01 - Rizal Law (RA 1425) | Life and Works of Rizal — Transcript

Full transcript

1. 0:00Kamusta, ako si Humi.
2. 0:01Sa video na ito, pag-uusapan natin kung ano ba ang Rizal Law,
3. 0:05bakit ito naisabatas, ang kahalagahan nito, bakit maraming hindi sumang-ayon dito,
4. 0:09at kung relevant pa rin ba ito sa pangaraw-araw nating buhay ngayon.
5. 0:18Ang Rizal Law, o ang RA 1425, ay isang batas kung saan mina-mandato ng gobyerno
6. 0:23na kailangan lahat ng college o universities sa Pilipinas ay ituro ang
7. 0:27buhay at ang mga ginawa ni Rizal,
8. 0:29lalo na ang Noli Me Tangere at El Filibusterismo.
9. 0:33Ibig sabihin, kahit private pa yan or public,
10. 0:36o kung ano man yung napili at kinukuha mong kurso ngayon,
11. 0:39dahil sa RA 1425 o Rizal Law, as long na nasa university ka sa Pilipinas,
12. 0:45kailangang ituro sa'yo si Rizal.
13. 0:47Ngayon, baka tinatanong mo yung sarili mo kung bakit?
14. 0:50Bakit kailangan ko matutunan, at bakit wala akong choice?
15. 0:54Para sagutin 'yan, pakinggan natin yung mismong mga tao sa likod ng batas.
16. 0:57Kung bakit sa palagay nila ay kailangan na ituro si Rizal.
17. 1:01So 1956, presidente pa si Ramon Magsaysay.
18. 1:05Isang dekada at isang taon na ang lumipas matapos ang WWII.
19. 1:09Nung mga time na ito, maraming nationalist policy-makers ang nakakakita na parang
20. 1:13nawawala na ang ating Filipino identity.
21. 1:15Ibig sabihin, hindi na nagiging interesado,
22. 1:18o nagkakaroon ng disconnection o detachment ang mga Filipino sa bansang Pilipinas.
23. 1:23Kaya ayon sa mga mambabatas, ang dapat nating gawin ay magfocus sa pagre-rebuild
24. 1:27ng identity na yun at magmove forward.
25. 1:31Isa sa mga naisip nila para palakasin ang national hope at pride ng mga Filipino ay
26. 1:35sa pamamagitan ng education.
27. 1:37Para sa mga nationalist na mambabatas, kung mapapangalagaan natin ang edukasyon
28. 1:41ng mga kabataan, at matuturuan natin sila tungkol sa kanilang kasaysayan,
29. 1:45magiging matatalino at malalakas silang mga Filipino.
30. 1:48Magkakaroon sila ng strong sense of national identity,
31. 1:52na magdadala sa isang malakas at nagkakaisa na Pilipinas.
32. 1:56Kaya noong April 3, 1956, Ang senador na si Claro M. Recto,
33. 2:00ay nagsubmit ng isang bill sa Senate Commitee of Education.
34. 2:04Ito ang Senate Bill No. 438 o
35. 2:06"An Act to Make Noli Me Tangere and El Filibusterismo Compulsary Reading Matter
36. 2:11in All Public and Private Colleges and Universities and For other Purposes."
37. 2:16Dahil mahaba ang pangalan niya, tawagin na lang natin itong Noli-Fili Bill.
38. 2:20Sa Noli-Fili Bill, ang dalawang pinakasikat na nobela ni Rizal
39. 2:24ay kinakailangang basahin ng bawat Filipino pagdating nila sa kolehiyo.
40. 2:28Noong April 17, 1956, Ang senador na si Jose P. Laurel,
41. 2:32na head ng Senate Commitee na sinubmitan ni Recto,
42. 2:35ay inisponsoran ang Noli-Fili bill at pinresent ito
43. 2:38sa mga miyembro ng Upper House.
44. 2:40Ayon kay Laurel, ang layunin ng bill ay upang maipalaganap o mai-disseminate ang
45. 2:44mga ideas at ideals ni Jose Rizal.
46. 2:47Sinabi niya na mahalaga para sa lahat ng mga Filipino na
47. 2:50basahin ang "Noli Me Tangere" at "El Filibusterismo."
48. 2:53They must be taken to heart, for in their pages we see ourselves as a mirror,
49. 2:59our defects as well as our strength, our virtues as well as our vices.
