- 1:03:23hürriyetlerindendi. Hangisi siyasi hak
- 1:03:25ve hürriyetlerden değildir diyecek.
- 1:03:27Sendika kurma ya da grev ve lokoutav
- 1:03:29diyecek. O kişinin hak şey sosyal ve
- 1:03:31ekonomik hak ve hürriyetlerdendi.
- 1:03:33Sendika, grev, sosyal ve ekonomik hak ve
- 1:03:36hürriyetlerden. Yani siyasiyi bilmek
- 1:03:38biraz daha çağrışımdan dolayı kolay
- 1:03:39olabiliyor. Canını sakın ola sıkma.
- 1:03:43Yakından bir kişinin siyasi hak ve
- 1:03:44ödevleri bir görel ya.
- 1:03:47Aktif statlarını yakından bir görelim.
- 1:03:50Göz gezdirdin. Mal bildirimi, vergi
- 1:03:52ödevi, dilekçe, seçme seçilme, parti
- 1:03:55kur. Oy verelim. İsmail Türk
- 1:03:57vatandaşlığı, vatan hizmeti, siyasi hak
- 1:04:00demişken gel. Ben seni bir yurttaş
- 1:04:04olarak tanıyorum. Sen 5 yılda bir genel
- 1:04:07seçimlerde oy kullanıyorsun.
- 1:04:09Cumhurbaşkanı ve vekillik seçimlerinde,
- 1:04:10meclis seçimlerinde. Bunun dışında 5
- 1:04:12yılda bir mahalli idare seçimleri var.
- 1:04:14Oy kullanıyorsun. Hatta anayasa
- 1:04:16değişikliğine dair referandumda bile oy
- 1:04:18kullanıyor musun? Evet. Saydığın bütün
- 1:04:20seçimleri kim yönetiyor ve denetliyor?
- 1:04:22Yüksek Seçim Kurulu. Peki ülkemizdeki
- 1:04:24seçimlerde bazı ilkeler var. Bunu
- 1:04:26biliyor musun? Bence bilmelisin. Hocam
- 1:04:28baktığımızda seçim günü oy
- 1:04:30kullanacaksın. Kimliğinle muhtarlığın
- 1:04:32verdiği evrağı kaldın. İlgili okula
- 1:04:34gittin. Tam oyu atayım dedin. Pusulayı
- 1:04:36aldın. Yok dediler. Git perdenin
- 1:04:38arkasına. Perdenin yani paravanın
- 1:04:40arkasında oy kullanıyor olman gizli oy
- 1:04:43ilkesinin kanıtı. Hiç kimse sana şu
- 1:04:45yönde oy vereceksin diye bir baskı
- 1:04:46kurmadı. İstediğin kişiye ya da partiye
- 1:04:49serbestçe hür iradenle oy verdin. O
- 1:04:51yüzden benim ülkemde seçimler
- 1:04:53serbesttir. Döndü. Hocam kadın erkek
- 1:04:56ayrımı olmadan herkes oy kullandı. Eşin,
- 1:04:59annen, baban, sen hep beraber oy
- 1:05:01kullanabiliyorsunuz. 18'i
- 1:05:03doldurmuşsanız. Bu anlamda kadın erkek
- 1:05:05ayrımı olmaması genel oy ilkesinin
- 1:05:08varlığıdır. Hocam herkesin bir adet oy
- 1:05:10hakkı var. Sen de bir oy attın. Annen
- 1:05:13baban da bir oy attı. Komşun da bir oy
- 1:05:15attı. Hocam her vatandaş bir kişi.
- 1:05:18Herkesin bir oy hakkı var. Buna da eşit
- 1:05:20oy diyoruz. Bizzat sandık başına sen
- 1:05:22gittin değil mi? İsmail abi benim yerime
- 1:05:25oy kullansana diye vekalet verip araya
- 1:05:27aracı koymadın. Bizzat sandık başına
- 1:05:29gidip kendi iradeni kendin vermen,
- 1:05:32yansıtman tek dereceli seçimdir. Ve bir
- 1:05:34ülkede seçimler yapılıyorsa ve o ülkenin
- 1:05:37Türkiye olduğunun kanıtı nedir?
- 1:05:40Sandıkları terk etmeyin.
- 1:05:44Sandıklar ikiye ayrılır. Bir seçim
- 1:05:48sandıklarımız. İki adam sandıklarımız
- 1:05:51söylemleri değil mi? Baktığımızda
- 1:05:54sandıkları terk etmeyin lafı neyin
- 1:05:56kanıtıdır? Açık sayım ve dökümün. Neden?
- 1:05:59Herkes oy kullandığı sandıktaki son oy
- 1:06:02sayılana kadar başında bekleme hakkına
- 1:06:05sahiptir. Açık sayım, açık döküm, tek
- 1:06:07dereceli seçim, eşit oy ilkesi, genel
- 1:06:09oy, serbest seçim ve gizli oy var.
- 1:06:12Lütfen unutma. Yakından görmeye ne
- 1:06:15dersin? Bana burada sorular da gelir.
- 1:06:17Mesela
- 1:06:20kadınların yalnızca oy kullanıp
- 1:06:21erkeklerin oy kullanamayacağı
- 1:06:22düzenlenirse hangi ilke a kurulu olur
- 1:06:25der. Ben genel oy derim. Genel oy eee
- 1:06:27zeddeler bu. Ya da eee belli kesimlerin
- 1:06:31iki oy, belli kesimlerin bir oy işte
- 1:06:33kullanacağı söylenirse herkes oy
- 1:06:34kullanıyor ama sayı farklı. Eşit oy
- 1:06:36ilkesini zedeler derim. Tamam. Herkes
- 1:06:39bir oy kullanıyor diyorsa eşit oy. Kadın
- 1:06:42erkek ayrımı gözetilmeksizin herkes oy
- 1:06:44kullanıyor diyorsa genel oy. Lütfen bu
- 1:06:45ayrımlara bakın. Açık sayım, açık döküm,
- 1:06:48tek dereceli seçim, gizli oy, serbest
- 1:06:51seçim var. Döndün bana. Hocam şöyle bir
- 1:06:54baktığımızda artık yavaş yavaş sona
- 1:06:56doğru geliyoruz hocam. Son olarak bunu
- 1:06:59da ekleyip seni memuriyete uğurluyorum.
- 1:07:03Baktığımızda siyasi partilerin
- 1:07:04kapatılması davasını Yargıtay Cumhuriyet
- 1:07:08Başsavcısı açar. Anayasa Mahkemesi
- 1:07:10kapatır ya da bu davaya bakar. Siyasi
- 1:07:13partilerin mali denetimini de kim
- 1:07:15kapatabiliyorsa o yapar. Yani Anayasa
- 1:07:18Mahkemesi. Ama Anayasa Mahkemesi bir
- 1:07:20yargı kuruluşu. Yüksek mahkeme. Paradan
- 1:07:22puldan anlamayabilir tam olarak.
- 1:07:24Sayıştay'dan yardım alır. Sayıştay
- 1:07:26yardımcı. Siyasi partilerin mali
- 1:07:29denetimini Anayasa Mahkemesi yapar.
- 1:07:31Sayıştay yardımcı, Sayıştay yardımcı
- 1:07:34dememe rağmen 10 dakika sonra soruyorum
- 1:07:36öğrencime. Siyasi partilerin mali
- 1:07:38denetimini kim yapar diyorum. Anayasa
- 1:07:40Mahkemesi diyor. Yine de bir Sayıştay
- 1:07:42diyesi geliyor. Dikkat. Siyasi
- 1:07:44partilerin kapatılması davalarını
- 1:07:47Anayasa Mahkemesi görür. Siyasi
- 1:07:49partilerin kapatılmasına Anayasa
- 1:07:51Mahkemesi karar verir. Siyasi partiler
- 1:07:53kapatılsın diye davayı açan Yargıtay
- 1:07:56Cumhuriyet Başsavcısıdır. Davayı açan
- 1:07:58siyasi partilerin mali denetimini kim
- 1:08:00yapar? Anayasa Mahkemesi. Kimin
- 1:08:02yardımıyla? Sayıştay. Siyasi partileri
- 1:08:05kim kapatır? Anayasa Mahkemesi. Siyasi
- 1:08:07partilerin mali denetimini kim yapar?
- 1:08:08Anayasa Mahkemesi. Unutma. Döndüm.
- 1:08:11Dokunulmazlığa milletvekilleri sahip.
- 1:08:14Esasen biliyorsunuz ama Cumhurbaşkanı
- 1:08:16yardımcıları ve bakanlar da
- 1:08:18dokunulmazlığa sahiptir. Bu anlamda
- 1:08:21anayasa üç kişiye dokunulmazlık vermiş.