50. 3:05Only then would we become conscious as a people, and so learn to prepare ourselves
51. 3:09for painful sacrifices that ultimately lead to self-reliance, self-respect and freedom.
52. 3:17Ok, maganda pakinggan yung layunin ng bill.
53. 3:19Kaso may problema,
54. 3:21ayaw ng simbahan.
55. 3:22Kagaya ng RH Bill, ang Noli-Fili bill ay napuno ng kontrobersiya at argumento mula
56. 3:26sa Catholic Church at mga conservatives.
57. 3:29Ayaw nila itong maipasa.
58. 3:31Bakit daw?
59. 3:32Kung babasahin natin ang Noli Me Tangere at El Filibusterismo,
60. 3:35makikita natin ang pagci-criticize ni Rizal sa mga ginagawa ng Simbahang Katoliko.
61. 3:40Ayon sa simbahan, kung mapapasa daw ito, madi-discredit ng bill ang relihiyon.
62. 3:45Ayon pa kay Fr. Jesus Cavanna,
63. 3:47ang mga nobela ay matagal daw na panahon ng naisulat,
64. 3:51at ang pagtuturo nito sa kasalukuyan ay mapanganib, dahil maaaring magbigay
65. 3:55ito ng hindi tamang mga ideya sa nangyayari ngayon sa Pilipinas.
66. 4:00Ito pa ang ilang kritisismo ng Simbahan kung bakit
67. 4:02ayaw nilang maisabatas ang Noli-Fili Bill.
68. 4:04Una,
69. 4:05paano daw mapo-promote ang nationalism kung mas madami pang anti-catholic passages
70. 4:10sa Noli Me Tangere kesa nationalistic passages.
71. 4:13Pangalawa,
72. 4:14offensive sa katuruan ng simbahan ang dalawang libro.
73. 4:17Pangatlo,
74. 4:18pwede itong mag-cause ng gulo.
75. 4:20Pang-apat,
76. 4:21bakit compulsion?
77. 4:23Paano na ang freedom of speech at religious freedom?
78. 4:26Bakit kailangan pilitin ang isang tao na basahin ang isang bagay na magci-criticize
79. 4:30sa kanilang paniniwala?
80. 4:32At pang-lima,
81. 4:33oo, masama ang mga prayle noon.
82. 4:35Pero hindi lang mga prayle ang tinitira ni Rizal,
83. 4:38kung hindi ang buong institusyon ng Catholic faith.
84. 4:41Sobrang kontrobersyal ng bill na ito.
85. 4:43Grabe ang debate.
86. 4:45May mga Catholic groups na nag-organize para i-oppose ang bill.
87. 4:48Sinabihan si Recto na isa daw siyang komunista.
88. 4:51It even comes to the point na isasara daw nang mga Catholic Schools ang kanilang
89. 4:55mga eskwelahan kung maipapasa ang Noli-Fili Bill.
90. 4:59Noong April 19, 1956, May isa pang bill na fi-nile.
91. 5:02Ang House Bill No. 5561 sa House of Representatives.
92. 5:06Pinamunuaan ito ng dating Congressman na si Jacobo Z. Gonzales.
93. 5:10Halos similar lang siya ng Noli-Fili Bill at ganun din yung kinalabasan,
94. 5:14cinritize dahil hindi daw constitutional at ino-oppose ang simbahan.
95. 5:19So, anong nangyari?
96. 5:21If ayaw ng simbahan, bakit tinuturo ngayon si Rizal?
97. 5:24Well, nagkaroon ng kasunduan.
98. 5:26Nagpro-pose si Sen. Laurel ng substitute bill.
99. 5:30Una, hindi na lang Noli Me Tangere at El Filibusterismo ang focus ng bill,
100. 5:34kung hindi kasama na rin ang ibang mga ginawa ni Rizal.
101. 5:37Pangalawa, if ayaw ng estudyante pwede siyang humingi ng exemption na hindi
102. 5:41basahin ang dalawang nobela.
103. 5:43Pangatlo, ang unexpurgated version ng Noli Me Tangere at El Filibusterismo
104. 5:47ay pwede lamang aralin sa kolehiyo.
105. 5:50Kapag sinabi nating unexpurgated version, ito yung original version ng teksto
106. 5:54na hindi inedit,
107. 5:55hindi cinensored, hindi tinanggalan,
108. 5:57hindi binago yung original meaning.
109. 5:59Siguro nagtataka ka kung bakit kontrobersyal
110. 6:01itong pagbabasa ng Noli at El Fili.
111. 6:04Pwede mong sabihin na binasa ko naman ito nung junior high school ako,
112. 6:07at hindi naman siya ganun kalala.
113. 6:09Kaya siguro ganun yung pagtingin mo ay dahil ang binasa mong Noli at El Fili
114. 6:12ay expurgated versions.
115. 6:14Censored na.
116. 6:15Nawala na ang totoong intensyon, na-loss na sa translation.
117. 6:19Ayon nga kay Sen. Laurel, kung hindi babasahin ang original at unedited
118. 6:23at uncensored na Noli at El Fili, mawawala ang purpose ng batas.
119. 6:29Kaya nung May 12, 1956 at May 14, 1956,
120. 6:32kahit grabe pa rin ang oposisyon ng simbahan at mga tumutuligsa ng batas,
121. 6:36ang Senate Bill No. 438 at House Bill No. 5561
122. 6:40ay parehas na-napprove sa second reading at sa Lower House.
123. 6:43At noong June 12, 1956 nga, saktong Flag Day,
124. 6:46pinirmahan ni President Ramon Magsaysay ang batas,
125. 6:49na tinatawag na natin ngayong Republic Art 1425 o ang Rizal Law.
126. 6:54O sa mahaba nitong pangalan,
127. 6:56An Act to Include in the Curricula of All Public and Private Schools,
128. 7:00Colleges and Universities courses on the Life Works and Writings of Jose Rizal,
129. 7:05particularly his novels Noli Me Tangere and El Filibusterismo,
130. 7:09Authorizing the Printing and Distribution Thereof, and for Other Purposes.
131. 7:14Check natin yung content nung Rizal Law.
132. 7:17Sa unang page, mababasa natin na, yung sinabi ko kanina,
133. 7:19nawawala na ang Filipino identity natin at kailangan itong pagtibayin.
134. 7:24Ayon nga kay Jose P. Laurel, kailangan matutunan ng mga kabataan
135. 7:27ang sakripisyong ginawa ni Rizal.
136. 7:29By reading and studying Rizal's life, teachings, and writings,
137. 7:33the youth will gain confidence, direction, courage, and determination
138. 7:37to contribute to the progress of our nation.
139. 7:40Ito pa yung ibang sections ng Rizal Law
140. 7:42na sa tingin ko ay hindi na kailangan ng narration.
141. 7:44Actually, masakit lang talaga yung lalamunan ko.
142. 8:19OK.
143. 8:20Yung goal ng Rizal Law can be summarized in three points or sentences.
144. 8:24Una. To rededicate the lives of youth to the ideals of freedom and nationalism,
145. 8:29for which our heroes lived and died.
146. 8:32Pangalawa. To pay tribute to our national hero for devoting his life and works in
147. 8:37shaping the Filipino character.
148. 8:39At pangatlo. To gain an inspiring source of patriotism
149. 8:43through the study of Rizal’s life, works, and writings.
150. 8:47OK.
151. 8:48Maganda pakinggan yung gustong gawin ng Rizal Law,
152. 8:51pero I'll be a devil's advocate here.
153. 8:53This is all on paper,
154. 8:55check natin yung reality.
155. 8:57Naisabatas ang Rizal Law noong 1956.
156. 9:00Ang taon ngayon ay 2023.
157. 9:04Ang tanong,
158. 9:05may nakita ka bang pagbabago?
159. 9:0767 years na ang lumipas, pero nasunod ba yung mga gustong i-accomplish ng batas?
160. 9:13Balikan natin yung tanong kanina.
161. 9:15Knowing na ganito ang kinalabasan ng Rizal Law, worth it pa rin bang aralin si Rizal?
162. 9:20And I'll be honest with you, nahihirapan akong sagutin ang tanong na'to.
163. 9:24For me, wala akong makitang correct answer.
164. 9:26And I think the best way to end this video is to ask you to reflect to this question.
165. 9:31Why study Rizal?
166. 9:33O ang mas appropriate yata na tanong ay:
167. 9:35should we still study Rizal?
168. 9:37And as of this moment,
169. 9:38ang pinakatama lamang na sagot dito ay kailangang aralin si Rizal
170. 9:42dahil isa siyang batas.