- 1:08:23Milletvekili, bakan ve cumhurbaşkanı
- 1:08:26yardımcısı.
- 1:08:28Anayasada tanımlanmış başka bir kimseye
- 1:08:31dokunulmazlık yoktur. Lütfen dikkat.
- 1:08:34Kimlerin dokunulmazlığı varmış? Bir,
- 1:08:37milletvekili, 2. Cumhurbaşkanı
- 1:08:39yardımcıları, 3. Bakanlar önemli.
- 1:08:42Cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakanlar
- 1:08:44milletvekili olmasa bile bu
- 1:08:46dokunulmazlığa sahip olanlar olarak
- 1:08:47bilinecek. Bununla birlikte ÖSYM
- 1:08:49milletlerarası antlaşmayla ilgili de çok
- 1:08:51soru soruyor. Milletlerarası antlaşmanın
- 1:08:54onaylanmadan önce onaylanmasını uygun
- 1:08:57bulma görevi bir kanunla meclise aittir.
- 1:09:01Milletlerarası antlaşmaların
- 1:09:03onaylanmasını uygun bulma yetkisi kime
- 1:09:06aittir? Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne
- 1:09:08ama milletlerarası antlaşmayı onaylama
- 1:09:10ve yayımlama yetkisi kime aittir?
- 1:09:13Cumhurbaşkanına. Uygun bulma mecliste.
- 1:09:16Onaylama yayımlama cumhurbaşkanında
- 1:09:19uygun bulan meclis onaylayan yayınlayan
- 1:09:22cumhurbaşkanı ne olur bil. Peki yakından
- 1:09:25baksana ya. Siyasi partiyi kim
- 1:09:27kapatıyor? Anayasa Mahkemesi. Siyasi
- 1:09:29partinin mali denetimini kim yapıyor? Ya
- 1:09:31da kısmen ya da tamamen yardımdan, mali
- 1:09:33yardımdan yoksun bırakılmasına kim karar
- 1:09:35veriyor? Anayasa Mahkemesi mali
- 1:09:37denetimde kimin yardım ediyor? Sayıştay
- 1:09:39Anayasa Mahkemesi'ne yardım ediyor.
- 1:09:41Dokunulmazlığa milletvekilleri zaten
- 1:09:43Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar
- 1:09:45sahip. Milletlerarası antlaşmanın
- 1:09:47onayını uygun bulma yetkisi mecliste
- 1:09:51onaylama yayınlama cumhurbaşkanı da
- 1:09:53gelsene bana. Sana doğru gidiyorum.
- 1:09:56Sevgili memur adayı düşünsene
- 1:09:59atanmışsın.
- 1:10:01Erdem biz seninle iki kişilik dev
- 1:10:03kadroyuz şu an ya. Vallah ee buraya bir
- 1:10:07duygusal bir müzik alabilir miyim ya?
- 1:10:09[homurdanır]
- 1:10:17Düşünsene atanmışsın ya. Gerçekten düşün
- 1:10:19ya. Benimle dalga geçme lütfen ya. Düşün
- 1:10:22atanmışsın. Bugünler geride kalmış. Emek
- 1:10:25vermişsin Allah'ın izniyle memur
- 1:10:28olmuşsun.
- 1:10:31Düşünsene atanmışsın.
- 1:10:33İkamet ettiğin ila atanırsan
- 1:10:37tebliği izleyen gün bir gün sonra göreve
- 1:10:41başlayacaksın. Farklı bir ilatmışsan
- 1:10:4515 gün içinde görevine başlayacaksın. En
- 1:10:48az bir, en çok 2 yıl aday memurluk süren
- 1:10:52var. En az bir yıl, en çok 2 yıl.
- 1:10:55Memurlar kanununa göre. Sonra amirin
- 1:10:57Türk bayrağına elini bastıracak ve o ana
- 1:11:00gittim. Yemin metnini okuyacaksın ve
- 1:11:03asil memur olacaksın inşallah. Ve
- 1:11:06baktığımızda sana uygulanabilecek
- 1:11:08disiplin cezaları, uyarma, kınama,
- 1:11:11aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin
- 1:11:14durdurulması ve memuriyetten çıkarmadır.
- 1:11:17Uyarma, kınama, aylıktan kesme.
- 1:11:19Maaşınızın 1/30'u ile 1/8 arasında bir
- 1:11:22kesinti yapılır. Kademe ilerlemesi,
- 1:11:25yatay ilerlemenin durdurulması, en az
- 1:11:27bir, en çok 3 yıl arasında bir kademe
- 1:11:30ilerlemesinin durdurulması uygulanır.
- 1:11:32memuriyetten çıkarmayın kararında yüksek
- 1:11:35disiplin kurulu verir. Uyarma, kınama,
- 1:11:38aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin
- 1:11:41durdurulması ve memuriyetten çıkarma
- 1:11:43var. İhraç var. Görev yeri değişikliği,
- 1:11:46açığa alma, uzaklaştırma, tayin, sürgün.
- 1:11:49Bunlar disiplin cezası değildir.
- 1:11:51Soruldu, sorulur. Uzaklaştırma tedbiren
- 1:11:55bir uygulamadır.
- 1:11:57Bir tedbirdir. Ne bir disiplin cezasıdır
- 1:12:00ne de memuriyeti sona erdirir. Lütfen
- 1:12:02dikkat. Peki disiplin cezaların dışında
- 1:12:06hocam memurluğun şu hallerde sona erer.
- 1:12:10Ölüm, çekilme, çekilmiş sayılma,
- 1:12:12koşullarda eksiklik, bağdaşmazlık,
- 1:12:15emeklilik ve memuriyetten çıkarma.
- 1:12:18Bu anlamda önemli. Eee, bir yılda toplam
- 1:12:2220 gün göreve gitmezseniz özürsüz,
- 1:12:24mazeretsiz çıkarma sebebidir. Çıkarma
- 1:12:26sebeplerinden bir tanesi. Ama peş peşe
- 1:12:2910 gün işe gitmezseniz istifa etmiş,
- 1:12:32çekilmiş sayılırsınız. Peki baktığımızda
- 1:12:3610 yılını doldurana kadar yılda 20 gün
- 1:12:38idari izniniz var. 10 yılını
- 1:12:41doldurduktan sonra yılda 30 gün idari
- 1:12:44izniniz var. 15 yıllık memursun. O yılda
- 1:12:4630 gün idari izni var. Buf fişek değil
- 1:12:49mi hocam? Doğum izni 2026'da
- 1:12:52güncellendi. Hanımefendilere doğumdan
- 1:12:55önceki 8, doğumdan sonraki 16 hafta
- 1:12:58olmak üzere toplamda 24 hafta doğum izni
- 1:13:02veriliyor. Bu çok önemli bir bilgi.
- 1:13:04Hatta hanımefendi yine sağlık raporuna
- 1:13:07bağlı kalmak koşuluyla doğumdan önceki
- 1:13:10iki haftaya kadar da çalışabiliyor.
- 1:13:12Üçlte ik yaptılar. E burada 8 + 8'di. 8
- 1:13:16+ 16 oldu. Lütfen dikkat. Ve babalık
- 1:13:19izni 10 gün. Ölüm evlilik izni 7 gün.
- 1:13:23Hocam baktığımızda konusu suç teşkil
- 1:13:26eden emri de asla yerine
- 1:13:29getirmeyeceksin. Çünkü kanunsuz emir
- 1:13:32başlığı var. Konusu suç teşkil eden emri
- 1:13:35yerine getirmeyeceksin. Düşünsene
- 1:13:38gerçekten. Bir daha düşün. Memursun.
- 1:13:40Şunları yakından görüyorsun.
- 1:13:44Yakından görüyor musun? Şu an yakında mı
- 1:13:46bu? Yakında. Evet.
- 1:13:48Hocam
- 1:13:50ikamet ettiğin il atandın. Tebliği
- 1:13:53izleyen gün farklı ile atandın. 15 gün
- 1:13:55içinde at. En az bir en çok ik yıl aday
- 1:13:58memurluk süren var. Çok iyi değil mi ya
- 1:14:00hocam? Sonrasında disiplin cezalarım
- 1:14:02uyarma kınama aylıktan kesme kademe
- 1:14:04ilerlemesinin durdurulması ve
- 1:14:06memuriyetten çıkarma. Memurluğun tabii
- 1:14:08ki inşallah emekli olduğu öyle sona
- 1:14:09ersin. Ama bunun dışında ölüm, çekilme,
- 1:14:11çekilmiş sayılma koşullarda eksiklik,
- 1:14:13bağdaşmazlık, eee, emeklilik ve çıkarma
- 1:14:17var. Bunun dışında 10 yılı doldurana
- 1:14:19kadar yılda 20 gün, 10 yılını
- 1:14:20doldurduktan sonra yılda 30 gün idari
- 1:14:22iznim var. Hocam doğum izni doğumdan
- 1:14:24önceki 8, sonraki 16 hafta toplamda 24
- 1:14:27haftadır. Baktığımızda babalık izni 10
- 1:14:29gündür ve seninle konuşmaya devam
- 1:14:32ediyorum. Böyle kal.
- 1:14:34Memursun, oy kullanırsın ama partiye üye
- 1:14:37olamazsın.
- 1:14:38Çünkü anayasa diyor ki hakim ve
- 1:14:40savcılar, Sayıştay dahil yüksek yargı
- 1:14:43organı mensupları,
- 1:14:45silahlı kuvvet mensupları, işçi niteliği
- 1:14:49taşımayan kamu görevleri yani memurlar
- 1:14:53ve yüksek öğrenim öncesi öğrenciler
- 1:14:56siyasi partiye üye olamaz. Bu anlamda
- 1:14:59işçilerle ilgili bir engel anayasada yer
- 1:15:01almıyor. Yüksek öğrenimdeki öğrenciler
- 1:15:04için de bir engel yer almıyor. Sadece
- 1:15:06yüksek öğreninden önceki öğrenciler
- 1:15:08parti üyesi olamıyor. Bu anlamda bizim
- 1:15:10için önemli bir meseleydi burası. Eee
- 1:15:14memur olarak atanman bizim için
- 1:15:16gerçekten en önemli felsefeydi. Baksana
- 1:15:19yaptığımız iş insan işi mi? Yani bir
- 1:15:21videoda koca vatandaşlık bilgisini
- 1:15:23hallettik. Çünkü ben videolarca,
- 1:15:26saatlerce anlat, anlat anlat. Senin
- 1:15:29ihtiyacın olan şeyin bu olduğunu
- 1:15:31düşünüyorum. Eğer tekrar ettikten sonra,
- 1:15:34kendi tekrarını yaptıktan sonra buna
- 1:15:36gelirsen senin için var ya biçilmiş
- 1:15:38kaftan bir tekrar aldım. Eğer ne oluyor
- 1:15:41ya şekerim bu hoca ne içmiş ya dersen
- 1:15:45çalışmamışsındır.
- 1:15:46Çalışmadıysan sana dersin başında da
- 1:15:48söyledim. Şimdi ekranı yine getiriyorum.
- 1:15:51Vatandaşlık şat diye bir eserim var.
- 1:15:55Yeni çıkıyor ve bu eserde her bir
- 1:15:58sayfayı sana görsellerle, şemalarla kısa
- 1:16:01kısa anlattım. Net anlattım. Üstüne
- 1:16:04YouTube'da özel videolarımı QR'la
- 1:16:07gönderdim. Her sayfaya özel. Bunun
- 1:16:10dışında ben ne yaptım biliyor musun?
- 1:16:12Aynı sayfaya özel soru çözümleri çektim.
- 1:16:15Pekiştirebilesin diye tekrar yaparak
- 1:16:17çözdüm o soru çözümlerini de.
- 1:16:19He sonra da bu tekrarı yaptığım
- 1:16:22slaytları arayanlar olursa da o
- 1:16:24vatandaşlık şat dediğim kitabı arkasını
- 1:16:26çevirdiğinde tekrar kitabı oluyor. Yeni
- 1:16:28bir kapak geliyor. Çeviriyorsun. Birebir
- 1:16:30bu tekrarla uyumlu
- 1:16:33olarak indire eee şey kullanabiliyorsun.
- 1:16:36Linki buraya aşağıya ekleyeceğim
- 1:16:39yorumlara. Oradan da edinebilirsin. Bu
- 1:16:42anlamda fişek bir tekrar yaptık. Bunu
- 1:16:45iki kez dinle. Ondan sonra git zırhını
- 1:16:48giyin. Dı istediğin yere yürü. Buralar
- 1:16:52benim kardeş de. Fişek bir tekrar
- 1:16:55yaptık. Tekrar söylüyorum bu benim için
- 1:16:57çok önemli. Ben saatlerce tekrar
- 1:16:59yapayım. 10 videoda slayt eee izleteyim.
- 1:17:03Sana ben bunları istemedim. Bu benim
- 1:17:05yoğurt yişim. Bununla birlikte
- 1:17:08soru olarak da bir tekrar yapacağım. Onu
- 1:17:10da İsmail Eryılmaz YouTube kanalında
- 1:17:12yapacağım. şuraya erdem linki, görseli
- 1:17:14bir şeyleri koyar. Şimdi eee o kanalda
- 1:17:18da bir sürü soru çözümü ve deneme çözümü
- 1:17:20var. Faydalanabilirsin.
- 1:17:22Eee bunun dışında ben ne söyleyeceğim
- 1:17:25sana hocam? Son olarak eğer konularını
- 1:17:28tamamladıysan bence düzenli okumak
- 1:17:31vatandaşlık bilgisinde kalıcılığı
- 1:17:33artırıyor. Bu benim fikrim. Sürekli soru
- 1:17:35çözme hedefi başka dersler için bence
- 1:17:37ilk eee yönelim olsa da bu ders için eee
- 1:17:40benim haddim bu ders kadar. Bu ders için
- 1:17:42önemli düzenli okumalar, tekrar
- 1:17:44okumalarıdır. 2018 ve sonrası çıkmış
- 1:17:46sınav sorularını vatandaşlık bilgisine
- 1:17:48özel soruları çözmelisin. Hakimlik
- 1:17:50sınavıymış, Anayasa Mahkemesi
- 1:17:52raportörlüğü sorusuymuş, kaymakamlık
- 1:17:54sorusuymuş. seni uçuruma sürükler. Asla
- 1:17:56bu sınavla bağlantılı değildir. Doğrudan
- 1:17:59bununla birlikte notlarını defalarca
- 1:18:01okuman, bu kitapta yer alan işte bu seri
- 1:18:04anlatım dediğim ön yüz bölümünü
- 1:18:06defalarca okuyabilirsin. Görsellerle
- 1:18:08aklında kalır. Sonra gelirsin bu
- 1:18:10videoyla birebir bunu dinlersin.
- 1:18:11Notlarını çizersin. Bir kitapta iki tane
- 1:18:15eee iş var. İki tane kitap var gibi
- 1:18:18düşün. Eee kalıcılığı arttıracaktır.
- 1:18:20Beni dinlediğin için çok teşekkür
- 1:18:22ediyorum sana. eee, emek verdiğin için
- 1:18:25bence sen de kendine çok teşekkür et.
- 1:18:28Eskiden daha duygusal konuşmalar
- 1:18:29yapardım ama memuriyete gidiyoruz. Bence
- 1:18:31gülümsemek çok daha faydalı olacak. Ben
- 1:18:33bugün bu videoyu çektim. Eee, bugün
- 1:18:36Anneler Günü buna denk geldi. Eee, ama
- 1:18:38ben daha geniş bir şey söyleyeyim. Allah
- 1:18:40anneleri, babalarımız intikal etmişse bu
- 1:18:43hayattan Allah rahmet etsin. Öncelikle
- 1:18:46Allah yaşayan annelerimize, babalarımıza
- 1:18:48sağlık, sıhhat versin. Eğer anne
- 1:18:50babaysanız evlatlarınızı size
- 1:18:52bağışlasın. önce sağlık, sonra güzel
- 1:18:55kadrolar nasip etsin. İnşallah atanarak
- 1:18:58yaşayın. Başta size sonra sizlerin bu
- 1:19:00derste eğitim almasını sağlayan, sizler
- 1:19:03için mücadele eden tüm öğretmenlere,
- 1:19:06meslektaşlara çok çok teşekkür ediyorum.
- 1:19:08Allah'a emanet olun. İnşallah faydalı
- 1:19:11olmuştur. Kendinize çok iyi bakın. Hoşça
- 1:19:13kalın.
About this transcript
This page contains the full transcript of 2026 - Vatandaşlık Genel Tekrar / TEK VİDEO ~ İsmail Eryılmaz by Retro Yayıncılık, generated from the public captions YouTube serves with the video. The transcript has 9,701 words across 1,917 segments, with the original timestamps preserved so you can click any line to jump to that moment in the embedded player.
What you can do with it
Use the transcript to take notes, quote the speaker, build a study guide, generate a summary with ChatGPT or Claude via the YouTube Summary tool, or export it as a timed subtitle file with YouTube to SRT. You can also re-open it in the transcriber to translate the transcript into 100+ languages.
Free YouTube transcript tool
YouTube2Text is a free YouTube transcript generator — no signup, no daily limit. Paste any YouTube link and get the full transcript instantly, with timestamps, click-to-jump, translation to 100+ languages, AI prompts for ChatGPT, Claude, and Gemini, and exports to TXT, SRT, VTT, or Markdown.